QR Parlamenti Senatynyń jalpy otyrysynda Ulttyq bank tóraǵasynyń orynbasary Aqyljan Baimaǵambetov respýblikalyq biýdjet ólshemderin naqtylaý aiasynda aqsha-nesie saiasaty kórsetkishteriniń boljamyn usyndy, dep habarlaidy QazAqparat.
Onyń sózine qaraǵanda, qazirgi kezde álemdik ekonomika belgisizdik ári syrtqy kúizelister áseriniń yqpalynda damyp jatyr. Atalǵan boljamdar osy jaǵdaidy eskere otyryp daiyndalǵan.
«Birinshiden, koronavirýs pandemiiasynyń taralýy orta merzimdi perspektivada álemdik ekonomikaǵa áser etetin negizgi faktorlardyń biri bolyp otyr. Ekinshiden, pandemiiaǵa bailanysty ahýaldyń nasharlaý táýekelderimen qosa AQSh pen Qytai arasyndaǵy saýda qarama-qaishylyqtary, Reseige qatysty sanktsiialyq ritorikanyń kúsheiýi jáne basqa da geosaiasi faktorlar álemdik ekonomikaǵa qosymsha qysym jasaidy. Úshinshiden, álemdik qarjy jáne taýar naryqtarynyń, álemdik ekonomikanyń qarqyny baiaýlaýǵa qatysty qaýiptenýdiń ósýi aiasynda munai naryǵynyń qubylmalyǵy. AQSh-taǵy prezidenttik sailaý jáne AQSh tarapynan yntalandyrý sharalary paketiniń mólsheri de syrtqy naryqtar úshin mańyzdy táýekel-faktorlarynyń biri bolyp qalýda», - dedi Baimaǵambetov.
Osy faktorlardy eskere otyryp, halyqaralyq uiymdar óz boljamdaryn qaita qarady. Biylǵy 13 qazanda Halyqaralyq valiýta qory (HVQ) 2020 jyly ishki jalpy ónimniń (IJÓ) kútiletin tómendeýin 4,9 paiyzdan 4,4 paiyzǵa deiin 50 bazistik tarmaqqa qaita qarady. Damyǵan elder toby boiynsha 2020 jylǵa arnalǵan boljam minýs 8 paiyzdan minýs 5,8 paiyzǵa deiin jaqsarǵan. Al Qazaqstan kiretin damýshy elder boiynsha bul kórsetkish minýs 3 paiyzdan minýs 3,3 paiyzǵa deiin ózgerdi.
«Álemdik ekonomikanyń 2021 jyldan bastap qalpyna kelýi kútiledi, al daǵdarystan birinshi bolyp damyǵan elder shyǵa bastaidy. Tómen baza aiasynda álemdik ekonomikanyń ósýi 2021 jyly 5,2 paiyzǵa jetip, orta merzimdi perspektivada 3,5 paiyzǵa deiin birtindep baiaýlaidy. Osy jaǵdailarda aǵymdaǵy jyly Úkimet IJÓ-niń 2,1 paiyzǵa qysqarýyn kútýde, bul minýs 2-den minýs 2,3 paiyz deńgeiindegi Ulttyq banktiń jańartylǵan boljamyna sáikes keledi», - dedi UB ókili.
IJÓ boiynsha jańartylǵan derekterdi jáne naryqtaǵy qazirgi jaǵdaidy eskere otyryp, aqsha-kredit saiasaty men tólem balansy kórsetkishteriniń boljamy naqtylandy.
«Qyrkúiekte qatarynan eki ai boiy infliatsiianyń 7 paiyzdyq deńgeide turaqtanǵany baiqalady. Azyq-túlik infliatsiiasy negizgi úles qosýyn jalǵastyrýda. Ol aldyńǵy aimen salystyrǵanda 0,1 paiyzǵa tómendep, biylǵy qyrkúiekte 10,8 paiyzdy qurady. Azyq-túlik infliatsiiasy qurylymynda et jáne nan-toqash ónimderi naryqtarynda baǵa ósýiniń jyldyq qarqyny baiaýlaǵany baiqaldy. Mańyzdy importtyq quramy bar taýarlar tobynyń baǵasy óskeni baiqalady», - dedi Aqyljan Baimaǵambetov
Azyq-túlikke jatpaityn infliatsiia karantin sharalaryna jáne saýda obektileriniń jumysyn shekteýge bailanysty tutynýshylyq suranys tómendeýi aiasynda 5,5 paiyz boldy.