Foto: taldykorgan-online.kz
Búgin – ǵashyqtar kúni. Jyl saiyn 15 sáýirde atalyp ótetin bul kún – shynaiy sezim men adal mahabbatty dáripteitin erekshe kún. Qozy Kórpesh – Baian sulý kúni dep atalýynda da úlken mán jatyr. Qazaq halqynyń tarihynda máńgilik mahabbattyń simvolyna ainalǵan Qozy Kórpesh pen Baian sulý – ulttyq ádebietimizdegi eń kórnekti ǵashyqtyq jyr keiipkerleri. Degenmen búgin Ult.kz tilshisi búgingi aqyndardyń júregindegi mahabbat syryna úńilip kórdi.
«Perronǵa shyǵam degenshe,
Saǵynyp úlgerdim seni,
Bárin de uǵam degenshe,
Saǵynyp úlgerdim seni,
Saǵynban endi degenshe,
Saǵynyp úlgerdim seni,
«Mahabbat óldi» degenshe,
Óltirip ketshi meni!», – dep mahabbattyń ólmeitinin, máńgilik ekenin jyrlaǵan búginginiń lirik aqyny Erlan Júnis sezim degen qudiretti kúshtiń adam ómirinde qanshalyqty mańyzdy ekenin aityp berdi.
Foto: malim.kz
«Adam balasyna berilgen eń ǵajap eki syilyq bar: onyń biri - ómirge joldama bolsa, ekinshisi - súiý qasieti. Eger bir qudiretti kúsh ómirden ǵashyqtyq sezimin alyp tastasa, dúnie birden tússiz, iissiz, óńsiz, dybyssyz, dámsiz qubylysqa ainalyp keter edi dep oilaimyn. Biz súigendikten ǵana gúlder alýan túske enip, qustar quiqyljyta án salyp, jańbyr iisi júregimizdi qytyqtaidy. Ár kún - ǵashyqtar kúni, ár sátte júz myńdaǵan jas júrek áldekimge yntyq bolady, júrdek soǵyp, julqyna umtylady, atqaqtap, asqaq sezim keshedi. Sondyqtan da sát saiyn dúnie jańaryp, jasaryp turady», – deidi aqyn Erlan Júnis.
15 sáýirdiń bul kúntizbelik data retinde tańdalýy – kezdeisoq emes. Tarihi derekterge súiensek, Qozy men Baiannyń arasyndaǵy oqiǵa kóktem mezgilinde oryn alǵan. Bul – tabiǵattyń jańaryp, mahabbat pen ómirdiń gúldený kezeńimen astasyp jatyr. Jastardyń súiispenshilik sezimin dál osy mezgilde bildirýi, bul kúnniń simvoldyq mánin arttyra túsedi.
Qazaqstanda bul kún 2011 jyldan bastap beiresmi túrde atalyp óte bastady. Ásirese jastar arasynda bul data tanymaldyqqa ie bolyp, áleýmettik jelilerde erekshe mazmundaǵy jazbalar jariialanyp, poeziialyq keshter, fleshmobtar men túrli mádeni sharalar uiymdastyrylady. Ǵashyqtar, jastar, erli-zaiyptylar bir-birine syilyq berip, ádemi bir kúndi kóńildi ótkizedi. Syilyq demekshi, jas aqyn, Ziyat kitap dúkeniniń iesi Asylan Tilegen ǵashyqtarǵa arnalǵan mahabbat týraly qundy kitaptar bar ekenin de atap ótti.
Foto: zhasalash.kz
«Qudaidyń bizge buiyrtqan ár kúnin, ár sátin shýaqty qylyp ótkizemiz desek, Qozy Kórpesh-Baian sulý kúni atap júrgen bul kúnniń de esh sóketi joq siiaqty. Qaita qym-qýyt tirshilikke belsheden malynyp júrgende úiińniń oty - jan-jaryńa bir mezgil gúl syilap, kópten surap júrgen qajetti zatyn syilap jiberseń, onyń ne jamany bar?! Bul endi ózimniń otbasylyq jaǵdaiyma bailanysty aitqanym. Al áne-mine otbasyn quramyz dep sert bailasqan jup bul kúndi asyǵa kútetini onsyz da belgili. Ony kórip júrmiz.Bizdiń Ziyat kitap dúkeninen kitap alyp, bir-birine syilap jatady. Sondaida olardyń eń jaqsy syilyq - kitap syilasqanyna qýanyp qalamyz. «Mahabbat, qyzyq mol jyldardy” ekibastan kún qurǵatpai alady. Keiin shyqqan kitaptardyń ishinde Mýrakamidiń «Norveg ormany», Ostinniń «Tákappar ǵashyqtary», Nurjekeevtiń «Erli-zaiyptylary» ótimdi», – deidi Asylan Tilegen.
Jas aqynnyń myna bir óleńin oqyp kórseńiz, jas júrektiń býyrqanǵan sezimge toly ekenin jurekpen sezesiz.
«Sen meni súiesiń be?» dep surashy,
Surashy,
Onyń eshbir joq kinási,
Kózimniń kókke tamyp ketti jasy...
«Sen meni súiesiń be?»
Dep surashy.
Jaýabyn bilemin ǵoi tek qana men,
Bir sátke qalǵanynda toqtap álem.
Keýdemdi qars aiyryp kire sala,
Sol sáýle júregime jetken áreń.
Jaýabyn bilemin ǵoi tek qana men.
«Sen meni súiesiń be?» dep surashy... Dál osylai jyrlaý úshin Asylan Tilegenniń júregine bir úńilip kórý kerek-ti...
Qozy Kórpesh – Baian sulý kúni – tek ǵashyqtar meiramy emes. Bul kún – ulttyq ádebietimiz ben tarihymyzǵa taǵzym, jas urpaqqa mahabbat pen adaldyqtyń, sabyr men senimniń mánin jetkizetin rýhani kún. Ádebiet demekshi, ǵashyqtarǵa, mahabbatqa arnalǵan jyr kóp. Máselen:
«Bilmeimin men – kim bolady esimiń,
Qashan ómir ashar saǵan esigin?
Birte-birte ákelikke jaqyndap,
Terip kelem talaiymnyń nesibin.
Bir kúnimniń qyzyǵy asyp bir kúnnen,
Shaqtarym kóp bosqa júrip, qur kúlgen.
Sen túgili, saǵan sheshe bolatyn,
Janǵa áli kezdese almai júrmin men». Bul aqyn Esei Jeńisulynyń «Balama syr» atty óleńi. Qarap otyrsańyz, mahabbat degen uly sezim júrekte de, óleńde de, ómirde de bar, bola da bermek. Eń bastysy, ǵashyqtar úshin ár kún, ár sát meiram ekeni daýsyz.
Aqbota Musabekqyzy
