Búgin Qazaqstan boiynsha 180 myń adam latyn álipbiinen diktant jazdy, dep habarlaidy "Ult aqparat".
Tilder kúni merekesine orai uiymdastyrylǵan shara eldegi mektepter men joǵary oqý oryndarynda, kitaphanalar men mádeniet oshaqtarynda ótýde. Qazaqstan halqy assambleiasynyń uiymdastyrýymen qolǵa alynǵan sharanyń biri elordadaǵy Ulttyq akademiialyq kitaphanada ótti. Memlekettik organdar men jeke menshik kásiporyndardan, oqý oryndarynan jinalǵan 200-ge jýyq qala turǵyny ǵalym Kamal Álpeiisova oqyǵan «2019 jyl – Jastar jyly» taqyrybyndaǵy mátindi latyn qarpimen 40 minýttyń ishinde jazyp shyqty. Diktant jazýshylardyń arasynda QR Parlamenti Májilisiniń depýtaty Gennadii Shipovskih, QHA «Jańǵyrý joly» respýblikalyq jastar qozǵalysynyń tóraǵasy Maksim Spotkai siiaqty belsendiler de bar.
QHA Tóraǵasynyń orynbasary Janseiit Túimebaev sharanyń kitaphanaǵa jinalǵan kópshilikti aitýly sharamen quttyqtap, belsendilikteri úshin alǵys bildirdi.
«Memlekettik tilde jalpyqazaqstandyq ashyq diktant jazý – Qazaqstan halqy Assambleiasynyń tól jobasy. Onyń maqsaty qoǵamymyzda halyqty uiystyrýshy faktor – memlekettik tildi bilýge qyzyǵýshylyqty arttyryp, qazaqstandyq biregeilikti qalyptastyrý, qoǵamdyq kelisim men el birligin nyǵaitý. Búgin bir mezette 180 myń qazaqstandyq latyn qarpinde diktant jazýǵa niet bildirdi. 2017 jyly «Máńgilik El» patriottyq aktisi qabyldanǵanda, Qazaqstan halqy Assambleiasy elimizdiń barlyq eldi mekenderinde osy patriottyq aktige arnalǵan jalpyqazaqstandyq ashyq diktant ótkizýge bastama kótergen bolatyn. 2018 jylǵy jalpyqazaqstandyq diktanttyń taqyryby Táýelsiz Qazaqstannyń jaýhary – bas qalamyzdyń 20 jyldyǵyna arnaldy. Búgin osy patriottyq jáne aǵartý aktsiiasyn júrgizý arqyly Qazaqstan halqy Assambleiasy árqaisymyzdyń boiymyzda naǵyz qazaqstandyq patriotizm sezimin qalyptastyrýdy maqsat etedi. Eldiń jazý tarihyndaǵy jańa qadamdy qoldaý arqyly bizdiń boiymyzda Otanymyzdy súiý, saýatty jazý, memlekettik tildi qurmettei bilý qasietteri tereńdei túseri anyq», - dedi Janseiit Túimebaev.
Qazaqstan halqy Assambleiasynyń janyndaǵy «Jańǵyrý joly» respýblikalyq jastar qozǵalysynyń tóraǵasy Maksim Spotkai latyn álipbiine oralý – til buzar bógde erejelerdiń yqpalynan qutylý úshin qajet degen pikirde.
«Qazaq tilin qoldaý, qazaq tilin odan ári nyǵaitý – sózsiz, «Jańǵyrý joly» respýblikalyq jastar qozǵalysynyń eń mańyzdy maqsattarynyń biri. Qazirgi tańda jastar arasynda «Men qazaqsha ne úshin sóileýim kerek» degen suraq týyndap júr. Sondai suraq qoiýshylarǵa óz pikirimdi jetkizgim keledi. Ashyǵyn aitý kerek, qazaq eline, qazaq jerine kelgen ata-babalarymyzdyń ómirin saqtap qalǵan qiyn-qystaý zamanda baýyr bolǵan qazaqqa shyn nietpen alǵys aitý – bul qur sózben emes, naqty ispen bolýy kerek. Qazaqqa alǵys aitý – qazaq tilinde erkin sóileý dep qabyldaýymyz kerek. «Qazaqqa shynymen riza bolsań, qazaqsha sóile» degen ustanym bárimizge uran, ómirlik qaǵida bolýy tiis. Bizdiń qozǵalys osy baǵyt boiynsha jumys istep jatyr», - degen jastar qozǵalysynyń basshysy latyn grafikasyna oralý tildik reformanyń bastaýy degen oi aitty.
«Dál qazirgi tarihi sátte qoǵamda kelisimdi nyǵaitý protsesin basqa deńgeige shyǵaratyn ýaqyt keldi. Ol deńgei memlekettik tilmen tikelei bailanysty. Prezident Qasym-Jomart Toqaev ta qazaq tili memleketti til ǵana bolyp qalmai, ultaralyq qatynas tili bolýy kerektigin óz Joldaýynda aitty. Latyn álipbiine oralý protsesiniń negizgi maqsaty bir áripterdiń ornyna basqa áripterdi ákelý ǵana dep oilamaýymyz kerek. Mundaǵy eń basty maqsat - til buzar orys tili erejesiniń yqpalynan qutylý. Bul tildik reformany dál osylai qabyldaýymyz kerek. Iaǵni, bul qarapaiym transliteratsiia emes, bul tolyq maǵynadaǵy aýqymdy reforma», - dedi qoǵam belsendisi.
