Foto: uiymdastyrýshylardan
Almatyda shahmattan kadetter arasyndaǵy álem chempionaty resmi túrde ashyldy. Aýqymdy týrnir 2025 jylǵy 19–30 qyrkúiek aralyǵynda ótedi. Jarysqa U8, U10 jáne U12 jas sanatyndaǵy sportshylar qatysýda, dep habarlaidy Ult.kz.
FIDE World Cadet Chess Championships 2025 básekesine 88 elden 850-den astam jas shahmatshy tirkelgen. Olardyń ishinde Úndistannan – 28, Qytaidan – 25, AQSh-tan – 24 sportshy bar. Qazaqstan chempionat iesi retinde 200-den astam oiynshymen qatysyp otyr.
Chempionatty Qazaqstannyń Týrizm jáne sport ministrligi, Almaty qalasynyń ákimdigi, Halyqaralyq shahmat federatsiiasy (FIDE) jáne Qazaqstan shahmat federatsiiasy (KazChess) uiymdastyrýda. Ashylý saltanatyna QR Premer-Ministriniń orynbasary Ermek Kósherbaev, Almaty qalasynyń ákimi Darhan Satybaldy, FIDE prezidenti Arkadii Dvorkovich jáne KazChess prezidenti Timýr Týrlov qatysty.
Foto: uiymdastyrýshylardan
KazChess prezidenti Timýr Týrlov bul jarystyń Qazaqstan úshin tarihi mańyzyn atap ótti:
«Eshbir shahmat týrniri, tipti elimizdegi ózge sporttyq sharalardyń eshqaisysy da mundai aýqymdy qatysýshylar quramyn jinamaǵan. Biz qonaqtardy álemniń eń myqty shahmat derjavalarynyń biri mártebesinde qarsy alyp otyrmyz», – dedi ol.
Chempionat shveitsar júiesi boiynsha 11 týrdan turady. Ár partiiaǵa 90 minýt ýaqyt berilip, alǵashqy júristen bastap ár qadamǵa qosymsha 30 sekýnd qosylady. Jarys uldar (Open) men qyzdar (Girls) arasynda alty sanatta ótýde: O8, G8, O10, G10, O12 jáne G12.
25 qyrkúiek kúni qatysýshylarǵa arnalǵan mádeni-sporttyq baǵdarlama uiymdastyrylady. Jas shahmatshylar Shymbulaq taý-shańǵy kýrortyna ekskýrsiia jasap, blits-týrnir men sheshim shyǵarý boiynsha álem chempionatyna qatysa alady.
Sonymen qatar, 27–28 qyrkúiekte Satbayev University-de «Bilim berýdegi shahmat» atty III Halyqaralyq konferentsiia ótedi. Oǵan FIDE-niń «Chess in education» komissiiasynyń tóraǵasy, amerikalyq sarapshy Djerri Nesh qatysady.
Foto: uiymdastyrýshylardan
Chempionat týraly qyzyqty derekter
- 2025 jylǵy shahmattan kadetter arasyndaǵy álem chempionaty (FIDE World Cadet Chess Championships 2025) Almatyda, Balýan Sholaq atyndaǵy Sport jáne kontsert kesheniniń bas arenasynda 19–30 qyrkúiek aralyǵynda ótedi.
- 2025 jylǵy shahmattan kadetter arasyndaǵy álem chempionatyna (FIDE World Cadet Chess Championships 2025) 88 elden 851 jas shahmatshy qatysady. Olardyń jasy 6-dan 12-ge deiin (Chess-Results.com derekteri, 18 qyrkúiektegi jaǵdaiy boiynsha).
- Eń kóp qatysýshysy bar sanat – O10 (10 jasqa deiingi uldar): 187 oiynshy, onyń ishinde 54-i – qazaqstandyq. Eń az qatysýshysy bar sanat – G8 (8 jasqa deiingi qyzdar): 95 shahmatshy, onyń ishinde 26-sy – qazaqstandyq. Basqa sanattarda: O8 – 153 (50), G10 – 118 (26), O12 – 176 (51), G12 – 122 (24).
- Chempionat qojaiyny – Qazaqstan quramasy 231 oiynshymen kósh bastap tur. Odan keiin: Resei (FIDE týy astynda) – 67, Úndistan – 28, Mońǵoliia – 27, Qytai – 25, AQSh – 24, Ońtústik Koreia – 22, Qyrǵyzstan – 17, Ózbekstan – 16, Qytai Taibeii, Túrkiia jáne Shri-Lanka – árqaisysy 13-ten, Avstraliia, Polsha, Týnis jáne Túrikmenstan – árqaisysy 12-den, Belarýs (FIDE týy astynda) jáne Ońtústik Afrika Respýblikasy – 11-den, Kanada jáne Frantsiia – 10 qatysýshydan.
- Eń kóp halqy bar elder (mln adam) – Úndistan (1444), Qytai (1408) jáne AQSh (341). Eń az halqy bar elder (myń adam) – Gýam (167), Islandiia (357) jáne Maldiv araldary (402).
- Eń úlken aýmaqqa ie memleketter (mln sharshy km) – Resei (17,125), Kanada (9,984) jáne AQSh (9,833). Eń shaǵyn memleketter (sharshy km) – Maldiv araldary (298), Barbados (430) jáne Singapýr (778).
- Chempionatqa qatysý úshin eń uzaq joldy Jańa Zelandiiadan kelgen jas sportshylar júrip ótti – shamamen 13 500 km. Al Qyrǵyzstan shahmatshylary úshin bul aralyq nebári 235 km (Bishkekten).
- Qatysýshylar arasyndaǵy jalǵyz halyqaralyq sheber – 11 jastaǵy mysyrlyq Abdalrahman Sameh Mohamed (reiting 2207), 2025 jylǵy Álem kýbogynyń jeńimpazy. Sonymen qatar taǵy 4 FIDE sheberi bar: Chjý Linsi (2320, AQSh), Mazen Fandi (2307, Siriia), Ramtin Kakavand (2115, Iran) jáne Álimjan Jaýynbai (1968, Qazaqstan). Olardyń barlyǵy O12 sanatynda oinaidy.
- Qyzdar arasynda 4 FIDE áielder sheberi bar: Sofi Li (2073, AQSh), Lori Kiý (1995, AQSh), Siýe Tianhao (2000, Qytai) jáne Alisa Genrietta Iýnker (1869, FIDE).
- Avstraliia delegatsiiasynda Batyrbekovtar otbasy erekshelenedi – Aidan (13.09.2017) jáne Qaisar (2016 j.t.). Delegatsiia jetekshisi – balalardyń ákesi, 40 jastaǵy Qýanysh Batyrbekov, mamandyǵy boiynsha qarjyger, al hobbii – shahmat tóreshiligi.
- Chempionattaǵy eń jas sheteldik qatysýshy – Moldova elinen kelgen Iaroslav Agafonov, ol 2019 jyldyń 18 shildesinde týǵan.