Teolog, dintanýshy, Nur Múbárak Egipet Islam mádenieti ýniversitetiniń doktoranty, respýblikalyq aqparattyq nasihat tobynyń múshesi Serikjan Enshibai 25 jasynda Siriiadaǵy musylmandarǵa baryp qosylǵan áieldiń oqiǵasyn aityp berdi.
Aqtóbe oblysy Muǵaljar aýdanynyń turǵyny, 20 jastaǵy kelinshek kúieýi men 1 jastaǵy balasyn tastap Siriiadaǵy sodyrlar tobyna qosylǵan.
«Men ol áieldiń kúieýimen jumys jasadym. Sebebi, kúieýi de jat aǵym jeteginde bolǵan. Áiel alǵashynda múlde dinge qatysy joq bolatyn. Hidjab kimegen, namaz oqymaǵan. Jyldar boiy kúieýi sony aityp, kinálai bergen. Sosyn áieline aita bergen soń, kelinshek ózi izdene bastaidy. Sóitip, internetten oqi bastaǵan. Bir kúni kúieýi áielin tappai qalady. Birneshe kúnnen soń kelinshegi ózi habarlasqan», - dedi teolog.
Áiel áleýmettik jeli arqyly Siriiadaǵy DAISh terroristik uiymyna qosylǵan. Sóitip, kúieýine eregisip, DAISh-tiń qarmaǵyna túsken.
«Meni imanyń joq dep ábden aitýshy ediń ǵoi, men mynda naǵyz missiiamdy taptym. Dinge qyzmet etip jatyrmyn. Soǵysyp jatqan shyn musylmandarǵa qyzmet etýge (seksýaldy qyzmet bolýy da múmkin) keldim» degen. Sonda bul áiel adasqany sonsha, jezóksheliktiń ózin qudai jolynda qyzmet etý, saýap dep túsingen. Men basynda biraz jumys jasadym. Odan keiin ol kisilermen basqa teologtar jumys istedi. Áieldiń kelgen-kelmegenin bilmeimin. Taǵdyry beimálim», - dedi Serikjan Enshibek.
Teolog mamannyń aitýynsha, jat aǵym jeteginde ketkendermen tek teolog jumys jasaǵany azdyq etedi. Óitkeni olar psihologiialyq aýyr jaraqat alyp keledi.
«Qataryna kóbine qorqytyp tartady. «Eger aǵymnan shyqsań tozaqqa túsesiń, myna jaqta qarap otyrsań musylman emessiń, musylmandar qinalyp jatyr, mynda jiǵan-dúnie múlkińnen ne qaiyr, dúnie-múlik pe, aqshalai ma, álde qarý alyp soǵysý kerek» degen siiaqty argýmentter keltiredi. Qataryna kelgende shyǵa almaityndai etip ýlaidy», - dedi ol.
Sanasy ýlanǵan azamattar aldanǵanyn, dinniń saiasi qural retinde paidalanylǵanyn Siriiaǵa barǵanda bir-aq uǵady.
Kesh bolady, qutylý múmkin bolmaidy. Qujattary joq, baiqap qalsa ólim jazasyna kesedi. Qasietti soǵys alańynan qashýǵa áreket jasady degen aiyp taǵady.
Bul aǵymnyń ózi birneshe topqa bólinedi. Olardyń ishinde biren-sarany soǵys, jihadty úgitteidi. Kóbinese olar basqa aǵymdaǵylardy «úide otyratyn qorqaq musylmansyńdar» dep kinálaidy.
Destrýktivti aǵymdardyń kópshiligi islamdaǵy neke qatynasyna diskreditatsiia jasaidy.
«Eger radikal salafit aǵymyndaǵy er adam túrmege túsip qalsa, ony áieli moiyndamaýy múmkin. Sebebi, Siriiadaǵy pirleri «seniń kúieýiń musylman emes, aralaryńdaǵy neke buzyldy, odan da basqa naǵyz musylman taýyp al» dep úiretedi. Kúieýi túrmege túsken soń álbette onymen jumys jasalady. Olar sanasy ózgeredi, musylmandyqtan shyǵady, kúieýim endi adam bolmaidy dep sanaidy. Túrmede otyrǵan jigitterdiń kópshiligine áieli kelip bosatýyn suraidy. Sol kezde biz aralasyp, ajyrasýǵa bolmaitynyn túsindiremiz. Sózimiz senimdi bolý úshin buryn nekelerin qiǵan kýágerlerdi ákelemiz. Bul protsestiń barlyǵy qiyndap ketedi», - dedi dintanýshy.
