قاراعاندى وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ جەڭٸس قاسىمبەك جاسٶسپٸرٸمدەر اراسىنداعى سۋيتسيد مەسەلەسٸنە الاڭداۋشىلىق بٸلدٸردٸ. بٸلٸم باسقارماسىنىڭ مەلٸمەتتەرٸنە سەيكەس, جىل باسىنان بەرٸ ٶڭٸردە كەمەلەتكە تولماعان 20 بالا ٶز ٶمٸرٸن قيماقشى بولعان, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
بٸلٸم باسقارماسىنىڭ باسشىسى ەسەنعازى يمانعاليەۆتٸڭ ايتۋىنشا, 70% جاعدايدا سۋيتسيدتٸڭ سەبەبٸ بەلگٸسٸز بولىپ قالادى - جاسٶسپٸرٸمدەر ٶزدەرٸنە قول جۇمسار الدىندا ەشقانداي جازبا قالدىرمايدى, دوستارى مەن تۋىسقاندارى دا تٷرتكٸ بولارداي سەبەپتٸ ايتا المايدى.
سونداي-اق ول وبلىس بويىنشا مەكتەپتەردە پسيحولوگتار مەن ەلەۋمەتتٸك پەداگوگتار جۇمىس ٸستەيتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ. ولار الاڭداۋشىلىق دەڭگەيٸن انىقتاۋعا, سۋيتسيدتٸك ويلاردىڭ بار-جوعىن تٷسٸنۋ ٷشٸن تەست جٷرگٸزەدٸ. ەگەر ساۋالنامالاردىڭ نەتيجەلەرٸ قاۋٸپ تۋىنداتسا, بالالارمەن جەنە ولاردىڭ اتا-انالارىمەن ەڭگٸمەلەسەدٸ. وبلىستىڭ 259 بٸلٸم بەرۋ مەكەمەسٸندە ينتەرنەتتە بەلسەندٸلٸكتٸ باقىلاۋدىڭ ارنايى باعدارلاماسى ورناتىلعان. ونىڭ ارقاسىندا پەداگوگتار ەلەۋەتتٸ زيياندى كونتەنتٸ بار 760-تان استام سايتتى انىقتاي الدى. قازٸر ولاردىڭ بارلىعى بۇعاتتالعان.
ٶڭٸر ەكٸمدٸگٸنەن مەلٸم ەتكەندەي, كەڭەس بارىسىندا «مير دوبرا» قوعامدىق بٸرلەستٸگٸنٸڭ باسشىسى تاتيانا ابراموۆا ٶز باقىلاۋلارىمەن بٶلٸستٸ.
«بارلىعى ەردايىم وتباسىنان باستالادى. كٶبٸنە وسىنداي اۋىر قادامعا ٷيدە ماحابباتتى سەزٸنبەيتٸن بالالار بارادى. بٸز ەرقاشان اتا-انامەن سٶيلەسٸپ, «مەن سەنٸ سٷيەمٸن» دەپ ايتۋ قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنٸن ەسكە سالامىز. تٸپتٸ, ەگەر وتباسىندا بەرٸ جاقسى بولسا دا, اتا-انا بۇل سٶزدەردٸ ايتپاي-اق بەرٸ جاقسى دەپ ەسەپتەسە دە... جاسٶسپٸرٸم ٷشٸن ولاي بولماۋى مٷمكٸن. ەگەر وتباسىندا قانداي دا بٸر پروبلەما بولسا, ولار بٸزدٸڭ سەنٸم تەلەفونىنا جيٸ حابارلاسادى. «انام مەن ەكەم ۇرىسىپ, ايعايلاسىپ جاتىر. نە ٸستەسەم بولادى, تەرەزەدەن سەكٸرٸپ كەتەيٸن بە?», - دەپ سۇرايدى. سوندا بالامەن پسيحولوگ سٶيلەسە باستايدى, بۇل ەڭگٸمەلەر جيٸ ۇزاققا سوزىلادى», - دەيدٸ ول.
«وقيعالار نە سەبەپتٸ ورىن الىپ جاتىر? سەبەپتەرٸنە تالداۋ جاسايسىزدار ما? وسى بالالار تەربيەلەنٸپ وتىرعان وتباسىلاردىڭ ەلەۋمەتتٸك پورترەتٸن قۇراسىزدار ما? مٷمكٸن, ستاتيستيكالىق سانداردىڭ ار جاعىندا تۇرعان قانداي دا بٸر مەسەلەلەردٸ بايقاماي وتىرعان شىعارمىز?», - دەدٸ جەڭٸس قاسىمبەك.
ەكٸمنٸڭ ورىنباسارى ابزال نٷكەنوۆ مەكتەپ پسيحولوگتارى مەن ەلەۋمەتتٸك پەداگوگتاردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋ قاجەتتٸگٸن ايتتى. ول دەرٸستەر, ترەنينگتەر مەن سەمينارلار كۋرسىن ەزٸرلەۋدٸ ۇسىندى. ونىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ماماندار سۋيتسيدتٸك بەيٸمدٸلٸكتەرٸ بار جاسٶسپٸرٸمدەردٸ تيٸمدٸ بٶلە الادى. سونداي-اق, جيىندا اۋلا كلۋبتارىن, سپورت سەكتسييالارىن جەنە ٷيٸرمەلەردٸ تانىمال ەتۋ يدەياسى ايتىلدى. قازٸر قاراعاندىدا 39 اۋلا كلۋبى جۇمىس ٸستەيدٸ, ٷش مەدەنيەت ٷيٸنٸڭ جانىندا تەگٸن ٷيٸرمەلەر اشىلدى, قالالىق بيۋدجەت ەسەبٸنەن «اۋلا فۋتبولىنىڭ ليگاسى», «اۋلا باسكەتبولىنىڭ ليگاسى» جەنە «بٸز شاحماتتى تاڭدايمىز» باعدارلامالارى جۇمىس ٸستەيدٸ. بۇل سەكتسييالارعا نەگٸزٸنەن قولايسىز وتباسىلاردىڭ بالالارى مەن دەۆيانتتى مٸنەز-قۇلىقتى جاسٶسپٸرٸمدەر قاتىسادى.
ايماق باسشىسى جەڭٸس قاسىمبەك ايتىلعان يدەيالاردى قولدادى.
«بۇل سالادا تٷيٸتكٸلدەر ٶتە كٶپ جەنە ولاردىڭ بارلىعى ٶتە ماڭىزدى. بٸز بارلىعىمىز – اتا-انامىز. قايعى-قاسٸرەت بٸزدٸڭ بالالارىمىزدىڭ باسىنا تٶنٸپ تۇر – ولاردىڭ بارلىعىندا ٶز پروبلەمالارى بار, بٸز ولاردى ەستۋدٸ ٷيرەنۋٸمٸز كەرەك. جاسٶسپٸرٸمدٸك سۋيتسيدتٸڭ الدىن الۋ بويىنشا كەڭ كٶلەمدٸ قۇجاتتى ەزٸرلەۋ جەنە قابىلداۋ, ودان كەيٸن ونىڭ شەڭبەرٸندە ەرەكەت ەتۋ قاجەت. وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن قاجەتتٸ شارالار ەزٸرلەپ, الدىن الا ٸس-قيمىل جوسپارىن جاساۋدى تاپسىرامىن», - دەدٸ ول.