بٷگٸندە جاھاندى جايلاعان پاندەمييانىڭ سالدارىنان تەك قازاقستان عانا ەمەس, ەلەمنٸڭ بارلىق مەملەكەتٸ زارداپ شەگٸپ وتىر. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, مەكەمەلەر مەن كەسٸپورىندار جۇمىسىنىڭ توقتاۋى, مەكتەپتەر مەن بالاباقشالاردىڭ جابىلىپ, كارانتين ەنگٸزٸلۋٸ ەلەمدٸك ەكونوميكاعا سوققى بولىپ تيدٸ. دەسەك تە, وسىنى كٶرە تۇرا حالىقتىڭ بٸراز بٶلٸگٸ كورونۆيرۋس دەرتٸنٸڭ بار ەكەنٸنە سەنبەيدٸ. ال باسقالارى مۇنى ساياساتپەن بايلانىستىرۋدا. تٸپتٸ دەرت جۇقتىرعاندار سانىنىڭ ارتۋى دا قازاقستاندىقتاردىڭ قوعامدىق ورىنداردا قىدىرۋىنا توقتاۋ سالىپ, كارانتين تالاپتارىن ۇستانۋعا ەسەر ەتپەي وتىر. وسى ورايدا كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىن جۇقتىرىپ, قازٸر ەلورداداعى جاڭادان اشىلعان جۇقپالى اۋرۋلارعا ارنالعان اۋرۋحانادا ەم قابىلداپ جاتقان "اتامەكەن بيزنەس" ارناسىنىڭ جۋرناليسٸ الماس امانگەلدٸمەن سۇحباتتاسۋدى جٶن كٶردٸك. ول دا بۇل دەرتتەن ەشكٸمنٸڭ ساقتاندىرىلماعانىن تٸلگە تيەك ەتٸپ, قازاقستاندىقتاردى كارانتين تالاپتارىن ساقتاۋعا شاقىردى, دەپ حابارلادى Strategy2050.kz تٸلشٸسٸ.
- سٸز بۇل ينفەكتسييانى قايدان جۇقتىردىڭىز? سونىمەن قاتار العاشقى بەلگٸلەرٸ قانداي بولدى?
- مەنٸڭ تانىسىمنان كوروناۆيرۋس وڭ نەتيجە كٶرسەتكەننەن كەيٸن ٶز بەتٸممەن تەس تاپسىردىم. مەنەن دە وڭ نەتيجە كٶرسەتتٸ, بٸراق سيمپتومسىز تٷرٸ بولدى باستاپقىدا. سول سەبەپتٸ ٷي كارانتينٸندە جاتتىم. سيمپتومسىز تٷرٸ بولعاندىقتان, جەڭٸل ٶتٸپ كەتەتٸن شىعار دەپ ويلادىم. الايدا ٶتكەن دٷيسەنبٸدە اياق استىنان تەمپەراتۋرام 38-گە دەيٸن كٶتەرٸلٸپ, تٷسپەي قويدى. قىزۋ تٷسٸرەتٸن دەرٸ ٸشٸپ ەم, الايدا كٶمەكتەسكەن جوق. تىنىس الۋىم قيىنداي تٷستٸ. كەۋدەمنٸڭ قىزىپ تۇرعانى سەزٸلدٸ. دەرەۋ جەدەل جەردەم شاقىردىم. سٶيتٸپ, كەۋدەمدٸ توموگرافيياعا تٷسٸرگەندە, پنەۆمونييانىڭ باستالعانى انىقتالدى. سودان سوڭ ەلورداداعى جاڭادان اشىلعان مودۋلدٸ جۇقپالى اۋرۋحاناسىنا جاتقىزدى. مەنٸڭ جاعدايىم قازٸر جامان ەمەس, بٸراق ەلٸ دە قۇرعاق جٶتەل بار.
- اۋرۋحانادا سٸزدەردٸ قانداي دەرٸ-دەرمەكپەن ەمدەپ جاتىر?
- تاڭەرتەڭ بٸزدٸڭ دەنە قىزۋىمىزدى جەنە قاننىڭ قۇرامىنداعى وتتەگٸنٸڭ مٶلشەرٸن ٶلشەيدٸ. الۋۆييا دەگەن پرەپاراتتى كٷنٸنە ەكەۋدەن ەكٸ مەزگٸل, ياعني تاڭعى استا جەنە كەشكٸ اس كەزٸندە ٸشەمٸز. بۇل تاماقپەن بٸرٸلەدٸ. سونىمەن قاتار تسەفترياكسون دەگەن انتيبيوتيكتٸ ەكٸ مەزگٸل قابىلدايمىز. ودان سوڭ دەرٸگەرلەر ناۋقاستاردىڭ جاعدايىن بٸلۋ ماقساتىندا جەكە-جەكە ارالايدى. اداما اعزاسىنا بايلانىستى الۋۆييا پرەپاراتى كەرٸ ەسەر بەرۋٸ مٷمكٸن. سونداي كەزدە تاعى باسقا دەرٸلەردٸ جازىپ بەرەدٸ. مەسەلەن, ەمدەلۋشٸلەردٸڭ اسقازانى اۋىرۋى مٷمكٸن, وعان اسقازاننىڭ دەرٸسٸن بەرەدٸ. مەن بۇل پرەپاراتتى بەس كٷن قابىلداناعاننان كەيٸن, اسقازانىم اۋىرا باستادى. سول سەبەپتٸ كرەون دەگەن دەرٸ جازىپ بەردٸ. سونىمەن قوسا قاندى سۇيىلتۋ ٷشٸن كلەكسان دەگەن دەرٸنٸ ەگەدٸ.
- جالپى اۋرۋحانانىڭ جاعدايىنا كٶڭٸلٸڭٸز تولا ما?
- مەن ورنالاسقان اۋرۋحانا جاڭا بولعاندىقتان, جاعدايى جاقسى. سوڭعى تەحنولوگييالارمەن جابدىقتالعان. الايدا ايماقتارداعى اۋرۋحانالاردىڭ جاعدايى دا وسىنداي دەۋگە كەلمەيدٸ. مەسەلەن, بٸزدە ۆيرۋس بار ايماقتاعى اۋانى تارتىپ الاتىن تەحنولوگييا ورناتىلعان. كٷنٸ-تٷنٸ قوسىلىپ تۇرادى. بٶلمەدەگٸ ۆيرۋس باپ اۋانى ٶزٸنە تارتىپ, سىرتقا جٸبەرەدٸ. جالپى, دەرٸگەرلەر وتىراتىن جەر قاۋٸپسٸز ايماق دەپ سانالادى, ولار ٷشٸن ارنايى ورىن بەلگٸلەنگەن. ال بٸزدٸكٸ - قاۋٸپتٸ ايماق, سەبەبٸ بٶلمەمٸزدە ۆيرۋس بار. وسىلايشا, اۋانى تازارتىپ تۇرادى. سونىمەن قوسا بٸزگە دە دەلٸزگە شىعۋعا رۇقسات جوق. مۇندا بٸر نە ٷش كٸسٸلٸك پالاتالار بار. مەن بٸر ادامعا ارنالعان پالاتادامىن.
- كوروناۆيرۋسقا كەلەسٸ تەستتٸ قاشان تاپسىراسىز? اۋرۋحانادان شىققان سوڭ ەم الۋ جالعاسا ما?
- كەلەسٸ تەستتٸ وسى اپتادا تاپسىرامىن. نەگٸزٸ ەمدەۋ كۋرسى 10 كٷنگە سوزىلادى. 10 كٷن ٶتكەننەن كەيٸن تەست تاپسىرۋعا بولادى. سونىمەن قاتار 10 كٷن بويىنا تۇرلٸ دەرٸ ٸشكەننەن كەيٸن, بٸر كٷن اعزاڭىزدى دەمالتۋعا ۋاقىت بەرەدٸ. سودان سوڭ عانا تەس تاپسىراسىز. ٶيتكەنٸ دەرٸ تەست نەتيجەسٸن قاتە بەرۋٸ مٷمكٸن. كەۋدەنٸ تاعى دا توموگرافيياعا تٷسٸرەدٸ. سونىمەن قاتار اۋرۋحانادان شىققاننان كەيٸن دە ەم جالعاسادى. سەبەبٸ ماعان ٶزٸم تٸركەلگەن ەمحاناعا حابارلاسۋ كەرەگٸن ايتقان بولاتىن.
- ٶزٸڭٸز بٸلەتٸندەي, قازٸر كٶپشٸلٸك بۇل اۋرۋدىڭ بارىنا سەنبەيدٸ. ولاردىڭ كٶبٸسٸ مەملەكەتتٸڭ ساياساتى دەگەندٸ العا تارتادى. وسى ورايدا, ٶزٸڭٸزدٸڭ باسىڭىزدان ٶزتكەننەن كەيٸن قازاقستاندىقتارعا قانداي كەڭەس بەرەسٸز?
- بٷكٸل دٷنيەجٷزٸ بولىپ جالعان ۆيرۋسقا داۋرىقپايدى. كارانتين ەنگٸزۋ, قانشاما ادامدى جۇمىسسىز ٷيدە ۇستاپ وتىرۋ - ٷكمەتكە تيٸمسٸز, ەشقانداي پايداسى جوق. مەسەلەن, جۇمىس ورىندارىنىڭ توقتاۋىنا بايلانىستى ٷكٸمەتكە سالىق تٷسٸپ جاتقان جوق. ونى ساياسات دەپ, بۇدان ساياسي استار ٸزدەۋدٸڭ قاجەتتٸلٸگٸ جوق. مەن جۋرناليست بولعان سوڭ, بۇل تاقىرىپتى زەرتتەپ شىقتىم. اۋرۋدىڭ بەلگٸلەرٸن دە بٸلدٸم, قولىمنان كەلگەنشە ساقتىق شارالارىن دا ۇستاندىم. سونىڭ ٶزٸندە مەن جۇقتىرىپ الدىم. دەمەك, سٸزدٸڭ جۇقتىرمايتىنىڭىزعا ەشكٸم كەپٸلدٸك بەرمەيدٸ. ەشكٸم بۇل دەرتتەن ساقتاندىرىلماعان. مەنٸڭ ويىمشا, سٸزدٸڭ تانىستارىڭىزدىڭ, تۋىستارىڭىزدىڭ ەشقايسىسى بۇل اۋرۋعا شالدىقپاسا, كەرٸسٸنشە قۋانۋ كەرەك. ياعني, اۋرۋ سٸزدٸڭ ورتاڭىزعا جەتكەن جوق. ايماقتاردا, كٸشكەنتاي اۋىلدارداعى ادامدارعا بۇعان سەنۋ قيىن. بٸراق سول ەلدٸمەكەندەرگە جەتپەگەنٸنە قۋانۋىمىز كەرەك. كوروناۆيرۋس تا باسقا ينفەكتسييالار سيياقتى ۆيرۋس. الايدا بۇنى قالاي ەمدەۋ كەرەگٸ, ۋاقىت ٶتكەننەن كەيٸن قانداي كەرٸ ەسەرٸ بولاتىنى ەلٸ انىقتالعان جوق. سول سەبەپتٸ بۇل قاۋٸپتٸ بولىپ وتىر. سونىمەن قاتار ناۋقاس سانى كٶبەيٸپ كەتسە, دەرٸگەرلەر جەتپەي قالۋى مٷمكٸن. سول جاعىنان دا بۇل قاۋٸپتٸ دەرت. مەسەلەن, قازٸر ەلورداداعى اۋرۋحانالاردا ورىن جوق. سوعان سەيكەس, دەرٸگەرلەر دە تەۋلٸك بويىنا دەم الماستان قىزمەت كٶرسەتٸپ جاتىر. قازٸرگٸدەي كٷن ىستىقتا قىرىققابات كيٸم كييۋ دە وڭاي ەمەس. سىرت كٶزگە بايقالماۋى مٷمكٸن. الايدا اۋرۋحانادا جاتىپ, تىنىس-تٸرشٸلٸگٸمەن تانىسقان سوڭ, كٶزٸڭٸز جەتەدٸ. ال ەندٸ ناۋقاستار شامادان تىس اسىپ كەتسە, دەرٸگەر دە, پرەپارات تا, جاساندى تىنىس الۋ اپپاراتى دا جەتپەي قالۋى مٷمكٸن. ٶيتكەنٸ قارت ادامدار مەن سوزىلمالى اۋرۋى بارلار ٷشٸن اۋىر جاعدايدا ٶتٸپ جاتىر. مٸنە, ناعىز وسىنداي قاجەت كەزدە اپپارات جەتپەي قالسا, ٶلٸم-جٸتٸم ارتىپ كەتۋٸ مٷمكٸن. سوندىقتان بارلىق قازاقستاندىقتى سانيتارييا تالاپتارىن ساقتاۋعا شاقىرامىن.
- Cۇحباتىڭىزعا راحمەت! ساۋىعىپ كەتٸڭٸز!
