
قازاقستاننىڭ ۆيتسە-مينيسترلەرٸ مەن مەملەكەتتٸك ورگاندارى دەپارتامەنتتەرٸ باسشىلارى ەستونيياداعى ەلەكتروندىق باسقارۋ اكادەميياسى (eGA) ەزٸرلەگەن مەملەكەتتٸك باسقارۋدىڭ تسيفرلىق ترانسفورماتسيياسى بويىنشا بەس اپتالىق وقىتۋ ترەنينگٸنە قاتىسۋدا.
ترەنينگ بارىسىندا حالىقارالىق ساراپشىلار تسيفرلاندىرۋدىڭ سوڭعى ەلەمدٸك تەندەنتسييالار, ەستونييا, ۇلىبريتانييا, دانييا جەنە سينگاپۋرداعى وزىق تەجٸريبەلەر جەنە بيزنەس مودەلدەرمەن تانىستىرادى. سونىمەن بٸرگە مەملەكەتتٸك قىزمەتتەر رەينجينيرينگٸ تيٸمدٸ ەدٸستەرٸن تالداپ, مەملەكەتتٸك باسقارۋدىڭ تسيفرلىق ترانسفورماتسيياسى جاڭا مٷمكٸندٸكتەرٸن ايقىندايدى.
وقىتۋ ترەنينگٸ اشىلۋىندا ەستونييا ەكونوميكا جەنە كوممۋنيكاتسييا مينيسترٸ تااۆي ااس ٶز سٶزٸندە «پاندەمييا كٶپتەگەن ەلدەرگە شەكتەۋلەر مەن كەدەرگٸلەردٸ ەڭسەرۋگە كٶمەكتەسەتٸن, ٷكٸمەتتٸڭ تيٸمدٸلٸگٸن قامتاماسىز ەتەتٸن قۇرالداردىڭ بٸرٸ زاماناۋي تەحنولوگييالار مەن ەلەكتروندى ٷكٸمەت ەكەنٸن انىقتاپ, كٶرسەتكەندٸگٸن» ايتتى. سونداي-اق, ول جەكە دەرەكتەردٸ قورعاۋدىڭ بارلىق قاعيداتتارىن ساقتاي وتىرىپ, ەرتٷرلٸ مەملەكەتتٸك ورگاندار اراسىنداعى قاۋٸپسٸز اقپارات الماسۋدى قامتاماسىز ەتۋ قاجەتتٸگٸن ايتتى.
ٶز كەزەگٸندە استانا مەملەكەتتٸك قىزمەت حابى باسقارۋشى كوميتەتٸنٸڭ تٶراعاسى اليحان بايمەنوۆ «كٶپتەگەن ٷكٸمەتتەردٸڭ كٷن تەرتٸبٸندە جالپى ەكونوميكادا دا, مەملەكەتتٸك باسقارۋدا دا تسيفرلاندىرۋ مەسەلەسٸ تۇر» دەپ اتاپ ٶتتٸ. ول سونداي-اق «تسيفرلى ٷكٸمەتتٸ دامىتۋدا ازاماتتار باستى نازاردا بولۋى تيٸس. وزىق تەحنولوگييالاردى كەز-كەلگەن اسىرا پايدالانۋشىلىقتى جوققا شىعاراتىن اشىق شەشٸم قابىلداۋدا, سول ارقىلى ازماتتاردىڭ قۇقىعى مەن بوستاندىعىن ساقتاۋعا كەپٸلدٸك بەرۋدە پايدالانۋ ماڭىزدى», - دەدٸ. «وسىنىڭ بارلىعى سىبايلاس جەمقورلىق دەڭگەيٸن تٶمەندەتٸپ, مەملەكەتتٸك قىزمەتتەر ىڭعايلىلىعىن, قاراپايىمدىلىعى مەن قول جەتٸمدٸلٸگٸن قامتاماسىز ەتۋٸ تيٸس. تٷپتەپ كەلگەندە, بۇلار ەلەۋمەتتٸك قۇندىلىق ەرٸ ماڭىزدى ەكٸمشٸلٸك كاپيتال - ازاماتتار سەنٸمٸن ارتتىرۋعا باعىتتالعان», - دەدٸ اليحان بايمەنوۆ.
قر تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسييالار جەنە اەروعارىش ٶنەركەسٸبٸ ۆيتسە-مينيسترٸ اسقار جامباكين بٷگٸنگٸ تاڭدا تەحنولوگييالاردى ەنگٸزۋ قۇرىلىمدىق رەفورمالاردى جٷزەگە اسىرۋدىڭ تيٸمدٸ قۇرالى ەكەندٸگٸن ايتتى. تسيفرلىق ترانسفورماتسييا ۇعىمى تەحنولوگييانى قولدانۋ اۋقىمىنان اسادى, ٶيتكەنٸ مەملەكەتتٸك اپپارات پەن جەكە سەكتور ترانسفورماتسييالانادى, سەيكەسٸنشە تەحنولوگييالاردى ەسكەرە وتىرىپ, قىزمەتتٸڭ جاڭا تەسٸلدەرٸ مەن ەدٸستەرٸ ەزٸرلەنەدٸ – دەدٸ ول.
ەستونييا ەلەكتروندىق باسقارۋ اكادەميياسىنىڭ باسقارما تٶراعاسى حاننەس استوك استانا مەملەكەتتٸك قىزمەت حاب اياسىندا قازاقستان مەن ەستونييانىڭ ەلەكتروندىق ٷكٸمەتتٸ دامىتۋ جەنە تسيفرلاندىرۋ تەجٸريبەسٸ ايماق ەلدەرٸنە تاراتىلعانىن اتاپ ٶتتٸ.
وقۋ كەزەڭٸندە تىڭداۋشىلار مەملەكەتتٸك ورگاندار ٷشٸن بٸرىڭعاي اقپاراتتىق تەحنولوگييالار ارحيتەكتۋراسىن دامىتۋ, تسيفرلىق ٷكٸمەتتٸڭ زاڭنامالىق بازاسىن وڭتايلاندىرۋ, كيبەرقاۋٸپسٸزدٸك پەن ساياساتتى جوسپارلاۋ, جوبالاردى باسقارۋدىڭ يكەمدٸ ەدٸستەرٸن قولدانۋ جەنە ەلەكتروندىق دەموكراتييا جاعدايىندا شەشٸم قابىلداۋ مەسەلەلەرٸن تالداپ, زەردەلەيدٸ.
سونىمەن قاتار, «تسيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى مەن «DigitEL» ۇلتتىق جوباسىنىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارىن تالقىلاۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلادى. وقۋ باعدارلاماسىنا 8 ونلاين سەسسييا جەنە بٸرقاتار بەينە ساباقتاردان تۇرادى.
وقىتۋ ترەنينگٸ استانا مەملەكەتتٸك قىزمەت حابى «زەردە» ۇلتتىق ينفوكوممۋنيكاتسييا حولدينگٸ», ەستونييا ەلەكتروندىق باسقارۋ اكادەميياسىمەن بٸرلەسٸپ جەنە قر تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسييالار جەنە اەروعارىش ٶنەركەسٸبٸ مينيسترلٸگٸنٸڭ قولداۋىمەن ۇيىمداستىرىلدى.