مەن العاش بالامەن دەكرەتتٸك دەمالىستا وتىرعان كەزدە, ٶزٸمدٸ كەسٸبي تۇرعىدا دامىتۋ كەرەكتٸگٸن تٷسٸندٸم. ٶزٸم سيياقتى ەيەلدەردٸڭ دەكرەتتٸك دەمالىس كەزٸندە كەسٸبي مانساپتان باس تارتىپ, جۇمىسقا قايتا ورالۋدى قيىنسىناتىندىعىن ۇعىندىم.
ەگدە جاسقا كەلگەن نەمەسە تەحنيكالىق سالادا تەجٸريبەسٸ جوق ازاماتتاردىڭ ماماندىعى ماڭىزىن جويعاندىقتان, ولاردىڭ جۇمىس تابۋداعى قيىندىقتارىن دا كٶردٸم. ەكٸ جىلدان كەيٸن مەنٸڭ ەكٸنشٸ بالام دٷنيەگە كەلدٸ. سودان كەيٸن مەن ادامداردىڭ تسيفرلىق ەلەمدە جۇمىس تابۋىنا كٶمەكشٸ بولۋدى ماقسات تۇتىپ, بار بٸلگەنٸمدٸ سوعان ارنادىم.
ەلەمدٸك ەكونوميكالىق فورۋمنىڭ نەگٸزٸن قالاۋشى جەنە اتقارۋشى ديرەكتورى كلاۋس شۋابتىڭ 2018 جىلعى ماماندىقتار تۋرالى ەسەبٸندە, ادامداردىڭ ٷزدٸكسٸز بٸلٸم الۋعا بەت بۇرۋ كەرەكتٸگٸ ايتىلادى. وعان قوسا, اتقارۋشى بيلٸك پەن كەسٸپورىندار جۇمىسكەرلەردٸڭ تٷرلٸ قابٸلەتٸن دامىتۋدى قولعا الۋى كەرەك. اۆتوماتتاندىرۋ مەن جاساندى ينتەللەكت ميلليونداعان جاڭا جۇمىس ورىندارىنا مٷمكٸندٸك اشتى. وسىلايشا, ەلەم بويىنشا الداعى ونجىلدىق ٸشٸندە 375 ميلليون ادام ٶز ماماندىعىنىڭ كاتەگوريياسىن اۋىستىرىپ, بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋ كەرەك بولادى.
شىندىعىندا, بٸزگە ۋاقىتشا دەمالىس العان ادامدار مەن ەگدە جاستاعى ادامداردىڭ تالانتى مەن تەجٸريبەسٸ قاجەت. ولار وقۋ ورىندارىن ۇزاق ۋاقىت بۇرىن بٸتٸرسە دە, تسيفرلىق ەلەمدەگٸ جيناعان تەجٸريبەسٸ مەن رەسۋرسى تەڭدەسٸز سانالادى. سوندىقتان تسيفرلىق ەلەم ٶزٸمٸزدٸ قايتادان تابۋعا, بٸلٸمٸمٸزدٸ جالعاستىرىپ, بەسەكەگە قابٸلەتتٸ بولۋعا كٶمەكتەسۋٸ كەرەك. وسى مٷمكٸندٸكتٸ قالت جٸبەرمەۋٸمٸز ٷشٸن, بٸز ٷزدٸكسٸز بٸلٸم الۋدىڭ جوسپارىن قۇرۋىمىز قاجەت.
بولاشاقتا قانداي قابٸلەتكە يە ادامدار سۇرانىستا بولادى?
McKinsey Global ينستيتۋتى كانادا, فرانتسييا, گەرمانييا, يتالييا, يسپانييا, ۇلىبريتانييا مەن اقش-تىڭ 3,031 كەسٸپ يەسٸنە ساۋالناما جٷرگٸزٸپ, 2030 جىلعا قاراي سۇرانىستا بولاتىن قابٸلەتتەردٸ انىقتاعان ەدٸ. نەتيجەسٸندە, جوعارى كوگنيتيۆتٸ, تەحنولوگييالىق, ەلەۋمەتتٸك جەنە ەموتسيونالدى قابٸلەتتەر جوعارى باعالانىپ, فيزيكالىق جەنە قاراپايىم وي ەڭبەگٸنە دەگەن سۇرانىس ازاياتىنى انىقتالدى.
«Vodafone's Global Trends Barometer 2019» 1,700 بيزنەس پەن ٶندٸرٸس ساراپشىسىنا ساۋالناما جٷرگٸزٸپ, الداعى 3-5 جىلدا تەحنولوگييا مەن تسيفرىق ساۋاتتىلىق الدىڭعى قاتارعا شىعىپ, ساۋدا جاساۋ مەن شىعارماشىلىق قابٸلەتتەر ەكٸنشٸ ورىنعا تٷسەدٸ دەگەن قورىتىندىعا كەلگەن.
وسى ٶزگەرٸستەر ەسەبٸنەن تەك تەحنيكالىق ماماندار عانا ەمەس, باسقا سالا ٶكٸلدەرٸ دە تەحنولوگييا تٸلٸن مەڭگەرۋگە مٷمكٸندٸگٸ بار. ەگەر سٸزدٸڭ سالالىق ماركەتينگتە تەجٸريبەڭٸز بولسا, سٸز تسيفرلىق ماركەتينگتەگٸ excel-مەن جۇمىس ٸستەۋدٸ ٷيرەنە الاسىز. ساتۋ جٶنٸندەگٸ مەنەدجەرلەر, كادر بٶلٸمٸ مەن قارجىگەرلەر وسى سيياقتى بٸلٸكتٸلٸكتەرٸن ارتتىرا الادى. جاساندى ينتەللەكتٸ كەڭ تارالعان قوعامدا اۋتيست قىزمەتكەرلەردٸڭ دە ورنى ەرەكشە بولادى.
تسيفرلىق ەلەمنەن ٶز ورنىڭىزدى تابۋ ٷشٸن ٶزٸڭٸزدٸ ٷزدٸكسٸز دامىتۋ قاجەت. ەلەمدٸك ەكونوميكالىق فورۋمنىڭ بولاشاق ماماندىقتار ەسەبٸنە قارايتىن بولساق, ٷنەمٸ بٸلٸمٸ مەن بٸلٸكتٸلٸگٸن تەرەڭدەتٸپ وتىراتىن مامانداردىڭ جالاقىسى دا جوعارى بولادى ەكەن.
بٷگٸننەن باستا
ەگەر جاڭا مٷمكٸندٸكتەرگە دايىن بولساڭىز, تٶمەندەگٸ قادامداردى ٸسكە اسىرىپ, دايىندىقتى بٷگٸننەن باستاي الاسىز.
1. ٶتكەن ەڭبەك تەجٸريبەڭٸز بەن ارتىقشىلىقتارىڭىز جايلى ويلانىپ, ولاردى قاعازعا تٷسٸرٸڭٸز. ٶزٸڭٸز مەڭگەرگٸڭٸز كەلگەن جاڭا ترەندتەردٸ ٸزدەستٸرٸڭٸز.
2. بٸلٸم ارتتىرۋعا بولاتىن مٷمكٸندٸكتەردٸ قاراستىرىڭىز. ەدەتكٸ بٸلٸم الۋ پلاتفورمالارىنان تىس, Microsoft Learn, Udemy, Udacity Nanodegrees, Coursera, FutureLearn, LinkedIn Learning جەنە Google Digital Garage سيياقتى ونلاين رەسۋرستار بار. كەيبٸر مامان يەلەرٸ ٷشٸن پراكتيكالىق ٷيرەنۋ ماڭىزدى بولعاندىقتان, LabsLand نەمەسە Labster سيياقتى زاماناۋي تەحنولوگييامەن جابدىقتالعان لابوروتورييالاردى ەلەمنٸڭ كٶپتەگەن ەلدەرٸنەن تابا الاسىز. سەيكەسٸنشە, جاڭا تەحنولوگييالار بٸزگە بٸلٸم الۋدىڭ جاڭارتىلعان فورمالارىن ۇسىنادى.
3. ٶزٸڭٸز تاڭداعان سالاداعى ٶزگەرٸستەردٸ باقىلاپ وتىرىڭىز. بلوگتارعا جازىلىپ, ٶزٸڭٸزبەن بٸردەي قىزىعۋشىلىعى بار ادامدارمەن ونلاين جەنە وففلاين تٷردە بايلانىس قۇرىڭىز. ٶز سالاڭىزدا بولىپ جاتقان ٶزگەرٸستەردٸ قالت جٸبەرمەڭٸز.
بۇل جەردە ۇيىمدار دا ٶز قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ جٷيەلٸ دامۋىن قاداعالاۋى كەرەك. ال ٷكٸمەت بولسا, وسىعان قاجەتتٸ جاعداي تۋعىزۋى كەرەك. ەگەر قاتارداعى ەربٸر ازامات ٶزٸنٸڭ بٸلٸم الۋى مەن دامۋىنا جاۋاپكەرشٸلٸكپەن قارايتىن بولسا, تسيفرلىق رەۆوليۋتسيياعا ايتارلىقتاي ٷلەس قوساتىن ەدٸ.
سوڭعى ەكٸ جىلدا مەن ادامداردىڭ ەڭبەك ٷزٸلٸسٸنەن كەيٸن, بۇرىنعى جۇمىس ورنىنا قايتا الماعانىن كٶردٸم. كٶپ جاعدايدا ولاردىڭ ورنىن روبوتتار باسىپ, ەسكٸ ماماندىعى بەسەكەگە قابٸلەتتٸ بولۋدان قالادى. ول ادامدار تسيفرلىق رەۆوليۋتسيياعا قوسىلىپ, جۇمىس ٸستەۋ شارتتارىن جاقسارتۋمەن قاتار, ٶمٸرگە دەگەن قۇشتارلىعى ارتىپ, ٶزدەرٸن جاڭا قىرلارىنان كٶرسەتۋدە.
بولاشاق – ٷزدٸكسٸز بٸلٸم الاتىن جانداردىڭ قولىندا.
Nahia Orduna
ماقالانىڭ تٷپنۇسقاسى: weforum.org
