بىلتىر عوي. قازاقستان قۇراماسىنىڭ باس باپكەرٸ تاعايىندالاتىن بولدى. الىپ-ۇشىپ, فۋتبول قاۋىمداستىعىنىڭ عيماراتىنا باردىق. كٶپ ۇزاماي قازداي تٸزٸلگەن ٷشەۋ تٸلشٸلەر وتىرعان بٶلمەگە كٸرٸپ كەلە جاتتى. ورتادا – تالعات بايسٷفينوۆ. «اقجايىقتىڭ» باس باپكەرٸ ەندٸ ەل قۇراماسىن باپتايدى, شاماسى. سولاي ەكەن. سٶز بەرٸلگەندە تالعات مارۋانۇلى تولقىسىن. تٸپتٸ جانارىنان تامشى جاس دومالاپ تٷستٸ. ابىنىپ بارىپ, ايتارىن جەتكٸزدٸ.
– مىناۋ قىزىق بولدى عوي. تولقىعانىمدى ايتامىن. مۇندايىم جوق ەدٸ. جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ سەزٸنگەنٸم شىعار. سەنٸمدٸ تٷيسٸنگەنٸم بولار. ٶزگە ەشتەڭە ايتا المايمىن. بٸلەتٸنٸم, بٷكٸل جان-دٷنيە, بولمىس-بٸتٸمٸمەن ەل فۋتبولىنىڭ ٶركەندەۋٸ جولىندا قىزمەت ەتەمٸن. قالعانىن جۇمىس بارىسىندا ايتا جاتارمىز.
تٶرت-بەس سۇراق قويىلدى. جاۋاپ قايتارىلدى. بٸزدٸڭ كٶز الدىمىزدا ەلگٸ تامشى جاس. تانىستىرۋ رەسٸمٸ اياقتالعاننان كەيٸن قاسىنا باردىق. ەلٸ ٶزٸنە كەلمەگەن. كٷلەدٸ.
– شىنىندا دا قىزىق بولدى عوي. نە ٷشٸن تولقىدىم? ٶزٸمە دە جۇمباق. ەرينە, الدا كٶپ جۇمىس كٷتٸپ تۇر. جەر ەلەمنەن ويىنشى شاقىرىپ, قۇراماعا تارتۋعا بولادى عوي. بٸراق, ونىڭ كەرەگٸ شامالى. سەنٸم دەگەننەن شىعادى, بٸزدٸڭ ەلدە دە سەنٸم ارتساڭ ۇياتقا قالدىرمايتىن فۋتبولشىلار بار. الدىمەن سولاردى تارتايىق. سولارعا مٷمكٸندٸك بەرەيٸك. مٷمكٸن, بٸز كٷتكەن فۋتبولدى ۇسىنار. جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ سەزٸنٸپ تۇرمىن. ۇياتقا قالماۋ كەرەك. مەنٸ وسى جاعى قاتتى مازالايدى.
– كٶمەكشٸلەردٸ جاقسى تاڭداپسىز…
– نۇركەن مازباەۆ بولسىن, اندرەي فەراپونتوۆتى الساڭىز دا, تەك جاقسى قىرىنان تانىلعان ماماندار. يۋريي نوۆيكوۆ تۋرالى دا وسىنداي ويدامىن. ەگەر ۇلتتىق قۇراما ەل كٶڭٸلٸنەن شىعىپ جاتسا, بەرٸمٸزگە دە ابىروي ەمەس پە?
سولاي ەكەنٸ انىق. سولاي عوي ەندٸ. ارادا كٷندەر ٶتتٸ. بايسٷفينوۆ سەنٸم ارتقان جٸگٸتتەر ەزەربايجانمەن كەزدەستٸ. بەلەكتە. ماقسات بايجانوۆ سوققان گول مەرەيٸمٸزدٸ ٷستەم ەتتٸ. مەسەلە جەڭٸستە دە ەمەس ەدٸ. قازاقستان قۇراماسى جٸگەرلٸ كوماندا ەكەنٸن اڭعارتتى. نامىسقا شاباتىنىن پاش ەتتٸ. ەڭ باستىسى, ويىن-ٶرنەگٸنە قان جٷگٸردٸ. ارادا ٷش كٷن ٶتكەندە, ياعني 2016 جىلدىڭ 29 ناۋرىزىندا گرۋزيياعا باردى. يسپانييانىڭ ٶزٸن ۇتقان گرۋزيندەر ازۋىن ايعا بٸلەگەن. قازاقستان قاقپاسىنا قالاۋىنشا گول سوعاتىنىن ايتىپ تا ٷلگەردٸ. بٸراق ويىن ٶزگەشە ٶربٸدٸ. ازات نۇرعاليەۆتٸڭ ايى وڭىنان تۋىپ, ماتچ تاعدىرىن شەشكەن جالعىز گولدى ٶز ەسەبٸنە جازدى. قازاقستان قۇراماسىنان ٸش تارتىپ قالعان قالىڭ جانكٷيەردٸڭ جٷزدەرٸ جادىراپ سالا بەردٸ. قىتاي باردى. تاعى دا جەڭٸس. ەلگٸ ازاتتىڭ گولى جۇرت ەسٸندە بولار. تامىز ايىنىڭ سوڭىنداعى قىرعىزستان ساپارى قىنجىلتتى. بٸراق, تٶرت كٷننەن كەيٸن پولشامەن رەسمي ويىن كٷتٸپ تۇرعان. ەلەم بٸرٸنشٸلٸگٸنٸڭ ٸرٸكتەۋ ماتچى.
قىركٷيەكتٸڭ تٶرتٸ ەل فۋتبولىنداعى ەلەۋلٸ داتانىڭ بٸرٸنە اينالاتىنىن كەزدەسۋ الدىندا ەشكٸم سەزگەن جوق. ايتپاقشى, سەزگەندەر بار. بٸرٸ ٶزٸمٸز. تٷسٸرۋ توبى «استانا-ارەناعا» شىعىپ بارا جاتقاندا ايتىپ سالدىق. «بٷگٸن پولشاڭ ٷش ۇپاي الا المايدى». سەبەپ كٶپ ەدٸ. ەڭ باستىسى, ويىنعا بٸر كٷن قالعانداعى باس باپكەردٸڭ سٶزٸ. جۇرتتان قالقالاي بەرٸپ, بىلاي دەگەن: «مەنٸڭ سىنالار شاعىم كەلگەنٸن بٸلەمٸن. شەكٸرتتەرٸم سىرالعى عوي. كٶپ سٶيلەستٸك. تىڭعىلىقتى دايىندالدىق. تٸپتٸ بٸشكەكتەگٸ بىت-شىت ويىن دا ٶز ەسەرٸن تيگٸزەدٸ. جاقسى جاعىنان. قالعانىن ماتچتان كەيٸن ايتارمىز». جٷزٸ نۇرلانىپ تۇر ەكەن. قولىمىزدى قىستى. ٶزٸنە دەگەن, جٸگٸتتەرٸنە دەگەن سەنٸم بايقالىپ تۇردى. تٷنٸمەن ويلاندىق. تاڭ اتقاننان تاعى دا ساراپ جاسايمىز. قيسىنعا از كەلەدٸ. پولشا ٶتكٸر كوماندا عوي. كەدەرگٸنٸ بۇزىپ-جاراتىن ەكپٸنٸ تاعى بار. ەڭ بٸر بابىنا كەلگەن شاعى. قۇرامىندا كٸل مىقتى. بٸزدەر قالاي تٶتەپ بەرەمٸز?
تٶتەپ بەرەدٸ ەكەنبٸز. پولشا ەكٸ گول ۇزاپ شىققاندا بٸلدٸك. جٸگٸتتەر جاسىعان جوق. قايتا, قارسىلاسىنىڭ اپشىسىن قۋىردى. روبەرت لەۆاندوۆسكييدٸڭ جٷيكەسٸ توزدى. توزدىرعان بٸزدٸڭ ەلدوس احمەتوۆ. بايجانوۆ جٸگٸت ەكەن. باۋىرجان يسلامحاننىڭ دا ويىنى جٷردٸ. سەرگەي حيجنيچەنكو ەدەمٸ اشىلدى. جەتكەن دوپتى قاقپاعا بۇرادى. ٷزٸلٸسكە دەيٸن دە شابۋىلدى ٷدەتكەن بايسٷفينوۆ شەكٸرتتەرٸ ەكٸنشٸ تايمدا ەكٸ گول سوعىپ, تارازى باسىن تەڭەستٸردٸ. بەرٸمٸز قۋانىش قۇشاعىندامىز. كٶرەرمەن دە, جانكٷيەر دە. تٸلشٸلەر دە. ويىن سوڭىنداعى باسپاسٶز مەسليحاتى باستالار شاقتا مىناداي كٶرٸنٸس ورىن الدى. تالعات مارۋانۇلى بەرٸ بەتتەگەندە بٷكٸل تٸلشٸ دٷر ەتٸپ, ورىندارىنان تۇردى. الاقان قىزارعانشا قول شاپالاقتاپ, قوشامەت كٶرسەتتٸ. تالعاتقا قارايمىز. جىميىپ كٷلدٸ. سوسىن ەرنٸن تٸستەپ تۇرىپ قالدى. جانارىنان تاعى بٸر جاس دومالاپ كەلە جاتىر ەكەن. وتىردى دا ەڭگٸمەسٸن باستادى.
– كۋراج دەگەن بەلە بار ەمەس پە. سونى ۇستاپ الدىق. جٸبەرمەدٸك. شىنىندا دا ەڭبەك جٸگٸتتەردٸكٸ. وينادى. پولشانىڭ مىقتى ەكەنٸن بٸلدٸ. بٸلدٸ دە ٶزدەرٸنٸڭ دە قولدارىنان بٸردەڭە كەلەتٸنٸن دەلەلدەدٸ. قازٸر سٶيلەۋ قيىن سوعىپ وتىر. كەۋدەنٸ بٸردەڭە تىرمالايدى. نە ەكەنٸن ۇقپادىم.

ۇعىپ تۇردىق. ماقتانىش تا ادام كٶڭٸلٸنە ەسەر ەتەدٸ. ٶزٸمەن ەمەس. ٶزٸ سەنٸم ارتقان شەكٸرتتەرٸمەن ماقتانىپ تۇردى, مارۋانۇلى. ماقتاناتىنداي بار ەدٸ. ازۋى التى قارىس قارسىلاستى تۇسادى. دٷنيە جٷزٸنٸڭ باسىلىمدارى «استاناداعى سەنساتسييا», دەپ ايدار تاعىپ, ماتچ تۋرالى جارىسا جازىپ جاتتى. بايسٷفينوۆتٸ زەرتتەپ, جەتٸ اتاسىنا جەتكەندەر بار. قىسقاسى, قازاق فۋتبولىنىڭ قايتا ٶرلەگەن كٷنٸ ەدٸ ول.
پودگوريتساعا جول تٷستٸ. قازاقستان جەرگٸلٸكتٸ قۇرامامەن كەزدەستٸ. ويسىراي ۇتىلدىق. ماتچ سوڭىنداعى باسپاسٶز ماسليحاتىندا بٸر توپ قازاق جۋرناليستەرٸ باس باپكەردٸ ورتاعا الدىق.
– مەن ويىن الدىندا كٶپ ويلاندىم. نە ٸستەۋ كەرەك? چەرنوگورييا ٶز الاڭىندا ەشكٸمگە دەس بەرمەيدٸ. بۇيىرسا, توعىزى قايتامىز. ونى جەتەمٸز. ون بٸرٸ كٷنٸ رۋمىنيياعا قارسى ويناۋ كەرەك بولادى. سوسىن نەگٸزشٸ ويىنشىلاردى كەلەسٸ كەزدەسۋگە الىپ قالۋدى جٶن كٶردٸم. الاڭعا شىققاندارعا ٶكپەم جوق. شامالارى كەلگەنشە وينادى. دەنە بٸتٸمٸ جەنە قارا كٷشٸ جاعىنان قارسىلاس مىقتى بولدى. كٷشٸمٸز جەتپەدٸ.
اشۋ قىسىپ وتىر ەدٸ. بەرٸمٸزدٸ. ەسٸككە بەتتەپ بارا جاتقان تالعات باپكەر كەنەت كەرٸ بۇرىلىپ, قاسىمىزعا كەلدٸ. جەتكەن بەتتە قاپسىرا قۇشاقتاپ الدى.
– بەرٸن تٷسٸنەمٸن. مەنٸڭ دە ٶزەگٸم ٶرتەنٸپ بارادى. ەبدەن باسىم قاتتى. بۇل ويىندا بارىمىزدى سالىپ, تاۋىسىپ الساق, ٶز الاڭىمىزدا تاۋىمىز شاعىلسا نە بولادى? جۇرت تٷسٸنە مە? ويىنشىلاردىڭ, ساپالى ويىنشىلاردىڭ سانى تىم از بولىپ تۇر عوي. تاعى دا ايتايىن, انادان تارتىپ, مىنادان سۇراپ تالايلاردى تارتىپ الۋعا مٷمكٸندٸك بار ەدٸ, بٸراق ولار بٸز كٷتكەن دەڭگەيدە دوپ تەبە الا ما? جٷرەكتەرٸڭە جٷك تٷسٸردٸك, جٷيكەلەرٸڭە ەسەر ەتتٸك, الداي مىناعان سەنشٸ. بۇيىرسا, استانادا رۋمىنييادان ۇتىلمايمىز. مەنٸڭشە, سول ماڭىزدى.
بۇرىلىپ, ەسٸككە بەتتەدٸ. كٶزٸنەن تامشى جاس ٷزٸلٸپتٸ. نەنٸڭ جاسى ەكەنٸن ۇعا المادىق. ەرتەسٸ تٷندە ەلگە جەتتٸك. ونى كٷنٸ جاتتىعۋ بولدى. رۋمىنييا قۇراماسى ەرەۆاندا ارمەنييانى 5: 0 ەسەبٸمەن ۇتىپ, ايدارىنان جەل ەسٸپ كەلگەن. باسپاسٶز مەسليحاتىندا ەجۋا باسىمدىق الدى. رۋمىن تٸلشٸلەرٸ كريستوف داۋمنان سۇرايدى كەلٸپ: «قازاقستان قاقپاسىنا نەشە گول سوعاسىزدار?». «جەڭٸسكە وڭاي جەتەتٸنٸڭٸزدٸ بٸلەمٸز. بٸراق سول گول سانىن ايتا الاسىز با?». وسى مەندەس ساۋالدار قارشا بورادى. داۋم دا ماقتاننان قاشپايدى-اۋ. كٷلٸپ وتىرىپ, جاۋاپ بەردٸ. قايتا-قايتا بەس گول سوعۋ وڭاي ەمەستٸگٸن العا تارتتى. ۇپايدان شاشاۋ شىعارمايتىنىن ايتتى. ٷندەمەدٸك. تالعاتتى تىڭدادىق قوي. ٷمٸتٸن ٷركٸتٸپ المايىق. كەلەسٸ كٷنٸ ماتچ ٶتتٸ.
ويىنشىلاردى جاس بالالار جەتەكتەپ شىعادى عوي. تٷندە اۋا سۋىپ كەتە مە, بالا بٸتكەن جاۋراپ بارا جاتتى. ەندٸ ەكٸ ەلدٸڭ ەنۇرانى وينالۋى تيٸس. بالالار بٷرسەڭ قاعادى. سونى كٶرگەن سامات سماقوۆ جەيدەنٸڭ ٷستٸنەن كيگەن جەڭٸل كٷرتەشەسٸن شەشتٸ دە, ٶزٸن جەتەكتەپ كەلگەن بالانىڭ يىعىنا ٸلە سالدى. كاپيتاننىڭ ەمٸرٸن ەستٸگەندەي ٶزگەلەرٸ دە جالما-جان بالالاردى قامقورىنا الدى. «استانا-ارەنانىڭ» ٸشٸ جىلىپ سالا بەردٸ. مۇنداي كوماندانى ۇتۋ مٷمكٸن ەمەس قوي! مىڭ جەردەن رۋمىنييا بولساڭ دا. قايتا قازاقستاننىڭ شابۋىلى ٶتكٸر ەكەن. ەتتەڭ, ۇرىمتال تۇستا گول سوعا الامدىق. كەشەگٸ كٷلكٸگە تۇنشىققان با, رۋمىنداردىڭ قۇتى قاشىپ, قورعانىستا ۋاقىت ٶتكٸزدٸ. بەس گول قايدا, ەسەپ اشۋدىڭ ٶزٸ مۇڭعا اينالدى. 0:0. ماچتان كەيٸن بايسٷفينوۆتٸ تىڭدادىق.
– تەڭ تٷسۋ دە جەتٸستٸك شىعار. بٸراق جەڭٸسكە جاقىن تۇردىق. نەتيجە كٶڭٸلدەن شىقتى دەمەس ەدٸم.
اي بۇرىن جولىقتىق. ەلدەبٸر شارۋامەن فەدەراتسيياعا بارعاندا. عاني قاينازاروۆ بار, نۇركەن ٷشەۋٸ ٷلكەن ٷستەلگە ٷش بۇرىشىنان تٶنٸپ تۇر ەكەن. قوبىراعان قاعاز. قالام باس باپكەردٸڭ قولىندا. ٷلكەن جوسپار جاسالعانى بايقالادى. تاڭدالعان تاكتيكا ما, ويىنشىلار تٸزٸمٸ مە. ەلدەبٸر زەرتتەۋلەردٸڭ نەتيجەسٸن دە كٶز شالدى.
– جاقسىلاپ بٸر سٶيلەسۋ كەرەك ەدٸ. سۇحبات الىپ.
– بٸز دايىنبىز عوي. قازٸر ٷشەۋمٸز وسىندامىز. ۇلتتىق قۇرامانىڭ بولاشاعى عوي. جاقسى جوسپار جاسادىق. دامۋ جولى. كوماندانى كٶكتەمدە جينايمىز. جٸگٸتتەر قازٸر وقۋ-جاتتىعۋ جيىندارىندا جٷر. مەلٸمەت الىپ وتىرمىز. بىلتىرعى ولقىلىقتاردى انىقتادىق. ەندٸ بٸر ساتى كٶتەرٸلۋٸمٸز كەرەك قوي.
– بەرەكەلدٸ! تەك العا سامعاڭىزدار.
– ورتاق شارۋا, تٸلشٸلەر دە سىرت قالماۋى تيٸس. ويىندى سٸزدەر تالداساڭىزدار, قاتەلٸكتەردٸ كٶرسەتۋ كەرەك. سوندا ٶسەمٸز.
– تٷسٸندٸك, تالعاتجان, ٷنەمٸ نازاردا ۇستايمىز.
تالعاتتان تٸزگٸن كەتٸپتٸ. قازاقستان قۇراماسىن ەندٸ الەكساندر بوروديۋك جاتتىقتىراتىن بولدى. بٸر جىل بويى ۇلتتىق قۇرامادا جۇمىس ٸستەگەن, كومانداعا ٶزٸنە رەڭ بەرگەن, ٶزٸندٸك تالاپ قويعان تالعات مارۋانۇلى ٷش جٷز كٷننٸڭ ٸشٸندە كەمٸ ٷش جىلعا تاتيتىن نەتيجە كٶرسەتتٸ. بەرٸ ەستە. ەۋەلٸ ٶزٸمٸز سٸڭٸرٸپ الايىق. اتقارعان شارۋاسىن سونان سوڭ تالدارمىز.
امانگەلدٸ سەيٸتحانوۆ,
"ەگەمەن قازاقستان" گازەتٸ