ٷكٸمەت باسشىسى قالالار مەن اۋىلداردى كەڭجولاقتى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋدٸ تاپسىردى

بٷگٸن قر پرەمەر-مينيسترٸ باقىتجان ساعىنتاەۆتىڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن ٷكٸمەت وتىرىسىندا اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەردٸ ينتەرنەتكە كەڭ جولاقتى قولجەتٸمدٸلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋ, 5G جەنە داتا-ورتالىقتاردى دامىتۋ بويىنشا جوبالاردى ٸسكە اسىرۋ بارىسى قارالدى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" primeminister.kz پورتالىنا سٸلتەمە جاساپ.

پرەمەر-مينيستر باقىتجان ساعىنتاەۆ قالالار مەن اۋىلداردى ينتەرنەتكە كەڭ جولاقتى قولجەتٸمدٸلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋ ۋاقىت تالابى ەكەنٸن ايتتى.

«ينتەرنەتكە كەڭ جولاقتى قولجەتٸمدٸلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋ تەك بٸزدٸڭ عانا تالابىمىز ەمەس. بٸز ارتتا قالماۋىمىز كەرەك, قاجەتتٸ قۇجاتتار قابىلداندى, بارلىق شەشٸمدەر بار. بۇل ۋاقىت تالابى, كٶپتەگەن مەملەكەتتەردٸڭ كٷن تەرتٸبٸنە الىنعان. تەك بەلسەندٸ جۇمىس ٸستەۋ كەرەك. نەگٸزگٸ مەسەلە - ٶڭٸرلەردەگٸ ينتەرنەت جىلدامدىعى: بايلانىس بار, ينتەرنەت بار, تەك جىلدامدىعى ٶتە تٶمەن. بۇل بيزنەسكە عانا قاتىستى ەمەس, حالىقتىڭ قاجەتتٸلٸگٸ», - دەدٸ پرەمەر-مينيستر جەنە قر اقپارات جەنە كوممۋنيكاتسييالار مينيسترلٸگٸنە مەملەكەتتٸك ورگاندارمەن بٸرلەسٸپ جىلدامدىقتى ينتەرنەتپەن قامتۋ بويىنشا شارالار قابىلداۋدى تاپسىردى.

ورىندالۋىن باقىلاۋ قر پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى اسقار جۇماعاليەۆكە جٷكتەلدٸ. ول ٶز كەزەگٸندە اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەردٸ ينتەرنەتكە كەڭ جولاقتى قولجەتٸمدٸلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا جۇمىستار جٷرگٸزٸلٸپ جاتقانىن ايتتى, اتالعان باعدارلاما بويىنشا بارلىق مەسەلەلەر شەشٸلٸپ جاتىر.

«جىل سوڭىنا دەيٸن ينتەرنەتكە كەڭ جولاقتى قولجەتٸمدٸلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋدٸ باستاۋ كەرەك. كەلەسٸ جىلى 5G ەنگٸزۋدٸ بٸز پيلوتتىق رەجيمدە جٷرگٸزەمٸز. پيلوتتىق رەجيم اياقتالعان سوڭ تٷپكٸلٸكتٸ شەشٸم قابىلدانادى. بٸز ەڭ وزىق تەجٸريبەلەردٸ زەردەلەدٸك, ونىڭ ٸشٸندە ۇلىبريتانييا, ەستونييا تەجٸريبەلەرٸ بار. دەرەكتەردٸ ساقتاپ, ٶڭدەۋ ٷشٸن دەرەكتەردٸ ٶڭدەۋ ورتالىقتارىن دامىتاتىن بولامىز. ينتەرنەتكە كەڭ جولاقتى قولجەتٸمدٸلٸكتٸ قامتاماسىز ەتۋ باعدارلاماسى قاتاڭ باقىلاۋعا الىنادى», - دەدٸ ا. جۇماعاليەۆ.

قر اقپارات جەنە كوممۋنيكاتسييالار مينيسترلٸگٸنٸڭ مەلٸمەتٸنشە, «تسيفرلىق قازاقستان» باعدارلاماسىنىڭ ماقساتى قر ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ قارقىنىن تەزدەتۋ جەنە تسيفرلىق تەحنولوگييالاردى پايدالانۋ ارقىلى ەل تۇرعىندارىنىڭ ٶمٸر سٷرۋ ساپاسىن جاقسارتۋ بولىپ تابىلادى. باعدارلاما مٸندەتتەرٸنٸڭ بٸرٸ - تەلەكوممۋنيكاتسييالىق ينفراقۇرىلىمدى. وسىعان وراي بٸرقاتار جوبالار ٸسكە اسىرىلۋدا: اۋىلدارعا ينتەرنەتتٸڭ كەڭجولاقتى قولجەتٸمدٸلٸگٸن قامتاماسىز ەتۋ, 5G جەنە داتا-ورتالىقتار.

«قر اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەرٸن تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس جەلٸلەرٸ تەحنولوگيياسى بويىنشا كەڭجولاقتى قولجەتٸمدٸلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋ» جوباسىن ٸسكە اسىرۋ ەلٸمٸزدٸڭ 1249 اۋىلىنداعى مەملەكەتتٸك ورگانداردى جەنە بيۋدجەتتٸك مەكەمەلەردٸ تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس جەلٸلەرٸ تەحنولوگيياسىن قولدانۋمەن بايلانىس قىزمەتٸنە قوسۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ, بايلانىس ارنالارىنىڭ جالپى ٶتكٸزگٸشتٸك قابٸلەتٸ كەمٸندە 50 مبيت/سەك قۇرايتىن بولادى.  

ەلەمدٸك تەجٸريبە كٶرسەتكەندەي, ۇيالى بايلانىس ستاندارتتارىنىڭ جاڭا بۋىنى ەر 10 جىل سايىن ەزٸرلەنٸپ وتىرادى. 1981 جىلى بٸرٸنشٸ ستاندارت - 1G, 1992 جىلى - 2G, 2001 جىلى- 3G جەنە 2010 جىلدىڭ اياعىندا - 4G ەنگٸزٸلدٸ. 2020 جىلعا قاراي 5G ستاندارتىن ەنگٸزۋ كٷتٸلۋدە.

اقپارات جەنە كوممۋنيكاتسييالار مينيسترٸ د. اباەۆ 5G ۇيالى بايلانىسىن قازاقستان اۋماعىنا ەنگٸزۋ حالىقارالىق ەلەكتروبايلانىس وداعىنىڭ 5G ستاندارتىن قابىلدانعاننان كەيٸن مٷمكٸن بولاتىنىن جەتكٸزدٸ. بۇل شەشٸمدٸ 2019 جىلى ەگيپەتتە دٷنيەجٷزٸلٸك راديوبايلانىس كونفەرەنتسيياسىندا قابىلداۋ جوسپارلانعان. حالىقارالىق ەلەكتروبايلانىس وداعى 5G ستاندارتىن قابىلداعاننان كەيٸن عانا تەلەكوممۋنيكاتسييالىق جابدىقتاردىڭ ٶندٸرۋشٸلەرٸ قابىلدانعان ستاندارت بويىنشا جۇمىس ٸستەيتٸن تيٸستٸ قۇرىلعىلاردى جاپپاي ٶندٸرۋدٸ باستايدى. 

ٶز كەزەگٸندە, 2019 جىلدىڭ ٸٸ توقسانىندا 5G ۇيالى بايلانىس تەحنولوگيياسىن پيلوتتىق تەستٸلەۋدەن ٶتكٸزۋ جوسپارلانىپ وتىر.

5G تەحنولوگيياسى 4G موبيلدٸ بايلانىس تەحنولوگيياسىمەن سالىستىرعاندا, 40 ەسە ارتىق جىلدامدىقتى ۇسىنۋعا (3D فورماتىندا بەينەفايلدى كٶرۋ جەنە اتالعان فورماتتا فيلمدٸ 6 سەكۋندتا جٷكتەپ الۋ ٷشٸن بۇل جەتكٸلٸكتٸ ), سيگنالدى ۇستاۋدى تٶمەندەتۋگە, سونىمەن قاتار ونى ناقتى ۋاقىت رەجيمٸندە قاشىقتىقتان وپەراتسييالاردى ورىنداۋ ٷشٸن قولدانۋعا, ٶنەركەسٸپتٸك روبوتتاردى جىلدامداتۋعا, اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكالارىن قاشىقتىقتان باسقارۋعا, ەگٸستەرگە, وتارلارعا مونيتورينگ جٷرگٸزۋگە ت.س.س. مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.

5G ۇيالى بايلانىسىن پيلوتتىق تەستٸلەۋ ٷشٸن جيٸلٸكتەردٸ ٸرٸكتەۋ جۇمىستارى استانا, الماتى قالالارىندا جەنە اقمولا, الماتى وبلىستارىندا جەنە قورعانىس مينيسترلٸگٸمەن كەلٸسٸلٸپ جٷرگٸزٸلدٸ. جۋىردا 5G موبيلدٸ بايلانىس تەحنولوگيياسىن پيلوتتىق تەستٸلەۋدەن ٶتكٸزۋ ٷشٸن بايلانىس وپەراتورىن انىقتاۋى قاجەت.

مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ اقپاراتتىق جٷيەلەرٸن كوممەرتسييالىق دەرەكتەردٸ ٶڭدەۋ ورتالىقتارىندا ورنالاستىرۋ ٷشٸن اقپاراتتاندىرۋ وبەكتٸلەرٸن ەكٸ توپقا بٶلۋ ۇسىنىلادى.

«قازاقتەلەكوم» 2021 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن 7 622 927 تۇرعىنى بار 6212 ەلدٸ مەكەندٸ كەڭ جولاقتى ينتەرنەتپەن قامتۋدى كٶزدەپ وتىر. 

ٶز كەزەگٸندە, «قازاقتەلەكوم» اق باسقارما تٶراعاسى قۋانىشبەك ەسەكەەۆ كومپانييانىڭ كەڭ جولاقتى جىلدام ينتەرنەتتٸ ەزٸرلەۋ جەنە ونىمەن قامتۋ بويىنشا كونكۋرستىق جوباعا قاتىسىپ جاتقانىن اتاپ ٶتتٸ. قوسۋ اۋماعىندا 4,8 ملن ادامدى قامتيتىن 828 اۋىلدىق ەلدٸ مەكەن بار.

«الداعى ٷش جىلدا سالىناتىن تالشىقتى-وپتيكالىق جەلٸلەردٸڭ جالپى كٶلەمٸ 14,217 شاقىرىم بولادى. ولارعا 2496 مەملەكەتتٸك ورگاندى قوسۋ جوسپارلانىپ وتىر, ينۆەستيتسييالاردىڭ ورتاشا قۇنى شامامەن 50 ملرد تەڭگە», - دەدٸ ق. ەسەكەەۆ.

سونىمەن قاتار, ونىڭ ايتۋىنشا, 5G دامىتۋ اياسىندا, قازٸر «قازاقتەلەكوم» اق 5G تەستٸلەۋدٸ باستاۋ ٷشٸن ٶندٸرۋشٸلەرمەن جابدىقتار مەن باعدارلامالىق قامتۋدى ۇسىنۋ تۋرالى مەسەلە پىسىقتالىپ جاتىر, سونىمەن قاتار 5G تەستٸلەۋ جوسپارى ەزٸرلەنۋدە. نەتيجەسٸندە تەستٸلەۋدٸ باستاۋ ٷشٸن ۆەندورلاردىڭ بٸرٸنەن جابدىقتى جەنە بق ۇسىنۋ ەزٸرلٸگٸ راستالدى.