قر پرەمەر-مينيسترٸ اسقار ماميننٸڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن ٷكٸمەتتٸڭ سەلەكتورلىق وتىرىسىندا ەلٸمٸزدٸڭ بالىق سالاسىن دامىتۋ پەرسپەكتيۆالارى قارالدى.
بالىق اۋلاۋ جەنە ونى كٶبەيتۋ — ازىق-تٷلٸك ٶنٸمٸ ٶندٸرٸسٸندەگٸ باسىم سالالاردىڭ بٸرٸ. قازاقستاندا تاۋارلى بالىق ٶسٸرۋمەن 180 بالىق ٶسٸرۋ شارۋاشىلىعى اينالىسادى. بيىلعى اقپان ايىندا اتىراۋ قالاسىندا ٷكٸمەت باسشىسىنىڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن كەڭەستٸڭ قورىتىندىسى بويىنشا ەكٸمشٸلٸك كەدەرگٸلەردٸ ازايتۋعا جەنە بالىق شارۋاشىلىعى سالاسىن دامىتۋ ٷشٸن وڭتايلى جاعدايلار جاساۋعا باعىتتالعان بٸرقاتار زاڭنامالىق باستامالار ەزٸرلەندٸ. سۋ رەسۋرستارىن پايدالانعانى ٷشٸن تٶلەمدٸ وڭتايلاندىرۋعا, بالىق ٶسٸرۋ شارۋاشىلىعىن (ونىڭ ٸشٸندە سۋ قورعاۋ بەلدەۋٸندە) تيٸمدٸ ايماقتارعا بٶلۋگە جەنە ورنالاستىرۋعا, بالىق اۋلاۋدىڭ جەنە بالىق اۋلايتىن كەمەلەر جۇمىسىنىڭ تيٸمدٸ كەستەسٸن بەلگٸلەۋگە, تىيىم سالىنعان بالىق اۋلاۋ قۇرالدارىنىڭ اينالىمى ٷشٸن جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ بەلگٸلەيتٸن نورمالاردى قاتاڭداتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. بارلىق قاجەتتٸ زاڭنامالىق تٷزەتۋلەر بيىلعى قىركٷيەكتە پارلامەنتكە ەنگٸزٸلەدٸ.
جەمشٶپتٸ سۋبسيدييالاۋ (25% دەيٸن) جەنە ينۆەستيتسييالىق شىعىنداردى ٶتەۋ (30% دەيٸن) تۇرعىسىنان قوسىمشا مەملەكەتتٸك قولداۋ شارالارى كٶرسەتٸلٸپ جاتىر. تاۋارلى بالىق ٶسٸرۋدٸ دامىتۋعا باعىتتالعان ينۆەستيتسييالىق جوبالارعا جەڭٸلدەتٸلگەن نەسيە بەرۋ كٶزدەلگەن.
جالپى, سالا ايتارلىقتاي ەلەۋەتكە يە جەنە سەرپٸندٸ ٶسٸم كٶرسەتۋدە. قابىلدانىپ جاتقان شارالاردىڭ ارقاسىندا بيىل ٶسٸرٸلگەن تاۋارلى بالىقتىڭ كٶلەمٸن سوڭعى ەكٸ جىلدا 1,6 ەسەگە ٶسٸرٸپ (2018 جىلى – 5,6 مىڭ توننا, 2019 جىلى – 7,4 مىڭ توننا), 9 مىڭ تونناعا جەتكٸزۋ جوسپارلانىپ وتىر. بۇل رەتتە ٶسٸرٸلەتٸن بالىقتىڭ نەگٸزگٸ كٶلەمٸ تٷركٸستان وبلىسى (شامامەن 68%), الماتى, سولتٷستٸك قازاقستان جەنە شىعىس قازاقستان وبلىستارىنا تيەسٸلٸ.
پرەمەر-مينيستر بالىق ٶندٸرٸسٸنٸڭ كٶلەمٸ ايتارلىقتاي ۇلعايىپ, 2030 جىلعا قاراي 600 مىڭ تونناعا دەيٸن جەتكٸزٸلۋٸ مٷمكٸن ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. سونىمەن قاتار بالىق سالاسى اٶك قۇرىلىمىندا نەگٸزگٸلەردٸڭ بٸرٸنە اينالۋى تيٸس, ەكسپورت كٶلەمٸ 10 ەسە — 300 مىڭ تونناعا دەيٸن ۇلعايتىلىپ, كەمٸندە 100 مىڭ قوسىمشا جۇمىس ورنى قۇرىلۋى تيٸس.
«ەر ٶڭٸردە بالىق ٶندٸرٸسٸ ۇيىمداستىرىلۋى تيٸس, بيزنەس سۋبەكتٸلەرٸنە سۋ قويمالارى بەكٸتٸلٸپ, جاڭا اۋلانعان ساپاسى جوعارى بالىق ساتاتىن ساۋدا ورىندارىنىڭ سانىن ارتتىرۋ كەرەك. ازاماتتاردىڭ پايدالى تاماقتانۋ راتسيونىن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن دٷنيەجٷزٸلٸك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ ۇسىنىسى بويىنشا بٸر ادامعا بالىقتى تۇتىنۋ دەڭگەيٸن 16 كيلوگرامعا جەتكٸزۋ كەرەك (بٷگٸندە قر-دا — جىلىنا 3-4 كگ)», — دەدٸ ا. مامين.
ٷكٸمەت باسشىسى بيىلعى 1 قاراشاعا دەيٸن بالىق شارۋاشىلىعىن دامىتۋدىڭ ٶڭٸرلٸك باعدارلامالارىن ەزٸرلەۋدٸ جەنە بەكٸتۋدٸ تاپسىردى, وندا باسىم سۋبسيدييالاۋ, جەر تەلٸمدەرٸن بٶلۋ, ينفراقۇرىلىم جٷرگٸزۋ بويىنشا ناقتى ينديكاتورلار مەن ٸس-شارالار جەنە باسقا دا مەملەكەتتٸك قولداۋ شارالارى كٶرسەتٸلۋٸ تيٸس.
ەكولوگييا مينيسترلٸگٸنە مٷددەلٸ مەملەكەتتٸك ورگاندارمەن بٸرگە بٸر اي مەرزٸمدە بيزنەس قاۋىمداستىقتارمەن بالىق شارۋاشىلىعى سالاسىن سۋبسيدييالاۋدى كەڭەيتۋ جٶنٸندەگٸ ۇسىنىستاردى پىسىقتاۋ, بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸمەن بٸرگە جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ وقۋ جەنە تەجٸريبەلٸك باعدارلامالارىن بالىق اۋلاۋدان بالىق ٶسٸرۋگە باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, قايتا قاراۋ تاپسىرىلدى.
قارجى مينيسترلٸگٸنە ساۋدا مينيسترلٸگٸمەن بٸرگە شەت ەلدەن بالىقتىڭ باعالى تٷرلەرٸنٸڭ بالىق ٶسٸرۋ ماتەريالىن جەتكٸزۋدٸ جەنە ولاردى تاسىمالداۋ كەزٸندە شەكارادا باقىلاۋدىڭ بارلىق تٷرلەرٸنەن ٶتۋدٸ رەسٸمدەۋ رەسٸمٸن وڭايلاتۋ جٶنٸندەگٸ ۇسىنىستاردى پىسىقتاۋ تاپسىرىلدى.
جيىندا ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترٸ م. مىرزاعاليەۆ, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترٸ س. وماروۆ, سونداي-اق «حاميت» بالىق شارۋاشىلىعىنىڭ ٶكٸلٸ ب. سەرمانيزوۆ, «Caspian Riviera» بالىق شارۋاشىلىعىنىڭ ٶكٸلٸ ر. حاميتوۆا, «KingFish» بالىق شارۋاشىلىعىنىڭ ٶكٸلٸ م. تۇرسىنەلٸ بايانداما جاسادى.
