بٷگٸن تٷركٸستاندا تەۋەلسٸز مەملەكەتتەر دوستاستىعىنىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق جٶنٸندەگٸ كەڭەسٸنٸڭ مەرەيتويلىق, 35-شٸ وتىرىسىنىڭ رەسمي اشىلۋى ٶتتٸ.
ٸس-شارانى قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ جەنە تەۋەلسٸز مەملەكەتتەر دوستاستىعىنىڭ اتقارۋشى كوميتەتٸ ۇيىمداستىردى.
ٸس-شارا 1992 جىلعى 26 ماۋسىمدا قۇرىلعان كەڭەس شەڭبەرٸندە تمد – عا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردٸڭ ٶزارا ٸس-قيمىلىنىڭ 30 جىلدىعى بەلگٸسٸمەن ٶتۋدە. دوستاستىقتىڭ 10 ەلٸ – ارمەنييا, بەلارۋس, قازاقستان, قىرعىزستان, مولدوۆا, رەسەي, تەجٸكستان, تٷرٸكمەنستان, ٶزبەكستان جەنە ۋكراينا حالىق دەنساۋلىعىن ساقتاۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلٸسٸمگە قول قويدى.
بۇل وتىرىس 2022 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تمد-عا تٶراعالىعى شەڭبەرٸندە ٶتكٸزٸلەدٸ.
ٸس-شاراعا تمد-عا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردٸڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلەرٸ, باس مەملەكەتتٸك سانيتارييالىق دەرٸگەرلەرٸ, دٷنيەجٷزٸلٸك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ ەۋروپالىق ٶڭٸرلٸك بيۋروسىنىڭ ديرەكتورى ح.كلۋگە, سونداي-اق تمد اتقارۋ كوميتەتٸنٸڭ ٶكٸلدەرٸ قاتىسادى. تمد-نىڭ 8 ەلٸنەن بارلىعى 70-كە جۋىق قاتىسۋشى.
وتىرىستى اشقان قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ اجار عينييات 2022 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى بەلارۋس رەسپۋبليكاسى مەن قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ تەڭ تٶراعالىعى جانىنداعى تمد دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق جٶنٸندەگٸ كەڭەسكە, كەڭەس مٷشەلەرٸنٸڭ, بازالىق ۇيىمدار مەن كوميسسييالار باسشىلارىنىڭ, سونداي-اق تمد اتقارۋشى كوميتەتٸنٸڭ بەلسەندٸ قولداۋىنا تٶراعالىق ەتكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. اعىمداعى جىلى كەڭەس اياسىندا 24-تەن استام ٸس-شارا ٶتكٸزٸلٸپ, 100-دەن استام مەسەلە قارالدى.
كەڭەستٸڭ حالىقارالىق ىنتىماقتاستىعى مەديتسينالىق عىلىم مەن پراكتيكانىڭ ٶزەكتٸ مەسەلەلەرٸن شەشۋدە ٷكٸمەتارالىق ۇيىمداردىڭ, جەكەلەگەن مەديتسينالىق مەكەمەلەر مەن مامانداردىڭ كٷش-جٸگەرٸن بٸرٸكتٸرۋ ماقساتىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ مەن مەديتسينا عىلىمى پروبلەمالارىنىڭ كەڭ سپەكترٸن قامتيتىنى جٶن. بٸزدٸڭ حالىقارالىق ەرٸپتەستەرٸمٸز دەستٷرلٸ تٷردە پارلامەنتارالىق اسسامبلەيا, ددسۇ, يۋنەسكو, ەەك جەنە تمد-نىڭ باسقا دا ۇيىمدارى بولىپ تابىلادى.
سونداي-اق, ول كەڭەستٸڭ COVID-19-عا قارسى ٸس-قيمىل, تۋبەركۋلەزدٸڭ تارالۋى, ينفەكتسييالىق قاتەرلەرگە قارسى كٷرەستٸڭ بٸرىڭعاي ٶڭٸرلٸك جٷيەسٸن قالىپتاستىرۋ, ونكولوگييالىق پاتولوگيياسى, قانت ديابەتٸ بار پاتسيەنتتەرگە مەديتسينالىق كٶمەك كٶرسەتۋدٸ ۇيىمداستىرۋ, ترانسفۋزيولوگييالىق كٶمەكتٸ دامىتۋ جەنە ەلەكتروندىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى دامىتۋداعى جۇمىسىنىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ٶتتٸ.
سونىمەن قاتار, ا.عينييات COVID-19-عا قاتىستى جاعداي ەلەكتروندىق دەنساۋلىق ساقتاۋ مەن تەلەمەديتسينالىق كوممۋنيكاتسييالاردى دامىتۋ بويىنشا ٶزارا ٸس-قيمىل تۋرالى شەشٸمنٸڭ دۇرىستىعىن راستاعانىن تٸلگە تيەك ەتتٸ.
«ەلەكتروندىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى دامىتۋ جاقىن بولاشاققا ارنالعان ستراتەگييالىق ماقسات بولىپ تابىلادى. وسىعان بايلانىستى ەلەكتروندىق دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ ۇلتتىق جٷيەلەرٸن ودان ەرٸ دامىتۋ جەنە تمد-عا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردٸڭ ترانسشەكارالىق ٶزارا ٸس-قيمىلىن قامتاماسىز ەتۋ مەسەلەلەرٸنٸڭ ٶزەكتٸلٸگٸ, ونىڭ ٸشٸندە تەلەمەديتسينالىق كونسۋلتاتسييا جٷرگٸزۋ بٶلٸگٸندە ەرەكشە مەنگە يە بولادى», - دەپ تولىقتىردى قر دسم باسشىسى.
ەلەكتروندىق دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ ۇلتتىق جٷيەلەرٸن ينتەگراتسييالاۋ مەسەلەلەرٸ جٶنٸندەگٸ جۇمىس توبى 2002 جىلى تمد-عا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردە تەلەمەديتسينالىق تەحنولوگييالاردى قولدانا وتىرىپ, مەديتسينالىق كٶمەكتٸ ۇيىمداستىرۋ جەنە كٶرسەتۋ كەزٸندە قۇقىقتىق رەتتەۋ مەن باعدارلامالىق – تەحنيكالىق مٷمكٸندٸكتەرگە سالىستىرمالى تالداۋ جٷرگٸزدٸ.
وسى تالداۋدىڭ نەتيجەلەرٸ بويىنشا كەڭەس ودان ەرٸ ىنتىماقتاستىقتى قانداي باعىت بويىنشا دامىتۋ كەرەكتٸگٸن ايقىنداۋى قاجەت.
«قۇرمەتتٸ كەڭەس مٷشەلەرٸ, كوميسسييالاردىڭ, بازالىق ۇيىمدار مەن جۇمىس توپتارىنىڭ قۇرمەتتٸ باسشىلارى, سٸزدەردٸڭ قولداۋلارىڭىز بەن بٸرلەسكەن كٷش-جٸگەرٸڭٸزدٸڭ ارقاسىندا بيىلعى جىلى بٸز بٸرقاتار مەسەلەلەردٸ شەشٸپ, دوستاستىق مەملەكەتتەرٸ ازاماتتارىنىڭ دەنساۋلىعى ٷشٸن نەتيجەلٸ جۇمىس جاساي الدىق!» - دەپ قورىتىندىلادى ا.عينييات.
سونداي-اق وتىرىس بارىسىندا قاتىسۋشى ەلدەردٸڭ تيٸستٸ ۆەدومستۆولارىنىڭ ٶكٸلدەرٸ قۇتتىقتاۋ سٶز سٶيلەدٸ, ولاردىڭ ٸشٸندە ارمەنييا دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى ارتاك دجۋمايان, بەلارۋس دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ مەديتسينالىق كٶمەكتٸ ۇيىمداستىرۋ باس باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى – مامانداندىرىلعان مەديتسينالىق كٶمەك باسقارماسىنىڭ باستىعى تاتيانا سانۋكەۆيچ, قىرعىزستاننىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ گٷلنارا بااتىروۆا, ٶزبەكستاننىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ بەحزود مۋساەۆ, رەسەيدٸڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى ميحايل مۋراشكو, تەجٸكستان دەنساۋلىق ساقتاۋ جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى ابدۋحوليك اميرزودا.
ٸس-شارا بارىسىندا قاتىسۋشىلار قانت ديابەتٸنٸڭ, ونكولوگييالىق اۋرۋلاردىڭ الدىن الۋ جەنە ەمدەۋ, تۋبەركۋلەزدٸڭ تارالۋىنىڭ الدىن الۋ بويىنشا ىنتىماقتاستىق مەسەلەلەرٸن تالقىلايدى دەپ جوسپارلانۋدا.
وتىرىس اياسىندا كٶپتەگەن سۇراقتار COVID-19-عا قاتىستى تاقىرىپتارعا ارنالادى, ولار: كوروناۆيرۋستىڭ ٶرشۋٸ كەزٸندەگٸ پسيحيكالىق دەنساۋلىق جەنە پسيحوەلەۋمەتتٸك قولداۋ, پاندەمييا كەزٸندە پاتسيەنتتەرگە مەديتسينالىق كٶمەك كٶرسەتۋ كەزٸندە مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردٸڭ ەموتسيونالدى كٷيزەلٸسٸ, سونداي-اق COVID-19-بەن اۋىراتىن ناۋقاستارداعى پسيحيكالىق بۇزىلۋلاردىڭ الدىن الۋ, دياگنوز قويۋ, ەمدەۋ جەنە قالپىنا كەلتٸرۋ.
وتىرىستا سونداي-اق ۇلتتىق قان قىزمەتتەرٸن ۇيىمداستىرۋ جەنە ولاردىڭ جۇمىس ٸستەۋٸ, تمد ايماعىندا تۇراقتى دامۋ ماقساتتارىن ورىنداۋ, ينفەكتسييالىق ەمەس اۋرۋلاردىڭ الدىن الۋ جەنە ەمدەۋ, تسيفرلىق دەنساۋلىق ساقتاۋ مەن تەلەمەديتسينانى دامىتۋ, سونداي-اق دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى كادرلىق ەلەۋەتتٸ ارتتىرۋ جەنە ت.ب. مەسەلەلەردٸ تالقىلاۋ جوسپارلانۋدا.
سونىمەن قاتار, وتىرىستا 2022-2025 جىلدارعا ارنالعان ورتالىق ازيياداعى دەنساۋلىق پەن ەل-اۋقاتتى قولداۋدىڭ جول كارتاسى تانىستىرىلادى.
ايتا كەتەرٸ, فورۋم اياسىندا قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ اجار عينييات ٶزبەك ەرٸپتەسٸ بەحزود مۇساەۆپەن ەكٸجاقتى كەزدەسۋ ٶتكٸزٸپ, ونىڭ بارىسىندا 2023 جىلعا دەيٸن دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارىن دامىتۋ بويىنشا جول كارتاسىنا قول قويىلدى.
بۇدان ەرٸ وتىرىسقا قاتىسۋشىلار ددسۇ-نىڭ ەۋروپالىق ٶڭٸرلٸك بيۋروسىنىڭ ديرەكتورى حانس كلۋگە جەنە تمد-عا قاتىسۋشى مەملەكەتتەر دەلەگاتسييالارىنىڭ باسشىلارى اتىنان «تمد ەلدەرٸندە دەنساۋلىق ساقتاۋ قىزمەتكەرلەرٸ ٷشٸن ىنتالاندىراتىن جۇمىس ورتاسىن قۇرۋ جەنە جانۋ پروبلەماسىن شەشۋ» تاقىرىبىنداعى توك-شوۋعا قاتىستى.
