بٷگٸن تٷركٸستان قالاسىنداعى «Farab» كٸتاپحاناسىندا قازاق ەدەبيەتٸ مەن باسپاسٶزٸنە ٶلشەۋسٸز ٷلەس قوسقان زاڭعار جازۋشى, قايراتكەر تۇلعا شەرحان مۇرتازانىڭ 90 جىلدىعىنا ارنالعان «كٶركەمسٶزدٸڭ كٶشباسشىسى, كٶسەمسٶزدٸڭ قولباسشىسى» اتتى حالىقارالىق سيمپوزيۋم ٶتتٸ.
كەلەلٸ باسقوسۋعا رەسپۋبليكامىزدىڭ ٶڭٸرلەرٸنەن, قىرعىزستان, ٶزبەكستاننان كەلگەن عالىمدار, قالامگەرلەر جەنە شىمكەنت قالاسى مەن تٷركٸستان, جامبىل وبلىستارىنىڭ زييالى قاۋىم ٶكٸلدەرٸ قاتىستى.
حالىقارالىق سيمپوزيۋمعا كەلۋشٸلەر الدىمەن «شەرحان مۇرتازا-90» ەكسپوزيتسيياسىن تاماشالادى. باسقوسۋدىڭ اشىلۋىندا سٶز العان قر پرەزيدەنتٸنٸڭ كەڭەسشٸسٸ مەلٸك وتارباەۆ شەرحان مۇرتازانىڭ جازۋشىلىق, جۋرناليستٸك جەنە قايراتكەرلٸك قىرلارىنا كەڭٸرەك توقتالدى.
«شەرحان مۇرتازا – قاتارداعى جازۋشى, جۋرناليست ەمەس, قازاقتىڭ ماڭدايىنا بٸتكەن دارا تۇلعا. ٶزٸنٸڭ ەر ماقالاسىمەن, ەربٸر ەڭگٸمەسٸمەن, پوۆەست, روماندارىمەن حالىققا قالتقىسىز قىزمەت ەتتٸ. بٷگٸنگٸ شارانىڭ تٷركٸستان تٶرٸندە ٶتٸپ جاتقاندىعى دا بەكەر ەمەس. ول تٷركٸشٸلدٸك رۋحى ٶتە بيٸك تۇلعا بولاتىن. «ەگەمەن قازاقستان» گازەتٸندە ٶزٸنٸڭ اۆتورلىعىمەن جارييالانعان العاشقى ماقالالارىنىڭ بٸرٸ دە وسى قاستەرلٸ تٷركٸستان تٶڭٸرەگٸندە ەدٸ. مٸنە, تەۋەلسٸزدٸك كٷنٸ قارساڭىندا كٶرنەكتٸ قالامگەردٸ تٷركٸستان وبلىسىندا ەسكە الىپ وتىرمىز. تەۋەلسٸزدٸك كٷنٸ – بٷكٸل قازاق ەلٸنٸڭ, ونىڭ ٸشٸندە حالىق جازۋشىسىنىڭ دا ارمانى-تۇعىن. سول ٷشٸن قالامىن قارۋ ەتٸپ, ەل مٷددەسٸ جولىندا ايانباي كٷرەستٸ, سانالى عۇمىرىن ۇلت رۋحانيياتىنىڭ دامۋىنا ارنادى», - دەدٸ قالامگەردٸڭ «اي مەن ايشا» رومانىن تٷرٸك تٸلٸنە اۋدارعان مەلٸك نۇرجانۇلى.
جيىن بارىسىندا تٷركٸستان وبلىسى ەكٸمٸنٸڭ ورىنباسارى بەيسەنباي تەجٸباەۆ جۋرناليستەردٸڭ بٸرنەشە بۋىنىن تەربيەلەگەن شەراعانىڭ ۇلتتىق باسپاسٶزدٸڭ دامۋىنا قوسقان ٷلەسٸن تٸلگە تيەك ەتٸپ, وبلىس ەكٸمٸ دارحان ساتىبالدىنىڭ قۇتتىقتاۋىن جەتكٸزدٸ.
«اقيقاتتىڭ الداسپانى شەرحان مۇرتازا تٷركٸستان ٶڭٸرٸن تٷركٸ حالىقتارىنىڭ رۋحاني ورتالىعىنا اينالدىرۋ جٶنٸندە العاش باستاما كٶتەرگەندەردٸڭ بٸرٸ بولدى. قايراتكەر قالامگەردٸڭ كٶپتەگەن شىعارمالارىنا وڭتٷستٸكتٸڭ تاڭعاجايىپ تابيعاتى ارقاۋ بولعانىن كٶپشٸلٸك بٸلەدٸ. سوندىقتان دا بٸز شەراعانى تٷركٸستاننان, تٷركٸستاندى شەراعادان بٶلٸپ قاراي المايمىز. قالىڭ وقىرماننىڭ كٶڭٸلٸنەن شىققان جازۋشىنىڭ مەرەيتويىنا ارنالعان شارالار بٸر كٷنمەن عانا شەكتەلمەيدٸ. بۇل باعىتتاعى يگٸ ٸستەر الداعى ۋاقىتتا دا جالعاسادى», - دەدٸ بەيسەنباي دەۋلەتۇلى.
سيمپوزيۋمدا بەلگٸلٸ جۋرناليست, پۋبليتسيست, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ قاينار ولجاي, رەسپۋبليكالىق «ەگەمەن قازاقستان» گازەتٸ باس رەداكتورىنىڭ ورىنباسارى تالعات باتىرحان شىندىقتىڭ شىراقشىسى اتانعان سٶز زەرگەرٸنٸڭ ەلگە سٸڭگەن ەڭبەگٸن ايتىپ, ٶنەگەلٸ ٶمٸرٸنەن سىر شەرتتٸ.
«بٸز شەراعاڭنىڭ شەكپەنٸنەن عانا شىققان جوقپىز, شەراعاڭنىڭ ۋنيۆەرسيتەتٸنەن تەلٸم الدىق. «ەگەمەندە» بٸرگە قىزمەت ەتكەندە نارتۇلعانىڭ قالامىنان تۋعان «قايتا ورالعان قانداستار» دەگەن ايدار بولدى. سول ايدارمەن بٸرنەشە ماقالا جارييالاندى, قيىردا جٷرگەن قانشاما اعايىن ەلگە قۇت بولىپ قوسىلدى. تٷيٸپ ايتقاندا, ارداقتى شەراعاڭمەن بٸرگە گازەتكە جاڭا لەپ كەلدٸ, ۇلتتىق بولمىس پايدا بولدى. ەسٸرەسە, قازاقي بوياۋى قانىق ماقالالارعا باسىمدىق بەردٸ. قالامگەردٸڭ ەرەكشەلٸگٸ, ٶنەگەسٸ, مٸنە, وسىندا», - دەدٸ قاينار ولجاي.
سونداي-اق جازۋشى اۋدارماشى, ەلٸشەر ناۋاي اتىنداعى تاشكەنت مەملەكەتتٸك ٶزبەك تٸلٸ جەنە ەدەبيەتٸ ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ عالىمى قازاقباي يۋلداشەۆ, قىرعىز رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق عىلىمدار اكادەميياسىنىڭ ش.ايتماتوۆ اتىنداعى تٸل جەنە ەدەبيەت ينستيتۋتىنىڭ جەتەكشٸ عىلىمي قىزمەتكەرٸ, فيلولوگييا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى كەلدٸبەك قويلىباەۆ جٷرەكجاردى لەبٸزدەرٸن جەتكٸزدٸ.
بۇدان بٶلەك, تاراز قالاسىنداعى شەرحان مۇرتازا اتىنداعى رۋحانييات جەنە تاريحتانۋ ورتالىعى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى احمەتجان ٶزبەكوۆ, ەدەبي اۋدارماشى, «بٸر كەم دٷنيە» جيناعىن ٶزبەك تٸلٸنە اۋدارعان دالىمجان سايفۋللاەۆ, تٷركيياداعى گازي ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ پروفەسسورى, ەدەبيەتتانۋشى-عالىم جەميلە كىناجى جەنە تٷركولوگ, باكۋ مەملەكەتتٸك ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ عىلىمي قىزمەتكەرٸ مالەيكا ميرزالي zoom جٷيەسٸ ارقىلى جازۋشىنىڭ شىعارماشىلىعى تۋرالى پايىمدى پٸكٸرلەرٸن, تۇشىمدى ويلارىن ورتاعا سالدى.
مازمۇندى جيىنعا قازاقستان جۋرناليستەر وداعى تٷركٸستان وبلىستىق فيليالىنىڭ تٶراعاسى, وبلىستىق مەسليحاتتىڭ دەپۋتاتى عالىمجان ەلشٸباي مودەراتورلىق ەتتٸ.
سيمپوزيۋم اياسىندا بۇعان دەيٸن «شەرحان مۇرتازانىڭ پروزاسى مەن پۋبليتسيستيكالىق شىعارمالارىن تالداۋ» تاقىرىبىندا ٶتكەن بايقاۋدىڭ جەڭٸمپازدارى ماراپاتتالىپ, ولارعا قارجىلاي سىيلىقتار تابىس ەتٸلدٸ.
