فوتو: okg.kz
قازىعۇرت اۋدانىنىڭ ەكٸمشٸلٸك ورتالىعى – قازىعۇرت اۋىلىندا ٸسساپاردا بولعانىمىزدا, قوناەۆ كٶشەسٸنٸڭ بويىندا قۇرىلىسى جٷرٸپ جاتقان ەكٸ قاباتتى بەس تۇرعىن ٷيگە دە ات باسىن بۇرعانبىز. «بولاشاق» اتاۋى بەرٸلگەن بۇل شاعىناۋداندا قازٸر بالالاردىڭ ٶنەر ورتالىعى, كەرەمەت سپورت كەشەنٸ, كٶپقاباتتى تۇرعىن ٷيلەر, كوممەرتسييالىق نىساندار پايدا بولعان.
– قازىعۇرت اۋدانىنىڭ قۇرىلىس بٶلٸمٸنٸڭ ٶتٸنٸمٸ بويىنشا تٷركٸستان وبلىسىنىڭ مەملەكەتتٸك ساتىپ الۋ دەپارتامەنتٸ جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى بويىنشا تەندەر ٶتكٸزگەندە جەڭٸمپاز شىمكەنتتٸك «ۋربا-ستاندارت» جاۋاپكەرشٸلٸگٸ شەكتەۋلٸ سەرٸكتەستٸگٸ بولدى. ونى كەسٸپكەر قاسىمجان بٶلەكباەۆ باسقارادى. ينۆەستور قۇرىلىستى ٶز قارجىسىنا سالىپ, بٸتكەن سوڭ مەملەكەتكە ساتادى. ساتىپ الۋعا وبلىستىق بيۋدجەتتەن ارنايى قارجى بٶلٸنٸپ قويىلعان. جالپى, 40 پەتەردەن تۇراتىن 5 باسپانا تۇرعىن ٷي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق بٶلٸمٸندە كەزەكتە تۇرعاندارعا بەرٸلمەك. بٸزدٸڭ مٸندەت – قۇرىلىسى بٸتكەن ٷيدٸ قابىلداپ الىپ, تيٸستٸ بٶلٸمگە ٶتكٸزۋ. ەرٸ قاراي كوميسسييا قورىتىندىسىمەن تۇرعىندارعا پايدالانۋعا بەرٸلەدٸ, – دەپ تٷسٸندٸردٸ بٸزگە قازىعۇرت اۋداندىق قۇرىلىس, سەۋلەت جەنە قالا قۇرىلىسى بٶلٸمٸنٸڭ باسشىسى ەرمەك مومبەكوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, حالىقتىڭ سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرۋ ماقساتىندا تۇرعىن ٷيلەر كٶپتەپ سالىنىپ جاتىر. مەسەلەن, 2018 جىلى قازىعۇرتتا ەكٸ قاباتتى تٶرت تۇرعىن ٷي تاپسىرىلسا, 2022 جىلى تاعى ەكٸ قاباتتى ٷي ٶز يەلەرٸن تاپقان. بٸراق, تۇرعىن ٷيدٸڭ كەزەگٸ ازايعان جوق. كەرٸسٸنشە, ٶسٸپ جاتىر. قازٸرگٸ ۋاقىتتا 1486 ادام باسپانا كەزەگٸندە تۇر. ەلٸمٸزدەگٸ «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى وسىنداي ەلەۋمەتتٸك مەسەلەنٸ شەشۋگە باعىتتالعان. الايدا, ساتىپ الۋ قۇقىعىمەن جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷي جۇرتتىڭ بارلىعىنا بٸردەي ارنالماعان. وعان كٶپ بالالى جەنە تولىق ەمەس وتباسىلار, سونداي-اق مٷگەدەك بالالارى بار وتباسىلار, جەتٸم بالالار, اتا-اناسىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار, ورالماندار, مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەر, ەسكەري قىزمەتشٸلەر, ارناۋلى مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ قىزمەتكەرلەرٸ, بيۋدجەتتٸك ۇيىمداردىڭ (بٸلٸم بەرۋ جەنە دەنساۋلىق ساقتاۋ) قىزمەتكەرلەرٸ, 1 جەنە 2-توپتاعى مٷگەدەكتەر قاتىسا الادى.
اتالعان قۇرىلىسقا بٷگٸندە اۋىز سۋ جٷيەسٸ تولىق تارتىلدى. جىلۋ مەن ەلەكتر جارىعى جٷرگٸزٸلدٸ. ەندٸ گاز جەلٸسٸ تارتىلادى. قازٸر ەرلەۋ جۇمىستارى اياقتالۋعا جاقىن. اۋدان ورتالىعىندا ورتالىقتاندىرىلعان كەرٸز جٷيەسٸ جوق. سوندىقتان ونى وسى شاعىناۋداندا سەپتيك الماستىرادى, ول, ەرينە, بارلىق سانيتارلىق نورمالارعا سەيكەس بولۋى تيٸس. قۇرىلىس قاراشا ايىندا اياقتالادى دەپ جوسپارلانىپ وتىر.
قابىرعاسى كٷيدٸرٸلگەن كٸرپٸشتەن قالانعان ەكٸ قاباتتى بەس تۇرعىن ٷيدٸڭ ەرقايسىسىندا 8 پەتەردەن بار. ونىڭ ٸشٸندە بٸر بٶلمەدەن – ەكٸ, ەكٸ بٶلمەدەن – تٶرت, ٷش بٶلمەدەن ەكٸ پەتەر بار. بٸر بٶلمەنٸڭ جالپى اۋدانى – 36 شارشى مەتر, ەكٸ بٶلمەلٸ – 52 جەنە 59 شارشى مەتر, ٷش بٶلمەلٸ 74 شارشى مەتردٸ قۇرايدى.
قۇرىلىس بيىل ماۋسىم ايىندا باستالىپتى. نەگٸزگٸ بەرٸلگەن نورماعا بايلانىستى التى ايدا بٸتپەك. كەسٸپكەردٸڭ سەنٸمدٸ ٶكٸلٸ, باس ينجەنەر نۇرحان تۇرىمبەتوۆتٸڭ ايتۋىنشا, قازٸرگٸ تاڭدا قۇرىلىس باسىندا 38 ادام ەڭبەك ەتۋدە. بٷگٸندە ولار ٸشكٸ ەرلەۋ جەنە قاپتاۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋدە. ٷيدەن تىس ەلەكتر, سۋ قۇبىرى, گاز جەلٸلەرٸ ورناتىلدى. پەتەرلەردە جىلىتۋ دەربەس بولادى. ترانسفورماتور ورناتىلىپ قويعان, ەلەكتر قۋاتى بارلىق بەس ٷيگە قوسىلعان. ورتالىق گاز قۇبىرى قۇرىلىس الاڭىنان نەبەرٸ 400 مەتر, ال, سۋ قۇبىرى 100 مەتر قاشىقتىقتا ٶتەدٸ. ٷي ماڭىنداعى اۋماقتى اباتتاندىرۋ جۇمىستارى دا جوسپارلانعان. سالىنعان تۇرعىن ٷيدٸ پايدالانۋعا بەرۋگە دەيٸنگٸ بارلىق قارجىلىق شىعىنداردى جاۋاپكەرشٸلٸگٸ شەكتەۋلٸ سەرٸكتەستٸك ٶزٸنە الىپ وتىر.
ن.تۇرىمبەتوۆ قۇرىلىسقا نەگٸزٸنەن وتاندىق ٶنٸمدەر پايدالانىلىپ جاتقانىن ايتادى. بۇل دا بولسا ٶز كەسٸپكەرلەرٸمٸزگە ٷلكەن كٶمەك ەكەندٸگٸ داۋسىز. ال, بٸز باسپاناعا زەرۋ تۇرعىنداردىڭ كٶپ ۇزاماي كٶل-كٶسٸر قۋانىشقا كەنەلەتٸنٸن, قونىستويلار كٶبەيەتٸنٸن ويلاپ, كٶڭٸلٸمٸز بٸر مارقايىپ قالدى.
ەرمەك ەلشٸبەكۇلى تۇرعىن ٷي-كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدىڭ 2023-2029 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسى شەڭبەرٸندە جىل سايىن قارجى بٶلٸنەتٸنٸن ايتتى. «وسىعان وراي كەزەكتە تۇرعان ادامداردىڭ كٶپتٸگٸنە بايلانىستى كەلەسٸ جىلدارى بۇل شارانى ۇلعايتساق دەپ وتىرمىز. الداعى ۋاقىتتا «شىعىس» دەپ اتالاتىن جاڭا شاعىناۋداننىڭ قۇرىلىسى قولعا الىنادى. قازٸردٸڭ ٶزٸندە مۇندا سۋمەن, گازبەن جابدىقتاۋ, ەلەكتر جەلٸلەرٸن سالۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە. ولاردى اياقتاعان سوڭ, بيىل قاراشا ايىنىڭ سوڭىندا مۇندا جەكە تۇرعىن ٷي سالۋ ٷشٸن كەزەك بويىنشا 385 ادامعا 9 سوتىقتان جەر تەلٸمٸ بەرٸلمەك» دەيدٸ ول.
جەكە تۇرعىن ٷي, مەدەني, ەلەۋمەتتٸك, بٸلٸم بەرۋ نىساندارى سالىنعان سوڭ قازىعۇرتتا تاعى بٸر جايلى شاعىناۋدان پايدا بولاتىنىنا جۇرت سەنٸمدٸ.
بايان دارعوجينا,
«وڭتٷستٸك قازاقستان».
