فوتو: تٷركٸستان وبلىسى ەكٸمٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ
مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سەيكەس, اعىمداعى جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى «سۋ رەسۋرستارىن باسقارۋ جٷيەسٸن دامىتۋدىڭ 2024–2030 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسى» قابىلداندى, دەپ حابارلايدى «ۇلت اقپارات».
بٷگٸنگٸ تاڭدا, وبلىستا 50 مىڭ گەكتارعا سۋ ٷنەمدەۋ تەحنولوگييالارى ورنالاستىرىلدى. Cۋ ٷنەمدەۋ تەحنولوگييالارى ٶندٸرٸسٸن دامىتۋ ماقساتىندا جەرگٸلٸكتٸ 3 كەسٸپورىن ٸسكە قوسىلدى. كەسٸپورىنداردىڭ جىلدىق قۋاتتىلىعى 73,0 مىڭ گەكتار القاپتى قامتيدى. وبلىستا 552 مىڭ گەكتار سۋارمالى جەر بار, بۇل رەسپۋبليكالىق كٶرسەتكٸشتٸڭ تٶرتتەن بٸر بٶلٸگٸ.
وسى تۇرعىدا, ٶڭٸردە سۋ نىساندارى ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ بٷگٸنگٸ كٷننٸڭ ەڭ ٶزەكتٸ مەسەلەسٸ بولىپ تابىلادى. وبلىستا ۇزىندىعى 12 731 شاقىرىمدى قۇرايتىن 4180 كانال, 42 سۋ قويمالارى, 1 256 قاشىرتقى, 1 794 ۇڭعىما بار. سۋ نىساندارىن سالۋ, قالپىنا كەلتٸرۋ جۇمىستارىن جەدەلدەتۋ ٷشٸن, وبلىستىق «تۇران سۋ» كوممۋنالدىق مەكەمەسٸنٸڭ ەلەۋەتٸن تيٸمدٸ پايدالانۋ قولعا الىندى. مەكەمە تاراپىنان, وبلىستىق مەنشٸكتەگٸ قاشىرتقىلاردى مەحانيكالىق تازالاۋ نەتيجەسٸندە توزۋ كٶرسەتكٸشٸ 80 %-دان 10 %-عا تٶمەندەدٸ.
اعىمداعى جىلى وبلىستىق بيۋدجەتتەن 9 سۋ نىسانىن كٷردەلٸ جٶندەۋگە, 6 سۋ نىسانىن مەحانيكالىق تازالاۋعا قارجى بٶلٸندٸ. نەتيجەسٸندە 42,4 مىڭ گا سۋارمالى جەرلەردٸڭ مەليوراتيۆتٸك جاعدايى جەنە اعىن سۋمەن قامتاماسىز ەتٸلۋٸ جاقساراتىن بولادى. وبلىس ەكٸمٸنٸڭ تٸكەلەي قولداۋىمەن «تۇران سۋ» مەكەمەسٸن تەحنيكالىق جاراقتاندىرۋعا اسا باسىمدىلىق بەرٸلگەن. 2023 – 2024 ج.ج. مەكەمە تابىسى ەسەبٸنەن 60 بٸرلٸك ارنايى تەحنيكالار بٶلٸپ تٶلەۋ نەگٸزٸندە ساتىپ الىندى. مەكەمە تاراپىنان اۋدان, قالا ەكٸمدٸكتەرٸنە, كانالدار مەن ارىقتاردى تازالاۋ ماقساتىندا, قۇنى 756,4 ملن. تەڭگەگە 14 دانا ەكسكاۆاتور كەيٸننەن ساتىپ الۋ تەرتٸبٸمەن جالعا بەرٸلدٸ. نەتيجەسٸندە 714 شق. كانالدار, 387 شق. قاشىرتقىلار تازالانۋدا. بٷگٸنگٸ مەرەكەدە اۋدان, قالا ەكٸمدٸكتەرٸنە قوسىمشا 10 دانا ارنايى تەحنيكالار تابىستالدى.
ايتا كەتەيٸك, بٷگٸن تٷركٸستان قالاسىندا اۋىل شارۋاشىلىعى قىزمەتكەرلەرٸ كٷنٸنە وراي, «AGROFEST TÚRKISTAN - 2024» سالتاناتتى شاراسى ٶتٸپ جاتىر. بۇل كٷنٸ تۇرعىندارعا الا جازداي ريزىق-نەسٸبەسٸن جەردەن تەرگەن ٶڭٸر ديقاندارىنىڭ 3000 توننادان استام ٶنٸمدەرٸ ۇسىنىلدى. «كەرۋەن ساراي» تۋريستٸك كەشەنٸندە ۇيىمداستىرىلعان مەرەكەلٸك شارادا اسىل تۇقىمدى مال شارۋاشىلىعى مەن تەحنيكالار كٶرمەسٸ جەنە اۋىل شارۋاشىلىعى ٶنٸمدەرٸنٸڭ جەرمەڭكەسٸ جەنە ۇلتتىق سپورت تٷرلەرٸنەن جارىستار ٶتۋدە.
وبلىس ەكٸمٸ دارحان ساتىبالدىنىڭ سۋ ٷنەمدەۋ تەحنولوگيياسىن ەندٸرۋ جەنە ٶڭٸرگە ينۆەستيتسييا تارتۋ بويىنشا تاپسىرماسىنا سەيكەس بٷگٸن وبلىس ەكٸمٸنٸڭ ورىنباسارى نۇربول تۇراشبەكوۆ «INNARI Innovation Nature Irrigation» كومپانيياسىنىڭ ديرەكتورى يان فريدەلمەن كەزدەستٸ. توپىراقتى ىلعالداندىرۋعا ارنالعان قۇبىر ٶندٸرۋمەن اينالىساتىن نەمٸس كومپانيياسىنىڭ باسشىسى ٶنٸمدەرمەن تانىستىرىپ, يرريگاتسييالىق مٷمكٸندٸكتەردٸ تيٸمدٸ جٷزەگە اسىرۋ جولدارىن ۇسىندى.
«INNARI Innovation Nature Irrigation» ٶنٸمدەرٸ قازاقستان نارىعىندا 2013-جىلدان بەرٸ قولدانىستا. كومپانييا تٷركييا, ساۋد ارابيياسى, ماروككو, يسپانييا, وڭتٷستٸك كورەيا جەنە قىتاي ەلدەرٸندە ٸرٸ جوبالاردى جٷزەگە اسىرۋعا اتسالىسىپ كەلەدٸ.
تٷركٸستان وبلىسىندا سۋ ٷنەمدەۋ تەحنولوگيياسىن كەڭٸنەن قولدانۋ تاپسىرماسى اياسىندا بٷگٸنگە دەيٸن 17,3 مىڭ گەكتارعا جاڭا تەحنولوگييالار ەندٸرٸلدٸ. تەحنولوگييانىڭ قول جەتٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ ماقساتىندا جىلىنا قۋاتتىلىعى 73,0 مىڭ گەكتار القاپتى قامتاماسىز ەتۋ مٷمكٸندٸگٸ بار 3 زاۋىت ٸسكە قوسىلدى. بۇل نارىق باعاسىن 20 پايىزعا تٶمەندەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. سۋ ٷنەمدەۋ تەحنولوگييالارىن ەندٸرۋ شىعىستارىنىڭ 80 پايىزى مەملەكەت تاراپىنان سۋبسيدييالانۋدا. 2024 جىلى 28 اۋىلشارۋاشىلىق كووپەراتيۆٸنە 4673 گەكتارعا مەملەكەتتٸك قولداۋ كٶرسەتٸلدٸ.
كەزدەسۋ بارىسىندا نۇربول تۇراشبەكوۆ ٶڭٸردەگٸ اۋىل شارۋاشىلىق سالاسىنىڭ كٶرسەتكٸشتەرٸنە توقتالىپ, مەملەكەت تاراپىنان كٶرسەتٸلگەن جەڭٸلدٸكتەر جايىن جەتكٸزدٸ. سەرٸكتەستٸك بايلانىستى نىعايتۋ جولىندا ەكٸ جاقتى نەتيجەلٸ شەشٸمدەر قابىلداناتىنىنا سەنٸم بٸلدٸردٸ.