فوتو: Akorda.kz
پرەزيدەنت بٷكٸلارمييالىق كەڭەس ٶتكٸزدٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" اقوردانىڭ رەسمي سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
قاسىم-جومارت توقاەۆقا الدىمەن ەسكەري قىزمەتشٸلەردٸڭ بٸرىڭعاي كيٸم ٷلگٸسٸ تانىستىرىلدى. بۇدان كەيٸن مەملەكەت باسشىسى – قازاقستان قارۋلى كٷشتەرٸ جوعارعى باس قولباسشىسى بٷكٸلارمييالىق كەڭەس ٶتكٸزٸپ, ارداگەرلەر مەن ساربازداردى وتان قورعاۋشى كٷنٸمەن قۇتتىقتادى.
جوعارعى باس قولباسشى قۇتتىقتاۋ سٶزٸندە قارۋلى كٷشتەرٸمٸز مەملەكەتتٸگٸمٸزدٸڭ مىزعىماس تٸرەگٸ, تۋعان ەلدٸڭ تەۋەلسٸزدٸگٸن جەنە بەيبٸت ٶمٸرٸن قورعاۋ قاسيەتتٸ پارىز ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
– تۋعان جەردٸڭ اۋماقتىق تۇتاستىعىن ساقتاۋ – قاستەرلٸ بورىش. باتىر بابالارىمىز عاسىرلار بويى جەرٸنٸڭ شەتٸن جاۋعا باستىرماي, بٸزگە ميراس ەتتٸ. وسى ۇلى مۇرانى كٶزدٸڭ قاراشىعىنداي ساقتاۋ – باستى مٸندەتٸمٸز. بٸرتۇتاس ەرٸ قۋاتتى مەملەكەتتٸ ۇرپاققا تابىستاۋ – نەگٸزگٸ ماقساتىمىز. ەل ٸشٸ تىنىش, قوعام تۇراقتى بولسا, جاسامپاز ەرٸ ٶركەنيەتتٸ مەملەكەتكە اينالامىز. ياعني, دامىعان ەل بولامىز دەسەك, ەڭ الدىمەن, بەيبٸتشٸلٸك جەنە تىنىشتىق كەرەك. قارۋلى كٷشتەرٸمٸز وسى قاستەرلٸ قۇندىلىقتاردى قورعاۋعا تيٸس, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنت بٷگٸندە زاماننىڭ كٷندە قۇبىلىپ جاتقانىنا جەنە ەلەمدە جاپپاي قارۋلانۋ بەلەڭ العانىنا نازار اۋداردى.
– «جاۋ جوق دەمە, جار استىندا» دەگەن سٶز بار. قازٸرگٸ كٷردەلٸ كەزەڭدە ارمييانىڭ رٶلٸ كٷشەيە تٷستٸ. ارمييا ەگەمەندٸگٸمٸزدٸ قورعاۋعا ەردايىم دايىن بولۋى قاجەت. ونىڭ كەسٸبي دايىندىعى, زاماناۋي قارۋ-جاراقپەن, وزىق تەحنولوگييامەن جابدىقتالۋى باستى فاكتورعا اينالدى. ەسكەردٸڭ بٸلٸكتٸ بولۋى جەنە ۇتقىرلىعى ۇرىس نەتيجەسٸنە تٸكەلەي ەسەر ەتەدٸ. ارمييا وسى تالاپقا ساي بولسا, ٶز مٸندەتٸن ويداعىداي اتقارادى, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
جوعارعى باس قولباسشى كٷشتٸك قۇرىلىمداردىڭ جاڭا تالاپقا ساي بولۋى قاجەت ەكەنٸنە نازار اۋداردى. ونىڭ ايتۋىنشا, قازٸر ارنايى وپەراتسييالار كٷشتەرٸنٸڭ قولباسشىلىعى قۇرىلدى. سونداي-اق دەسانتتىق-شابۋىلداۋشى ەسكەردٸڭ قارىم-قابٸلەتٸن ارتتىرۋ ٷشٸن ناقتى جۇمىس جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر.
– اۋماقتىق قورعانىستىڭ ەلەۋەتٸ كٷشەيتٸلۋدە. ازاماتتىق قورعانىس بٶلٸمشەلەرٸ قۇرىلىپ جاتىر. ارنايى جاساق بٶلٸمدەرٸن دامىتۋ ٸسٸ تىڭ قارقىنمەن جالعاسۋدا. وسى جۇمىستىڭ بەرٸن ۋاقتىلى اياقتاۋ كەرەك. ولار بٸرتٸندەپ قاجەتتٸ جابدىقتارمەن قامتاماسىز ەتٸلۋگە تيٸس. مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ تىعىز قارىم-قاتىناستا بولۋى ٶتە ماڭىزدى. سوندا عانا بٸز كەز كەلگەن قاۋٸپ-قاتەرگە تٶتەپ بەرە الامىز. قۋاتتى ارمييا – تۇراقتىلىق پەن تىنىشتىقتىڭ كەپٸلٸ, – دەدٸ پرەزيدەنت.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ارمييانى تەحنولوگييالىق تۇرعىدا جاڭعىرتۋ جۇمىسى جالعاساتىنىن اتاپ ٶتتٸ. ونىڭ پايىمىنشا, جاڭا ٷلگٸدەگٸ قارۋ-جاراقتىڭ جەنە تەحنيكانىڭ, ەسٸرەسە دەلدٸگٸ جوعارى قارۋلاردىڭ, ۇشقىشسىز باسقارىلاتىن تەحنيكا مەن روبوتتى كەشەندەردٸڭ ٷلەسٸن ارتتىرۋ قاجەت. سونداي-اق ەسكەرٸمٸز ۇتقىر بولۋ ٷشٸن تاسىمالداۋشى ۇشاقتاردىڭ جەنە ۇرىس كٶلٸكتەرٸنٸڭ سانىن كٶبەيتكەن جٶن دەپ ەسەپتەيدٸ.
– اقپاراتتىق جٷيەلەر مەن وزىق تەحنولوگييانى ەنگٸزۋ – ماڭىزدى مٸندەت. شەشٸم قابىلداۋ تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋعا جەنە جاۋىنگەرلٸك بٶلٸمشەلەردٸڭ ەلەۋەتٸن ارتتىرۋعا ەرەكشە نازار اۋدارۋ كەرەك. بۇل ەسكەردٸ پايدالانۋ تيٸمدٸلٸگٸن ايتارلىقتاي جاقسارتادى. ارمييامىزدى تولىققاندى قارۋلاندىرۋدا جەنە جاڭعىرتۋدا وتاندىق قورعانىس-ٶنەركەسٸپ كەشەنٸ ماڭىزدى رٶل اتقارادى. ٷكٸمەت ەسكەري ٶنٸمدەر مەن قىزمەت تٷرلەرٸن كەڭەيتۋ ٷشٸن بارلىق شارانى قابىلداۋعا تيٸس. تاعى بٸر ٶزەكتٸ مەسەلە – زاۋىتتاردىڭ جەنە ەسكەري بٶلٸمدەردٸڭ تەحنيكانى جٶندەۋ مٷمكٸندٸگٸن ارتتىرۋ. بٸزدٸڭ بۇل سالاداعى ەلەۋەتٸمٸز جوعارى, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنت جاۋىنگەرلٸك دايىندىق جٷيەسٸن جەتٸلدٸرۋدٸ كەلەسٸ بٸر مەسەلە رەتٸندە اتاپ ٶتتٸ. سونداي-اق ماڭىزدى حالىقارالىق تەجٸريبەنٸ جان-جاقتى زەرتتەپ, وزىق ٷلگٸلەرٸن بەلسەندٸ تٷردە قولدانۋىمىز كەرەك ەكەنٸن ايتتى.
– قازٸرگٸ زاماندا ەبدەن ماشىقتانعان ساربازدار عانا تيٸمدٸ ۇرىس جٷرگٸزە الادى. سونداي-اق ساردارلاردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸ ايرىقشا رٶل اتقارادى. ەسٸرەسە, ورتا جەنە تٶمەنگٸ بۋىنداعى باسشىلاردىڭ كەسٸبي دايىندىعى جوعارى بولۋى شارت. ولاردىڭ دەربەس شەشٸم قابىلداۋ قابٸلەتٸ جەنە باستاماشىلدىق قاسيەتٸ ٶتە ماڭىزدى. ەسكەر باسشىلارى قابىلداعان شەشٸمٸنە جاۋاپ بەرۋدەن قورىقپاۋعا تيٸس, – دەدٸ جوعارعى باس قولباسشى.
جيىندا ەسكەري بٸلٸم جەنە عىلىم جٷيەسٸن دامىتۋ مەسەلەسٸنە دە باسا مەن بەرٸلدٸ.
– ەسكەري اكادەمييالار, ينستيتۋتتار ەلەمدٸك ستاندارتتارعا ساي بولۋعا تيٸس. وسى سالاداعى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ماتەريالدىق بازاسىن نىعايتۋ كەرەك. سونداي-اق وقۋ باعدارلاماسىن زامان تالابىنا ساي بەيٸمدەۋ قاجەت. ەسكەري ماماندار دايارلاۋ ٷشٸن باسقا دا جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ مٷمكٸندٸگٸن كەڭٸنەن پايدالانعان جٶن. رەكتورلار ستۋدەنتتەردٸڭ جاۋىنگەرلٸك دايىندىعىنا تٸكەلەي جاۋاپتى بولۋعا تيٸس. ەسكەري قاۋٸپسٸزدٸك مەسەلەسٸ عىلىمي تۇجىرىمعا سٷيەنۋٸ كەرەك. ياعني, عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىسىنا باسىمدىق بەرۋ قاجەت. ەسكەري وقۋ ورىندارى قورعانىس سالاسىنداعى كەسٸپورىندارمەن تىعىز بايلانىس ورناتۋى كەرەك, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى ەسكەري قىزمەتتٸڭ بەدەلٸن جەنە جاۋىنگەر مەرتەبەسٸن ارتتىرۋ قاجەتتٸگٸنە توقتالىپ, ەسكەري قىزمەتشٸلەردٸڭ ەلەۋمەتتٸك تۇرعىدان قامتىلۋ مەسەلەسٸنە ەرەكشە نازار اۋداردى.
– ەل تىنىشتىعىن قورعايتىن ەربٸر جاس مامان ٶز قىزمەتٸن ماقتان ەتۋٸ كەرەك. ەسكەري قىزمەتتە بولۋ ٷلكەن ابىروي سانالۋعا تيٸس. بٸز بۇعان قاجەتتٸ بارلىق جاعدايدى جاسايمىز. قازٸر وسى باعىتتا ناقتى جۇمىس جاسالىپ جاتىر. ەسكەري بورىشىن ٶتەپ كەلگەن ازاماتتار ەندٸ جوعارى وقۋ ورنىنا جەڭٸلدٸكپەن تٷسەدٸ. مەرزٸمدٸ ەسكەري قىزمەتتەگٸ ساربازدار نەسيەسٸن تٶلەۋ مٸندەتٸنەن ۋاقىتشا بوساتىلادى. سونداي-اق ولار ٶزدەرٸ قالاسا, ارمييا قاتارىنان ناقتى ماماندىق الىپ شىعادى. جالپى, ساربازداردى ەلەۋمەتتٸك قولداۋ شارالارىن مەيلٸنشە كٶبەيتۋ قاجەت. ەسكەردە جٷرگەن جاستارىمىز ناعىز سارباز, ناعىز مامان بولىپ شىعۋى – مٸندەت. ولار ٶسكەلەڭ ۇرپاققا ٷلگٸ-ٶنەگە بولۋعا تيٸس. ەسكەري قىزمەتشٸلەرگە جاقسى جالاقى تٶلەنۋٸ كەرەك. ٷكٸمەت كٷشتٸك قۇرىلىمدارعا ەڭبەكاقى تٶلەۋدٸڭ بٸرىڭعاي جٷيەسٸنە كٶشكەن كەزدە وسىنى ەسكەرۋگە تيٸس, – دەدٸ پرەزيدەنت.
بۇدان كەيٸن مەملەكەت باسشىسى ەرلٸگٸ مەن جانقييارلىعى, ەلدٸڭ ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸگٸ مەن قورعانىس قابٸلەتٸن قامتاماسىز ەتۋگە, زاڭدىلىق پەن قۇقىق تەرتٸبٸن نىعايتۋعا قوسقان ٷلەسٸ ٷشٸن بٸرقاتار ەسكەري قىزمەتشٸنٸ ماراپاتتادى.
اتاپ ايتقاندا, III دەرەجەلٸ «ايبىن» وردەنٸمەن ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸ شەكارا قىزمەتٸ تٷركٸستان وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتٸنٸڭ اعا نۇسقاۋشىسى باباقۇلوۆ قۋانىش يسابەكۇلى ماراپاتتالدى. «ەرلٸگٸ ٷشٸن» مەدالٸ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق ۇلانىنىڭ 6654 ەسكەري بٶلٸمٸنٸڭ ۆزۆود كومانديرٸ ليسباەۆ بايسەيٸت جەنٸبەكۇلى مەن تٶتەنشە جاعدايلار مينيسترلٸگٸ باتىس قازاقستان وبلىسى تٶتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتٸ ٶرت سٶندٸرۋ جەنە اۆارييالىق-قۇتقارۋ جۇمىستارى قىزمەتٸ №1 مامانداندىرىلعان ٶرت سٶندٸرۋ بٶلٸمٸنٸڭ بٶلٸمشە كومانديرٸ راحماتاليەۆ دانييار تٸلەكبايۇلىنا تابىستالدى. «جاۋىنگەرلٸك ەرلٸگٸ ٷشٸن» مەدالٸنە قورعانىس مينيسترلٸگٸنٸڭ 19033 ەسكەري بٶلٸمٸ ميناسىزداندىرۋ بٶلٸمشەسٸنٸڭ كومانديرٸ الدابەرگەنەۆ مەيٸر سالقىنبەكۇلى جەنە مەملەكەتتٸك كٷزەت قىزمەتٸنٸڭ جەدەل ۋەكٸلٸ رامازان دەۋرەن قايراتۇلى يە بولدى.
سونىمەن قاتار جيىندا قورعانىس مينيسترٸ رۋسلان جاقسىلىقوۆ, مەملەكەتتٸك كٷزەت قىزمەتٸ باستىعىنىڭ ورىنباسارى – ايىرىقشا ماقساتتاعى كٷشتەردٸڭ قولباسشىسى ايتقۇرمان وماربەكوۆ, ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸ تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى – شەكارا قىزمەتٸنٸڭ ديرەكتورى ەرلان الداجۇمانوۆ, ٸشكٸ ٸستەر مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى – ۇلتتىق ۇلاننىڭ باس قولباسشىسى ەركٸن بوتاقانوۆ, قارۋلى كٷشتەردٸڭ ارداگەرٸ سەرٸكباي وڭباەۆ, ەسكەري قىزمەتشٸ ەدي تالاسباەۆ سٶز سٶيلەدٸ.
