بٷگٸن تٸلدٸ ٷيرەتۋ ەدٸستەمەسٸ بويىنشا تەجٸريبە جيناقتاۋ ماقساتىندا وقىتۋشىلار مەن ەدٸسكەرلەرگە اۆتورلىق ەدٸستەمەلەردٸ ەزٸرلەۋ جەنە قالىپتاستىرۋ جايلى بٸلٸم بەرۋ, ٷزدٸك ەدٸستەمەلٸك يدەيالاردى ورتاعا سالۋ, ەدٸستەمەنٸ جەتٸلدٸرۋ ماقساتىندا تٸل ماماندارى ونلاين سەمينارعا قاتىستى, – دەپ حابارلايدى «ۇلت اقپارات».
بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸ تٸل ساياساتى كوميتەتٸ مەن ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى «تٸل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعى بٸرلەسٸپ ۇيىمداستىرعان شاراعا ورتالىقتىڭ ديرەكتورى ەربول تٸلەشوۆپەن بٸرگە, شاراعا رەسپۋبليكالىق تٸلدەردٸ وقىتۋ ورتالىقتارىنىڭ ماماندارى, وبلىستىق, قالالىق, اۋداندىق تٸلدەردٸ وقىتۋ ورتالىقتارىنىڭ وقىتۋشىلارى مەن ەدٸسكەرلەرٸ قاتىستى.
اتالعان جيىندا فيلولوگييا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتٸ قازاق جەنە تٷركولوگييا دەپارتامەنتٸنٸڭ پروفەسسورى زەينەحان كٷزەكوۆا العاشقى دەرٸستٸ وقىدى. ول ٶزٸنٸڭ «قازاق تٸلٸنٸڭ قولدانبالى گرامماتيكاسىنىڭ ەدٸستەمەسٸ» تاقىرىبىنداعى لەكتسيياسىندا تٸلدٸڭ بٷگٸنگٸ مەسەلەلەرٸمەن قاتار, نەگٸزگٸ ەدٸستەمەسٸن ۇسىندى.
«بٷگٸنگٸ تاقىرىبىم تٸلدٸك بٸلٸم, تٸلدٸك مەدەنيەت, بٷگٸنگٸ تاڭدا تٸلدٸ وقىتۋعا جاڭاشا قاراۋدى تالاپ ەتەتٸنٸنە تٸكەلەي بايلانىستى. قازاق تٸلٸن وقىتۋ مازمۇنىن پەندٸك, پروتسەسسۋالدىق, تٸل بٸلٸمٸندەگٸ قۇرىلىمدىق, قۇرىلىمدىق-سەمانتيكالىق, فۋنكتسيونالدىق اسپەكتٸلەرٸ تۇرعىسىنان قاراستىرىپ, لەكسيكالىق بٸرلٸكتەردٸ ٷيرەتۋگە قۇرىلعان جاتتىعۋ تٷرلەرٸن ۇسىنامىن», – دەدٸ پروفەسسور زەينەحان كٷزەكوۆا.
ال قازاق تٸلٸ پەنٸنٸڭ مۇعالٸمٸ گٷلميرا اماندىقوۆا بۇعان دەيٸن ٶزگە ۇلتتارعا قازاق تٸلٸن شەت تٸلٸ رەتٸندە ٷيرەتۋدٸڭ ەدٸس-تەسٸلدەرٸمەن بٶلٸستٸ. ول مۇنى ٶزٸنٸڭ ٶمٸرلٸك تەجٸريبەسٸنەن العانىن ايتا كەلە, تٸلدٸ ٷيرەنۋدەگٸ كەدەرگٸلەردٸ الىپ تاستاۋ كەرەگٸن اتاپ ٶتتٸ.
«مەنٸڭ ويىمشا, تٸلدٸ ٷيرەنۋشٸنٸڭ تٸلدٸ ٷيرەنۋدەگٸ قابٸلەتٸ مەن ەرەكشەلٸگٸن انىقتاۋ ارقىلى گرامماتيكالىق جەنە لەكسيكالىق وقۋ ماتەريالدارىن «تٷسٸنۋ-قابىلداۋ-انا تٸلٸمەن سالىستىرۋ» مەحانيزمٸنە نەگٸزدەپ وقىتۋ وڭ نەتيجە بەرەدٸ. بۇعان دەيٸن بٸرنەشە مىڭ ٶزگە ۇلت ٶكٸلٸنە قازاق تٸلٸن ٷيرەتٸپ, ولاردىڭ ەمٸن-ەركٸن سٶيلەۋٸنە, تٸلدٸ تەز مەڭگەرۋٸنە ىقپال ەتكەنٸمدٸ ماقتانىشپەن ايتا الامىن», – دەدٸ گٷلميرا اماندىقوۆا.
ال «ساباق قۇرىلىمىن نە انىقتايدى?» تاقىرىبىندا دەرٸس وقىعان فيلولوگييا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى زەۋرەش ەرنازاروۆا ساباقتىڭ قۇرىلىمىن انىقتاعاندا, مەتٸن, مەتٸنمەن جۇمىس, گرامماتيكالىق تاپسىرمالاردىڭ تٷرلەرٸنە, تاپسىرمانى بەرۋدٸڭ رەتٸ تۋرالى بايانداسا, ەل-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ دوتسەنتٸ گٷلباعيزا مۇساەۆا «قازاق تٸلٸن ٷيرەتۋ الگوريتمٸ» تاقىرىبىندا بايانداما جاسادى.
«تٸلدٸ ٷيرەتۋ ٷشٸن ٷيرەنۋشٸگە بەلگٸلٸ بٸر جٷيەمەن تەلٸم بەرۋ كەرەك. لوگيكالىق تۇرعىدا ويىندا ەبدەن پٸسٸرٸپ, جٷيەنٸ بٸر بٸرٸنە ساي ەتٸپ بەيٸمدەۋ كەرەك. دەگەنمەن, شەتەلدٸكتەرگە قازاق تٸلٸن ٷيرەتۋدٸڭ ەدٸستەمەلەرٸ مٷلدە بٶلەك. سوندىقتان قازاق تٸلٸن ٷيرەتۋدە ەڭ بٸرٸنشٸ نەنٸ مەڭگەرۋ كەرەگٸن الدىن الا دايىنداپ العانىمىز ابزال», – دەدٸ ول ٶز سٶزٸندە.
ەستەرٸڭٸزگە سالا كەتەيٸك, بٷگٸن تٸلدٸ ٷيرەتۋ ەدٸستەمەسٸ بويىنشا تەجٸريبە جيناقتاۋ ماقساتىندا وقىتۋشىلار مەن ەدٸسكەرلەرگە اۆتورلىق ەدٸستەمەلەردٸ ەزٸرلەۋ جەنە قالىپتاستىرۋ جايلى بٸلٸم بەرۋ, ٷزدٸك ەدٸستەمەلٸك يدەيالاردى ورتاعا سالۋ, ەدٸستەمەنٸ جەتٸلدٸرۋ ماقساتىندا تٸل ماماندارى ونلاين سەمينارعا قاتىستى. اتالعان شاراعا رەسپۋبليكالىق تٸلدەردٸ وقىتۋ ورتالىقتارىنىڭ ماماندارى, وبلىستىق, قالالىق, اۋداندىق تٸلدەردٸ وقىتۋ ورتالىقتارىنىڭ وقىتۋشىلارى مەن ەدٸسكەرلەرٸ قاتىستى.
