ۇلى دالا ەلٸندە, قاراشاڭىراق قازاقستاندا بيىلعى ماۋسىم ايىندا تاريحي تاعىلىمى تەرەڭ, تاڭعاجايىپ جاڭالىق بولدى.
ەلەمدەگٸ ەڭ جاڭاشىل, باستاماشىل باسشىلاردىڭ بٸرەگەيٸ, قازاقستاننىڭ عانا ەمەس, تۇتاس تٷركٸ دٷنيەسٸنٸڭ كٶشباسشىسى اتانعان نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جارلىعىمەن تٷركٸستان وبلىسى قۇرىلدى. شىرايلى شىمكەنت شاھارىنا ٷشٸنشٸ ٸرٸ مەگاپوليس رەتٸندە رەسپۋبليكالىق مەرتەبە بەرٸلٸپ, تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ تەكتٸ تٶرٸ تٷركٸستان قالاسى ٶڭٸر ورتالىعىنا اينالدى.
قازاقستان پرەزيدەنتٸ ٶزٸنٸڭ جارلىعىندا تٷركٸستان وبلىسى قانداي ماقساتتا قۇرىلعاندىعىن ايقىنداپ, تٷركٸستاندى تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ مەدەني-رۋحاني ورتالىعى رەتٸندە جان-جاقتى دامىتۋدىڭ اسا قاجەتتٸلٸگٸن انىق اتاپ كٶرسەتكەن.
وسىناۋ جاسامپاز جاڭالىق, مەن-ماڭىزى زور وقيعا قاراشاڭىراق يەسٸ قازاق حالقىنىڭ, كٷللٸ قازاقستاندىقتاردىڭ بابالار اماناتىنا ادالدىعىنان, ەلباسىنىڭ ەرەندٸگٸنەن, كەلەشەكتٸ كٶرە بٸلگەن كەمەڭگەرلٸگٸنەن تۋىنداپ وتىر.
تٷركٸستان ۇعىمى – ۇلى ۇعىم. تٷركٸستان دەگەندە بٷكٸل تٷركٸ ەلەمٸ, تٷركٸ قاعاناتى, تٷركٸلٸك تەگٸمٸز, تٷركٸلٸك تٷبٸرٸمٸز, تٷركٸلٸك تامىرىمىز ويعا ورالادى. جادىمىزدى جاڭعىرتادى. بارشامىزدىڭ بويىمىزدى سەرپٸلٸس سەزٸمٸ كەرنەپ, رۋحىمىز اسقاقتايدى. تٷركٸستان دەگەن سٶز جاڭعىرۋعا, جاڭارۋعا شاقىرادى. مٸنە, سوندىقتان دا تٷركٸستان وبلىسىنىڭ قۇرىلۋى, تٷركٸستان شاھارىنىڭ ٷلكەن ۋەلايات ورتالىعىنا اينالۋى – تٷگەل تٷركٸنٸڭ رۋحىن بيٸكتەتەتٸن بٸرەگەي قۋانىش.
تاريحتان ايان, تٷركٸ حالىقتارى جٷزدەگەن جىلدار بويى وتارشىلدىقتىڭ, باسقىنشىلىقتىڭ تاقسٸرەتٸن تارتتى. قاسٸرەتتەرٸن شەكتٸ. سۇرقييا ساياساتتاردىڭ سالدارىنان تٷركٸ تاريحى مەن مەدەنيەتٸ, تٷركٸ تٸلٸ مەن جازۋى ورنى تولماستاي ويسىرادى. وتارشىلدار تٷركٸ حالىقتارىنىڭ ەلۋگە جۋىعىن جاۋلاپ الىپ, اياۋسىز ەزٸپ-جانشىدى. جارتىسىنان استامى جويىلىپ كەتتٸ. قالعاندارىنىڭ كٶپشٸلٸگٸ شالاجانسار كٷيگە تٷستٸ. تاڭعاجايىپ تٸلدەرٸنەن, قايتالانباس سالت-دەستٷرلەرٸنەن, جادىلارىنان جاڭىلدىرىلدى.
بارلىق تٷركٸ حالىقتارى سيياقتى قازاق ۇلتى دا قانقاساپ قىرعىنداردى باستان كەشتٸ. قاراشاڭىراق يەسٸ رەتٸندە كٶبٸرەك كٷيزەلٸسكە ۇشىراپ, گەنوتسيدكە دۋشار بولدى. حح عاسىردىڭ باسىنان ورتا تۇسىنا دەيٸن بٸرٸنەن كەيٸن بٸرٸ قايتالانعان قاسٸرەتتەردەن, قولدان ۇيىمداستىرىلعان اشارشىلىقتان بەس ميلليون قازاق قىرىلدى. الاش ارداقتىلارىنىڭ تٷركٸستان مەملەكەتٸ, تٷركٸستان رەسپۋبليكاسى حاقىنداعى ارمان-اڭسارلارى دا, ناقتى ەرەكەتتەرٸ دە, ٸزگٸلٸكتٸ يدەيالارى مەن ماقسات-مۇراتتارى دا ساياسي قۋعىن-سٷرگٸنگە تٷستٸ.
تەۋەلسٸزدٸكتٸڭ, كٶشباسشى كٶرەگەندٸگٸنٸڭ ارقاسىندا كەڭ پەيٸلدٸ, كٶركەم مٸنەزدٸ, جانى جومارت قازاق حالقى, بارشا قازاقستاندىقتار – قاراشاڭىراق قازاق ەلٸ دٷنيەجٷزٸندەگٸ داڭقتى مەملەكەتكە اينالدى. سوندىقتان دا تٷركٸستاننىڭ تىڭ تىنىس اشقانى – تەك قازاقتاردىڭ عانا ەمەس, تۇتاس تٷركٸنٸڭ ماقتانىشى, مەرەيٸ.
ەۋرازييا كٸندٸگٸندەگٸ كەرەمەت ەلوردا – استانا قالاسى جاقىندا عانا جيىرما جىلدىعىن مەرەكەلەدٸ. قازاقستان. تەۋەلسٸزدٸك. نازارباەۆ. استانا. تٷركٸستان! بۇل ايشىقتى دا, اسىل ۇعىمدار بٷكٸل ەلەمگە ەيگٸلٸ. قالامگەرلەر قاۋىمىنا ايرىقشا قىمبات. قاسيەتتٸ. ەلوردا – ەلباسى ەرلٸگٸ. وسىناۋ وي دا مەنەرلٸ ماقاممەن, ماقتانىشپەن ايتىلادى. جيٸ جازىلادى. شىنىندا دا قازاقستان جەر جٷزٸنە تەۋەلسٸزدٸك پەن نازارباەۆ جەنە استانا ارقىلى كەڭٸنەن تانىلدى. استانا – ۇلى دالا ەلٸنٸڭ ابىرويى. ٸرگەتاسى ەسٸلدٸڭ سول جاعالاۋىندا Vٸٸٸ-ٸح عاسىردا قالانعان, تاريح تەرەڭٸنەن تاعىلىم تارتاتىن استانا اقوردانىڭ قۇتتى قونىسىنا, «قازاقستاندىق جولدىڭ» جاسامپاز باستاۋىنا اينالدى.
استانا بٷكٸل ەلەمگە باياندى بەيبٸتشٸلٸك پەن كەلٸسٸم, تاتۋلىق پەن تۇراقتىلىق ورتالىعى رەتٸندە ايان. تٷركٸ دٷنيەسٸنٸڭ تەكتٸ تٶرٸ تٷركٸستانداعى ەزٸرەت سۇلتان كەسەنەسٸندە قازاقتىڭ 21 حانى, 8 سۇلتانى, 19 بيٸ, 52 باتىر قولباسشىسى جەرلەنگەن. تەكتٸ تٶردٸ رۋحى تەربەتكەن احمەت ياساۋي بابامىز: «ٶز دٸنٸڭدەگٸنٸ دوس تۇت, ٶزگە دٸندەگٸلەردٸ دە دۇشپان تۇتپا» دەگەن. كەمەڭگەر كٶشباسشى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باستاماشىلدىعى نەتيجەسٸندە ەلەمدٸك جەنە دەستٷرلٸ دٸندەر ليدەرلەرٸنٸڭ سەزدەرٸ بۇعان دەيٸن دە بەس مەرتە ٶتكٸزٸلدٸ. بيىلعى التىن كٷزدە التىنشى رەت استانا تٶرٸندە ۇيىمداستىرىلماق. قازاقستان باسشىسى, ەلباسى ەلوردانىڭ جيىرما جىلدىق سالتاناتىندا ماعلۇمداعانداي, ەقىۇ-نىڭ تاريحي سامميتٸنەن كەيٸن «استانا رۋحى» ۇعىمى دٷنيەجٷزٸلٸك ساياساتقا بەرٸك ەندٸ. ٶشپەستەي ورنىقتى. بٸرەگەي ەكونوميكالىق, ىنتىماقتاستىق فورۋمدارى, بىلتىر عانا ٶتكەن ەكسپو-2017, تاعى باسقا ٸرٸ-ٸرٸ ٸزگٸ شارالار جيىرما جىلدا استانانى ادامزات دامۋىنا ىقپال ەتەتٸن جەنە تاريحي تەكتٸ شەشٸمدەر قابىلداناتىن جاھاندىق ورتالىققا, ەلەمدٸك ينتەگراتسييانىڭ, قاۋٸپسٸزدٸك پەن بٸتٸمگەرشٸلٸكتٸڭ ەپيتسەنترٸنە اينالدىردى.
تۇتاس تٷركٸ تۋىسقاندارىمىز, بٷكٸل باۋىرلارىمىز, ەسٸرەسە, اقىن-جازۋشىلارىمىز بەن عالىمدارىمىز ايتىپ تا, جازىپ تا جٷرگەندەي, استانا – تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ جٷرەگٸ.
يە, استانا – تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ جٷرەگٸ, ال تٷركٸستان – تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ رۋحاني تٸرەگٸ. سوندىقتان دا تٷركٸستاندى تٷركٸ دٷنيەسٸنٸڭ مەدەني-رۋحاني استاناسىنا اينالدىرۋ – بارشامىزدىڭ باستى ماقساتىمىز. تٷركٸلەردٸڭ تٷپ قازىعى, اتا جۇرتى, تٷركٸ قاعاناتتارىنىڭ تۋى تٸگٸلگەن تٷركٸستان, قازاق حاندىعىنىڭ قانشاما جىلدار بويى استاناسى, ۇلى جٸبەك جولىنىڭ باس قالاسى بولعان تٷركٸستان, دانىشپان ويشىلىمىز, دارا دا دانا شايىرىمىز, دٸني-رۋحاني ۇلى ۇستازىمىز احمەت ياساۋيدٸڭ اسىل سٷيەگٸن ايالاي تەربەتكەن تٷركٸستان 2017 جىلى تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ مەدەني استاناسى بولعانى مەلٸم. وسى ورايدا تٷگەل تٷركٸنٸ تامساندىرعان 40-تان استام يگٸ ٸس-شارالار ٶتكٸزٸلدٸ. نۇرسۇلتان نازارباەۆ تٷركسوي تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ يۋنەسكو-سىنا اينالۋى تيٸستٸگٸن ايتقان بولاتىن. اقيقاتىندا وسى ماقسات ويداعىداي جٷزەلەنٸپ كەلەدٸ.
قاراشاڭىراق قازاقستاننىڭ پرەزيدەنتٸ ەلباسى ەرەكشەلەپ كٶرسەتكەندەي, تٷركٸستان شاھارىنىڭ, تٷركٸستان ۋەلاياتىنىڭ كەلەشەگٸ كەمەل دە كٶركەم. تاياۋ بولاشاقتا تٷركٸستان دا اجارلى استانا سيياقتى جان-جاقتى ٶركەندەگەن, كٶركەمدەنگەن, كەلبەتٸ كەلٸستٸ, ٶركەنٸ ٶرٸستٸ, ٶزگەشە ورتالىق بولاتىنى انىق.
ول ٷشٸن, ەرينە, بٷكٸل تٷركٸ دٷنيەسٸنٸڭ قولداۋى مەن قامقورلىعى قاجەت. بىلتىر, ياعني, 2017 جىلى تٷركٸستان تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ مەدەني استاناسى بولعان كەزدە بارلىق باۋىرلاس ەلدەردەن قاتىسقان باۋىرلار بٸراۋىزدان: «رۋحاني جاڭعىرۋ – تۇتاس تٷركٸ دٷنيەسٸنٸڭ تەڭدەسسٸز ولجاسى» دەپ باعالاعانى بەلگٸلٸ. شىنتۋايتىندا, دٷنيەجٷزٸندە دٷربەلەڭ وقيعالاردىڭ, كٷردەلٸ دە كٷرمەۋلٸ, قيلى دا قيىن قۇبىلىستاردىڭ بەلەڭ الۋى ادامزاتتىڭ رۋحاني ەلسٸرەۋٸنەن, قۇندىلىقتاردىڭ قۇلدىراۋىنان بولىپ وتىرعانى ايان.
بٸز وسى ماقالانى جازا وتىرىپ, ەڭ الدىمەن سول رۋحاني ەلسٸرەۋدەن, قۇندىلىقتاردىڭ قۇلدىراۋىنان باتىل ارىلۋعا باعىت الۋ كەرەكتٸگٸنە نازار اۋدارساق دەيمٸز. وسى ورايدا تٷركٸستان رۋحى, رۋحاني جاڭعىرۋ مۇراتتارى العا ۇمتىلۋعا اسىل ارنا, التىن ارقاۋ بولا الادى. سوندىقتان دا تٷركٸ دٷنيەسٸنٸڭ ەل تٸزگٸندەرٸن ۇستاعان ەرەندەرٸن, كەلەشەكتٸ كەڭٸنەن ويلاي بٸلەتٸن كەمەلدەرٸن, عالىمدارى مەن مەدەنيەت, ەدەبيەت جەنە ٶنەر ٶكٸلدەرٸن, بارشا بيزنەسمەندەرٸ مەن كٷللٸ كەسٸپ يەلەرٸن, مەملەكەتتٸك جەنە جەكەمەنشٸك مەكەمەلەر مەن قوعامدىق جەنە ساياسي, سونداي-اق, دٸني بٸرلەستٸكتەردٸ, جاستاردى تەكتٸ تٶرٸمٸز تٷركٸستاندى تٷلەتۋگە بەلسەنە ٷلەس قوسۋعا شاقىرامىز. كٷنٸ كەشە عانا تٷركٸ تٸلدەس مەملەكەتتەردٸڭ قىرعىزستاندا ٶتكەن Vٸ سامميتٸندە نۇرسۇلتان نازارباەۆ تٷركٸ رۋحىن, تٷركٸستاندى بٸرلەسە بيٸكتەتۋ تۋرالى ۇسىنىستار بٸلدٸردٸ.
تٷركٸستان يدەياسى, تٷركٸستاندى رۋحى تەربەتكەن احمەت ياساۋي مۇراتتارى ارقىلى, تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ كٶشباسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ۇسىنعان رۋحاني جاڭعىرۋ ماقساتتارىن تەرەڭ ۇعىنىپ, ويداعىداي ورىنداۋ ارقىلى ادامزات دامۋىنا ايشىقتى ەسەر ەتۋگە, ٸزگٸلٸك جولىمەن ٸلگەرٸ جىلجۋدا سەرپٸلٸس جاساۋعا ەبدەن بولادى دەگەن سەنٸمدەمٸز.
«قازٸرگٸ كەزدە ەلەم قارسى تۇرۋشىلىقتارعا ەمەس, ٷيلەسٸمدٸلٸككە, دامۋ مەن ىنتىماقتاستىققا مۇقتاج. سوندىقتان استانا شاشقان ٸزگٸلٸك پەن قازاقستاندىق قۇندىلىقتاردىڭ نۇرى بٷكٸل پلانەتاعا تاراپ, ريزاشىلىقتى شۇعىلا رەتٸندە قايتا ورالىپ جاتىر» دەدٸ قازاقستان پرەزيدەنتٸ ەلوردانىڭ جيىرما جىلدىعىندا. استانا نۇرىن تٷركٸستان مۇراتتارىنىڭ رۋحاني نەرٸمەن نىعايتا تٷسۋدٸڭ نەتيجەلەرٸ مول بولاتىنىن تەرەڭ تٷسٸنگەن ابزال.
بٷگٸنگٸ ۇرپاقتار بٸلە بەرمەيتٸن بۇرىنعى كەزدەردەگٸ سۇرقييالىقتار از ەمەس, اعايىندار. سونداي ساياساتتاردىڭ سارقىنشاقتارى مەن سالدارىنان باتىل جەنە جىلدامىراق ارىلۋ اسا قاجەت دەپ سانايمىز. مەسەلەن, 1944 جىلى ۆكپ(ب) ورتالىق كوميتەتٸنٸڭ قۇپييالانعان قاۋلىسى بويىنشا تٷركٸ حالىقتارىنىڭ تاريحىن زەرتتەۋگە, تٸپتٸ ايتىپ-جازىپ قاراستىرۋعا مۇقىم-مٷلدە تىيىم سالىندى. سونىڭ سالدارىنان بۇرىنعى وتارشىلدار مەن باسقىنشىلار اسقىندىرا بۇرمالاعان, ەدەيٸ ٶزگەرتكەن تٷركٸلەردٸڭ تاريحى ودان سايىن بۇرمالاندى, بۇلىڭعىر تارتتى.
ەندٸ مٸنە, تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ تاريحى مەن ەدەبيەتٸن, مەدەنيەتٸ مەن ٶنەرٸن, سالت-دەستٷرلەرٸن, تٸلٸ مەن دٸلٸن تٷبەگەيلٸ تٷردە, تٷركٸستاندىق تەكتٸلٸكپەن, تۇتاسا, تۇتاستىرا, تٷگەندەي تانىماق, بٸرلەسە زەرتتەپ-زەردەلەمەك, ۇرپاقتار يگٸلٸگٸ, بولاشاق قامى ٷشٸن اينالىمعا تٷسٸرٸپ, يگەرٸپ-مەڭگەرمەك مٸندەتتەرٸ تۋىنداپ وتىر. تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ مەدەني استاناسى اتانىپ, ايتۋلى شارالار ٶتكٸزٸلگەن استانا قالاسىندا, تٷركييانىڭ ەسكٸشاھار, تاتارستاننىڭ قازان, تٷركٸمەنستاننىڭ مارى, ەزٸربايجاننىڭ شەكي شاھارلارىندا جەنە تٷركٸستاندا, باسقا دا باسقوسۋلاردا ورتاعا سالىنعان وي-پٸكٸرلەردٸ, پاراساتتى پايىمداردى, ۇتىمدى ۇسىنىستاردى سارالاپ, سۇرىپتاپ, جٷيەلٸ تٷردە جٷزەلەمەك كەرەك.
تٷركٸستان شاھارى باعزى زامانداردان-اق تٷركٸلەردٸڭ تەكتٸ ورتالىعى بولعان. پاتشالىق رەسەي مەن كەڭەستٸك كەزەڭدە جٷدەپ-جاداپ كەتكەنٸ, تٸپتٸ, ەزٸرەت سۇلتان كەسەنەسٸنٸڭ كٷمبەزٸ استىنداعى اقشاڭقان شىراعداندارعا وق اتىلعانى, بەرتٸندە اسىل مۇرانىڭ اياقاستى بولىپ, قورلانعانى, تايقازانىنان, تاعى باسقا جاۋھار جەدٸگەرلەرٸنەن ايىرىلعانى مەلٸم.
ال ەجەلگٸ زامانداردا نەبٸر پاراساتى بيٸك پاتشالار, قايتپاس-قايسار قاعاندار, حالىق قامىن جەگەن حاندار, ەل قورعاعان قولباسشىلار, ەدٸل بيلەر مەن قازىلار, عۇلاما عالىمدار مەن اقيىق اقىن-جازۋشىلار تەكتٸ تٶرٸمٸزدٸ كٶرٸپ قۋاناتىن, ٷلگٸ الاتىن, پٸر تۇتاتىن بولعان. تٷركٸستان, احمەت ياساۋي بابامىز بەدٸزدەگەندەي, تەكتٸ تٶرگە, ەبۋ ناسىر ەل-فارابي دانامىز دەيەكتەگەندەي, قايىرىمدى قالاعا اينالسا دەپ ارماندايمىز, اعايىندار.
قاراشاڭىراق قازاقستان تەۋەلسٸز ەل بولعاننان كەيٸن, تٷركٸستان شاھارىندا تٷركييانىڭ مەملەكەت باسشىلارى تۇرعۇت ٶزال, سٷلەيمەن دەميرەل, ابدۋللا گٷل, رەدجەپ تايىپ ەردوعان, تاعى باسقالار بولدى. ابدۋللا گٷل نۇرسۇلتان نازارباەۆقا تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ اقساقالى رەتٸندە ارنايى اساتاياق ۇستاتتى.
بٸز قازاقستان پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەن تٷركييا پرەزيدەنتٸ سٷلەيمەن دەميرەل قازىعىن قاققان قوجا احمەت ياساۋي اتىنداعى قازاق-تٷرٸك ۋنيۆەرسيتەتٸ زامانۋي زاۋ-زاڭعار, شاڭقان شاڭىراققا اينالادى دەپ ويلايمىز. تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ جاستارىنا شىن مەنٸندەگٸ ساپالى دا تەرەڭ بٸلٸم بەرەتٸن جەنە ناعىز عىلىمي, مەدەني-رۋحاني ورتالىق ەتپەكتٸڭ ەرەكشە جولدارى قاراستىرىلىپ, ناقتىلى جۇمىستار اتقارىلادى دەپ سەنەمٸز. ادامزاتتىڭ, ونىڭ ٸشٸندە تٷركٸنٸڭ ۇلى ۇستازدارى, دارا دانالارى ەبۋ-ناسىر ەل-فارابي مەن احمەت ياساۋيدٸڭ, باسقا دا ٸرٸ-ٸرٸ, ٸزگٸ تۇلعالاردىڭ مۇرالارىن بولاشاقپەن بايلانىستىرا, جان-جاقتى زەرتتەۋدٸڭ دە ٷيلەسٸمدٸ, ٷلگٸلٸ ٷيٸ وسى ۋنيۆەرسيتەت بولسا دەيمٸز. جالپى, حقتۋ مەن جاڭادان سالىناتىن ياساۋي مۋزەيٸ تٷركٸتانۋ, تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ تاريحى, تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ, مەدەنيەتٸ مەن ٶنەرٸ, تٷركٸ حالىقتارىنىڭ سالت-دەستٷرلەرٸ جٶنٸندەگٸ بارلىق ورتاق قۇندىلىقتاردى جيناقتاپ, جٷيەلەيتٸن جەنە جان-جاقتى دامىتۋ باعدارلارىن ايقىندايتىن ايرىقشا ايدىنعا اينالا الادى. سايىپ كەلگەندە, تەكتٸ تٶرٸمٸز تٷركٸستانداعى ەزٸرەت سۇلتاندايىن ەۋليەلەر ەۋليەسٸنٸڭ ەسٸمٸن ەنشٸلەگەن ۋنيۆەرسيتەت تازا تاعىلىمدى, مٶلدٸر ماقساتتى, ٶزگەلەردەن ٶزگەشە ٶنەگەلٸ, تٷركٸنٸڭ تٶرقۇتى تۇعىرىنا قونسا, كەنەكي.
كسرو قۇرامىندا كٶپ قيىندىقتار كٶرگەن تٷركٸ ەلدەرٸ ەگەمەندٸككە قول جەتكٸزگەلٸ ٶزارا قارىم-قاتىناستار شىنايى سيپات الا باستادى. تٷركييانىڭ, قازاقستاننىڭ, ەزٸربايجاننىڭ, ٶزبەكستاننىڭ, قىرعىزستاننىڭ, تٷركٸمەنستاننىڭ, تاتارستاننىڭ, تاعى باسقا تۋىستاس ەلدەردٸڭ بارىس-كەلٸستەرٸ, باۋىرلاس قالالار مەن ٶڭٸرلەردٸڭ, اۋدان-ايماقتاردىڭ ارالاسۋى جيٸلەدٸ. مەسەلەن, 2018 جىل ٶزبەكستاننىڭ قازاقستانداعى جىلى, 2019 جىل قازاقستاننىڭ ٶزبەكستانداعى جىلى بولىپ جارييالاندى. ەكٸ مەملەكەتتە دە مەرەيلٸ شارالار ۇيىمداستىرىلىپ, تيٸمدٸ تٸرلٸكتەر تىندىرىلۋدا. مۇنداي ٷردٸستەر جاراسىمدى جالعاسىن تاپسا, نۇر ٷستٸنە نۇر.
قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ تاپسىرمالارىن ورىنداۋدا تىنىمسىز تٸرلٸكتەر تىندىرىپ جٷرگەن, تٷركٸ ەلەمٸنە تانىمال تۇلعا, كٶرنەكتٸ مەملەكەت جەنە قوعام قايراتكەرٸ, تٷركٸستان وبلىسىنىڭ تۇڭعىش ەكٸمٸ جانسەيٸت تٷيمەباەۆتىڭ باسشىلىعىمەن تٷركٸستان قالاسىندا باستالعان جاسامپاز جۇمىستارعا سەتتٸلٸك تٸلەيمٸز. ەزٸرەت سۇلتان كەسەنەسٸنٸڭ اينالا-تٶڭٸرەگٸنە جاقىن جاڭا قۇرىلىستاردىڭ احمەت بابا كٷمبەزٸنەن بيٸك بولمايتىنى, جاڭادان سالىناتىن ياساۋي مۋزەيٸنٸڭ تاريحي-تانىمدىق جەنە زاماناۋي تالاپتارعا سەيكەس جوسپارلانۋى, تەكتٸ تٶرٸمٸز تٷركٸستاننىڭ باس جوسپارى جاسالىپ جاتقانى, قالانى تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ مەدەني-رۋحاني ورتالىعى رەتٸندە دامىتۋدىڭ ٷزدٸك تۇجىرىمداماسىنا حالىقارالىق بايقاۋ جارييالانعانى – بەرٸ-بەرٸ ٶتە-مٶتە قۇپتارلىق. تٷركٸستاننىڭ تۋريستٸك ەلەۋەتٸن ەسەلەپ ارتتىرۋعا ايرىقشا كٶڭٸل بٶلٸنەتٸنٸ دە شاتتاندىرادى. بۇل ٷشٸن تٷركييانىڭ تۋريستٸك يندۋستريياسى باستى نەگٸزگە الىنباق. تەكتٸ تٶرٸمٸزدٸ جىل سايىن بەس ميلليونعا دەيٸن تۋريست تاماشالايتىنى شابىتتاندىرادى بٸزدٸ. زاماناۋي ەۋەجاي, اۆتوۆوكزال, تەمٸرجول قۇرىلىستارى, باسقا دا دٷنيەلەر مەجەلەنۋدە. سونداي-اق, تٷركٸستاندا باعزىدا بولعان تاريحي تٶرت قاقپا قۇرىلىسى دا قولعا الىنادى دەگەن سەنٸمدەمٸز.
احمەت ياساۋي قاراشاڭىراق قازاقستان جەرٸندەگٸ سايرامدا دٷنيەگە كەلدٸ. تٷركٸستان توپىراعىندا مەڭگٸلٸك مەكەنٸن تاپتى. «مەن ەۋەلٸ تٷركٸمٸن, سونسوڭ مۇسىلمانمىن» دەدٸ. تاعى دا: «ٸشتەرٸندە قۋلىق تولعانداردىڭ, كٶكٸرەكتەرٸندە ار-ۇيات سولعانداردىڭ جٷرەكتەرٸ دٸرٸلدەمەيدٸ» دەگەن.
تٷركٸستان ۋەلاياتىنىڭ قۇرىلعانىنا, تٷركٸستان شاھارىنىڭ ٶڭٸر كٸندٸگٸ بولعانىنا بٷكٸل تٷركٸ جۇرتى تٷگەلدەي جٷرەك تەبٸرەنتە قۋانىپ, تەكتٸ تٶرٸمٸزدٸ تٷلەتۋگە شىن ىقىلاسپەن ٷلەس قوسادى دەگەن تٸلەكتەمٸز.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ مەڭزەگەندەي, استانا ححٸ عاسىرداعى دەۋٸرلەۋٸمٸزدٸڭ اق باستاۋى بولسا, تٷركٸستان تىڭ تىنىستار اشاتىن تەكتٸلٸكتٸڭ قۇنارلى قاينارى بولا بەرسٸن.
مارحابات بايعۇت, جازۋشى, پۋبليتسيست, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ, حالىقارالىق «الاش» جەنە «تٷركٸ ەلەمٸنە قىزمەتٸ ٷشٸن» سىيلىقتارىنىڭ لاۋرەاتى
قازاقستان, تٷركٸستان وبلىسى
ياxييا اكەنگين, تٷركٸ ەلەمٸ جازۋشىلارى جەنە ٶنەرپازدار قورىنىڭ پرەزيدەنتٸ
تٷركييا
انار, ەزٸربايجاننىڭ حالىق جازۋشىسى, قوعام قايراتكەرٸ, «گەيدار ەليەۆ» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى
ەزٸربايجان, باكۋ قالاسى
مەحمونقۋل يسلومقۋلوۆ, حالىقارالىق «الاش» جەنە «ارعىماق» سىيلىقتارىنىڭ لاۋرەاتى, ٶزبەكستان جازۋشىلار وداعى قازاق ەدەبيەتٸ بٶلٸمٸنٸڭ جاۋاپتى حاتشىسى
ٶزبەكستان, تاشكەنت قالاسى
سۇلتان راەۆ, قىرعىز رەسپۋبليكاسى پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ كەڭەسشٸسٸ,
حالىقارالىق «اتاتٷرٸك» قورىنىڭ التىن مەدالٸ جەنە «دەنيەل» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى
قىرعىزستان, بٸشكەك قالاسى
