وبلىستىق ەكٸمدٸكتٸڭ ٷلكەن زالىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك حاتشىسى گٷلشارا ەبدٸحالىقوۆا مەن قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆتىڭ قاتىسۋىمەن قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸنٸڭ رەسپۋبليكالىق فورۋمى بولىپ ٶتتٸ. ەل تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 25 جىلدىعىنا ارنالعان القالى جيىندى ٶڭٸرلٸك قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ تٶراعاسى, وبلىس ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆ اشىپ, جٷرگٸزٸپ وتىردى.
جەتٸسۋلىقتار ىنتىماعى ٷلگٸ ەتٸلدٸ
بارلىق وبلىستىق اسسامبلەيا حاتشىلىقتارىنىڭ مەڭگەرۋشٸلەرٸ, رەسپۋبليكالىق جەنە ٶڭٸرلٸك ەتنومەدەني بٸرلەستٸكتەردٸڭ قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸنٸڭ تٶراعالارى, وبلىستىق باسقارمالار باسشىلارى, اۋدان جەنە قالا ەكٸمدەرٸ مەن ەكٸمدٸكتەر قىزمەتكەرلەرٸ, قۇقىققورعاۋ ورگاندارىنىڭ, اقساقالدار كەڭەسٸنٸڭ, دٸني كونفەسسييالاردىڭ, جاستار جەنە باسقا دا قوعامدىق بٸرلەستٸكتەردٸڭ, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ ٶكٸلدەرٸ قاتىسقان فورۋمدا ەلٸمٸزدەگٸ بەيبٸتشٸلٸكتٸڭ, تىنىشتىقتىڭ, تۇراقتىلىقتىڭ نەگٸزٸنە اينالعان قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى اتقارعان جۇمىستاردىڭ تيٸمدٸلٸگٸ تالقىلانىپ, وزىق ٷلگٸلٸ ۇيىمداردىڭ اتقارعان ٸستەرٸ مىسالعا الىندى. وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تاراتقان مەلٸمەتكە قاراعاندا, 105 ەتنوس ٶكٸلٸ تۇراتىن جەتٸسۋ جەرٸندە 70 ەتنومەدەني بٸرلەستٸك ەلدٸ بٸر ماقساتقا – قازاقستان حالقىنىڭ بٸرلٸگٸنە شاقىرىپ, ەتنوستاردىڭ مەدەنيەتٸ مەن تٸلٸن, دەستٷرٸ مەن سالتىن ساقتاۋعا, دامىتۋعا قاجەتتٸ مٷمكٸندٸكتەر ۇسىنادى.
العاشقى بولىپ مٸنبەرگە شىققان مەملەكەتتٸك حاتشى گٷلشارا ەبدٸحالىقوۆا:
– ەل تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 25 جىلدىعى قارساڭىندا الماتى وبلىسىندا ٶتكٸزٸلٸپ وتىرعان قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸنٸڭ فورۋمىنا حوش كەلدٸڭٸزدەر! حالقىمىز: «ىرىس الدى – ىنتىماق» دەپ بٸرلٸك پەن تاتۋلىقتىڭ تۋىن ەردايىم بيٸكتە ۇستاپ كەلەدٸ. وسى يگٸلٸكتٸ دەستٷر تەۋەلسٸزدٸك جىلدارىندا ەلباسى نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ سىندارلى ساياساتىنىڭ ارقاسىندا جەمٸستٸ جٷزەگە اسىرىلۋدا, – دەپ ٶڭٸردەگٸ قوعامدىق تۇراقتىلىقتى نىعايتۋعا ٷلەس قوسقان وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جۇمىسىن ەرەكشە اتاپ ٶتتٸ. – بۇل ورايدا بابالارىمىز جەر جانناتىنا بالاعان جەتٸسۋ ٶلكەسٸنٸڭ ەلٸمٸزدەگٸ بٸرلٸكتٸڭ تامىرىن تەرەڭدەتۋگە ەلەۋلٸ ٷلەس قوسىپ كەلە جاتقانىن اتاپ ٶتۋٸمٸز كەرەك. قىسقا ۋاقىتتىڭ ٸشٸندە حالقىمىز قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ جەتەكشٸلٸگٸمەن ٶتە جوعارى جەنە تالاسسىز جەتٸستٸكتەرگە قول جەتكٸزدٸ. تەۋەلسٸزدٸك العان كٷننەن باستاپ بٷگٸنگە دەيٸن بٸزدٸڭ جەڭٸسٸمٸزدٸڭ قوزعاۋشى كٷشٸ قوعامداعى بٸرلٸك پەن كەلٸسٸم بولدى. بۇل ەكونوميكا, ساياسات, ەلەۋمەتتٸك سالالار, تٸل جەنە مەدەنيەتتٸڭ تۇراقتى دامۋىنىڭ نەگٸزگٸ تەتٸگٸنە اينالدى. قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ ححٸV سەسسيياسىندا سٶيلەگەن سٶزٸندە ەلباسى تەۋەلسٸزدٸك, كەلٸسٸم, بولاشاعى بٸرتۇتاس ۇلت سىندى ۇعىمداردىڭ ٶزارا بايلانىسىن, ولاردىڭ قازاقستاندىق ورتاق ارمان – كٷشتٸ, لايىقتى جەنە مەڭگٸ مەملەكەت – مەڭگٸلٸك ەلدٸ جٷزەگە اسىرۋداعى رٶلٸن اتاپ ٶتكەن بولاتىن. سونىڭ زاڭدى جالعاسىنداي بولعان «5 ينستيتۋتسيونالدىق رەفورمانى» جٷزەگە اسىرۋعا بەلسەنە اتسالىسىپ, 25 جىلدىق مەرەيتويىمىزدى لايىقتى اتاپ ٶتۋگە دايىندىق جاساۋدامىز.
مەملەكەتتٸك حاتشىنىڭ ايتۋىنشا, ەلباسى ۇسىنعان 5 ينستيتۋتسيونالدىق رەفورما بولاشاعى بٸرتۇتاس ۇلتتىڭ بٸرلٸگٸن قالىپتاستىرۋى تيٸس. سول ماقساتقا وراي قابىلدانعان «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىنىڭ «بٸرتەكتٸلٸك پەن بٸرلٸك» اتتى 4 بٶلٸمٸندە كٶرسەتٸلگەن مەسەلەلەر قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنا ارنالعانداي. سەبەبٸ, ەلٸمٸزدەگٸ قوعامدىق كەلٸسٸمدٸ ودان ارى نىعايتۋ بٷگٸنگٸ كٷننٸڭ مٸندەتٸ. سول ارقىلى كەلەشەك ۇرپاققا كٷللٸ ادامزاتقا قاجەتتٸ بٸرلٸك, ىنتىماق, تاتۋلىق سىندى قاسيەتتەردٸ پاش ەتە الامىز. قوعامدىق كەلٸسٸمنٸڭ قازاقستاندىق ٷلگٸسٸنە ەلەم جۇرتشىلىعى نازار اۋدارىپ وتىر. بٸزدەگٸ تاتۋلىقتىڭ, بٸرلٸكتٸڭ, ىنتىماقتىڭ ٷلگٸسٸندە ٶزگە مەدەنيەتتەردٸڭ جۇتىلىپ كەتۋٸ جەنە ۇلتتاردىڭ قۇقىقتارىن شەكتەۋ سىندى ٶرەسكەلدٸكتەر جوق. ەلٸمٸزدەگٸ كەلٸسٸم مەن بەيبٸتشٸلٸك نىعايعان سايىن تەۋەلسٸزدٸك جولىنىڭ تابىستى بولا تٷسەتٸنٸن پرەزيدەنت بۇعان دەيٸن ايتقان بولاتىن. سوعان بايلانىستى اسسامبلەيالار جانىنداعى قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸنٸڭ جۇمىسى وسى باعىتتا جٷرۋٸ كەرەك. الدىنا قويىلعان مٸندەتتەردٸ ورىنداۋ بويىنشا الماتى وبلىسى جاقسى نەتيجەلەرگە قول جەتكٸزدٸ. سونىڭ قاتارىندا «انالار كەڭەسٸ», دوستىق ٷيٸ, مەدياتسييا كابينەتتەرٸنٸڭ جۇمىستارىن اتاۋعا بولاتىنىن جەتكٸزگەن گٷلشارا ناۋشاقىزى تۇرعىنداردىڭ ساياسي بەلسەندٸلٸگٸن, قايىرىمدىلىقتى ارتتىرۋعا قوسقان ٷلەستەرٸن اتاپ ٶتتٸ. ونىڭ قاتارىندا تۇرعىنداردىڭ تٷرلٸ ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەرٸن شەشۋگە ىقپال ەتكەن 420 ٸس-شارا بار. سوندىقتان قوعامدىق ينستيتۋتتاردى دامىتىپ, حالىقتىڭ يگٸلٸگٸنە پايدالانۋعا مٷمكٸندٸگٸ بار جەتٸسۋ جۇرتشىلىعىنىڭ تەجٸريبەسٸ ٶزگە وبلىستارعا ۇسىنىلادى.
بۇدان سوڭ مٸنبەرگە كٶتەرٸلگەن قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ:
– تەۋەلسٸزدٸكتەن اسقان قۇندىلىق جوق. تەۋەلسٸزدٸك بٸزدٸڭ رۋحىمىز, بولاشاعىمىز. ولاي بولسا 25 جىلدا جاسالعان ٷلكەن جۇمىستاردىڭ نەتيجەسٸ, بٷكٸل ەلدە تۋىمىزدى جەلبٸرەتٸپ, رۋحىمىزدى كٶتەرگەن تەۋەلسٸزدٸگٸمٸز قۇتتى بولسىن! – دەپ جەتٸسۋ جەرٸندە اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارعا ٶز باعاسىن بەردٸ. – 5 ينستيتۋتسيونالدىق رەفورمانىڭ ٸشٸندەگٸ 4 بٶلٸمٸ قازاقستاندىق بەرەكە مەن بٸرلٸكتٸ نىعايتۋعا باعىتتالعان بولاتىن. سونىڭ نەگٸزگٸ جالعاسى ەلٸمٸزدەگٸ قوعامدىق كەلٸسٸمگە بايلانىستى شارۋالار ورتاعا سالىنىپ, بٸراز تالقىلاندى, ايتىلدى. سونداعى نەتيجەلەرگە قاراساق, قازاقستاندىقتاردىڭ 88,9% اسسامبلەيا جۇمىسىن وڭ باعالايدى, 94,1% رەسپوندەنتتەردٸڭ ايتۋىنشا, اسسامبلەيانىڭ نەگٸزگٸ مٸندەتٸ حالىقتىڭ بٸرلٸگٸن نىعايتۋ, 93,6% اسسامبلەياداعى ەتنومەدەني بٸرلەستٸكتەردٸڭ جۇمىسىن قولدايدى. مۇنىڭ بەرٸ ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەردٸڭ نەتيجەسٸنەن شىعارىلىپ وتىر. وسىدان تٶرت جىل بۇرىن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸنٸڭ جۇمىسىن جەتٸلدٸرۋدٸ تاپسىرعان بولاتىن. بٷگٸن سولاردىڭ جۇمىستارى بٸر جٷيەگە كەلتٸرٸلدٸ. جالپى قازاقستان بويىنشا 2 مىڭ 207 قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸ قۇرىلىپ, 21 مىڭ 23 ادام كەڭەس مٷشەسٸ رەتٸندە تٸركەلٸپ وتىر. بۇل, ەڭ الدىمەن, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جۇمىسىن اۋىلدىق جەرلەرگە دەيٸن جەتكٸزۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. العاشقى جىلداردا اسسامبلەيا مٷشەلەرٸ اۋدان ورتالىقتارىنىڭ ٶزٸندە بولماعان. سوندىقتان بۇل ٷلكەن جەتٸستٸك, ٷلكەن نەتيجە.
بايانداماشىنىڭ ايتۋىنا قاراعاندا جۇمىسى مەملەكەتتٸك دەڭگەيدە قاداعالانىپ وتىرعان قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸنە قاتىستى زاڭنامالار, باعدارلامالار دايىندالعان. سولاردىڭ قاتارىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىمەن بەكٸتٸلگەن «قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ 2025 جىلعا دەيٸنگٸ دامۋ كونتسەپتسيياسى» بار. سوعان ساي قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ ححٸV سەسسيياسىندا ەلباسى بارلىق وبلىستىڭ ەكٸمدەرٸنە, اۋماقتىق اسسامبلەيا حاتشىلىقتارىنا قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸنٸڭ تٶراعالارىن جەرگٸلٸكتٸ ٶزٸن-ٶزٸ باسقارۋ, قايىرىمدىلىقتى كەڭٸنەن جايۋ, مەدياتسييا ٸسٸن دامىتۋ سىندى ٸستەرگە قاتىستىرۋدى تاپسىرعان بولاتىن. مٸنە, وسى مٸندەتتەر ٷدەسٸنەن شىققان الماتى وبلىسىندا 252 قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەسٸ جۇمىس ٸستەيدٸ.
وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جانىندا 262 «انالار كەڭەسٸ», 242 «اقساقالدار كەڭەسٸ», ەتنومەدەني بٸرلەستٸكتەردٸڭ 35 جاستار قاناتى بار. ودان بٶلەك, بەلسەندٸلەر سانى 1 مىڭ 140 ادامعا جەتكەن. سولاردىڭ قاتارىنان ٶز جۇمىسىنا اسقان جاۋاپكەرشٸلٸكپەن قارايتىن مٷشەلەر رەتٸندە وبلىستىق اسسامبلەيا جانىنداعى قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى ورالبەك جاقييانوۆ, الاكٶل اۋداندىق قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى كلاۆدييا ۆلاسەنكو, ەڭبەكشٸقازاق اۋداندىق انالار كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى زۋلبييا رادجابوۆا, ٸلە اۋداندىق قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى ساحيد چاتۋەۆ, ورىس ورتالىعى تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى لاريسا كوتەلنيكوۆا سىندى جانداردىڭ ەسٸٸن اتاعان ەرالى توعجانوۆ جەتٸسۋ جەرٸندەگٸ ىنتىماق پەن بٸرلٸك كٷللٸ قازاقستان جۇرتشىلىعىنا ٷلگٸ ەكەندٸگٸن باسا ايتتى.
بۇدان سوڭ جارىسسٶزگە شىققان جەزقازعان قالالىق قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى بەكزات التىنبەكوۆ, الماتى وبلىستىق سوتىنىڭ سۋدياسى نۇرگٷل جەكەنوۆا, جامبىل وبلىستىق قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى شەبدەن تٶلەۋباەۆ, قىزىلوردا وبلىستىق انالار كەڭەسٸ تٶرايىمىنىڭ ورىنباسارى نۇرسەۋلە مۇساەۆا, قوستاناي وبلىسىنىڭ تاران اۋداندىق قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەسٸنٸڭ تٶرايىمى ەۆگەنييا سيريۋس كەزەكپەن مٸنبەرگە كٶتەرٸلٸپ, ٶزدەرٸندە اتقارىلعان جۇمىستاردىڭ نەتيجەسٸن تانىستىردى. جارىسسٶزگە شىعۋشىلاردىڭ بەرٸ دە جەتٸسۋ جەرٸندە قالىپتاسقان بەيبٸتشٸلٸك پەن ىنتىماقتىڭ ٷلگٸسٸن تٸلگە تيەك ەتٸپ, ٶزدەرٸندە تەجٸريبە رەتٸندە قولداناتىندارىن اتاپ ٶتتٸ.
قوعامدىق كەلٸسٸم كەڭەستەرٸنٸڭ رەسپۋبليكالىق فورۋمىن تٷيٸندەگەن وبلىس ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆ: – بيىل ەل تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 25 جىلدىعى. ازاتتىق اڭساعان حالقىمىز شيرەك عاسىردى ارتقا تاستاپ, ٷلكەن جەتٸستٸكتەردٸ باعىندىردى. مەملەكەتٸمٸز قارىشتاپ دامىپ كەلەدٸ. ەلباسىمىزدىڭ كەمەڭگەر ساياساتىنىڭ ارقاسىندا قازاق ەلٸ ەلەمگە تانىلدى. ۇلى دالا ەلٸنٸڭ ۇرپاقتارى مەڭگٸلٸك ەل بولۋ جولىندا بيٸك ماقسات پەن اسىل مۇراتتارعا ۇمتىلدى. بٸزدٸڭ تٸلەگٸمٸز – قاسيەتتٸ جەرٸمٸزدەگٸ ەل شاڭىراعى بيٸك, بەرەكە-بٸرلٸگٸ جاراسقان حالقىمىز امان بولسىن, – دەپ القالى جيىنعا كەلگەن قوناقتارعا العىسىن بٸلدٸرٸپ, ەل يگٸلٸگٸ ٷشٸن اتقارىپ جٷرگەن ورتاق جۇمىستارعا جەمٸس تٸلەيتٸنٸن جەتكٸزدٸ. – بٷگٸن ٶتكەن فورۋمعا ايماقتاردان كەلٸپ, قاتىسۋشىلار ايتقان جۇمىستاردى بٸز دە نازارعا الاتىن بولامىز. ٶيتكەنٸ, ولاردا دا كٶپتەگەن جۇمىس اتقارىلعانىن بايقاپ وتىرمىز. سول ارقىلى بٸزدٸڭ دە ٷيرەنەتٸن نەرسەلەرٸمٸز بار. سوندىقتان بٷگٸنگٸ فورۋمنىڭ بەرەرٸ كٶپ بولدى. بارشاڭىزعا تەۋەلسٸزدٸك جولىندا ەتكەن ەڭبەكتەرٸڭٸزدٸڭ تابىستى بولۋىن تٸلەيمٸن. الدىمىزدا تەۋەلسٸزدٸكتٸڭ 25 جىلدىعىنا ارنالعان ٷلكەن مەرەكە تۇر. ونى ابىرويمەن اتقارۋ, لايىقتى دەڭگەيدە اتاپ ٶتۋ بارشاعا مٸندەت. سوعان ساي بٸزدٸڭ وبلىسىمىزدا «جۇلدىزدى 25 كٷن» اتتى مەرەكەلٸك شارالار ٶتكٸزٸلٸپ جاتىر. مىسالى, مەرەكە قارساڭىندا بٸر كٷننٸڭ ٸشٸندە مەملەكەت پەن جەكەمەنشٸكتٸڭ ەرٸپتەستٸگٸمەن سالىنعان 25 بالاباقشانى پايدالانۋعا بەرۋدٸ جوسپارلاپ وتىرمىز. سوندىقتان ويعا العان ٸستەرٸڭٸز نەتيجەلٸ بولسىن!
رەسپۋبليكالىق فورۋمعا جينالعاندار بۇدان سوڭ «مەنٸڭ ەلٸم – مەڭگٸلٸك ەل» اتتى جاستار اكتسيياسىنا قاتىستى.
بال بالالىق بەسٸگٸ
كٶركەيگەن تالدىقورعاننىڭ جاڭادان بوي كٶتەرگەن التىنشى شاعىن اۋدانىندا زامان تالابىنا ساي «التىن بەسٸك» اتتى جەكەمەنشٸك بالاباقشا اشىلعان ەدٸ. مەكتەپكە دەيٸنگٸ مەكەمەلەر اشۋعا بيزنەستٸ تارتۋ – ۋاقىت تالابى. بۇل ورايدا وبلىسىمىز بەلسەندٸلٸك تانىتىپ كەلەدٸ. ٶتكەن جىلى جەتٸسۋ جەرٸندە بارلىعى 99 بالاباقشا بوي كٶتەرسە, سونىڭ 88-ٸ جەكەمەنشٸكتەردٸڭ ٷلەسٸندە.
ال بيىل بارلىعى 88 بالاباقشا سالىنسا, سونىڭ 75-ٸ جەكە كەسٸپكەرلەردٸڭ قارجىسىنا تۇرعىزىلعان. جاقىندا تەۋەلسٸزدٸكتٸڭ 25 جىلدىعىنا وراي 25 بالاباقشا بٸر كٷندە اشىلماقشى.
جۇما كٷنٸ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك حاتشىسى گٷلشارا ەبدٸحالىقوۆا وبلىسىمىزعا كەلگەن ٸسساپارىندا پەرٸشتەلەر ٷيٸن كٶردٸ. مەكەمەگە كٸرەبەرٸستەگٸ تاقتاداعى بالاباقشامەن قامتۋ بارىسىنداعى كٶرسەتكٸشتەردٸ وبلىس ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆ مەملەكەتتٸك حاتشىعا كەڭٸنەن ايتىپ, تٷسٸندٸردٸ. كەڭ دە جارىق دەلٸز مەكەمەدە بالالارعا بارلىق جاعدايدىڭ جاسالعاندىعىنان حابار بەرەدٸ. قۇستىڭ ۇياسىنداي عيمارات ٸشٸندە كٶڭٸلدٸ ەۋەن ەستٸلەدٸ. ياعني, سەبي جانى سۇلۋلىققا تەربيەلەنۋدە. گٷلشارا ناۋشاقىزى بالاباقشا ٸشٸن ارالاۋ بارىسىندا اعىلشىن تٸلٸ كابينەتٸنە باس سۇقتى. تەربيەشٸ بٷلدٸرشٸندەرگە زاتتاردىڭ تٷسٸن اعىلشىن تٸلٸندە قالاي اتايتىندىعىن سۋرەت ارقىلى, ەرەكشە تيٸمدٸ ەدٸسپەن تٷسٸندٸرۋدە. كٶپ تٸل – كٶكجيەگٸڭدٸ كەڭەيتەدٸ. بالالاردىڭ تٸل بٸلۋگە دەگەن ىنتاسى جوعارى. جامىراسىپ, بٸلگەندەرٸن بٸرٸنشٸ بولىپ ايتۋعا تىرىسىپ, باعۋدا. قوناقتار «قوشاقان» توبىنا دا كٸرٸپ, بالالاردىڭ زەردەسٸن اشۋ بارىسىندا ٶتكٸزٸلٸپ جاتقان تانىمدىق ساباققا قاتىستى. كٷزدٸڭ ەرەكشەلٸكتەرٸ مەن اۋا رايىنداعى قۇبىلىستاردى ايتۋدا بالالاردىڭ جىلدامدىعى مەن تاپقىرلىعى, ويىن ەركٸن جەتكٸزە بٸلۋٸ ساراپقا سالىندى.
بالاباقشانى ارالاۋ بارىسىندا گٷلشارا ەبدٸحالىقوۆا مەكەمەنٸڭ يەسٸ قانات جۇلىنوۆتان بيزنەسٸنٸڭ قالاي جٷرٸپ جاتقاندىعى جايىندا سۇرادى. كەسٸپكەر اتالمىش مەكەمەنٸ اشۋعا قارجىنى «دامۋ» قورىنان العاندىعىن ايتتى. جۇمىسى جاندانىپ, بالالاردىڭ كٶپتەپ كەلٸپ جاتقانىن سٶز ەتتٸ. ٷش جٷز جيىرما بالاعا ارنالعان بالاباقشادا بارلىعى 16 توپ بار. ونىڭ 11 توبى قازاقشا.
شىنىندا دا وبلىسىمىزدا مەكتەپكە دەيٸنگٸ مەكەمەگە بارۋعا سۇرانىس بٸلدٸرۋشٸلەر سانى توقتاۋسىز ٶسۋدە. دەموگرافييالىق جاعدايدىڭ تۇراقتىلىعىنا بايلانىستى بالاباقشاعا بالالارىن ورنالاستىرۋعا سۇرانىس بەرۋشٸلەر سانى ارتىپ وتىر. مىسالى, 2011 جىلى مەكتەپكە دەيٸنگٸ ۇيىمدارداعى بالالار سانى 40701 بولسا, 2016 جىلى بالاباقشاداعى بٷلدٸرشٸندەر قاتارى 63029-عا جەتكەن.
جالپى اۋماعى 2500 شارشى مەتردٸ قۇراعان پەرٸشتەلەر مەكەنٸندە بارلىعى 90 ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. ونىڭ 45-ٸ تەربيەشٸلەر مەن ارنايى ماماندار. بالاباقشادا اعىلشىن تٸلٸ, اتا-انالارمەن قارىم-قاتىناس جاسايتىن ونلاين رەجيمٸ, سونداي-اق, لوگوپەد, پسيحولوگ ماماندارى ەڭبەك ەتەدٸ. حورەوگرافييا, كاراتە, بي توپتارى بار. زامان تالابىنا وراي اشىلعان بٷلدٸرشٸندەر مەكەنٸنەن كەلگەن قوناقتاردىڭ كٶڭٸلٸ سەرگەك شىقتى. قۋانباعاندا شە, مەكەمە ٸشٸن تەۋەلسٸز ەلدٸڭ ۇرپاقتارىنىڭ شات-شادىمان كٷلكٸسٸ جاڭعىرتىپ جاتتى. بالالارعا ارنالعان يگٸلٸكتٸ ٸستەر ەلٸ دە جالعاسا بەرمەك.
جاس مامانى كٶپ ەمحانا
ٶتكەن جىلى كٶكسۋ اۋدانىندا سۋ جاڭا ەمحانا ەسٸگٸن ايقارا اشقان ەدٸ. سول كٷننەن باستاپ اۋدان تۇرعىندارىنىڭ دەنساۋلىعىن جاقسارتىپ, ناۋقاستارعا قالتقىسىز جەنە ساپالى قىزمەت كٶرسەتٸپ كەلە جاتقان كٶكسۋ اۋداندىق ەمحاناسىنىڭ ۇجىمى كەلگەن ادامنىڭ جانىن جادىراتادى. وبلىسقا ارنايى ٸسساپارمەن كەلگەن قر مەملەكەتتٸك حاتشىسى گٷلشارا ەبدٸحالىقوۆا«100 مەكتەپ, 100 ەمحانا» باعدارلاماسى بويىنشا بوي كٶتەرگەن ەمحاناعا ارنايى باس سۇعىپ, وبلىس باسشىسى اماندىق باتالوۆ, وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى اسحان بايدۋۆاليەۆپەن بٸرگە ارالاپ كٶردٸ.
مەرتەبەلٸ قوناقتاردى قارسى العان اسحان بايدۋۆاليەۆ وبلىستا دەنساۋلىق سالاسى بويىنشا ٸستەلٸپ جاتقان جۇمىستاردى بايانداپ بەردٸ. وبلىس بويىنشا 829 مەديتسينالىق مەكەمە بار. ونىڭ 79 پايىزى مەملەكەتتٸك بولسا, 21 پايىزى جەكەمەنشٸك. ادام ٶمٸرٸنٸڭ ۇزاقتىعى ورتاشا 71,9 پايىزدى قۇراپ وتىر. بۇل قۋانارلىق جاعداي. وبلىس بويىنشا دەموگرافييالىق كٶرسەتكٸشتە دە وڭ ٶزگەرٸستەر بار. بالا تۋۋ مەسەلەسٸ 2015 جىلدىڭ كٶرسەتكٸشٸمەن مىڭ ادامعا شاققاندا 25,3 نەرەستەنٸ قۇراپ وتىر. بۇل 2011 جىلمەن سالىستىرعاندا جوعارى. بٷگٸنگٸ تاڭدا وبلىستا دەنساۋلىق سالاسىنىڭ بيۋدجەتٸ 80,1 ملرد. تەڭگەنٸ قۇراپ وتىر. ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازا دا جەتكٸلٸكتٸ. وسىنداي جاڭالىقتاردى باسقارما باسشىسىنىڭ اۋزىنان ەستٸگەن مەملەكەتتٸك حاتشى جاڭا بەرٸلگەن ەمحانانى ارالاپ كٶردٸ. ەڭ بٸرٸنشٸ تٸركەۋ بٶلٸمٸمەن تانىستى. بٶلٸم جاڭا تەحنولوگييامەن جابدىقتالعان. مەسەلەن, كەز كەلگەن ەم الۋعا كەلگەن تۇرعىن بۇرىنعىداي ۇزىن سونار كەزەككە تۇرمايدى. تٸركەۋ بٶلٸمٸنە كەلٸپ, مەدبيكەدەن ارنايى تالون الادى. بۇل ەلەكتروندى تالون. ناۋقاس تالونداعى كٶرسەتٸلگەن سان بويىنشا دەرٸگەرگە قارالا الادى. ياعني, ەمحانادا تابلو ورناتىلعان. سول تابلودا ناۋقاستىڭ قولىنداعى سان جانعان كەزدە دەرٸگەرگە كٸرۋگە رۇقسات. ەلەكتروندى بازا وبلىستىق دەنساۋلىق باسقارماسىمەن جەنە رەسپۋبليكامەن دە بايلانىستى. بارلىعى اشىق تٷردە تٸركەۋگە الىنادى.
مۇنان كەيٸن اۋداندىق ەمحانانىڭ باس دەرٸگەرٸ مارات ابدىعالىموۆ ەمدەۋ بٶلٸمدەرٸمەن تانىستىردى. سۋ جاڭا كابينەتتەر مەن جاڭا ماتەريالدىق بازانى كٶرگەن گٷلشارا ەبدٸحالىقوۆا وبلىس باسشىسى مەن دەرٸگەرلەرگە ريزاشىلىعىن بٸلدٸردٸ. جاس مامانداردىڭ كٶبەيگەنٸ, كادر مەسەلەسٸنٸڭ شەشٸم تاپقاندىعى مەملەكەت حاتشىسىنىڭ كٶكەيٸنەن شىقتى. مەسەلەن, اۋداندىق ەمحاناعا سەگٸز جاس مامان تارتىلعان. ولاردىڭ بارلىعى جوعارى بٸلٸمدٸ دەرٸگەرلەر. باعدارلاماعا سەيكەس, ٶزدەرٸنٸڭ قاراجاتتارىن الىپ, بٷگٸنگٸ تاڭدا ەڭبەك ەتۋدە. سونداي جاس ماماننىڭ بٸرٸ تالاپتى اۋىلىنا كەلٸن بولىپ تٷسكەن فاريزا سامبەتوۆا پروفيلاكتيكالىق-ەلەۋمەتتٸك پسيحولوگييالىق بٶلٸمنٸڭ مەڭگەرۋشٸسٸ, دەرٸگەر-تەراپەۆت «ديپلوممەن اۋىلعا» باعدارلاماسىمەن قىزمەتكە ورنالاسقان. مەملەكەت حاتشىسىنا كابينەتتٸڭ جۇمىسىن تانىستىرىپ, كٷندەلٸكتٸ ناۋقاستارمەن تىعىز بايلانىس ورناتقاندىعىن اتاپ ٶتكەن جاس مامانعا سەتتٸلٸك تٸلەدٸ. اۋداندىق ەمحانانىڭ باس دەرٸگەرٸ مارات سابەتايۇلىنىڭ سٶزٸنە سٷيەنسەك, ەمحانا ٶتكەن جىلى قىركٷيەك ايىندا پايدالانۋعا بەرٸلگەن. بۇل ماقساتقا بيۋدجەتتەن 1 ملرد. 200 ملن. تەڭگە بٶلٸنگەن. ونىڭ 347 ملن. تەڭگەسٸنە مەديتسينالىق قۇرىلعىلار ساتىپ الىنعان. قويىلعان اپپاراتتاردىڭ بارلىعى ەڭ ساپالى شەتەلدٸك اپپاراتتار. ەمحانادا 46 دەرٸگەر, 158 مەدبيكە جۇمىس ٸستەيدٸ. جالپى اۋدان بويىنشا 76 دەرٸگەر بار. اتالعان مامانداردىڭ بارلىعى اۋدان تۇرعىندارىنا ساپالى قىزمەت كٶرسەتەدٸ.
ادام دەنساۋلىعىنىڭ كٷزەتشٸسٸ بولعان اق حالاتتى ابزال جانداردىڭ قىزمەتٸ مەملەكەت حاتشىسىنىڭ كٶڭٸلٸنەن شىقتى.
جاستار اكتسيياسى باستاۋ الدى
«جاستار» سپورت سارايىندا تەۋەلسٸزدٸكتٸڭ 25 جىلدىعىنا ارنالعان «مەنٸڭ ەلٸم – مەڭگٸلٸك ەل» اتتى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جالپى رەسپۋبليكالىق جاستار اكتسيياسى باستاۋ الدى. وعان جەتٸسۋلىق جاستار قاتىستى.
الماتى وبلىسىندا باستاۋ الىپ وتىرعان اكتسييا جاستاردىڭ قۋاتى مەن بولاشاققا دەگەن بيٸك تالپىنىسىن كٶرسەتەتٸن حورەوگرافييالىق قويىلىمنان باستالدى. بۇل شاراعا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك حاتشىسى گٷلشارا ەبدٸقالىقوۆا قاتىسىپ, جاستارعا جالىندى تٸلەگٸن ارنادى.
– ەل تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 25 جىلدىق بەلەسٸنٸڭ جەتٸسۋ جەرٸندە جاستار اكتسيياسىمەن باستاۋ الۋىنىڭ سيمۆوليكالىق مەنٸ زور. جاستار –تەۋەلسٸز قازاقستاننىڭ جارقىن بولاشاعى, جاسامپاز ٸستەرٸنٸڭ جالىندى قوزعاۋشىسى. شيرەك عاسىردا ەلباسى نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ سىندارلى ساياساتى مەملەكەتٸمٸزدٸڭ مەرەيٸن ٶسٸردٸ, ەلدٸڭ ەڭسەسٸن تٸكتەدٸ, حالىقتى تولايىم تابىستارعا باستادى. قوعامداعى تاتۋلىق پەن كەلٸسٸمدٸ ارتتىردى. ەلٸمٸز ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق, قوعامدىق-ساياسي دامۋدىڭ داڭعىل جولىنا شىقتى. سوندىقتان بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستان, نازارباەۆ, تەۋەلسٸزدٸك ۇعىمدارى اجىراماس بٸرتۇتاس ماعىناعا اينالدى. وسى ارقىلى بٸز «مەڭگٸلٸك ەلدٸڭ» مەڭگٸلٸك مىزعىماس تۇعىرىن بەكٸتتٸك, – دەي كەلە ەلٸمٸزدە جاستاردىڭ بٸلٸم, ماماندىق الۋ, جۇمىسقا ورنالاسۋ, جاس وتباسىلارىن قولداۋ, باسپانالى بولۋ مەسەلەلەرٸنٸڭ شەشٸمٸن تاۋىپ وتىرعانىن العا تارتتى. «مەڭگٸلٸك ەل» جالپىۇلتتىق يدەياسىن جٷزەگە اسىرۋدا جاستارعا مول تابىس تٸلەپ, ولاردىڭ ەگەمەن ەلٸمٸزدٸڭ باياندى بولۋىنا ەلەۋلٸ ٷلەس قوسا بەرەتٸندٸكتەرٸنە سەنٸمٸن بٸلدٸردٸ.
جاستار اكتسيياسىندا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ سٶز الىپ, جەتٸسۋلىق جاستاردىڭ بەلسەندٸلٸگٸنە, وبلىستىڭ دا ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق مٷمكٸندٸكتەرٸنٸڭ مول ەكەندٸگٸنە توقتالدى.
وبلىس ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆ جاستارعا جىلى لەبٸزٸن بٸلدٸرٸپ, اكتسييانىڭ جەتٸسۋ جەرٸندە باستالۋىنىڭ تەگٸننەن تەگٸن ەمەستٸگٸن, بۇل ەلباسىنىڭ تۋعان جەرٸ ەكەندٸگٸن ماقتانىشپەن ايتتى. بٷگٸندە ٸرگەسٸ بەرٸك قالانعان قازاقستاندى بيٸك دەڭگەيگە كٶتەرەتٸن جاس بۋىن ەكەندٸگٸن اتاپ ٶتٸپ, ولارعا ٷلكەن سەنٸم بٸلدٸردٸ. مەملەكەتٸمٸزدٸڭ بٷگٸنگٸ جەتٸستٸككە تاتۋلىق پەن بٸرلٸكتٸڭ ارقاسىندا قول جەتكٸزگەنٸن, بٸر عاسىردا اتقارىلاتىن ٷلكەن ٸستٸ 25 جىلدا ەڭسەرگەنٸن دە تٸلگە تيەك ەتتٸ.
شارا بارىسىندا قازاقستان ەستراداسىنىڭ جارىق جۇلدىزدارى ەلي وقاپوۆ, «ازييا», «نۋري» توپتارىنىڭ ەنشٸلەرٸ ەن شىرقاپ, ەلەم چەمپيونى, اۋىر اتلەت نيجات راحيموۆ, «تالدىقورعان كٶشباسشىسى – 2016» اتاعىنىڭ يەگەرٸ ەسەم قاليبەك جالىندى سٶزدەرٸن جەتكٸزدٸ. شارادا ەلباسىنا ارناعان جاستاردىڭ ٷندەۋٸ دە وقىلدى. اكتسييانىڭ سيمۆولى – «مەڭگٸلٸك ەل» كٸتابى الماتى قالاسىنىڭ جاستارىنا سالتاناتتى تٷردە تابىس ەتٸلدٸ. اتالعان كٸتاپ ارقىلى قازاقستان جاستارى ەلباسىنا تٸلەگٸن جازىپ جولداماق.
«مەڭگٸلٸك ەل» كٸتابى قازاقستاننىڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸن ارالاعان سوڭ استانا قالاسىندا ٶتەتٸن اكتسييادا ەلباسىنا تابىس ەتٸلەدٸ.
ەيەل – انا,
ەيەل – باقىت
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك حاتشىسى گٷلشارا ەبدٸقالىقوۆانىڭ قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى, اسسامبلەيا حاتشىلىعىنىڭ مەڭگەرۋشٸسٸ ەرالى توعجاننىڭ وبلىس ورتالىعىنا كەلگەن جۇمىس ساپارى تٸل سارايىنداعى كەسٸپكەر ەرٸ بەلسەندٸ ەيەلدەردٸڭ كٶرمەسٸن تاماشالاۋمەن جالعاستى. ەيەلدەر باستاماشىلدىعىن كٶرسەتەتٸن ارنايى كٶرمەدە ەيەل ازاماتشالار باسقاراتىن, اتاپ ايتساق, حالىقارالىق مەنتالدٸ اريفمەتيكا اكادەميياسى, «DOLCE», «الماتينسكيە كراسكي», «يرادا بالىق», «اجار» تٸگٸن فابريكاسى جەنە باسقا دا كەسٸپورىندار ٶز ٶنٸمدەرٸن ۇسىندى.
عيماراتتىڭ ٷلكەن زالىندا مەملەكەتتٸك حاتشى جەتٸسۋ ٶڭٸرٸنٸڭ ٶركەندەۋٸنە, ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋىنا ەڭبەگٸ سٸڭگەن مەسليحاتتاعى, مەملەكەتتٸك ورگاندار باسشىلىعىنداعى, بيزنەس-قاۋىمداستىق, ازاماتتىق سەكتور سالاسىنداعى جەنە شىعارماشىلىقپەن اينالىساتىن, قوعامدىق قىزمەتكە بەلسەنە اتسالىساتىن ەيەلدەر قاۋىمىمەن كەزدەستٸ. جيىندا ەيەلدەردٸڭ مەملەكەتتٸك باعدارلامالاردى جٷزەگە اسىرۋداعى بەلسەندٸلٸگٸن ارتتىرۋ, ەيەلدەر كەسٸپكەرلٸگٸن قولداۋ, باسشىلىق لاۋازىمداعى ەيەلدەردٸڭ ٷلەسٸن ارتتىرۋ, وتباسىلىق قۇندىلىقتاردى نىعايتۋ, وتباسىلىق-دەموگرافييالىق ساياساتتى دامىتۋ مەسەلەلەرٸ تالقىلاندى.
جيىندا سٶز باستاعان ٶڭٸر باسشىسى اماندىق باتالوۆ ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ گەندەرلٸك ساياساتتى جان-جاقتى قولداعانىنىڭ نەتيجەسٸندە وبلىستا ٸلكٸمدٸ ٸستەردٸڭ اتقارىلعانىن العا تارتتى. – ۇلت كٶشباسشىسى: «سٸزدەر تەۋەلسٸزدٸك جىلدارىندا قوعامنىڭ ەربٸر سالاسىندا ەڭبەك ەتە جٷرٸپ, مٸنەزدٸڭ ٶتكٸرلٸگٸ, رۋحتىڭ مىقتىلىعى قالىپتاستىراتىن ٸشكٸ بايلامدارىڭىزدىڭ بەرٸكتٸگٸن, سونداي-اق وتباسىنا, وتانعا دەگەن سٷيٸسپەنشٸلٸكتەرٸڭٸزدٸ جٷرەكتەرٸڭٸزدٸڭ نەپ-نەزٸك لٷپٸلٸمەن دەلەلدەپ كەلەسٸزدەر. قيىن-قىستاۋ كەزەڭدەردە مورت سىنباي, ەر ازاماتتارمەن بٸردەي جۇمىس جاساپ, ۇرپاق تەربيەسٸن دە ۇمىت قالدىرماي, قوعامنان ٶز ورىندارىڭىزدى الدىڭىزدار», – دەپ ەيەل زاتىنا دەگەن قۇرمەتٸن بٸلدٸرگەن بولاتىن. سوعان وراي ەيەلدەردٸڭ قوعامداعى بەلسەندٸلٸگٸ دە ارتىپ كەلەدٸ. قازٸرگٸ ۋاقىتتا وبلىس تۇرعىندارىنىڭ 51 پايىزىن ەيەلدەر قۇرايدى. مەملەكەتتٸك قىزمەتتە 7 مىڭ 549 ادام بولسا, ونىڭ 48, 7 پايىزى نەزٸك جاندىلار. ەر دەڭگەيدەگٸ مەسليحات قۇرامىندا 61 ەيەل بەلسەندٸلٸك تانىتۋدا. سەلولىق, اۋىلدىق وكرۋگ ەكٸمدەرٸنٸڭ لاۋازىمىن ەر ازاماتتارمەن تەڭدەي اتقارىپ جٷرگەن 15 ەيەل بار. ال وبلىستاعى شاعىن جەنە ورتا بيزنەستٸڭ ٷشتەن بٸرٸ ەيەلدەردٸڭ ٷلەسٸنە تيەسٸلٸ. ەلەۋمەتتٸك سالانىڭ باسىم كٶپشٸلٸگٸندە دە قىز-كەلٸنشەكتەرٸمٸز جاقسى نەتيجە كٶرسەتٸپ كەلەدٸ. الداعى ۋاقىتتا بٸلٸمدٸ دە بٸلٸكتٸ, ٸسكەر نەزٸك جاندىلارمەن گەندەرلٸك ساياساتتى ٶرٸستەتەتٸن بولامىز, – دەدٸ اماندىق عابباسۇلى.
ەلٸمٸزدە وسىدان 10 جىل بۇرىن, ياعني, 2006-2016 جىلدارعا ارنالعان گەندەرلٸك تەڭدٸك ستراتەگيياسى قابىلدانعان بولاتىن. بيىل وسى قۇجاتتىڭ ورىندالۋ مەرزٸمٸنٸڭ سوڭعى جىلى. جيىن بارىسىندا مەملەكەتتٸك حاتشى ەلباسىنىڭ جارلىعىمەن قابىلدانعان وسى ستراتەگييانىڭ اياسىندا جاسالعان جۇمىستار مەن بولاشاقتاعى جوسپارلار جٶنٸندە سٶز قوزعادى. – جىل اياعىندا وسى ستراتەگييانى قورىتىندىلايمىز. بۇل – ەلباسىنىڭ ەيەلدەر قاۋىمىنا جاساعان ٷلكەن قولداۋى دەپ بٸلەمٸن. سەبەبٸ مۇنداي تەجٸريبە باسقا ەشبٸر ەلدە جوق. گەندەرلٸك تەڭدٸك ستراتەگيياسىنىڭ ورىندالۋىنا جەتٸسۋلىق ەيەلدەر دە بەلسەندٸ قاتىستى. جالپى, قاي سالادا بولماسىن, الماتى وبلىسىندا ەيەل ادامداردىڭ بەلسەندٸلٸگٸ جوعارى. وسى بەتتەرٸڭٸزدەن تايماساڭىزدار ەكەن دەيمٸن. ەندٸگٸ مٸندەت — ەلباسىنىڭ الدىمىزعا قويعان «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىن ورىنداۋعا بارىنشا اتسالىسۋ. قازاقستاننىڭ ەلەمدەگٸ 30 ەلدٸڭ قاتارىنا كٸرۋٸ بارىسىندا ەيەل ادامدارعا دا ٷلكەن جاۋاپكەرشٸلٸك جٷكتەلەدٸ, سەبەبٸ, ەل تۇرعىندارىنىڭ 52 پايىزى — ەيەل ادامدار. سوندىقتان وسى رەفورمالاردى جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن ايانباي ەڭبەك ەتۋٸمٸز كەرەك, – دەدٸ گٷلشارا ناۋشاقىزى.
جيىندا مەملەكەتتٸك حاتشى «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىندا ايتىلعان نەگٸزگٸ مٸندەتتەرگە توقتالىپ, جۇمىسسىزدىق كٶرسەتكٸشٸنٸڭ دەڭگەيٸن تٶمەندەتۋدٸ باستى نازاردا ۇستاۋ كەرەكتٸگٸن تٸلگە تيەك ەتتٸ. ەيەلدەر, جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق تا نازاردان تىس قالمادى. «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى – 2020», «بيزنەستٸڭ جول كارتاسى – 2020» باعدارلاماسى بويىنشا وبلىستا اتقارىلعان نەتيجەلٸ ٸستەرمەن كٶپشٸلٸكتٸ قۋانتتى. سونىمەن قاتار, ٶڭٸردە «دامۋ» قورى دا ەيەل ازاماتتارىنا بارىنشا قولداۋ بٸلدٸرۋدە. سونىڭ نەتيجەسٸندە وبلىستاعى 64 ەيەلگە 442 ملن. تەڭگە كٶلەمٸندە نەسيە بەرٸلدٸ. گٷلشارا ەبدٸحالىقوۆا اتالعان مەملەكەتتٸك باعدارلامانىڭ ەربٸر باعىتى بويىنشا ەلدە دە بەلسەندٸرەك جۇمىس جاساۋ كەرەك ەكەنٸن ايتتى.
وبلىستا بالا تۋۋ كٶرسەتكٸشٸ جوعارى. انا ٶلٸمٸ تٶمەن. الايدا, تۋبەركۋلەز اۋرۋىمەن اۋىراتىندار سانىنىڭ كٶپتٸگٸ بٸراز الاڭداتادى. سوندىقتان بۇل مەسەلەگە دە بارىنشا مەن بەرٸپ, مەديتسينالىق وقۋ ورىندارىمەن تىعىز جۇمىس جاسالىنۋدا. الداعى ۋاقىتتا مۇنداي كەمشٸلٸكتەردٸڭ جويىلاتىنى انىق.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ قولداۋىمەن جىل سايىن «مەرەيلٸ وتباسى» باعدارلاماسى جٷزە اسىپ كەلەدٸ. گٷلشارا ناۋشاقىزىنىڭ ايتۋىنشا, العاشقى جىلدارى اتالعان بايقاۋعا مىڭعا جۋىق وتباسى قاتىسسا, بيىل ٷش مىڭنان اسا شاڭىراق قاتىسۋعا ٶتٸنٸش بٸلدٸرگەن. بۇل – ەلٸمٸزدەگٸ وتباسىلاردىڭ بەلسەندٸلٸگٸن كٶرسەتەدٸ. مەملەكەتتٸك حاتشى قىز-كەلٸنشەكتەردٸڭ, اتا-انالاردىڭ جاستار تەربيەسٸ مەسەلەلەرٸنە بارىنشا مەن بەرۋٸ قاجەتتٸگٸن ايتتى.
باسقوسۋدا وبلىستىق ٸشكٸ ساياسات باسقارماسىنىڭ باسشىسى رۋستام الپىسباەۆ گەندەرلٸك ساياسات تاقىرىبىندا بايانداما جاسادى. ال ٸسكەر ەيەلدەر اتىنان ريمما سالىقوۆا جەنە ٸ. جانسٷگٸروۆ اتىنداعى جەتٸسۋ مەملەكەتتٸك ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ وقۋ ٸسٸ جٶنٸندەگٸ پرورەكتورى لەززات ەركٸمباەۆا سٶيلەپ, كٶپ بالالى انالار ەلباسىنا انالىق العىستارىن ايتتى.
جيىن سوڭىندا ەل تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 25 جىلدىعىن لايىقتى ٶتكٸزۋ قاجەتتٸگٸ اتاپ ايتىلدى. مەملەكەتتٸك حاتشى جەر جانناتى جەتٸسۋ جەرٸندەگٸ جۇمىس ساپارىندا ٶڭٸردٸڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ جولىندا جوعارى كٶرسەتكٸشكە جەتكەنٸنە ريزاشىلىعىن بٸلدٸرٸپ, وبلىس ەكٸمٸنٸڭ اپپاراتىنا جەنە بارلىق جەتٸسۋلىقتاردىڭ دەنٸنە ساۋلىق, وتباستارىنا اماندىق, جۇمىستارىنا تابىس تٸلەدٸ.
مەدي الجانباي,
گٷلجان تۇرسىن,
ريشاد تۇرعانباەۆ,
الما ەسەنباەۆا,
ەڭلٸك كەنەباەۆا,
“جەتٸسۋ” گازەتٸ
