ەلباسىمىز ن.ە.نازارباەۆتىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى باعدارلامالىق ماقالاسىندا اتا-دەستٷرٸمٸزدٸ جالعاستىرۋ, ساقتاۋ جەنە جاڭعىرتۋ تٶڭٸرەگٸندە تالاي مٸندەتتەردٸ العا قويدى.
بٷگٸنگٸ كٷنٸ اسا ماڭىزدى مەسەلەلەردٸڭ بٸرٸ – ۇمىت بولىپ بارا جاتقان دەستٷرلەردٸ قايتا جاڭعىرتۋ. بٸزدٸڭ اۋدانىمىزدا كٶپ ۇلتتىڭ ٶكٸلدەرٸ ٶمٸر سٷرەدٸ. ەل ٸشٸندە تاتۋلىق پەن بٸرلٸكتٸ, بەيبٸتشٸلٸك پەن دوستىقتى ساقتاۋدى بٸزدٸڭ اعا ۇرپاق ٶزٸنٸڭ تٸكەلەي مٸندەتٸ دەپ بٸلەدٸ.
وسىعان وراي وڭتٷستٸك قازاقستان وبلىسى تٶلەبي اۋداندىق ارداگەرلەر كەڭەسٸنٸڭ, لەڭگٸر قالالىق انالار كەڭەسٸنٸڭ جەنە اۋداندىق "قوعامدىق كەلٸسٸم" مەكەمەسٸنٸڭ ۇيىمداستىرۋىمەن «تاريح قويناۋىنان سىر شەرتكەن سالت-دەستٷر» اتتى اۋداندىق بايقاۋ ۇيىمداستىرىلدى, دەپ حابارلايدى ۇلت.كز تٸلشٸسٸ.
بايقاۋعا اۋدانداعى جالپى بٸلٸم بەرەتٸن مەكتەپ وقۋشىلارى, ستۋدەنتتەر, قالالىق جەنە اۋىلدىق وكرۋگ انالار كەڭەسٸنٸڭ مٷشەلەرٸ قاتىستى. سونىمەن قاتار, ارنايى قوناق بولىپ تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, رجعا جەنە حتعا اكادەميگٸ ساتتار فازىلۇلى ماجيتوۆ پەن اۋداندىق ارداگەرلەر كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى ەتٸرحان شىڭعىسباەۆ كەلدٸ.
سالت-دەستٷرلەرٸمٸزدٸڭ كەيبٸرٸ حالىق اراسىندا كەڭٸنەن پايدالانىلىپ جٷرگەن بولسا (ايدار تاعۋ, قوناق كەدە, باستاڭعى جەنە ت.ب.), كەيبٸرٸ ۇمىت قالىپ بارادى. ەسٸرەسە جاستارىمىز بٸلە بەرمەيتٸن سالت-دەستٷرلەرٸمٸز جەتەرلٸك. اتا-بابالارىمىزدان مۇرا بوپ قالعان سالت-دەستٷرلەر ەردايىم يگٸ ماقساتتار ٷشٸن قولدانىستا بولعان. سول سەبەپتٸ ولاردى بٸلە جٷرۋ, كەي-كەيدە ٶمٸردە ٸسكە اسىرۋ دا ارتىق ەتپەس.
ٸس-شارا باعدارلاماسى باستالماس بۇرىن, كيەلٸتاس اۋىلدىق وكرۋگٸنٸڭ انالار كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى ايداركٷل راكيشەۆا قازاقتىڭ ۇمىتىلىپ بارا جاتقان «قازان شەگەلەۋ» اتتى دەستٷرٸن ساحنالاپ, ەرەكشە ەسەر قالدىردى. بۇل دەستٷر – قازاقي قوناق كٷتۋدٸڭ ەرەكشەلٸگٸن كٶرسەتەدٸ. "قازان شەگەلەۋ" قىس ورتاسى اۋىپ, كٷن ۇزارعان مەزگٸلدە باستالادى ەكەن.
بايقاۋدىڭ شارتى بويىنشا قاتىسۋشىلار عاسىرلار قويناۋىندا قالىپ ۇمىت بولعان دەستٷرلەردٸ ساقتاپ, ناسيحاتتاپ, جاڭارتۋ ماقساتىندا ٶز ۇلتىنىڭ بٸر سالتىن كٶرسەتۋٸ تيٸس بولاتىن.
بٸرٸنشٸ بولىپ ساحناعا سۇلتان رابات مەكتەبٸنٸڭ وقۋشىلارى ٶزبەك ۇلتىنىڭ «لەپەر ايتۋ» اتتى دەستٷرٸن كٶرسەتتٸ. وقۋشىلارمەن بٸرگە وسىناۋ كٶرٸنٸستٸ قويۋعا اۋداندىق ٶزبەك ۇلتتىق مەدەني ورتالىعىنىڭ جەنە انالار كەڭەسٸنٸڭ مٷشەسٸ ماكسۋدا دجۋرابەكقىزى كٶمەكتەسٸپتٸ.
تاعى بٸر تاماشا ساحنالاندىرىلعان كٶرٸنٸسٸمەن №16 ش.ۋەليحانوۆ اتىنداعى مەكتەپتٸڭ وقۋشىلارى كٶرەرمەن كٶزايىمى بولدى. وقۋشىلار تٷرٸك ۇلتىنىڭ ۇمىت بولىپ بارا جاتقان «بەتاشار» دەستٷرٸن كٶرسەتتٸ. تٷرٸكتەردە ەرەكشە تٸل قىسقارتۋ دەستٷرٸ بولادى ەكەن. ول بويىنشا جاڭا تٷسكەن كەلٸن اتا-ەنەسٸن سىيلاپ, ايتقانىن ەكٸ ەتپەۋ, ەردايىم ەلگەزەك بولۋعا سەرت بەرەدٸ ەكەن. بۇنى جاڭا كەلٸننٸڭ تٸلٸن پىشاقپەن كەسۋ ارقىلى جٷزەگە اسىرادى. شوشىماڭىزدار, ەرينە سيمۆوليكالىق تٷردە. كەلٸنٸڭ باسىنان پىشاقتى قايراپ, سەرتٸن الادى. بۇل كٶرٸنٸستٸ ساحنالاۋعا تٷرٸك ۇلتتىق مەدەني ورتالىعىنىڭ جەنە انالار كەڭەسٸنٸڭ مٷشەسٸ سوفيا ماگاراموۆنا ات سالىسىپتى.
سوڭعى بولىپ ساحناعا №8 كوللەدجٸنٸڭ ستۋدەنتتەرٸ شىقتى. ولار «سالت-دەستٷرٸمٸز – سانامىزدىڭ ايناسى» دەپ بٸردەن قازاقتىڭ بٸرنەشە دەستٷرٸن كٶرسەتتٸ.
داستارحان كٶركٸ نان دەمەكشٸ, ادامدار اراسىنداعى اۋىزبٸرشٸلٸكتٸڭ سيمۆولى رەتٸندە ەر ۇلت ٶكٸلدەرٸ ٶزدەرٸ پٸسٸرگەن ۇلتتىق نانىنان كٶرەرمەندەرگە اۋىز تيٸپ وتىرۋعا شاقىردى.
ماقساتتارى جەڭۋ ەمەس قاتىسۋ بولعان جاس ٶرەندەردٸڭ ٶنەرٸن ٶز دەڭگەيٸندە باعالاعان ەدٸل قازىلار القاسى اتىنان ساتتار فازىلۇلى كٶپشٸلٸك بٸلە بەرمەيتٸن ەرەشكە دەستٷرلەر جايلى سٶز قوزعاپ, ۇيىمداستىرۋشىلارعا, قاتىسۋشىلارعا العىسىن بٸلدٸردٸ.
