قانت ديابەتٸ اۋرۋىنا قارسى كٷرەس كٷنٸن بٷگٸندە ەلەمنٸڭ 160 مەملەكەتٸ اتاپ ٶتەدٸ. دٷنيە جٷزٸنٸڭ جۇرتشىلىعى بۇل كٷندٸ جىل سايىن 14 قاراشادا اتاپ ٶتۋدٸ دەستٷرگە اينالدىرعان.
قانت ديابەتٸ – كەڭ تاراعان قاۋٸپتٸ اۋرۋ. ٶكٸنٸشكە قاراي, جازىلماس دەرتكە شالدىققاندار سانى جىل ٶتكەن سايىن كٶبەيۋدە. بٷگٸندە دەنساۋلىقتى ساقتاۋدىڭ, كەز كەلگەن كەسەلدٸڭ الدىن الۋدىڭ ەڭ تيٸمدٸ جولى سكرينينگ ەكەنٸن كٶپ جىلعى تەجٸريبە دەلەلدەپ وتىر. وسى ارقىلى كەڭ تاراعان اۋرۋ تٷرلەرٸن ەرتەرەك انىقتاپ, ۇتىمدى ەمدەۋ ٸسٸ جٷرگٸزٸلۋدە. دەنساۋلىق» باعدارلاماسى اياسىندا ٶتكٸزٸلٸپ جاتقان تەگٸن سكرينينگ جۇمىستارى بارىسىندا ناۋقاستار انىقتالۋدا. ايتا كەتەرلٸگٸ, 40 پەن 70 جاس شاماسىنداعى تۇرعىندار ٶزدەرٸ تٸركەلگەن ەمحانالاردا سكرينينگتەن اقىسىز ٶتە الادى.
سۋسامىر – ٶتە كٷردەلٸ جەنە قاتەرلٸ اۋرۋ. دەرٸگەرلەر 40 جاستان اسقان, دەنە سالماعى اۋىر جەنە گيپەرتونيياعا شالدىققان جاندارعا قانت ديابەتٸنە ۇدايى تەكسەرٸلٸپ وتىرۋ كەرەگٸن ەسكەرتەدٸ. دەرتتٸڭ بۇل تٷرٸ تۇقىم قۋالايدى. بۇل اۋرۋعا قانداعى قانت دەڭگەيٸنٸڭ كٶتەرٸلۋٸ سەبەپ بولادى. ونىڭ سوڭى اسقازان استى بەزٸ شىعاراتىن گورمون-ينسۋليننٸڭ تاپشىلىعىن تۋىنداتادى. سونىڭ سالدارى اعزاداعى زات الماسۋدىڭ بۇزىلۋىنا ەكەلەدٸ. قانت ديابەتٸنٸڭ ٸٸ تيپٸ تابلەتكامەن ەمدەلسە, ٸ تيپٸ تەك ينسۋلينگە تەۋەلدٸ ەتەدٸ.
تٷركٸستان وبلىسىندا سوڭعى 10 ايدىڭ ٸشٸندە 2,5 مىڭ ادامنان قانت ديابەتٸ انىقتالعان. ال, تٷركٸستان وبلىسى بويىنشا بارلىعى 23 مىڭعا جۋىق ادام قانت ديابەتٸ دەرتٸنە شالدىققان. سۋسامىرمەن اۋىراتىنداردىڭ 93%-ى 40-80 جاس شاماسىنداعى ازاماتتار ەكەن.
وسىعان وراي, وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن تٷركٸستان قالالىق ورتالىق ەمحاناسىندا «اشىق ەسٸك» كٷنٸ ۇيىمداستىرىلدى. سۋسامىر دەرتٸمەن كٷرەس اياسىندا ناۋقاستار تەجٸريبەلٸ ەندوكرينولوگ مامانداردان كەڭەس الدى. كٶپتەگەن تۇرعىندار قانداعى قانت دەڭگەيٸن انىقتاۋ ٷشٸن تالداما جاساتتى.
سەرٸكقالي جەكسەنباەۆ,
"وڭتٷستٸك قازاقستان" گازەتٸ
