ەلەۋمەتتٸك جەلٸنٸ پايدالانۋشىلار ۇجىمدىق يممۋنيتەت ۆاكتسيناتسييامەن بايلانىستى ەمەس دەگەن اقپاراتتى تاراتۋدا. اۆتورلار دوكتور ارتۋر حەدريچتٸڭ 1932 جىلعى زەرتتەۋٸنە سٷيەنەدٸ. الايدا زەرتتەۋ قورىتىندىلارى بۇرمالانعان, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" stopfake.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
Telegram-ارناداعى سٸلتەمە «مەدالتەرناتيۆا.ينفو» سايتىنا جەنە «ۇجىمدىق يممۋنيتەت تەوريياسىنىڭ ۆاكتسيناتسيياعا ەشقانداي قاتىسى جوق» دەگەن اقپاراتقا اپارادى.
اۆتوردىڭ پٸكٸرٸنشە, دوكتور ارتۋر حەدريچتٸڭ اقش-تىڭ جەكەلەگەن ايماقتارىندا قىزىلشا اۋرۋى تۋرالى زەرتتەۋٸنٸڭ قورىتىندىسى بۇل تاقىرىپقا دەلەل بولىپ تابىلادى.
«جۇقپالى اۋرۋعا شالدىققان جەنە وعان تابيعي يممۋنيتەتٸ قالىپتاسقان ۇجىم (قاۋىمداستىق) مٷشەلەرٸ نەعۇرلىم كٶپ بولسا, اۋرۋدىڭ بٷكٸل ۇجىمعا (قاۋىمداستىققا) تيگٸزەتٸن قاۋپٸ سوعۇرلىم از بولادى».
اۆتور كەيٸننەن بۇل تۇجىرىم بىلاي بۇرمالانعان دەپ سانايدى: «توپ مٷشەلەرٸ جۇقپالى اۋرۋعا قارسى قانشالىقتى كٶپ ۆاكتسيناتسييالانسا جەنە وعان قارسى يممۋنيتەت پايدا بولسا, اۋرۋدىڭ بٷكٸل ۇجىمعا (قاۋىمداستىققا) تيگٸزەتٸن قاۋپٸ سوعۇرلىم از بولادى».
«ايلا-شارعىنى بايقادىڭىز با? اياق استىنان جۇقپالى اۋرۋمەن بايلانىستىڭ ماڭىزدىلىعى جويىلىپ, ۆاكتسيناتسييامەن الماستىرىلدى, تابيعي يممۋنيتەتتٸڭ ماڭىزدىلىعى تٶمەندەدٸ», – دەلٸنگەن ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە تاراتىلعان حابارلامادا.
شىن مەنٸندە, حەدريچتٸڭ 1930-1932 جىلدارى جارييالانعان باقىلاۋلارى مەن تۇجىرىمدارى عالىمداردى قىزىلشانى جەڭۋ ٷشٸن ۆيرۋسقا قارسى يممۋنيتەتٸ بار پوپۋلياتسييانى كٶبەيتۋ كەرەك دەگەن ويعا يتەرمەلەدٸ. كەيٸننەن قىزىلشاعا قارسى باعدارلاما ەزٸرلەندٸ, وعان نەرەستەلەردٸ جوسپارلى يممۋنداۋ جەنە مەكتەپكە قابىلدانعان كەزدە بالالاردى يممۋنداۋ كٸردٸ. ەرينە, حەدريچتٸڭ ەسەپتەرٸندەگٸ تۇجىرىمدار ٶزگەرگەن جوق. بۇل مانيپۋلياتسييا.
«ددسۇ اۋرۋدى حالىق اراسىندا تاراتۋ ارقىلى ەمەس, ۆاكتسيناتسييا ارقىلى «ۇجىمدىق يممۋنيتەتكە» قول جەتكٸزۋدٸ قولدايدى, ٶيتكەنٸ بۇل اۋرۋ جۇقتىرۋ جاعدايلارىنا جەنە ٶلٸمگە ەكەلۋٸ مٷمكٸن», – دەلٸنگەن ددسۇ سايتىندا.
