سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىندا بەلگٸلٸ اقىن, سازگەر سەگٸز سەرٸنٸڭ جەرلەنگەن زيراتى تابىلدى. بيىل باسىنا مازار ورناتىلماق, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
سٷيٸنشٸ حاباردى سقو مۋزەيلەر بٸرەستٸگٸنٸڭ قىزمەتكەرٸ, ٶلكەتانۋشى احمەتجان قۋانتاەۆ جەتكٸزدٸ.
«سەگٸز سەرٸنٸڭ جاتقان جەرٸن زامانداستارى كۋەلاندىرعان. اقىنداردىڭ جازعاندارى بار. 45 اقىن جوقتاۋ شىعارعان. سولاردىڭ ٸشٸندە دوس كٶلٸنٸڭ جاعاسىندا جەرلەندٸ دەگەن جولدار بار. كەيٸن سەگٸز سەرٸنٸڭ وقۋشىسى, قوستانايلىق اقىن نۇرجان ناۋشاباەۆ ەدەيٸ ارناپ كەلٸپ, ەكٸ اي سەگٸز سەرٸنٸڭ اۋىلىندا بولىپ, بالالارىمەن, بەيبٸشەسٸمەن كەزدەسٸپ, سوندا جازعان جىرى بار. شۋماقتاردىڭ بٸرٸندە: «دوس كٶلٸنٸڭ جاعاسىندا بولدىم, قويىلعان تاستى كٶردٸم», - دەگەن جولدار كەزدەسەدٸ. كەيٸن الاساپىران زامان بولىپ كەتتٸ عوي, 19 عاسىردىڭ اياعى, 20 عاسىردىڭ باسى. سودان ۇمىت بولدى, قويعان تاسى جوعالعان. 1863 جىلى كٶرشٸ ەلدٸڭ تۇرعىندارى, كٶشٸپ كەلگەن قارا شەكپەندٸلەر تاسىن بۇزىپ ەكەتتٸ دەپ ايتىپ جٷردٸ.
2018 جىلى سەگٸز سەرٸنٸڭ 200 جىلدىعىن تويلاپ جاتقان كەزدە, نەلٸكتەن بٸزگە ونىڭ جاتقان جەرٸن تاپپاسقا دەگەن وي كەلدٸ. ەدەبيەتتەن بٸلەمٸز دوس كٶلٸنٸڭ جاعاسىنا جەرلەندٸ دەگەن. بٸرٸنشٸ ماقساتىم سول زيراتتى تابۋ بولدى. جاتقان قابٸرٸن بٸلمەسەك تە, وسى جەردە سەگٸز سەرٸ جەرلەنگەن دەگەن بٸر ەسكەرتكٸش قويۋدى ٶزٸمە پارىز سانادىم», - دەيدٸ احمەتجان قۋانتاەۆ.
ٶلكەنتانۋشى سەگٸز سەرٸنٸڭ جيەندەرٸنەن تۋعان باتىر دەگەن جٸگٸتتٸ ەرتٸپ الىپ, تيميريازەۆ اۋدانىنا جول تارتادى. ەكٸ جىل بويى سەگٸز سەرٸ جايىندا بٸلەتٸن, جاتقان جەرٸن كٶرسەتە الاتىن ادامداردى ٸزدەۋمەن بولادى.
«20 شاقتى ادامدى تاپتىم. ولار بۇرىن سول ماڭداعى دوكۋچاەۆو ەلدٸمەكەندەگٸ شارۋاشىلىقتاردى باسقارعان, اگرونوم, زووتەحنيك بولعان. مالشىلارىمەن سٶيلەسٸپ, اڭشىلاردى ٸزدەدٸم. ٶيتكەنٸ ولار سول جەردٸ جاقسى بٸلەدٸ عوي. ايتۋلارى بويىنشا كٶلدٸڭ شىعىس جاعىنان ەسكٸ قورىمدى تاپتىم.
ٶتكەن عاسىردىڭ 20-30 جىلدارى سەگٸز سەرٸنٸڭ نۇرمۇحانبەت دەگەن نەمەرەسٸ بولعان. سونى كٶرگەن ەكٸ ەجەمەن كەزدەستٸم. ولار ول كەزدە جاس كەلٸنشەك ەكەن. بٸراز نەرسە ەستەرٸندە قالىپتى. رىسبيكە انامىز اتامنىڭ دەل قاسىنا جەرلەنگەن دەپ جاڭاعى نۇرمۇحانبەت, لاقاپ اتى - قىرىقاي ايتىپ وتىرادى ەكەن», - دەيدٸ مۋزەي قىزمەتكەرٸ.
2020 جىلى احمەتجان قۋانتاەۆ ول جەردٸ زەرتتەۋگە اتتانادى. درون ۇشىرىپ, ول جەردە باسقا ەسكٸ قورىمنىڭ جوقتىعىنا كٶز جەتكٸزەدٸ.
«قازاق زيراتتارىنىڭ ٶز تەرتٸبٸ بار. بەدەلدٸ ادامدى جەرلەگەندە باسىن بيٸك ەتٸپ كٶتەرەدٸ. زيراتتا سونداي ەكٸ-ٷشەۋٸ بولدى. ال ەكٸ وبا بٸر-بٸرٸنە تٷيٸسٸپ, بٸرگە قوسىلىپ كەتكەن. بٸزبەن بٸرگە تانىمال ارحەولوگ اناتوليي پلەشاكوۆ بارعان ەدٸ. ول دا زيراتتىڭ كٶنە ەكەنٸن جەنە بەلگٸلٸ تۇلعانىڭ جەرلەنگەنٸن ايتىپ, بٸزدٸڭ بولجامىمىزدى راستادى», - دەيدٸ ٶلكەتانۋشى.
سەگٸز سەرٸ – اقىن, ەنشٸ, باتىر, «ەلٸم-اي» ەنٸنٸڭ اۆتورى قوجابەرگەن جىراۋدىڭ ۇرپاعى. ول دا اتاسىنا تارتقان ٶنەرپاز بولعان ەكەن. شىن اتى مۇحامەدحانافييا, جەڭگەلەرٸ شەبەر قاينىلارىن ەركەلەتٸپ سەگٸز اتاپ كەتكەن.
بيىل سەگٸز سەرٸنٸڭ باسىنا مازار ورناتۋ جوسپارلانىپ وتىر.
