سيريياداعى سوعىس وتىن كٶرگەن بالالار اۋىر پسيحولوگييالىق جاراقات الىپ ورالادى. بالالاردىڭ مٸنەز-قۇلقى تۋرالى تەولوگ, دٸنتانۋشى, نۇر مٷباراك ەگيپەت يسلام مەدەنيەتٸ ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ دوكتورانتى, رەسپۋبليكالىق اقپاراتتىق ناسيحات توبىنىڭ مٷشەسٸ سەرٸكجان ەنشٸباي ايتىپ بەردٸ.
تەولوگتىڭ ايتۋىنشا, بۇل بالالاردى قالىپتى قوعامعا قايتارۋ ٷشٸن جىلدار بويى كەشەندٸ پسيحولوگييالىق جۇمىس قاجەت.
سيريياعا بارعانداردىڭ كٶپشٸلٸگٸ راديكال سەلەفيزم ۇستانىمىن ۇستانادى.
«تۋعالى راديكال سەلەفيزم باعىتىندا تەربيەلەنگەن بالالار تٸپتٸ ٶزدەرٸنٸڭ ەكە-شەشەسٸنەن قاۋٸپتٸرەك. ەگەر ول دٸنگە 20 جاستا, مەكتەپتەن كەيٸن كەپ جاتسا, ول ادامدى قوعامعا قايتارۋ وڭاي. ال راديكال سەلەفيتتٸك باعىتتاعى وتباسىندا وي ەركٸندٸگٸ شەكتەلەدٸ. ولار ەكٸنشٸ, بولۋى ىقتيمال, بالاما باعىتتاردى مٷلدە قاراستىرمايدى. زەرتتەپ, تالداۋ, اناليز دەگەن تٸپتە جوق. بالالار دا سول تەربيەمەن ٶسەدٸ. بولاشاققا ٶتە قاۋٸپتٸ بولۋى مٷمكٸن. مەملەكەت باسا نازار اۋدارۋى كەرەك. بالالارمەن كٶبٸنە پسيحولوگ ماماندار جۇمىس جاساسا, نۇر ٷستٸنە نۇر بولار ەدٸ», - دەدٸ سەرٸكجان ەنشٸباي.
دٸنتانۋشىنىڭ ايتۋىنشا, سيرييادا باستان كەشكەن ٶمٸرٸ بالانىڭ ويىنىنان دا كٶرٸنٸس تابادى. ول پراكتيكادا مۇنداي وقيعالارمەن جيٸ كەزدەسكەن.
«سيرييادان كەلگەن بالالاردىڭ ويىن ويناپ وتىرعانىن قاراساڭىز, ويعا قالاسىز. ولار قۋىرشاقتىڭ باسىن كەسٸپ, اياعىن سىندىرىپ, باۋىزداپ وينايدى. «اتىپ ٶلتٸرەمٸن» دەگەن سٶزدٸ ايتادى. ونى ايتقان بالادا جازىق جوق. ول نەنٸ كٶردٸ, نەنٸ ەستٸدٸ – سونى ٸستەيدٸ. بٸراق بالامەن جۇمىس جاساۋ وڭاي. ويىندارىن قايتا ٶزگەرتٸپ, باسقا نەرسەلەرمەن قىزىقتىرۋ سىندى كەشەندٸ امالدارىن تابۋ كەرەك», - دەدٸ ول.
قر بٸلٸم جەنە عىلىم ۆيتسە-مينيسترٸ بيبٸگٷل اسىلوۆا حابارلاعانداي, بٷگٸندە 506 بالا سيرييادان قايتىپ كەلدٸ. قازٸرگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدە جاسٶسپٸرٸمدەردٸ قولداۋعا ارنالعان 15 ەلەۋمەتتٸك-پسيحولوگييالىق, قۇقىقتىق ورتالىق جۇمىس ٸستەپ تۇر. ولاردا ستاتسيوناردا تەۋلٸك بويى 14 بالاسىمەن 4 انا جاتادى. قالعاندارى – كٷندٸزگٸ ستاتسيوناردا. 254 بالدىرعان مەكتەپكە دەيٸنگٸ تەربيەمەن قامتىلعان. ياعني, ولار بالاباقشالارعا بارىپ جٷر. مەكتەپتەردە 153 بالا وقىپ جاتىر.
سونداي-اق, تۇل جەتٸم قالعان 33 بالا ارنايى مەكەمەلەرگە تاراتىلدى.
اراسىندا سول جاقتا تۋعان, قازاقشا, ورىسشا مٷلدە بٸلمەيتٸن ارالاس نەكەدەن تۋعان بالالار دا بار. قازٸر ولارمەن مەكتەپ پسيحولوگتارى جۇمىس جاساپ جاتىر.
«بۇل بالالاردى وقشاۋلاۋعا مٷمكٸندٸك بەرمەۋگە تىرىسامىز. ٶزدەرٸنٸڭ ۇلتتىق قۇندىلىقتارىنا ماحابباتى ويانسىن دەگەن ماقساتپەن نۇر-سۇلتانعا, تاريحي مۋزەيلەرگە ەكسكۋرسييا جاسايمىز», - دەدٸ سەرٸكجان ەنشٸباي.
ال بالالار پسيحولوگى ناتاليا ساناروۆا 9 جاسقا دەيٸن بالادا كريتيكالىق ويلاۋ قابٸلەتٸ بولمايتىنىن ايتتى. ياعني, بالالاردىڭ ەر كٶرگەنٸ تٷپساناسىنا جازىلادى.
«بۇل, ەرتەڭگٸ كٷنٸ ونىڭ بولاشاقتاعى مٸنەز-قۇلقىنا, ٶمٸرٸنە قاتتى ىقپال ەتەدٸ. بالالاردىڭ ەرقايسىسىمەن پسيحولوگييالىق جۇمىس جاسالۋى كەرەك. ەلبەتتە, بالالار سترەسس العان, تٸلدٸ تٷسٸنبەيتٸن ورتاعا كەلگەن, كٶپ قانتٶگٸس, اگرەسسييا كٶرگەن. تٸپتٸ, جاستايىنان اتا-اناسىنان ايرىلعان. اۋىر پسيحولوگييالىق جاراقات الىپ كەلگەن. ەگەر مۇنى ٶز بەتٸمەن جٸبەرسەك, بٸز قوعامعا سٸڭە المايتىن اگرەسسيۆتٸ ۇرپاققا تاپ بولامىز. رەماركتٸڭ «3 توۆاريششا» تۋىندىسىندا بٸرٸنشٸ دٷنيەجٷزٸلٸك سوعىستان سوڭ قوعامعا بەيٸمدەلە الماي, سىرتتا قالعان تۇتاس ۇرپاق تۋرالى ايتىلادى. بۇل جاعدايدا دا تۋرا سولاي بولۋى ىقتيمال. بۇل بالالار دا ەرتەڭ قوعاممەن بايلانىس تابا الماۋى مٷمكٸن. نەمەسە كونفليكتٸلٸك جاعدايعا ەكەلەدٸ», - دەدٸ ناتاليا ساناروۆا.
پسيحولوگ بالالاردى قورقىنىش پەن كٷيزەلٸستەن ارت-تەراپييا, تىنىس الۋ گيمناستيكاسى, قۇممەن ويناۋ سيياقتى ويىندار شىعارۋعا كٶمەكتەسەتٸنٸن ايتتى.
