ەكس-پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ٸنٸسٸ سامات ەبٸش شارتتى سوتتالدى دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" مەجٸلٸس دەپۋتاتى ەرمۇرات باپيدىڭ فەيسبۋك پاراقشاسىنا سٸلتەمە جاساپ.
26 اقپان كٷنٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ نەمەرە ٸنٸسٸ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸ تٶراعاسىنىڭ ەكس-بٸرٸنشٸ ورىنباسارى سامات ەبٸش جابىق سوتتىڭ شەشٸمٸمەن 8 جىلعا شارتتى تٷردە سوتتالدى. «ونىڭ گەنەرال اتاعى مەن مەملەكەتتٸك ماراپاتتارى الىندى. بٸراق مەنشٸك-مٷلكٸنە كونفيسكاتسييا جاسالمادى», دەپ حابارلادى «دات»-تىڭ ينسايدەرلٸك اقپارات كٶزٸ.
ەسكە سالا كەتەيٸك, بۇعان دەيٸن قازاقستاندا ەشكٸم 8 جىلعا شارتتى تٷردە سوتتالماعان. سوعان قاراعاندا, مٷددەلٸ بٸرەۋلەر «8 جىل» دەگەن ەدەۋٸر جازامەن قوعامدى الدارقاتىپ, ال شىندىعىندا سامات ەبٸشتٸ تٷرمە جازاسىنان الىپ قالعان. قاڭتار وقيعاسىنا بٸردەن-بٸر كٸنەلٸ كٷشتٸك قۇرىلىمنىڭ جوعارى دەرەجەلٸ لاۋازىمگەرٸ وسىلايشا تيٸستٸ جازادان قۇتىلدى. ەلبەتتە, بۇل «كومەدييانىڭ» باستى رەجيسسەرٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ ەكەنٸ تايعا تاڭبا باسقانداي ايان جاعداي.
ەڭ قيىنى – بۇل ەدٸلەتتٸ قازاقستان قۇرۋ باستاماسىن العا قويعان قازٸرگٸ پرەزيدەنتٸمٸز قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ بەدەلٸنە بەلگٸلٸ بٸر دەڭگەيدە نۇقسان كەلتٸرٸپ, حالىقتىڭ ونسىز دا تٶمەن بيلٸككە دەگەن سەنٸمٸنە تاعى بٸر ٷلكەن سىزات تٷسٸرگەلٸ تۇر. جاعداي وسىلاي جالعاسا بەرسە, تەۋەلسٸز قازاقستان تاريحىنداعى ەڭ قايعىلى وقيعا – قاڭتار قاسٸرەتٸن ۇيىمداستىرعان قىلمىسكەرلەر تٷك بولماعانداي, سامات سيياقتى سايران سالىپ, تايراڭ قاعىپ, مەنشٸك-مٷلٸكتەرٸ دە تەركٸلەنبەي, ەمٸن-ەركٸن جٷرە بەرەتٸن بولسا, كەرٸسٸنشە, ەشنەرسەنٸ بٷلدٸرمەگەن, ەشقانداي قىلمىسى جوق قوعام بەلسەندٸلەرٸ جازىقسىز قۋدالانىپ, ناقتى جازاعا تارتىلا بەرەتٸن بولسا, وندا – جاڭا قازاقستاننىڭ تاڭى جاقىن جىلداردا اتا قويمايتىنى انىق. بۇل قازاق قوعامىن ەبدەن ىزالاندىرىپ, حالىقتىق كٶتەرٸلٸسكە سوقتىرۋى بەك مٷمكٸن! وتىز جىل بويى ەلاۋلايىم تاۋسىلسا, حەلاۋلايىم بار دەگەن بٸتپەس ەرتەگٸگە الدانىپ كەلگەن حالىق ەندٸ وتىز كٷن الداۋعا دا كٶنە قويماس!
بۇعان مەملەكەت باسشىسىنىڭ جىل باسىندا «ەگەمەن قازاقستان» گازەتٸنە بەرگەن سۇحباتىندا ايتقان مىنا پٸكٸرٸ دە انىق دەلەل: «...بٸر سٶزبەن ايتساق, ەسكٸ جٷيە كەلمەسكە كەتتٸ. قازاقستانداعى ساياسي رەفورمالار جٷيەلٸ عانا ەمەس, ەشقاشان كەرٸ قايتپايتىن تٷبەگەيلٸ سيپاتقا يە بولدى دەپ سەنٸممەن ايتا الامىز. مۇنىڭ ەلٸمٸز ٷشٸن ايرىقشا ماڭىزى بار. سەبەبٸ ۇلتتىڭ ساياسي سانا-سەزٸمٸ تٷبەگەيلٸ ٶزگەردٸ. جۇرتتىڭ قۇقىقتىق ساۋاتتىلىعى مەن بەلسەندٸلٸگٸ دەموكراتييالىق جاڭعىرۋدىڭ باستى كەپٸلٸنە اينالدى. توقەتەرٸن ايتساق, كەرٸ كەتۋگە حالىقتىڭ ٶزٸ جول بەرمەيدٸ جەنە ەلگە جاڭا لەپ ەكەلگەن وسى ٶزگەرٸستەردٸ تاباندىلىقپەن قورعايدى. مەن بۇعان بەك سەنٸمدٸمٸن».
بۇدان ۇعاتىن تاعى بٸر كەرەعار وي – سامات ەبٸشكە قاتىستى ەسكٸ جٷيەنٸڭ ەلٸ ەشقايدا كەتە قويماعانى! ەگەر ەدٸلەتتٸ, جاڭا جٷيە قالىپتاستى دەسەك, وندا تەك ۇقك تٶراعاسىنىڭ بۇرىنعى بٸرٸنشٸ ورىنباسارى عانا ەمەس, 238 ادام قازا تاۋىپ, ميللياردتاعان ماتەريالدىق شىعىن ەكەلگەن قاڭتار قاسٸرەتٸنە جاۋاپتى ٷلكەندٸ-كٸشٸلٸ بارلىق شەندٸلەر تٷگەلدەي جاۋاپقا تارتىلىپ, تيٸستٸ جازالارىن الۋلارى كەرەك ەدٸ. ٷلكەن ٶكٸنٸشكە قاراي, ەلٸ ولاي بولماي تۇر. وتىز جىل بويى قارا حالىقتى زار قاقساتىپ, ەلٸمٸزدٸڭ بار بايلىعىن باۋىرىنا باسقان ەسكٸ قازاقستاننىڭ ٶكٸلدەرٸ بۇعان بارىنشا قارسىلىق كٶرسەتٸپ, ٶتكەندٸ اڭساپ, سوعان قايتىپ كەلۋگە تىرىسىپ باعۋدا.
«قامىستى بوس ۇستاساڭ, قولىڭدى كەسەدٸ» دەيدٸ قازاق دانالىعى. ەگەر جاڭا قازاقستان ەسكٸ قازاقستانعا قاتىستى سولقىلداقتىق تانىتىپ, بۇرىنعى پرەزيدەنتتٸڭ ماڭىنا توپتاسقان, 220 تريلليون تەڭگەنٸ زاڭسىز يەمدەنگەن, اقىر سوڭىندا قاڭتار قاسٸرەتٸن ۇيىمداستىرعان وليگارحتاردى قىلمىسىنا ساي جاۋاپقا تارتپاسا, بۇل ەشقانداي جاقسىلىققا ەكەلمەيدٸ.
وسى ورايدا, 2005 جىلى 13 مامىردا انديجان وقيعاسى بولعان كەزدە ٶزبەكستاننىڭ بۇرىنعى پرەزيدەنتٸ, مارقۇم يسلام كەريموۆتىڭ: «ماعان مىڭ بۇزاقىدان 30 ميلليون حالقىمنىڭ كەلەشەگٸ قىمبات» دەگەن سٶزٸ ەسكە تٷسەدٸ. ول سٶيتٸپ, ەلدە تۇراقسىزدىق ورناتىپ, مەملەكەتكە قاۋٸپ تٶندٸرگٸسٸ كەلگەن قىلمىسكەرلەردٸ ەشقانداي اياۋسىز قىرىپ سالعان ەدٸ.
ەگەر بٸز ەندٸ عانا 20 ميلليوننان اسقان قازاقستان حالقىنىڭ كەلەشەگٸن ويلايتىن بولساق, ازات زاماندا از حالقىن توناپ كەلگەن, جاڭارۋعا, جاڭعىرۋعا, ەدٸلەتتٸ قوعام, كەمەل كەلەشەك قۇرۋعا كەدەرگٸ كەلتٸرٸپ, قارسى تۇراتىن ەسكٸ قازاقستاننىڭ ٶكٸلدەرٸنە ەشقانداي كەڭشٸلٸك كٶرسەتپەۋٸمٸز كەرەك!
