«ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسى» قوعامدىق قورىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى راۋان كەنجەحانۇلى «جاڭا گۋمانيتارلىق بٸلٸم. قازاق تٸلٸندەگٸ 100 جاڭا وقۋلىق» جوباسى اياسىنداعى وقۋلىقتارعا قاتىستى پٸكٸر بٸلدٸردٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«2017 جىلى ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن «رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى اۋقىمدى كەشەندٸ باعدارلاما قولعا الىندى. ونىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارىنىڭ بٸرٸ «جاڭا گۋمانيتارلىق بٸلٸم. قازاق تٸلٸندەگٸ 100 جاڭا وقۋلىق» دەپ اتالادى. ول جوبانىڭ ماقساتى – دٷنيەجٷزٸندەگٸ ەڭ تانىمال, اتاقتى ەرٸ بەدەلدٸ وقۋ ورىندارىندا قولدانىلاتىن ەلەمدٸك اۆتورلاردىڭ وقۋلىقتارىن قازاق تٸلٸنە اۋدارىپ, بٸزدٸڭ وقۋ ورىندارىنا جەتكٸزۋ. 2017 جىلدان بەرٸ 2020 جىلدىڭ اياعىنا دەيٸن 100 وقۋلىق تولىقتاي اۋدارىلىپ, ەرقايسىسى 10 مىڭ دانامەن باسىلىپ, ەلٸمٸزدەگٸ بارشا جوعارى وقۋ ورىندارى كٸتاپحانالارىنا جەتتٸ», - دەدٸ كەنجەحانۇلى ورتالىق كوممۋنيكاتسييالار قىزمەتٸندە.
ونىڭ ايتۋىنشا, وقۋلىق ٸرٸكتەگەن كەزدە قازاقستانداعى جوو-لاردىڭ ۇسىنىستارى ەسكەرٸلدٸ. جالپى سانى 800-دەن استام ۇسىنىس كەلٸپ تٷسكەن.
«ۇلتتىق كوميسسيياسىنىڭ جانىنداعى جۇمىس توبى وسى وقۋلىقتاردى قاراپ, ساراپتاپ, اۋدارىلۋى تيٸس وقۋلىقتاردىڭ كريتەرييلەرٸن شىعاردى. سول تالاپتاردىڭ نەگٸزٸندە وقىلىقتار ٸرٸكتەلدٸ. 100 وقۋلىقتى 1 جىلدا اۋدارۋ مٷمكٸن ەمەس ەكەنٸ تٷسٸنٸكتٸ. العاشقى جىلى 17 وقۋلىق, ودان كەيٸن – 30, سودان كەيٸنگٸ جىلى تاعى 30 وقۋلىق, سوڭىندا قالعان 23 وقۋلىق اۋدارىلىپ, جوبا مەرەسٸنە جەتتٸ», - دەدٸ اتقارۋشى ديرەكتور.
ونىڭ سٶزٸنە قاراعاندا, «ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسى» قوعامدىق قورىنىڭ ٷيلەستٸرۋٸمەن وسى جۇمىستى اتقارۋعا جالپى سانى 300-دەن اسا مامان قاتىستى. اۋدارما ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن جۇمىسقا تەجٸريبەلٸ اۋدارماشىلار مەن جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ۇستازدارى, عىلىمي رەداكتسييا جاساۋعا ەلٸمٸزدٸڭ بەلگٸلٸ عالىمدارى, ەدەبي رەداكتسيياعا تانىمال قالامگەرلەر, بٸلٸكتٸ رەداكتورلار مەن ەڭ تەجٸريبەلٸ باسپاگەرلەر تارتىلدى.
«ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسى» ەلەمنٸڭ ەڭ بەدەلدٸ, ەرٸ تانىمال عىلىمي ورتالىقتارىمەن بايلانىس ورناتتى. دٷنيەجٷزٸنٸڭ الدىڭعى قاتارلى وقۋ ورىندارىنىڭ باعدارلامالارى زەرتتەلٸپ, قولدانىستاعى ەڭ جاقسى دەگەن وقۋلىقتارعا قول جەتكٸزۋ ٷشٸن گارۆارد, كەمبريدج جەنە وكسفورد ۋنيۆەرسيتەتتەرٸنٸڭ باسپالارى, «Sengage», «Pearson», «McMillan», «Penguin» جەنە باسقا دا ٸرٸ حالىقارالىق باسپا ٷيلەرٸمەن سەرٸكتەستٸك ورناتىلدى.
«جوبا اياسىندا اۋدارىلعان وقۋلىقتاردى قىسقاشا تانىستىرىپ ٶتسەك, بٸرٸنشٸ كەزەكتە باتىس پەن شىعىستىڭ ينتەللەكتۋالدىق تاريحىن بٸردەي قامتىعان فيلوسوفييا توپتاماسىن اتاۋ قاجەت. مۇندا اتاقتى بەرتران راسسەلدٸڭ «باتىس فيلوسوفيياسىنىڭ تاريحى», ەنتوني كەننيدٸڭ 4 تومدىق جيناعى, سوكراتتان دەريداعا دەيٸنگٸ فيلوسوفييانىڭ قىسقاشا تاريحى, يسلام فيلوسوفيياسى مەن كلاسسيكالىق اراب ويشىلدارىنىڭ انتولوگيياسى, جاپون, ٷندٸ جەنە قىتاي فيلوسوفيياسى تولىق قامتىلدى. ەلەۋمەتتانۋ جەنە پسيحولوگييا توپتاماسىندا ريتتسەردٸڭ «ەلەۋمەتتانۋ تەوريياسى», مايەرستٸڭ «ەلەۋمەتتٸك پسيحولوگييا» وقۋلىعىن, ەليوت ارونسوننىڭ «كٶپكە ۇمتىلعان جالعىز» اتتى ەڭبەگٸن, شۋلتستىڭ «قازٸرگٸ پسيحولوگييا تاريحى» اۋدارىلدى. «حالىق سانى جەنە قوعام: دەموگرافيياعا كٸرٸسپە», «ينتەرنەت پسيحولوگيياسى» وقۋلىقتارى بۇرىن بٸزدە بولماعان جاڭا پەندەرگە نەگٸز قالادى», - دەدٸ راۋان كەنجەحانۇلى.
تٸل بٸلٸمٸ جەنە ەدەبيەتتانۋ باعىتىندا اۋدارىلعان وقۋلىقتار قاتارىندا ستيۆەن پينكەردٸڭ «تٸل – ينستينكت», ۆيكتورييا فرومكيننٸڭ «تٸل بٸلٸمٸنە كٸرٸسپەسٸن» جەنە مايكل راياننىڭ 5 تومدىق «ەدەبيەت تەوريياسى» اتتى جيناعى بار.
بۇدان بٶلەك, ەكونوميكا, مەنەدجمەنت جەنە كەسٸپكەرلٸك توپتاماسىندا ميكرو جەنە ماكروەكونوميكا, گرەگوري مەنكيۋدٸڭ «ەكونوميكسٸ», فيليپ كوتلەردٸڭ «ماركەتينگ پرينتسيپتەرٸ», «ستارتەگييالىق مەنەدجمەنت», «ۇيىمدىق مٸنەز-قۇلىق», «HR مەنەدجمەنت» پەن «CRM: تۇتىنۋشىمەن قارىم-قاتىناس مەنەدجمەنتٸ», «كەسٸپكەرلٸك», «جەكە قاراجات», «مەملەكەتتٸك قارجى», «كٶشباسشىلىق تەوريياسى مەن پراكتيكاسى», «حالىقارالىق بيزنەس», «نەتيجەلٸ كەلٸسسٶز: العىشارتى مەن امالدارى» جەنە وسى باعىتتاعى باسقا دا بٸرقاتار وقۋلىقتار قازاق تٸلٸندە العاش رەت شىقتى. سونىڭ ارقاسىندا قازاقستاندىق بيزنەس-مەكتەپتەر تۇڭعىش قازاق تٸلٸندەگٸ MBA باعدارلاماسىن اشۋعا مٷمكٸندٸك الدى.
تاريح, انتروپولوگييا جەنە دٸنتانۋ باعىتىندا ماكگروحيل باسپاسى دايىنداعان ادامزات تاريحىن تولىق قامتىعان, ەكٸ تومدىق «پانوراما: دٷنيەجٷزٸ تاريحى», «تاريحي بٸلٸم پەنٸ مەن زەرتتەۋ ەدٸستەرٸ», «انتروپولوگييا تاريحى مەن تەوريياسى», ەنتوني سميتتٸڭ «ۇلتتىڭ ەتنوستىق تامىرى» اتتى زەرتتەۋٸ, سونداي-اق, كەرون ارمسترونگتىڭ ەلەمگە ەيگٸلٸ (History of God) دەگەن ەڭبەگٸ قازاقشا «قۇدايتانۋ بايانى» دەگەن اتپەن العاش رەت شىقتى.
«اۋدارىلعان 100 وقۋلىق اياسىنداعى عىلىمي تەرميندەر مەن ۇعىمدار نەگٸزٸندە 4 جاڭا سٶزدٸك قۇراستىرىلدى. ولار: «ەلەۋمەتتٸ عىلىمدار سٶزدٸگٸ», «ەكونوميكا سٶزدٸگٸ», «قازاق تٸلٸنٸڭ كٸرمە سٶزدەر سٶزدٸگٸ» جەنە وكسفورد ۋنيۆەرسيتەتٸ باسپاسىمەن بٸرگە دايىندالعان, «Oxford Qazaq Dictioanry» اتاۋىمەن شىعاتىن 500 مىڭ سٶز بەن سٶز تٸركەسٸن قامتيتىن ٷلكەن «اعىلشىن-قازاق جەنە قازاق-اعىلشىن وكسفورد سٶزدٸگٸ». بٸزدٸڭ ويىمىزشا, وسىنىڭ بارلىعى - بٸزدٸڭ بٸلٸم مەن عىلىم ٷشٸن, قوعام ٷشٸن ٶتە ٷلكەن ولجا», - دەدٸ ول.
بۇدان بۇرىن حابارلانعانداي, قر پرەزيدەنتٸ جانىنداعى قوعامدىق سانانى جاڭعىرتۋ باعدارلاماسىن ٸسكە اسىرۋ جٶنٸندەگٸ ۇلتتىق كوميسسييانىڭ كەڭەيتٸلگەن مەجٸلٸسٸ اياسىندا گۋمانيتارلىق بٸلٸم سالاسىندا قازاق تٸلٸندەگٸ 100 وقۋلىق تانىستىرىلدى.
