مۇسىلمانداردىڭ كٶپتەن كٷتكەن رامازان ايى دا كەلٸپ قالدى. ون ەكٸ ايدىڭ سۇلتانى, قاسيەتتٸ رامازان ايىنا ازداعان كٷندەر قالدى. ەندەشە, دايىندىقتى باستايىق.
رامازان ايى جايلى بٸلٸم الۋ «ورازانى نە بۇزادى?», «ورازا ۇستاماي-اق قويسام بولا ما?», «رامازان ايىندا نە ٸستەۋ كەرەك?» دەگەن سەكٸلدٸ سۇراقتارىڭىزعا جاۋاپ بەرەدٸ. رامازان ايى جايلى كٶپ بٸلگەن سايىن سول بٸلٸمٸڭٸزدٸ امالعا اسىرۋعا تىرىساسىز.
رامازان ايى جٶنٸندەگٸ بٸلٸمٸڭٸزگە سٷيەنە وتىرىپ جوسپار جاساڭىز. كٷنٸمٸزدٸ قالاي ٶتكٸزەمٸز, قۇراندى قاي ۋاقىتتا وقيمىز, اۋىز اشار قاشان بەرەمٸز دەگەن سەكٸلدٸ رامازان ايىندا اتقاراتىن ٸستەرٸڭٸزدٸڭ بارلىعىن تٸزٸپ جازىپ شىعىڭىز. تٸپتٸ جامان ەدەتتەن ارىلىپ, جاقسى قاسيەتتٸ ەدەتكە اينالدىرماق بولىپ جٷرسەڭٸز, ونى دا جازىپ قويىڭىز. ەڭ باستىسى, ماقساتىڭىز ايقىن ەرٸ انىق بولۋى قاجەت, ەگەر سٸز ٶزگەرۋدٸ وسى ايدا قولعا الىپ, رامازان كەلگەندە سول قالىپتى ساقتاپ قالساڭىز تٸپتەن جاقسى. قول جەتكٸزگٸڭٸز كەلگەن قاسيەت ٷنەمٸ جادىڭىزدا جٷرسٸن, ول سٸزدٸڭ بەيٸمدەلۋٸڭٸزگە كٶمەكتەسەدٸ. ەرتەڭگٸ كٷندٸ ۇيقىعا جاتپاس بۇرىن جوسپارلاعان جٶن.
رامازان – قۇران ايى. بۇل ايدا قۇراندى باستان-اياق كەمٸندە بٸر مەرتە وقىپ شىققان دۇرىس. ول ٷشٸن ەر نامازدان سوڭ قۇران وقىپ وتىرۋ كەرەك. ەگەر سولاي جاسار بولساق, ەر نامازدان سوڭ 41 ايات وقىپ, بٸر ايدا قۇراندى تولىق حاتىم ەتٸپ بٸتٸرەدٸ ەكەنبٸز. رامازان ايىندا قۇران وقۋدان راحات الۋ ٷشٸن قاسيەتتٸ كٸتاپتى قازٸردەن باستاپ وقۋدى قولعا العان جٶن.
ارداقتى پايعامبارىمىز ﷺ:
رامازان ايىنداعى ەڭ جاقسى ۋاقىت – تاراۋىق نامازى. ەگەر تاراۋىق نامازىن مەشٸتتە وقۋعا مٷمكٸندٸك بولسا, ٶتە جاقسى. ال ەگەر مٷمكٸندٸك بولماسا, تاراۋىق نامازىن ٷيدە, وتباسىڭىزبەن وقىعان ابزال. ەربٸر راكاعاتتا بٸر سٷرەنٸ قايتالاپ وقي بەرگەننەن گٶرٸ قازٸردەن باستاپ سٷرە جاتتاي بەرگەن ابزال. ال رامازان ايىندا جاتتالعان سٷرەلەردٸ قايتالاۋعا ٷلكەن مٷمكٸنشٸلٸك تاباسىز.
كٶرەگەن ادامدار كەز كەلگەن قيىندىققا الدىن الا دايىندىق جاسايدى. سپورت شەبەرلەرٸ اۋىر جاتتىعۋ جاسار الدىندا دەنەسٸن قىزدىراتىن ارنايى جاتتىعۋلار جاسايدى. ەيتپەسە, بۇلشىق ەتتەرگە شامادان تىس كٷش تٷسەر بولسا, سٸڭٸرلەر زاقىمدانۋى مٷمكٸن. رامازان ايىندا دايىندىق جاساۋ دا سول سەكٸلدٸ. بٸردەن ۇزاق ۋاقىت بويى نەر تاتپاي جٷرسە, اعزادا ٷلكەن ٶزگەرٸستەردٸڭ ورىن الۋىنا ەكەلٸپ سوعۋى ىقتيمال. سوندىقتان دا ارداقتى پايعامبارىمىز ﷺ شاعبان ايىندا جيٸ ورازا تۇتقان. بۇل ول كٸسٸنٸڭ رامازان ايىنا جاساعان فيزيكالىق ەرٸ مورالدىق دايىندىعى بولاتىن.
ايشا انامىزدان جەتكەن حاديستە بىلاي دەلٸنگەن:
وتباسىڭىزبەن بٸرگە اس مەزٸرٸن قۇرىپ قويعان ارتىق ەتپەسٸ انىق. تۇزدى, مايلى, قۋىرىلعان جەنە گازدالعان ٶنٸمدەردٸ مٷلدە الىپ تاستاڭىز. رامازان ايىندا ٸشەتٸن اسىمىز سٸڭٸمدٸ ەرٸ جەڭٸل تاماق بولعانى دۇرىس. رامازان باستالماس بۇرىن قاجەتتٸ ەرٸ پايدالى ٶنٸمدەردٸ ەكەلٸپ قويىڭىز. مٷمكٸندٸك بولسا ۋاقىتىڭىزدى بٶلٸپ, تٷشپارا, مەنتٸ سەكٸلدٸ جارتىلاي دايىن ٶنٸمدەردٸ جاساپ قويعان ٶتە جاقسى. رامازان ايى قۇلشىلىق ايى بولعاندىقتان, ۋاقىتتى ٷنەمدەۋدٸڭ تٷرلٸ جولدارىن پايدالانعان تيٸمدٸ بولماق.
ٷنەمٸ دۇعادا بولىپ, اللا تاعالادان سۇراۋدى ەدەتكە اينالدىرىڭىز. «ۋا, راببىم! بٸزدەردٸ امان-ەسەن رامازانعا جەتكٸزە كٶر» دەپ ايتىپ جٷرٸڭٸز. مۇسىلمان ادام رامازان ايىنا ەسەن-امان, رۋحاني ەرٸ فيزيكالىق تۇرعىدا دايىن بولعان حالدە كٸرگەنٸ جاقسى.
وسى جىلعى ۇستاعان ورازامىز بەرەكەلٸ بولسىن دەسەك, رامازان ايىنا كٸرمەستەن, ٶتكەن جىلداعى رامازاندا قازا بولعان ورازا كٷندەرٸن تولىقتىرىپ قويعان ابزال.
ەبۋ سەلاما ايشا انامىزدىڭ:
سونىمەن قاتار, اقشالاي قارىزدارىڭىز بولسا دا, قايتارىڭىز. رامازان ايىن تازا ەرٸ جاقسى كٶڭٸل-كٷيمەن قارسى العان ابزال.
رامازان ايىن بارىنشا قۇلشىلىقپەن ٶتكٸزۋ ٷشٸن اياقسىز العان جۇمىستارىڭىز بولسا, اياقتاپ تاستاعان دۇرىس. ٶزگە ەلگە قونىس اۋدارۋدى جوسپارلاپ جٷرسەڭٸز, كٶشٸ-قوندى قازٸردەن باستاپ ەزٸرلەگەن ابزال. ساۋدا-ساتتىق جوسپارا بولسا, ونى دا, تٸس دەرٸگەرٸنە بارۋدى ويلاعان بولساڭىز, ونى دا قازٸردەن باستاپ قولعا العان جاقسىراق. ەگەر سٸز ستۋدەنت بولساڭىز, رامازان ايىنداعى كەلە جاتقان ەمتيحانعا قازٸردەن باستاپ دايىندالىپ الىڭىز. تٸپتٸ قۇربان ايتقا ارنالعان سىي-سيياپاتتارىڭىزدى دا قازىر الىپ قويعانىڭىز جاقسى. ٶيتكەنٸ, رامازان ايىنىڭ سوڭعى ون كٷنٸندە بازار ارالاپ ۋاقىت ٶتكٸزگەنشە, الاڭسىز قادٸر تٷنٸن كٷتٸپ, ساۋاپتى امالدار جاساعان ەلدەقايدا پايدالى بولماق.
ٷيٸڭٸزدٸ رامازان ايىنا دايىنداڭىز, ياعني تولىقتاي تازالىق جٷرگٸزٸڭٸز. كيٸلمەيتٸن قالىڭ كيٸمدەردٸ جۋىپ, ولاردى تاسا جەرگە جيناڭىز. سونىمەن قاتار, رامازان ايىنىڭ الدىندا تولىقتاي عۇسىل الىڭىز. وسىلايشا, ون ەكٸ ايدىڭ سۇلتانى بولعان رامازاندى تازا كٶڭٸلمەن, سالاۋاتتى تەنمەن ەرٸ اق نيەتپەن قارسى الايىق.
اللا تاعالا بارشامىزدىڭ نيەتٸمٸزدٸ قابىل ەتسٸن! ەمين!
قازاقستان مۇسىلماندارى دٸني باسقارماسىنىڭ رەسمي سايتى
