نۇرسۇلتان نازارباەۆ الماتىلىقتاردى قالانىڭ 1000 جىلدىعىمەن قۇتتىقتادى

نۇرسۇلتان نازارباەۆ الماتىلىقتاردى قالانىڭ 1000 جىلدىعىمەن قۇتتىقتادى

قازاقستان پرەزيدەنتٸ الماتى قالاسىنىڭ 1000 جىلدىعىن مەرەكەلەۋگە ارنالعان سالتاناتتى كونتسەرتكە قاتىستى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" اقوردانىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.

ٸس-شاراعا 7 مىڭنان استام قالا تۇرعىنى مەن قوناقتارى قاتىستى. جينالعاندارعا ارناعان سٶزٸندە مەملەكەت باسشىسى بارشا قازاقستاندىقتاردى الماتىنىڭ مىڭجىلدىق مەرەكەسٸمەن قۇتتىقتاپ, وسى وقيعانىڭ تاريحي مەنٸن اتاپ ٶتتٸ.

– بۇل داتا يۋنەسكو-نىڭ ادامزاتتىڭ اتاۋلى جەنە مەرەكەلٸك كٷندەرٸ كٷنتٸزبەسٸنە ەنگەن. اتالعان شەشٸم الماتىنىڭ ٶڭٸرلٸك جەنە جاھاندىق دامۋداعى بٸرەگەي رٶلٸنٸڭ ايرىقشا ەكەنٸن كٶرسەتەدٸ. الاتاۋ بٶكتەرٸندەگٸ قاستەرلٸ ٶلكە ٶز تاريحىندا كٶپ نەرسەنٸ باسىنان ٶتكەردٸ. بۇل جەردەن الىپ ەۋرازييانىڭ شىعىسى مەن باتىسىن, سولتٷستٸگٸ مەن وڭتٷستٸگٸن جالعاعان العاشقى ساۋدا جولى جەنە جالپى ادامزاتتىق ماگيسترال – ۇلى جٸبەك جولى ٶتكەن. بەس جٷز ەلۋ جىل بۇرىن جەتٸسۋ قازاق حاندىعىنىڭ بەسٸگٸ بولدى. بۇل جەردە بٷكٸل ورتالىق ازييا ايماعىنىڭ ۋربانيستٸك مەدەنيەتٸنٸڭ باستى وشاعىنىڭ بٸرٸ پايدا بولدى, – دەدٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ.

ەلباسى الماتىنىڭ حح عاسىرداعى وقيعالار تٸزبەگٸندە ايرىقشا رٶلگە يە ەكەنٸنە نازار اۋداردى.

– قالا 1929 جىلى قازاقستاننىڭ كەزەكتٸ استاناسىنا اينالىپ, كەيٸننەن ميلليونداعان تۇرعىنى بار مەگاپوليسكە دەيٸن ٶستٸ. الماتىعا ەگەمەن قازاقستاننىڭ العاشقى استاناسى بولۋ مەرتەبەسٸ بۇيىردى. سوندىقتان بٸز بٷكٸل حالىق بولىپ قالانىڭ مىڭجىلدىعىن وتانىمىزدىڭ تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 25 جىلدىعى بەلەسٸندە مەرەكەلەۋدەمٸز. 1995 جىلى جالپى حالىقتىق رەفەرەندۋمدا رەسپۋبليكا كونستيتۋتسيياسى قابىلداندى. وسى قالادا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تەۋەلسٸزدٸگٸ تۋرالى» زاڭ قابىلداندى. الماتىدا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى قۇرىلدى. ناق وسى جەردە جاڭا ەلوردا – استانا تۋرالى تاريحي قاۋلى قابىلداندى, – دەدٸ قازاقستان پرەزيدەنتٸ.

نۇرسۇلتان نازارباەۆ مەگاپوليستٸڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ مەسەلەلەرٸ ەرقاشان مەملەكەتتٸڭ باستى نازارىندا ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.

– بىلتىر قالانىڭ 2020 جىلعا دەيٸنگٸ دامۋ باعدارلاماسى قابىلداندى. ول تۇرعىنداردىڭ ٶمٸرٸن, قالانىڭ ەكولوگييالىق جاعدايىن جاقسارتۋ, بيزنەس ٷشٸن قولايلى جاعدايلار تۋعىزۋ جٶنٸندەگٸ ناقتى شارالاردى قامتيدى. قازٸرگٸ الماتى – قازاقستاننىڭ باتىل ەرٸ قارقىندى دامۋىنىڭ كٶرٸنٸسٸ. سوڭعى 5 جىلدىڭ ٶزٸندە قالا اۋماعى 2 ەسە ٶستٸ. تۇرعىنداردىڭ جالپى سانى – بٸر ميلليون جەتٸ جٷز ادام. الماتى مەتروپوليتەنٸ قازٸردٸڭ ٶزٸندە 30 ميلليوننان استام جولاۋشى تاسىمالدادى. 2017 جىلى «نۇرلى جول» باعدارلاماسى اياسىندا ٷلكەن الماتى اينالما جولىنىڭ قۇرىلىسى باستالادى. ول «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» حالىقارالىق ماگيسترالٸنٸڭ بٸر بٶلٸگٸ بولماق. «يننوۆاتسييالىق تەحنولوگييالار ساياباعى» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعى قۇرىلىپ دامىتىلۋدا, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.

بۇدان بٶلەك, قازاقستان پرەزيدەنتٸ رەسپۋبليكاداعى بارلىق كەسٸپكەرلٸك سەكتورداعى ٶندٸرٸلەتٸن ٶنٸم مەن كٶرسەتٸلەتٸن قىزمەتتٸڭ تٶرتتەن بٸرٸ تيەسٸلٸ شاعىن جەنە ورتا بيزنەس سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ ماڭىزدى رٶلٸن اتاپ ٶتتٸ.

نۇرسۇلتان نازارباەۆ سونداي-اق ۋنيۆەرسياداعا دايىندىق حالىقتىڭ كٶبٸرەك جۇمىسپەن قامتىلۋىنا, قالانىڭ تۋريستٸك سالاسىنىڭ دامۋىنا جاڭا سەرپٸن بەرگەنٸنە نازار اۋداردى.

– ونىڭ بٸرەگەي نىساندارىنىڭ قۇرىلىسىنا 107 ميلليارد تەڭگە ينۆەستيتسييا تارتىلدى. سونىڭ ارقاسىندا مىڭ جارىم شاعىن جەنە ورتا بيزنەس سۋبەكتٸلەرٸ جۇمىسپەن قامتىلىپ, 30 مىڭنان استام جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلدى. قىسقى ۋنيۆەرسياداعا 57 ەلدەن 2 مىڭنان استام سپورتشى قاتىسادى. الماتىنىڭ تۋريستٸك كلاستەرٸن دامىتۋ ارقىلى 90 مىڭ قالا تۇرعىنى جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتٸلەدٸ, – دەدٸ ەلباسى.

سوڭىندا قازاقستان پرەزيدەنتٸ بارشا قازاقستاندىقتاردى ولاردىڭ سٷيٸكتٸ ەرٸ ەسەم دە تەڭدەسسٸز قالاسىنىڭ مىڭجىلدىعىمەن تاعى دا قۇتتىقتاپ, زور دەنساۋلىق, باق-بەرەكە جەنە تابىس تٸلەدٸ.