نازارباەۆ تٷركٸ كەڭەسٸ كٶشباسشىلارىنا ٷندەۋ جاسادى

نازارباەۆ تٷركٸ كەڭەسٸ كٶشباسشىلارىنا ٷندەۋ جاسادى


ىستامبۇلدا تٷركٸتٸلدەس مەملەكەتتەر ىنتىماقتاستىعى كەڭەسٸ (تٷركٸ كەڭەسٸ) كٶشباسشىلارىنىڭ VIII سامميتٸ باستالدى. قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ - ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ سامميت قاتىسۋشىلارىنا ٷندەۋ جاسادى, - دەپ حابارلايدى Tengrinews.kz تٸلشٸسٸ.

"قۇرمەتتٸ مەملەكەت جەنە ٷكٸمەت باسشىلارى, قىمباتتى دوستار! تٷركٸ تٸلدەس مەملەكەتتەر ىنتىماقتاستىعى كەڭەسٸنٸڭ 8-شٸ سامميتٸنە قاتىسۋشىلارعا ىستىق سەلەمٸمدٸ جولدايمىن.

پرەزيدەنت رەدجەپ تاييپ ەردوعانعا بٷگٸنگٸ كەزدەسۋگە تٷركٸ كەڭەسٸنٸڭ قۇرمەتتٸ تٶراعاسى رەتٸندە قاتىسۋعا شاقىرعانى ٷشٸن شىن جٷرەكتەن ريزاشىلىعىمدى بٸلدٸرەمٸن. بيىل كٶكتەمدە مەنٸڭ باستاماممەن ٶتكەن تٷركٸ كەڭەسٸنٸڭ بەيرەسمي ونلاين سامميتٸنە قاتىسقاندارىڭىز ٷشٸن العىسىم زور. سٸزدەردٸڭ شەشٸمدەرٸڭٸز بويىنشا تٷركٸستان قالاسى تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ رۋحاني استاناسى مەرتەبەسٸنە يە بولدى. جۋىردا سول قالادا تٷرٸك تٸلدەس مەملەكەتتەر پارلامەنتتٸك اسسامبلەياسىنىڭ 10-شى مەرەيتويلىق سەسسيياسى سەتتٸ ٶتتٸ. اللا قولداسا بولاشاقتا قاسيەتتٸ تٷركٸستانعا سٸزدەردٸڭ دە جولدارىڭىز تٷسەدٸ دەپ سەنەمٸن.

قادٸرلٸ سامميتكە قاتىناسۋشىلار ەلدەرٸڭٸزدٸڭ ەگەمەندٸگٸن ەڭ العاش باۋىرلار تٷركييانىڭ تانىعانى بٸزدٸڭ حالىقتارىمىزدىڭ ەسٸندە مەڭگٸلٸك ساقتالادى. بۇل بەلەسكە بارشا تٷركٸ ەلدەرٸنٸڭ تاريحي جەتٸستٸكتەرٸ مەن جەتكەنٸ بٸز ٷشٸن زور ماقتانىش. سونىمەن قاتار, مەملەكەتتەرٸمٸز الدارىنا جاڭا ٶرشٸل ۇلتتىق دامۋ ماقساتتارىن قويىپ وتىر.

پرەزيدەنت يلحام يلدارۇلى ەليەۆتٸڭ باسشىلىعىمەن قارقىندى دامىپ كەلە جاتقان ەزەربايجان ٶزٸنٸڭ اۋماقتىق تۇتاستىعىن قايتا ورنىقتىرۋىنا بٸر جىل تولعانىن اتاپ ٶتتٸ. بۇل - بەرٸمٸز ٷشٸن قۋانىش. قاراباقتا اۋقىمدى قارقىندى قالپىنا كەلتٸرۋ جۇمىستارىن باستادى.

پرەزيدەنت سادىر جاپاروۆ رەسپۋبليكادا كٷردەلٸ ساياسي رەفورمالار جٷرگٸزۋشٸ قولعا الىپ, قىرعىزستاننىڭ 2020 جىلعا دەيٸنگٸ ۇلتتىق دامۋ باعدارلاماسىن ورىنداۋعا كٸرٸستٸ.

پرەزيدەنت رەدجەپ تاييپ ەردوعان 2023 جىلى تٷركييا رەسپۋبليكاسىنىڭ 100 جىلدىعى قارساڭىندا ەلٸن جاڭا جەتٸستٸكتەرگە جەتەلەپ كەلەدٸ. پرەزيدەنت شاۆكات ميرزيەەۆتٸ جاڭا ٶزبەكستان ستراتەگيياسى باعدارلاماسىن ۇسىنىپ, جۋىردا ٶتكەن مەملەكەت باسشىسى سايلاۋىندا ايقىن جەڭٸسكە جەتۋٸمەن تاعى دا شىن جٷرەكتەن قۇتتىقتايمىن.

تٷرٸكمەنستان ەلٸ بەيتاراپتىق مەرتەبەسٸن 55 جىلدىعىن اتاپ ٶتٸپ, پرەزيدەنت گۋربانگۋلى بەردٸمۇحامەدوۆتٸڭ باسشىلىعىمەن 2030 جىلعا دەيٸنگٸ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ باعدارلاماسىن جٷزەگە اسىرۋدى جالعاستىرۋدا. ماجارستان پرەمەر-مينيسترٸ ۆيكتور وربان مىرزاعا تٷركٸ ەلەمٸنە كٶرسەتٸپ كەلە جاتقان جان-جاقتى قولداۋى ٷشٸن العىسىمدى بٸلدٸرەمٸن. بارشا تٷركٸ مەملەكەتتەرٸ باسشىلارىنا حالىقتارىنىڭ قارىشتاپ ٶسٸپ-ٶركەندەۋ جولىندا العا قويعان ماقساتتارىنا جەتە بەرۋٸن تٸلەيمٸن.

قىمباتتى دوستار, ەلدەرٸمٸزدٸڭ جۇمىلعان جۇمىسىنىڭ ارقاسىندا وسى سامميتتە اسا ماڭىزدى شەشٸمدەر قابىلداناتىن ورتا. پرەزيدەنت گۋربانگۋلى بەردٸمۇحامەدوۆتٸ باۋىرلاس تٷرٸكمەنستان ەلٸنٸڭ تٷركٸ كەڭەسٸنە باقىلاۋشى ەل رەتٸندە قوسىلۋىمەن قۇتتىقتايمىن. بۇل قادامنىڭ ماڭىزى زور جەنە فورمالدى تٷردە تٷركٸ ەلدەرٸنٸڭ باسى بٸرٸگۋٸن بٸلدٸرەدٸ. 2 جىل بۇرىن مەنٸڭ باكۋدەگٸ كٶتەرٸلگەن ەكٸ ۇسىنىسىمدى قولداعاندارىڭىز ٷشٸن مەملەكەت باسشىلارىنا العىس ايتقىم كەلٸپ وتىر.

بٸرٸنشٸدەن, تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ كەلەشەگٸ 2040 ستراتەگييالىق قۇجاتى ەزٸرلەندٸ جەنە قابىلدانادى. بۇل كونتسەپتۋالدىق باعدارلاما ۇيىمنىڭ ۇزاق مەرزٸمدٸ پەرسپەكتيۆاعا ارنالعان ماقساتتارىن بەلگٸلەپ كٶرسەتەدٸ.

ەكٸنشٸدەن, بٷگٸننەن باستاپ بٸزدٸڭ بٸرلەستٸك تٷركٸ مەملەكەتتەرٸنٸڭ ۇيىمى دەپ اتالادى. بۇل قادام ەلدەرٸمٸز اراسىنداعى ىقپالداستىقتى ٸلگەرٸلەتۋ ٷشٸن جاڭا دەڭگەيگە كٶتەرٸپ, ۇيىمنىڭ مەرتەبەلٸ ميسسيياسىن جٷزەگە اسىرۋعا تىڭ سەرپٸن بەرەدٸ دەپ سەنەمٸز. وسىلايشا ىستامبۇلدا قابىلداناتىن شەشٸمدەر باۋىرلاس مەملەكەتتەردٸڭ كٶپ قىرلى ىنتىماقتاستىعىن جانداندىرۋعا ەلەۋلٸ ىقپال ەتۋگە تيٸس.

قۇرمەتتٸ مەملەكەت جەنە ٷكٸمەت باسشىلارى بٷگٸن تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ دامۋ تاريحىندا جاڭا دەۋٸر باستالعالى وتىر. بۇل رەتتە مەنٸڭ پٸكٸرٸمشە بۇل باسقوسۋدا بٸرنەشە مەسسەدج جولداۋعا بولادى.

بٸرٸنشٸسٸ باۋىرلاس مەملەكەتتەرگە باعىتتالعان. بٸز ولاردىڭ نازارىن تٷركٸ ٶركەنيەتٸنٸڭ ەلەمدٸك تاريحتا كٶپ عاسىردان سوڭ العاش رەت قايتا جاڭعىرىپ جاتقانىنا اۋدارىپ وتىرمىز. تٷركٸ ەلدەرٸ بٸرٸگٸپ, جاڭا كٷن تەرتٸبٸ مەن يدەولوگيياسىن قالىپتاستىرۋدا. سونىمەن بٸرگە, مەملەكەتتەرٸمٸزدٸڭ اتا-بابالارىمىزدىڭ ورتاق تاريحى, رۋحانى مۇراسىن قايتا بايىپتاۋ ٷدەرٸستەرٸ جٷرٸپ جاتىر.

باسقاشا ايتقاندا, 21 عاسىردا تٷركٸ ەلەمٸ قايتا جاندانىپ, كەڭ اۋقىمدى ەرٸ ەجەلگٸ تٷركٸ شاڭىراعىنا جاتاتىن ەلدەردٸڭ ٶزارا بەلسەندٸ جاقىنداسۋىن بٸلدٸرەدٸ. 

ەكٸنشٸ مەسسەدجٸمٸز – جەر بەتٸندەگٸ ەڭ الىپ قۇرلىق – ەۋرازيياعا باعىتتالعان. بٸز ەۋرازييا جۇرتشىلىعىن قازٸرگٸ كەزەڭدە ٷلكەن ورتاق قۇرلىقتىڭ ورتاسىندا ورنالاسقان ەلدەرٸمٸزدٸڭ تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ پاراديگماسى شەڭبەرٸندە ٷيلەسٸمدٸ جۇمىس ٸستەپ جاتقانى جٶنٸندە حاباردار ەتٸپ وتىرمىز. وسى رەتتە بارلىق ٸرٸ كٶرشٸلەرٸمٸزدٸڭ, ەسٸرەسە رەسەي, قىتاي, ٷندٸستان جەنە ەۋرووداقتىڭ ٶمٸرشەڭ ەرٸ ٶزارا تۇراقتى قارىم-قاتىناستا بولۋىنا مٷددەلٸمٸز.

ونىڭ ٷستٸنە, ينتەگراتسييامىزدىڭ ستراتەگييالىق ماقساتتارىنىڭ بٸرٸ – تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ نەگٸزگٸ ٶزەگٸن قۇرايتىن ٷلكەن ەۋرازييانىڭ بٸرٸگۋٸنە ىقپال ەتۋ – بۇل ەۋرازييانىڭ بارلىق مەملەكەتٸنٸڭ ەرەكەتتەرٸنە نەگٸزدەلگەن قۇرلىقتىق قاۋٸپسٸزدٸك بەرٸك جٷيەسٸن قالىپتاستىرۋعا دا سەپتٸگٸن تيگٸزەدٸ.

ٷشٸنشٸ مەسسەدج – بٷكٸل ەلەمگە باعىتتالعان. بٸز وسى جاڭا ۇيىمنىڭ بارلىق مەملەكەتتەر مەن حالىقارالىق ۇيىمدارمەن ىنتىماقتاستىققا دايىن ەكەنٸن پاش ەتٸپ وتىرمىز. ونىڭ ەشكٸمگە قارسى باعىتتالماعانىن اتاپ ٶتكەن جٶن. بۇل جاڭا بلوك ەمەس. قىزمەتٸ بٸرٸككەن ۇلتتار ۇيىمى جارعىسىنىڭ نەگٸزگٸ ماقساتتارى مەن پرينتسيپتەرٸنە ساي پروگرەسسيۆتٸ بٸرلەستٸك. تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ عاسىرلار بويى ۇلى جٸبەك جولىنىڭ قالىپتاسۋىندا ماڭىزدى رول اتقاردى. ەڭ الدىمەن شىعىس-باتىس باعىتىنداعى قاتىناستاردىڭ كەڭ كونتەكستٸندە مەدەنيەتتەر مەن ٶركەنيەتتەر اراسىن بايلانىستىرىپ كەلدٸ.

سونىمەن بٸرگە ول جالپى ادامزات مەدەنيەتٸنٸڭ رۋحاني جەنە ماتەريالدىق قازىناسىنا دا ٶز ٷلەسٸن قوستى. بٷگٸن بٸز جاھاندىق تاريحي ەۆوليۋتسييانىڭ جاڭا كەزەڭٸندە سول ٷردٸستٸڭ قايتالانۋىن كٶرٸپ وتىرمىز.

قىمباتتى دوستارىم, ٶزدەرٸڭٸزگە مەلٸم, وسىعان دەيٸن مەن تٷركٸ تٸلدەس ەلدەر باسشىلارىنىڭ تۇڭعىش باسقوسۋىنان باستاپ تٷرلٸ قۇرامدا ٶتكەن 17 كەزدەسۋٸنە تٸكەلەي قاتىناستىم. وسى تٷركٸ كەڭەسٸنٸڭ قۇرىلۋىنا اتسالىسىپ, قولداۋ كٶرسەتتٸم. ٶتكەن جىلدار ٸشٸندە تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ قالىپتاسۋى مەن نىعايۋىنا ەڭبەك سٸڭٸرگەنٸم مەن ٷشٸن ٷلكەن ابىروي, زور عانيبەت. ۇيىمنىڭ قۇرمەتتٸ تٶراعاسى رەتٸندە جاڭا مەرتەبەدە مەن باۋىرلاس تٷركٸ ەلدەرٸن بٸر-بٸرٸمەن جاقىنداستىرۋ ٷشٸن جالعاستىرۋعا نيەتتٸمٸن. بارشاڭىزعا تابىس پەن جاقسىلىق تٸلەيمٸن. سامميت جۇمىسىنىڭ سەتتٸ ٶتۋٸنە تٸلەكتەسپٸن", - دەدٸ ەلباسى.

ەسكە سالساق, قازاقستان پرەزيدەنتٸ ەكٸ كٷندٸك جۇمىس ساپارىمەن تٷركيياعا كەلدٸ.

«تسيفرلىق دەۋٸردەگٸ جاسىل تەحنولوگييالار مەن اقىلدى قالالار» تاقىرىبىنا ارنالعان سامميتكە قازاقستان, ەزەربايجان, قىرعىزستان, ٶزبەكستان جەنە تٷرٸكمەنستان پرەزيدەنتتەرٸ, سونداي-اق ماجارستان پرەمەر-مينيسترٸ مەن تٷركٸ كەڭەسٸنٸڭ باس حاتشىسى قاتىسادى دەپ جوسپارلانۋدا.