مەجٸلٸس دەپۋتاتتارى «ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭ جوباسىن بٸرٸنشٸ وقىلىمدا ماقۇلدادى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
جاڭا زاڭ جوباسىن قر ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترٸ سەرٸكقالي برەكەشەۆ تانىستىردى.
«قۇرمەتتٸ دەپۋتاتتار! زاڭ جوباسىن قابىلداۋداعى ماقسات – رەسپۋبليكانىڭ بٷكٸل اۋماعىندا ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸن قورعاۋ, مولايتۋ جەنە ۇتىمدى پايدالانۋ سالاسىنداعى قاتىناستاردى قۇقىقتىق رەتتەۋ. قازٸرگٸ ۋاقىتتا ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸن پايدالانۋدى رەتتەۋگە بايلانىستى جەكەلەگەن نورمالار قر ورمان, ەكولوگييا, جەر, سۋ, كەسٸپكەرلٸك كودەكستەرٸن, «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى سەۋلەت, قالا قۇرىلىسى جەنە قۇرىلىس قىزمەتٸ تۋرالى» جەنە «ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتار تۋرالى» قر زاڭدارىن قامتيدى. وسىعان بايلانىستى «ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ تۋرالى» ارنايى زاڭدى قابىلداۋ قاجەتتٸگٸ بار, ول قازاقستان راتيفيكاتسييالاعان حالىقارالىق كونۆەنتسييالاردىڭ ەرەجەلەرٸنە دە نەگٸزدەلگەن», - دەدٸ سەرٸكقالي برەكەشەۆ مەجٸلٸستٸڭ جالپى وتىرىسىندا.
ونىڭ ايتۋىنشا, زاڭ جوباسىن ەزٸرلەۋ كەزٸندە حالىقارالىق تەجٸريبە ەسكەرٸلدٸ.
ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ تۋرالى ۇقساس زاڭدار اۋسترالييادا, كانادادا, وڭتٷستٸك كورەيادا جەنە ەۋروپالىق وداق ەلدەرٸندە, قازاقستان قابىلداعان حالىقارالىق كونۆەنتسييالاردىڭ, ال جاقىن شەت ەلدەردە – ارمەنييا, بەلارۋس, قىرعىزستان, تٷرٸكمەنستان, ٶزبەكستان جەنە ۋكراينادا بار.
زاڭ جوباسىن رەتتەۋ سالاسى تابيعي جاعدايلاردا ٶسەتٸن ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ وبەكتٸلەرٸن, سونداي-اق گەنەتيكالىق قوردى ساقتاۋ ماقساتىندا ارنايى جاعدايلاردا ۇستالاتىن جابايى ٶسٸمدٸكتەر مەن ولاردىڭ بٶلٸكتەرٸن قامتيدى.
«ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ تۋرالى» زاڭ جوباسىنىڭ ەرەجەلەرٸ اۋىل شارۋاشىلىعى ٶسٸمدٸكتەرٸنە, سونداي-اق ٷي ماڭىنداعى, ساياجاي جەنە باۋ-باقشا ۋچاسكەلەرٸندەگٸ ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ وبەكتٸلەرٸنە قولدانىلمايدى.
«زاڭ جوباسىندا ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ وبەكتٸلەرٸن تٷگەندەۋ, مەملەكەتتٸك مونيتورينگ جەنە كاداستر تەرتٸبٸ ايقىندالادى. بۇل رەسپۋبليكانىڭ بٷكٸل اۋماعىندا ٶسٸمدٸك رەسۋرستارىنىڭ ەسەبٸن جٷرگٸزۋگە, ولاردىڭ ساندىق جەنە ساپالىق سيپاتتامالارىنىڭ ٶزگەرٸستەرٸنە تالداۋ جاساۋعا, سونداي-اق ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ وبەكتٸلەرٸن ەكونوميكالىق باعالاۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. عىلىمي ۇيىمدار بەرگەن ۇسىنىستار نەگٸزٸندە اۋدانداستىرىلعان اعاش تٷرلەرٸ, بۇتالار, سونداي-اق شٶپتٸ ٶسٸمدٸكتەر ارقىلى جاسىل جەلەكتەردٸ قۇرۋ تەرتٸبٸ بەلگٸلەنەدٸ», - دەدٸ مينيستر.
سونىمەن بٸرگە, زاڭ جوباسىندا ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ وبەكتٸلەرٸن ينترودۋكتسييالاۋعا جەنە بۋدانداستىرۋعا قويىلاتىن تالاپتار, تابيعي ٶسٸمدٸكتەر قوعامداستىعىنا قاتەر تٶندٸرەتٸن ٶسٸمدٸكتەردٸڭ بٶتەن تەكتٸ تٷرلەرٸن ەنگٸزۋگە تىيىم سالۋ بەلگٸلەنەدٸ.
مەملەكەتتٸك ورگاندار مەن قوعامدىق ۇيىمدار جٷرگٸزەتٸن مەملەكەتتٸك جەنە قوعامدىق باقىلاۋ ينستيتۋتتارى ەنگٸزٸلۋدە.
«زاڭ جوباسىنىڭ نەگٸزگٸ جاڭالىعى – ٶسٸمدٸك ەلەمٸنٸڭ جەكەلەگەن تٷرلەرٸنٸڭ اينالىسى سالاسىندا حابارلاما جاساۋ تەرتٸبٸن بەلگٸلەۋ. بۇل وتاندىق كەسٸپكەرلٸك سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ فارماتسەۆتيكالىق, ازىق-تٷلٸك جەنە تەحنيكالىق ٶنٸمدەردٸ ٶندٸرۋ ٷشٸن ٶسٸمدٸك رەسۋرستارىن زاڭدى نەگٸزدە ۇتىمدى پايدالانۋ مٷمكٸندٸگٸنە يە بولاتىنىن بٸلدٸرەدٸ. بۇل شارا شاعىن جەنە ورتا بيزنەستٸ دامىتۋعا, وسى سالاعا ينۆەستيتسييالار تارتۋعا, سونداي-اق بيزنەس سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸن ارنايى پايدالانعانى ٷشٸن تٶلەماقى ەنگٸزۋٸ ارقىلى مەملەكەتتٸك بيۋدجەت كٸرٸستەرٸن ۇلعايتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. سونىمەن بٸرگە جەكە تۇلعالار جابايى جەمٸستەردٸ, جاڭعاقتاردى, ساڭىراۋقۇلاقتاردى, جيدەكتەردٸ, دەرٸلٸك شيكٸزاتتى جەنە ٶزگە دە ٶسٸمدٸك رەسۋرستارىن جەكە جەنە ٷيدە پايدالانۋ ٷشٸن ٶتەۋسٸز نەگٸزدە جەنە رۇقسات بەرۋ قۇجاتىنسىز جينايدى», - دەدٸ ەكولوگييا مينيسترٸ.
جالپى العاندا زاڭ جوباسى ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ سالاسىنداعى جالپى مەملەكەتتٸك مٸندەتتەردٸ شەشۋدٸ كٶزدەيدٸ جەنە «ٶسٸمدٸكتەر دٷنيەسٸ تۋرالى» زاڭنىڭ نورمالارىن تولىق ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن ورمان, جەر, كەسٸپكەرلٸك, سالىق كودەكستەرٸنە, «رۇقساتتار جەنە حابارلامالار تۋرالى», «ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتار تۋرالى» جەنە «جايىلىمدار تۋرالى» زاڭدارعا تٷزەتۋ ەنگٸزۋ تالاپ ەتٸلەدٸ.
