مەجٸلٸس دەپۋتاتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىنا قاتىستى مەسەلە كٶتەردٸ

مەجٸلٸس دەپۋتاتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىنا قاتىستى مەسەلە كٶتەردٸ

مەجٸلٸستٸڭ جالپى وتىرىسىندا دەپۋتات گٷلدارا نۇرىموۆا مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جٷيەسٸنە قاتىستى ٷكٸمەتكە دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".

دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ دەرەكتەرٸنە ساي, ەلدٸڭ 19 ملن-عا جۋىق تۇرعىنى بٷگٸندە 15 850 000 ادامى نەمەسە 84%-ى ساقتاندىرىلعان. بٸراق ولاردىڭ 11 195 887-ٸ نەمەسە 59,2%-ى مەملەكەت تٶلەيتٸن جەڭٸلدٸك ساناتىنا كٸرەتٸن ازاماتتار (بالالار, مٷگەدەكتەر, كٶپ بالالى وتباسىلار جەنە ت.ب.). 

«ال, قالعان 7 ملن ەكونوميكالىق بەلسەندٸ حالىقتىڭ 3 ملن.-ى, ياعني, جارتىسىنا جۋىعى ساقتاندىرىلماعان. دەمەك, بۇل ادامدار قورعا اۋدارىمدار جٷرگٸزبەيتٸن ٶزٸن-ٶزٸ جۇمىسپەن قامتىعاندار, جۇمىسسىزدار», - دەيدٸ نۇرىموۆا. 

سونداي-اق, دەپۋتات وسى سەبەپتەن تولىققاندى مەديتسينالىق كٶمەك الا الماي, بۇل كٶبٸنەسە اسقىنعان اۋرۋلارعا, ٶلٸم-جٸتٸمگە, ونىڭ ٸشٸندە ونكولوگييا, تۋبەركۋلەز جەنە ت. ب. سيياقتى سوزىلمالى جەنە ەلەۋمەتتٸك مەنٸ بار اۋرۋلاردى كەش انىقتاۋعا الىپ كەلەتٸنٸن ايتتى. 

ەگەر وسى 3 ميلليون ساقتاندىرىلماعان ادامنىڭ بٸرەۋٸ 2021 جىلى مەديتسينالىق كٶمەك العىسى كەلسە, ول 2020 جىلعا جارنا اۋدارۋى كەرەك, بۇل, ەرينە, كٶپشٸلٸك ٷشٸن قيىن. ساقتاندىرىلماعان حالىقتىڭ كٶپ بٶلٸگٸ الماتى, قوستاناي, جامبىل, تٷركٸستان وبلىستارى مەن شىمكەنت قالاسىندا تۇرادى.

وسى رەتتە, دەپۋتات كٶبٸنەسە ساقتاندىرىلماعان ناۋقاستارعا, تٸپتٸ وقىس جاعدايلاردا دا, تولىققاندى مەديتسينالىق كٶمەك كٶرسەتۋدەن باس تارتاتىنىن جەتكٸزدٸ. مىسالى, الماتىدا ساقتاندىرىلۋشى مەرتەبەسٸنٸڭ بولماۋىنا بايلانىستى اۋرۋحاناعا جاتقىزۋدان شۇعىل ەمدەلۋشٸلەرگە باس تارتقان. ەمدەلۋشٸلەردٸڭ زاڭدى قۇقىقتارى بۇزىلعان, بٸراق بۇل ٷشٸن ەشكٸم جاۋاپ بەرمەگەن. سونىمەن قاتار, كٶبٸنەسە مەديتسينالىق ۇيىمدار شيەلەنٸستٸ جاعدايدى ازايتۋ ٷشٸن ٶز قاراجاتى ەسەبٸنەن حالىققا مەديتسينالىق قىزمەت كٶرسەتۋگە مەجبٷر بولادى, بٸراق, كەيٸننەن ولاردى ەشكٸم ٶتەمەيدٸ. 

«بٸراق ٸس جٷزٸندە مەديتسينالىق ۇيىمدار تٸپتٸ ساقتاندىرىلۋشىلارعا قور بەلگٸلەگەن ايلىق جوسپارلى بيۋدجەتتٸڭ شەكتەلۋٸنە بايلانىستى باس تارتۋعا مەجبٷر. مىسالى, اۋرۋحانا اي سايىنعى جوسپارعا سەيكەس 100 ناۋقاستى ەمدەدٸ, ال 101-شٸ مۇقتاج ادامعا كٶمەك كٶرسەتۋدەن باس تارتىلادى, ٶيتكەنٸ ايلىق ليميت تاۋسىلدى. تاعى بٸر ماڭىزدى مەسەلە. مەملەكەت باسشىسى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ جالاقىسىن كەزەڭ-كەزەڭمەن كٶتەرۋ تۋرالى تاپسىرما بەردٸ. 2021 جىلدان باستاپ دەرٸگەرلەردٸڭ جالاقىسىن 30% - عا جەنە ورتا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ جالاقىسىن 20% - عا ارتتىرۋ كٶزدەلٸپ وتىر. دەگەنمەن, جىل باسىنان بەرٸ 74 مىڭنان استام دەرٸگەر مەن 180 مىڭ مەدبيكە جالاقىنى كٶتەرۋ تەتٸگٸن رەتتەيتٸن بەكٸتٸلگەن نورماتيۆتٸك قۇجاتتاردىڭ بولماۋىنا بايلانىستى جوعارى جالاقى العان جوق. بۇل مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸ اراسىندا ەلەۋمەتتٸك شيەلەنٸستٸ تۋدىرىپ, مەديتسينالىق ۇيىمدارعا جالاقىنى كٶتەرۋگە قوسىمشا قاراجات بٶلٸنگەن جوق. وسىعان بايلانىستى, جوعارى جالاقى قانداي قاراجاتتان تٶلەنۋٸ كەرەك? – دەگەن سۇراق تۋىندايدى», دەدٸ دەپۋتات. 

سونىمەن قاتار, نۇرىموۆا جىل باسىندا قارجىلاندىرۋدىڭ جىل سايىنعى كٸدٸرٸسٸ دە دەستٷرگە اينالعانىن اتاپ ٶتٸپ, بٸر اپتا بۇرىن عانا قاڭتار ايىنداعى مەديتسينالىق قىزمەتتەر قارجىلاندىرىلعانىن العا تارتتى.

وسى ايتىلعانداردى ەسكەرە وتىرىپ, دەپۋتات بٸرقاتار ۇسىنىستار جاسادى. «اتاپ ايتقاندا, بٸرٸنشٸدەن, تٶلەم قابٸلەتسٸزدٸگٸن, كوروناۆيرۋستىق پاندەميياعا بايلانىستى حالىقتىڭ تابىسىنىڭ تٶمەندەۋٸن ەسكەرە وتىرىپ, 2020 جىلعا جارنالاردى تٶلەۋدٸ تالاپ ەتپەۋ كەرەك, ال قورعا اۋدارىمداردى توقسان سايىن نەمەسە جارتى جىلعا بٶلۋ كەرەك. ەكٸنشٸدەن, «اقشا ەمدەلۋشٸگە تٷسەدٸ» قاعيداتى تولىعىمەن جۇمىس ٸستەۋٸ ٷشٸن مەديتسينالىق ۇيىمداردى قارجىلاندىرۋ ٸس جٷزٸندە جٷزەگە اسىرىلادى, دەرٸگەر مەن مەديتسينالىق ۇيىمدى تاڭداۋداعى حالىقتىڭ قۇقىقتارىنىڭ بۇزىلۋىنا جول بەرمەۋ ٷشٸن ايلىق بيۋدجەتپەن شەكتەلمەيدٸ. ٷشٸنشٸدەن, ەكٸمدٸكتەردٸڭ, جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارىنىڭ, «اتامەكەن» ۇكپ-نىڭ, ٶزٸن-ٶزٸ جۇمىسپەن قامتىعان حالىقتى ساقتاندىرۋ جٶنٸندەگٸ مەملەكەتتٸك كٸرٸستەر دەپارتامەنتٸنٸڭ تٷسٸندٸرۋ جۇمىستارىن جانداندىرۋ قاجەت», دەدٸ ول.