قازاقستاندا 94 مىڭعا جۋىق مٷگەدەك بالا بار. ونىڭ 19 مىڭىنا تسەرەبرالدى سال اۋرۋى نەمەسە دتسپ دياگنوزى قويىلعان. بۇل تۋرالى «ەلەۋمەتتٸك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى» كەاق الماتى قالالىق فيليالى مەلٸم ەتتٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
2020 جىلدان باستاپ رەابيليتاتسييا مەن قالپىنا كەلتٸرۋگە باعىتتالعان ەم-دوم شارالارى مٸندەتتٸ ەلەۋمەتتٸك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ پاكەتٸنە ەنگٸزٸلدٸ. مەملەكەت تاراپىنان ساقتاندىرىلاتىن 15 ساناتقا جاتاتىن بالالار مەديتسينالىق كٶمەكتٸ تەگٸن پايدالانا الادى. مەسەلەن, بٸر عانا 2020 جىلى بالالارعا ارناپ ەلٸمٸز بويىنشا 58 مىڭ وڭالتۋ شاراسى جٷرگٸزٸلگەن.
جاڭا رەفورمانىڭ نەتيجەسٸندە مامانداندىرىلعان مەديتسينالىق كٶمەك كٶرسەتۋگە قۇلشىنىس بٸلدٸرٸپ وتىرعان مەديتسينا ۇيىمدارىنىڭ سانى دا بٸرنەشە ەسە ارتتى. ولاردىڭ قاتارىندا «مٷگەدەك بالالاردىڭ اتا-انالارى قاۋىمداستىعى» رەابيليتاتسييا ورتالىعى دا بار. وندا سال اۋرۋىمەن اۋىراتىن بالالاردى ٷشٸنشٸ كەزەڭدٸك رەابيليتاتسييادان ٶتكٸزەدٸ.
«مٷگەدەك بالالاردىڭ اتا-انالارى قاۋىمداستىعى» 1991 جىلى جەلتوقسان ايىندا ٶز بالالارىنا كٶمەك قولىن سوزۋعا قۇلشىنعان اتا-انالاردىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان. وتىز جىلعا جىق ۋاقىتتان بەرٸ ولار مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ بالا تەربيەلەپ وتىرعان 745 وتباسىنا قولداۋ كٶرسەتٸپتٸ. 2004 جىلى رەابيليتاتسييا ورتالىعى بولىپ قايتا قۇرىلعان قاۋىمداستىق بٷگٸندە سال اۋرۋىنا شالدىققان بالالاردى كەشەندٸ وڭالتۋمەن اينالىسادى..
«بٸزدٸڭ ورتالىق ماماندارى ەرەكشە بالالاردى فيزيكالىق جاعىنان وڭالتىپ قانا قويماي, پسيحولوگييالىق-پەداگوگيكالىق كٶمەك تە كٶرسەتەدٸ. نەۆرولوگ, پەدياتر, رەابيليتولوگ پسيحوتەراپەۆت, ەمدٸك شىنىقتىرۋ مامانى, ماسساجيست, ورتوپەد, پسيحولوگ, ەرگوتەراپەۆت, دەفەكتولوگ, لوگوپەد, ەلەۋمەتتٸك قىزمەتكەردەن تۇراتىن مۋلتيديستسيپلينارلىق كوماندا جۇمىس ٸستەيدٸ. بٸز بەرٸمٸز مٷگەدەك بالالار مەن ولاردىڭ اتا-انالارىنا جان-جاقتى قولداۋ كٶرسەتۋگە تىرىسامىز», - دەيدٸ ورتالىقتىڭ باس دەرٸگەرٸ ايسۇلۋ قوجانوۆا.
سونداي-اق, ورتالىقتا ەرگوتەراپييا بٶلٸمشەسٸ, مونتەسسوري كابينەتٸ, سەنسورلىق بٶلمەلەر بار. كينەزيوتەراپييا جەنە مەحانوتەراپييا كابينەتتەرٸ ساۋساقتىڭ ۇساق موتوريكاسىن دامىتۋعا ارنالعان زاماناۋي قوندىرعىلارمەن جابدىقتالعان. ەڭ باستىسى - مۇندا ەردايىم ەرەكشە بالالاردى دۇرىس دامىتۋعا قولۇشىن سوزۋعا دايىن تۇراتىن قايىرىمدى جاندار جۇمىس ٸستەيدٸ.
«اتا-انا بالاسىن الىپ كەلگەن كەزدە بٸز 3 تٷرلٸ نەرسەگە مەن بەرەمٸز. ەڭ الدىمەن قيمىل-قوزعالىسى ەلٸ قالىپقا تٷسپەگەن بالاعا كٶڭٸل بٶلەمٸز. ماماندار بٸردەن ونى جان-جاقتى دامىتۋعا كٸرٸسەدٸ. ەكٸنشٸ - بالانىڭ وتباسى. ٶيتكەنٸ, كەمتار بالا سول وتباسىندا ٶمٸر سٷرەدٸ, سوندىقتان ولار دا بٸزدٸڭ كوماندانىڭ بٸر مٷشەسٸنە اينالۋى تيٸس. ماماندار بالاعا ٷيدە دە قولايلى اتموسفەرا قالىپتاستىرۋعا كٶمەكتەسەدٸ. ٷشٸنشٸ – قورشاعان ورتا. بالانىڭ ٶمٸرٸنە مۇنىڭ دا تيگٸزەتٸن ەسەرٸ مول», - دەيدٸ ورتالىق قىزمەتكەرلەرٸ.
مەمس ەنگٸزٸلگەلٸ بەرٸ ورتالىقتا 200-دەن استام بالا وڭالتىلدى. ورتالىققا قولدان كەلگەنشە كٶمەكتەسەتٸن قايىرىمدى جاندار دا از ەمەس. سونىڭ ارقاسىندا ولار مٷگەدەك بالالارعا جان-جاقتى كٶمەك كٶرسەتۋگە مٷمكٸندٸك الىپ وتىر. مٸندەتتٸ ەلەۋمەتتٸك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ ەنگٸزٸلگەلٸ بەرٸ ورتالىقتىڭ مٷمكٸندٸگٸ ەسەلەنە تٷسكەن. مەمس ەنگٸزٸلگەن 2020 جىلدان باستاپ اردي ەمحانانىڭ جولداماسىمەن كەلگەن مٷگەدەك بالالارعا وڭالتۋ قىزمەتٸن كٶرسەتۋ تۋرالى باستاما كٶتەردٸ. سوڭعى بٸر جىلدان استام ۋاقىت ٸشٸندە ورتالىقتا 200-دەن استام بالا رەابيليتاتسييادان ٶتتٸ.
ايتا كەتەيٸك, مەكەمەدە بٸلٸم بەرۋ ورتالىعى دا جۇمىس ٸستەيدٸ. وندا قازاقستاننىڭ تٷپكٸر-تٷپكٸرٸنەن كەلگەن ماماندار شەتەلدٸك تەلٸمگەرلەردٸڭ ترەنينگتەرٸنە قاتىسىپ, ەرەكشە بالالارمەن جۇمىستىڭ قىر-سىرىن ٷيرەنەدٸ.
