قر پرەمەر-مينيسترٸ اسقار مامين ٷكٸمەتتٸڭ تسيفرلىق كەڭسەسٸندە ورتالىق مەملەكەتتٸك ورگاندار باسشىلارىنىڭ جەنە ٶڭٸرلەر ەكٸمدەرٸنٸڭ قاتىسۋىمەن ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار ازىق-تٷلٸك تاۋارلارىنا (ەمات) جەنە جانار-جاعارماي ماتەريالدارىنا (ججم) باعانى رەتتەۋ مەسەلەسٸ جٶنٸندە كەڭەس ٶتكٸزدٸ, - دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" Primeminister.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
قازٸرگٸ جاعداي مەن جٷرگٸزٸلٸپ جاتقان جۇمىس تۋرالى ساۋدا جەنە ينتەگراتسييا مينيسترٸ باقىت سۇلتانوۆ, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترٸ ەربول قاراشٶكەەۆ, يندۋسترييا جەنە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترٸ بەيبٸت اتامقۇلوۆ, ەنەرگەتيكا ۆيتسە-مينيسترٸ ەسەت ماعاۋوۆ, «قازمۇنايگاز» ۇك» اق باسقارما تٶراعاسى اليك ايدارباەۆ, بەسەكەلەستٸكتٸ قورعاۋ جەنە دامىتۋ اگەنتتٸگٸنٸڭ تٶراعاسى سەرٸك جۇمانعارين, نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ ەكٸمٸ التاي كٶلگٸنوۆ, اقتٶبە وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ وڭداسىن ورازالين, قىزىلوردا وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ گٷلشارا ەبدٸقالىقوۆا, قاراعاندى وبلىسى جەڭٸس قاسىمبەك جەنە ت.ب. باياندادى
ٶتكەن اپتادا ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار ازىق-تٷلٸك تاۋارلارى باعاسىنىڭ ٶسۋٸ 0,2 پايىز قۇرادى.
بۇعان جۇمىرتقانىڭ 2,7 پايىزعا قىمباتتاۋى ەسەر ەتتٸ. جۇمىرتقا باعاسىنىڭ ەڭ كٶپ ٶسۋٸ ماڭعىستاۋ (21,8 پايىز), شىعىس قازاقستان (16,6 پايىز) جەنە اقتٶبە (12,1 پايىز) وبلىستارىندا تٸركەلدٸ. "اينالىم سحەماسى" شەڭبەرٸندە ٶڭٸرلەردە 167,7 مىڭ توننا ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار تاۋارلار ساتىپ الىندى. ەڭ كٶپ جاسالعانى نان (41 مىڭ توننا), كارتوپ, ۇن جەنە قانت (71,6 مىڭ توننا) قورى بولدى. كٷنباعىس مايىن, قاراقۇمىق, سيىر ەتٸ مەن قىرىققاباتتى ساتىپ الۋعا قارجىلاندىرۋ ۇلعايتىلاتىن بولادى.
نان باعاسىنىڭ ٶسۋٸنە جول بەرمەۋ ماقساتىندا بيىلعى جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن ٶڭٸرلٸك تۇراقتاندىرۋ قورلارىنان ينتەرۆەنتسييالار جٷزەگە اسىرىلادى, ال كەيٸننەن "ازىق-تٷلٸك كەلٸسٸم شارت كورپوراتسيياسى" ۇك اق-دان ارزانداتىلعان بيداي ساتىپ الۋ ارقىلى جٷزەگە اسادى. زاڭناماعا تيٸستٸ تٷزەتۋلەر مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ قاراۋىندا.
ٸشكٸ نارىقتى ديزەل وتىنىمەن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن اۆتوموبيل كٶلٸگٸمەن مۇناي ٶنٸمدەرٸن تاسىمالداۋعا تىيىم سالىندى, ا.ج. سەۋٸر ايىنان باستاپ ديزەل وتىنىنىڭ ەكسپورتى توقتاتىلدى, اتىراۋ مٶز-ٸندە جوسپارلى جٶندەۋ جۇمىستارى 2022 جىلعا اۋىستىرىلدى, ا. ج. 1 قىركٷيەكتەن 5 قازانعا دەيٸن رف-دان 55,9 مىڭ توننا ديزەل وتىنى يمپورتتالدى جەنە باسقا دا شارالار قابىلداندى. پاۆلودار مۇناي-حيمييا زاۋىتىنىڭ مۇنايدى باستاپقى ٶڭدەۋ كەشەنٸن جٶندەۋ مەرزٸمٸن 1 قازاننان 9 قازانعا اۋىستىرۋ قوسىمشا 30 مىڭ توننا ديزەل وتىنىن ٶندٸرۋگە مٷمكٸندٸك بەردٸ. جٶندەۋ جۇمىستارىن اياقتاۋ اعىمداعى جىلدىڭ 4 قاراشاسىنا جوسپارلانعان.
جىل باسىنان بەرٸ ەلٸمٸزدە 78 ملن توننا كٶمٸر ٶندٸرٸلدٸ. كوممۋنالدىق-تۇرمىستىق قاجەتتٸلٸكتەر مەن تۇرعىندار ٷشٸن كٶمٸر ٶنٸمدەرٸنٸڭ قاجەتتٸلٸك جوسپارىنا سەيكەس 2021-2022 جىلدارعا ارنالعان تۇتىنۋ كٶلەمٸ شامامەن 9,2 ملن تونناعا جۋىقتى قۇرايدى, ونىڭ ٸشٸندە 2,8 ملن تونناسى – كوممۋنالدىق-تۇرمىستىق سەكتوردا, 6,4 ملن تونناسىن تۇرعىندار تۇتىنادى. بٷگٸندە ەكٸمدٸكتەر 7,5 ملن توننا كٶمٸر ەكەلدٸ, بۇل كوممۋنالدىق-تۇرمىستىق سەكتور قاجەتتٸلٸگٸنٸڭ 93,1%-ىن جەنە حالىقتىڭ قاجەتتٸلٸگٸنٸڭ 76%-ىن قامتاماسىز ەتەدٸ.
ٶتكەن اپتادا بەسەكەلەستٸكتٸ قورعاۋ جەنە دامىتۋ اگەنتتٸگٸ شىمكەنت قالاسىندا, اقمولا, سولتٷستٸك قازاقستان, الماتى, پاۆلودار, اقتٶبە جەنە جامبىل وبلىستارىندا 87 تاۋار پوزيتسيياسى بويىنشا ساۋدا ٷستەمەسٸن كٶتەرۋدٸڭ 16 فاكتٸسٸن انىقتادى. مونوپوليياعا قارسى باقىلاۋ اياسىندا ديزەل وتىنى نارىعىندا باعانى تٶمەندەتۋ تۋرالى 19 حابارلاما شىعارىلدى. مۇناي بازالارىن, كٶتەرمە جەنە بٶلشەك ساۋدا جەتكٸزۋشٸلەرٸن ديزەل وتىنىن ٶتكٸزۋدٸ شەكتەۋدٸڭ نەگٸزدٸلٸگٸ جەنە ونى قر اۋماعىنان تىس جەرگە شىعارۋ مٷمكٸندٸگٸ تۇرعىسىنان تەكسەرۋ باستالدى.
پرەمەر-مينيستر ٶڭٸرلەردٸڭ ەكٸمدەرٸنە تۇراقتاندىرۋ قورلارىن ازىق-تٷلٸكپەن تولىقتىرۋ جەنە "اينالىم" سحەماسىنا قاراجات بٶلۋ جٶنٸندەگٸ جۇمىستى جانداندىرۋدى, ساۋدا سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ ساۋدا ٷستەمەسٸن بۇزۋى فاكتٸلەرٸ بويىنشا دەرەۋ شارالار قابىلداۋدى, حالىقتىڭ جەنە كوممۋنالدىق-تۇرمىستىق سەكتوردىڭ قاجەتتٸلٸكتەرٸ ٷشٸن ٷزدٸكسٸز كٶمٸر جەتكٸزۋدٸ قامتاماسىز ەتۋدٸ تاپسىردى. ٷكٸمەت باسشىسى ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار ازىق-تٷلٸك ٶنٸمدەرٸنٸڭ باعاسىن ۇستاپ تۇرۋ بويىنشا جٷيەلٸ جۇمىس جٷرگٸزۋدٸڭ جەنە ينفلياتسيياعا قارسى دەن قويۋ شارالارىنىڭ كەشەنٸن تيٸمدٸ ٸسكە اسىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ٶتتٸ.
