فوتو: marionbrun/Pixabay
ادام جٷرەگٸنٸڭ تٸندەرٸنەن ەدەتتە تاعام قاپتامالارى مەن بوياۋلاردا كەزدەسەتٸن ميكروپلاستيكتەر تابىلدى. جٷرەك-قان تامىرلارىنا وتا جاسالعان 15 ناۋقاستىڭ جٷرەك تٸنٸن تەكسەرگەن بەيجٸڭدەگٸ انچجەن اۋرۋحاناسىنىڭ عالىمدار توبى الاڭداتارلىق تۇجىرىم جاسادى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات اگەنتتٸگٸ New York Post-قا سٸلتەمە جاساپ.
ميكروپلاستيك - 5 ميلليمەترگە جەتپەيتٸن نەمەسە قارىنداشقا ارنالعان ٶشٸرگٸشتٸڭ ٶلشەمٸنە جۋىق پلاستيك بٶلشەگٸ. ول ادام اعزاسىنا اۋىز, مۇرىن جەنە باسقا دەنە قۋىستارى ارقىلى ەنە الادى.
دەرٸگەرلەر كۋن حۋا مەن سيۋبين يان جەنە ولاردىڭ كومانداسى بۇل بٶلشەكتەردٸڭ ادامنىڭ جٷرەك-قان تامىرلارى جٷيەسٸنە جاناما جەنە تٸكەلەي ەسەر ەتۋ ارقىلى قالاي ەنەتٸنٸن بٸلگٸسٸ كەلگەن.
دەرٸگەرلەر پاتسيەنتتەردٸڭ جٷرەك تٸندەرٸن, سونداي-اق جارتىسىنان قان ٷلگٸلەرٸن جيناپ, تالدادى.
ولار تٸن ٷلگٸلەرٸنٸڭ كٶپشٸلٸگٸنەن وننان مىڭعا دەيٸنگٸ ميكروپلاستيكالىق بٶلشەكتەردٸ تاپتى. بارلىق قان ٷلگٸلەرٸنەن ميكروپلاستيكالىق بٶلشەكتەر انىقتالعان.
پلاستيكتٸڭ توعىز تٷرٸ جٷرەك تٸنٸنٸڭ بەس تٷرٸنەن انىقتالدى. زەرتتەۋ سونىمەن قاتار كەيبٸر ميكروپلاستيكالىق بٶلشەكتەردٸڭ حيرۋرگييالىق ارالاسۋ كەزٸندە دەنە قۋىسىنا ەنگەنٸن دەلەلدەدٸ.
جٷرەكتٸڭ ٷش تٷرلٸ بٶلٸگٸندە كەزدەسەتٸن ميكروپلاستيكتەرگە پوليمەتيلمەتاكريلات كٸردٸ. بۇل ەدەتتە شىنىنىڭ ورنىنا سوققىعا تٶزٸمدٸ بالاما رەتٸندە قولدانىلاتىن پلاستيك.
سونداي-اق كيٸم-كەشەك پەن ازىق-تٷلٸك ىدىستارىنا قولدانىلاتىن پوليەتيلەنتەرەفتالات پەن تەرەزە جاقتاۋلارىن, سۋ تٶگەتٸن قۇبىرلاردى, بوياۋلاردى جەنە ت.ب. جاساۋدا كەڭٸنەن قولدانىلاتىن پوليۆينيلحلوريد (پۆح) تابىلدى.
«تٸرٸ ورگانيزمنەن ميكروپلاستيك تابىلۋى الاڭداتارلىق جاعداي. ونىڭ جٷرەك تٸنٸنە قالاي ەنەتٸنٸن, سونداي-اق ونىڭ ۇزاق مەرزٸمدٸ پەرسپەكتيۆادا جٷرەككە وپەراتسييادان كەيٸنگٸ ىقتيمال ەسەرٸن زەرتتەۋ ٷشٸن قوسىمشا زەرتتەۋلەر قاجەت», - دەپ قورىتىندىلادى زەرتتەۋ توبى.
ٶتكەن جىلعى زەرتتەۋ نەتيجەسٸندە ادام اپتا سايىن شامامەن 5 گرامم ۇساق پلاستيكالىق بٶلشەكتەردٸ تۇتىناتىنى دەلەلدەنگەن. ال بۇل نەسيە كارتاسىنىڭ سالماعىنا تەڭ.
ۆەنا مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ عالىمدارى پلاستيكالىق بٶلشەكتەر ادامنىڭ تاماقتانۋ تٸزبەگٸنە وراۋ قالدىقتارىنان ەنٸپ, دەنەگە تەڭٸز تۇزى, تەڭٸز ٶنٸمدەرٸ, تٸپتٸ اۋىز سۋ ارقىلى ەنەتٸنٸن انىقتاعان.
ميكروپلاستيكتەن تۋىنداعان اسقازان-ٸشەك جولىنداعى ٶزگەرٸستەر سەمٸزدٸك, قانت ديابەتٸ جەنە باۋىردىڭ سوزىلمالى اۋرۋلارى سيياقتى مەتابوليكالىق اۋرۋلارمەن بايلانىستى.