ٷكٸمەتتٸڭ باسپاسٶز ورتالىعىندا ٶتكەن باسپاسٶز كونفەرەنتسيياسىندا قر ٸشكٸ ٸستەر مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى يۋريي يلين سۋ تاسقىنى كەزەڭٸنە دايىندىق تۋرالى ايتىپ بەردٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" primeminister.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
«بٸز كٶكتەمگٸ-سۋ تاسقىنى كەزەڭٸنە دايىندىقتىڭ بەلسەندٸ كەزەڭٸنە ٶتتٸك. بٷگٸن تاڭعى ساعات 6-دان بەرٸ رەسپۋبليكا بويىنشا بٸز “كٶكتەم-2020” كەشەندٸ كوماندالىق-شتابتىق وقۋ-جاتتىعۋلارىن باستادىق, وندا جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگانداردىڭ كٷشتەرٸ مەن قۇرالدارىنىڭ, سونداي-اق ٸٸم بٶلٸمشەلەرٸنٸڭ كٶكتەمگٸ-سۋ تاسقىنى كەزەڭٸندە تج-عا ەرەكەت ەتۋگە دايىندىعى تەكسەرٸلەدٸ», — دەپ اتاپ ٶتتٸ يۋ. يلين.
وسى جىلدىڭ 1 اقپانىنداعى قاردىڭ جينالۋ بولجامىنا سٷيەنە وتىرىپ, قر ٸٸم تج تۋىنداۋ قاۋپٸ جوعارى ۋچاسكەلەردٸ انىقتادى. بۇل — 600-دەن استام ەلدٸ مەكەن.
«قازٸر بٸزدٸڭ بٶلٸمشەلەرٸمٸز ەكٸمدٸكتەرمەن بٸرلەسە وتىرىپ, سۋ باسۋ ايماعىندا قالۋى مٷمكٸن حالىقتى حاباردار ەتٸپ, رەيدتٸك ٸس-شارالار جٷرگٸزٸپ جاتىر. بۇنداي جاعدايدا ٶزٸن قالاي ۇستاۋ كەرەكتٸگٸ تۋرالى ۇسىنىستار بەرەمٸز», — دەدٸ يۋ. يلين.
وسى جىلدىڭ 1 ناۋرىزىندا «كازگيدرومەت» اق تولىق ناقتى بولجامدى ۇسىنادى. ودان كەيٸن ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸ قاردىڭ كٶپ جاۋۋى بايقالاتىن ۋچاسكەلەردەگٸ وقيعالارعا قاتىستى ىقتيمال نۇسقالاردى پىسىقتاۋدى جوسپارلاپ وتىر.
يۋ. يليننٸڭ ايتۋىنشا, 26-27 اقپانعا قاتىستى تٷسكەن داۋىل ەسكەرتۋلەرٸ, ونىڭ ٸشٸندە نۇر-سۇلتان قالاسىندا جەل جىلدامدىعىنىڭ كٷشەيۋٸ, جاڭبىر تٷرٸندە جاۋىن-شاشىننىڭ جاۋۋى بويىنشا ەسكەرتۋلەر قاردىڭ ەرتە ەرٸۋٸنە سەبەپ بولماق.
«كٶپجىلدىق باقىلاۋلارعا قاراعاندا, كٶكتەم مەزگٸلٸ ەلدەقايدا ەرتەرەك كەلەدٸ دەپ بولجاپ وتىرمىز. ناۋرىز ايىنىڭ ورتاسى نەگٸزگٸ شارىقتاعان شاعى بولادى دەپ ويلايمىن. ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا كٶكتەمگٸ كەزەڭ ەكٸ-ٷش اپتا بۇرىن باستالادى», — دەدٸ يۋ. يلين.
ۆيتسە-مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, ەڭ ٷلكەن قاۋٸپ قاراعاندى وبلىسىندا نۇرا ٶزەنٸنٸڭ ساعاسىندا بەلگٸلەنگەن, وندا ٷلكەن قار قورى قالىپتاسىپ, توپىراقتىڭ تەرەڭ قاتۋى بايقالادى, بۇل سۋدىڭ جوعارى اعىنىن, نۇرا ٶزەنٸندە جوعارى سۋ تاسقىنىنىڭ پايدا بولۋىن تۋدىرۋىنا ەكەلۋٸ مٷمكٸن.
قار قورى بويىنشا دا ۆياچاسلاۆ سۋ قويماسىنىڭ تولۋ قاۋپٸ بار.
«تيٸسٸنشە, قىزمەتكەرلەر استانالىق كونتر رەتتەۋٸشٸنە جۇمىس ٸستەيتٸن بولادى, بۇل نۇر-سۇلتان قالاسىن تىم كٶپ ەرٸگەن قار سۋىنان قورعاۋعا جەنە ەسٸل ٶزەنٸ بويىمەن سۋدىڭ ەرٸ قاراي اعۋىنا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ», — دەدٸ ۆيتسە-مينيستر.
سونىمەن قاتار اقمولا وبلىسىنداعى جاباي جەنە كولۋتون ٶزەندەرٸ بويىندا دا سۋ باسۋ قاۋپٸ بار. اتباسار جەنە كولۋتون ەلدٸ مەكەندەرٸنە وسى ٶزەندەردٸڭ سالدارىنان سۋ باسى قاۋپٸ تٶنٸپ تۇر.
بۇدان كەيٸن ەڭ كٶپ جٷكتەمە سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنىڭ اۋماعىنا تٷسەتٸن بولادى, اقمولا وبلىسىنىڭ اۋماعىنداعى بارلىق ٶزەندەر وسى ٶڭٸرگە جەتٸپ, سەرگەەۆ سۋ قويماسى ٶزەنٸنٸڭ ساعاسىنا جەتەدٸ, ال بۇل ساعا رەتتەلمەيدٸ.
سونىمەن قاتار يۋريي يلين نۇر-سۇلتان قالاسىن سۋ باسۋ قاۋپٸ تۋرالى ايتىپ بەردٸ.
«بٸز بەرٸمٸز, نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ تۇرعىندارى, بيىل قار كٶپ مٶلشەردە جاۋعانىن بٸلەمٸز. قازگيدرومەتتٸڭ بولجامىنشا, بۇل نورمادان ەكٸ ەسەدەن استامعا ارتىق. كٶشەلەردەن, اۋلالاردان قار شىعارۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە. ەربٸر تۇرعىن بۇل جۇمىستاردىڭ قارقىندى جٷرگٸزٸلۋٸن قالايدى, سەبەبٸ, كٶكتەمنٸڭ شىعۋىنا از ۋاقىت قالدى», — دەدٸ يۋريي يلين.
مينيستردٸڭ ورىنباسارى بيىل اقپان ايىندا نۇر-سۇلتان قالاسىندا اۋا تەمپەراتۋراسى كٶتەرٸلٸپ, جاڭبىر مەن قار جاۋعاندا كەي جەرلەردٸ سۋ باسقانىن اتاپ ٶتتٸ.
«بٸزدە كٶشەنٸڭ بٸر بٶلٸگٸ سۋ استىنا كەتتٸ. ەكٸمدٸك قازٸر بولجاپ وتىرعان كٷردەلٸ جاعداي ٶزەننٸڭ تٶمەنگٸ بٶلٸگٸندە, ٶزەن اڭعارىندا, قالادان تىس, ساياجايلار ورنالاسقان جەردە ورىن الۋى مٷمكٸن. سۋ باسۋى ىقتيمال. سونىمەن قاتار اعىن سۋلار كەرٸزٸنٸڭ جۇمىسىن جولعا قويماعان اۋماقتار – ب. مومىشۇلى داڭعىلى, تۇران كٶشەسٸنٸڭ بويى. بۇل ۋچاسكەلەردە پروبلەما بار. سالدارىن جويۋ ٷشٸن تجك تاراپىنان كٶمەك كٶرسەتٸلەتٸن بولادى», — دەدٸ يۋ. يلين.
سۋ رەسۋرستارى كوميتەتٸ نۇرا ٶزەنٸنٸڭ باعىتىنا قاراي كونتر رەتتەۋٸشتەن شىعارىندى كانالىن سالۋ جوباسىن ۇسىندى.
«ۋچاسكەلەر نۇر-سۇلتان قالاسىندا بەلگٸلەنگەن. ەكٸمدٸك سۋ باسقان ايماقتا قالۋى مٷمكٸن تۇرعىنداردى قۇلاقتاندىرۋ شارالارىن جٷرگٸزٸپ جاتىر. قاجەت بولعان جاعدايدا, ولاردى ەۆاكۋاتسييالايتىن بولامىز», — دەدٸ يۋريي يلين.
مينيستردٸڭ ورىنباسارى تٶتەنشە جاعدايلاردىڭ تۋىنداۋ قاتەرٸن تٶمەندەتۋ جٶنٸندەگٸ جول كارتاسىنىڭ ٸسكە اسىرىلۋى تۋرالى ايتىپ بەردٸ. جول كارتاسى اياسىندا بارلىق ٶڭٸرلەر بويىنشا 600 ٸس-شارا جوسپارلانعان. جول كارتاسىن جالپى قارجىلاندىرۋ كٶلەمٸ 130 ملرد تەڭگەگە جۋىق: 78 ملرد تەڭگە – رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن, 50 ملرد تەڭگەگە جۋىعى – جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەن.
جالپى, بارلىعى 400-گە جۋىق ٸس-شارا جٷزەگە اسىرىلدى. 36 شارانىڭ ٸسكە اسپاۋ قاۋپٸ بار. ولار بٸرقاتار وبەكتيۆتٸ سەبەپتەرگە بايلانىستى ٶتكەن جىلى ٸسكە اسىرىلماي قالدى. پرەمەر-مينيستر 2019 جىلى ٸسكە اسپاي قالعان شارالاردى ٸسكە اسىرۋ جەنە 2020 جىلى قالعاندارىن اياقتاۋ تۋرالى تاپسىرما بەرگەن.
يۋ. يلين جول كارتاسىنا ٸسكە اسىرۋدىڭ زور تيٸمدٸلٸگٸ بار ەكەنٸن اتاپ ايتتى.
«ٶتكەن جىلى بٸزدە سۋ باسقان 1000 ەلدٸ مەكەن بولدى. قازٸر بٸز ونداي قاتەردٸ ازايتتىق. قازٸر 350-دەن از ەلدٸ مەكەندە سۋ باسۋ قاۋپٸ بار», — دەدٸ ۆيتسە-مينيستر.