جاھاندانۋ – سوڭعى 25 جىلداعى ەڭ سەندٸ سٶزدەردٸڭ بٸرٸ بولدى. جاھاندانۋ - حالىقارالىق بيزنەستٸڭ ماسشتابى مەن جىلدامدىعى. بۇل سوڭعى ون جىلدا جوعارى دەڭگەيگە كٶتەرٸلدٸ. جەڭٸل ساياحات, بٷكٸلەلەمدٸك جەلٸ, ساۋدا كەلٸسٸمدەرٸ, جاڭا, جىلدام دامىپ جاتقان ەكونوميكا ەلەمنٸڭ كەلەسٸ تٷكپٸرٸندە بولىپ جاتقان جاعدايلارعا تەۋەلدٸ جٷيەگە الىپ كەلدٸ, دەپ جازادى ۆۆس.
اۆتوردىڭ ايتۋىنشا, دەل وسى سەبەپپەن كورونايۆرۋس ەكونوميكاعا كەرٸ ەسەر ەتتٸ.
ەۋروپا بانكٸنٸڭ باس ەكونوميستٸ, پروفەسسور بەاتا ياۆورچيكتٸڭ ايتۋىنشا, سوڭعى 17 جىلدا ەلەمدٸك ەكونوميكاداعى ٶزگەرٸس جىلدامدىعى تەرەڭ بولعان.
«2003 جىلى سارس ەپيدەميياسىنا كٶز سالساق, قىتاي ەلەمدٸك ٶندٸرٸستٸڭ 4 پايىزىنا يە ەدٸ. ال قازٸرگٸ تاڭدا بۇل 16 پايىزدى قۇرايدى. سول سەبەپتٸ قىتايدا بولىپ جاتقان وقيعا ەلەمگە كٶپ ەسەر ەتەدٸ», - دەيدٸ ول.
جاھاندانۋدى بىلاي تٷسٸنۋگە بولادى: ۇلىبريتانيياداعى ٸرٸ اۆتوزاۋىتتار جابىلدى. سەبەبٸ بۇل ساۋدا مەن قۇرالداردىڭ بٷكٸل ەلەممەن بايلانىستى بولۋىنان. بۇل ەكەۋٸ دە بولماعاندىقتان, كٶلٸك جاساۋ توقتاتىلدى.
«وكسفورد ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ جاھاندانۋ جەنە دامۋ پروفەسسورى يان گولدين جاھاندانۋ جٷيەلٸك قاتەرگە الىپ كەلگەنٸن ايتادى. ونىڭ ويىنشا, قاۋٸپ-قاتەر دە جاھاندانۋعا كەرٸ ەسەر ەتەدٸ. جاھاندانۋدىڭ كٶپ بٶلٸگٸ ٶندٸرٸس تاۋارلارىنىڭ بٷكٸل ەلەمگە تارالۋىنا بايلانىستى ەمەس, بۇل ادامداردىڭ, يدەيالاردىڭ, اقپاراتتىڭ الماسۋىن دا قامتيدى», - دەپ جازادى اۆتور.
ونىڭ ايتۋىنشا, جاھاندانۋ تەك ٶندٸرٸس نەمەسە لوگيستيكا ٶنٸمدەرٸنٸڭ ارزان ازييا ەلدەرٸنە تارالۋىندا جاتقانى تۋرالى يدەيا – تىم قاراپايىم. ال جاھاندانۋدىڭ باياۋلاۋى بۇل سالالارعا كەرٸ ەسەر ەتكەنٸمەن, پاندەمييا كٶپتەگەن ٶزگەرٸستەرگە الىپ كەلەدٸ.
«مىسالى, Covid-19 3D-باسپا, اۆتوماتتاندىرۋ, باپتاۋلار قاجەتتٸلٸگٸن, تەز جەتكٸزۋ سەكٸلدٸ پروتسەستەردٸ جىلدامداتتى. باستى مەسەلە – بۇل ٶزگەرٸس ۇزاققا سوزىلا ما? جاھاندانۋ تولىعىمەن ٶزگەرە مە? ەكونوميكالىق دامۋعا كٶپ نەرسە بايلانىستى بولعانىمەن, تولىق ٶزگەرۋٸ ەكٸتالاي. بٸراق جاھاندانۋ پروتسەسٸنٸڭ باياۋلاۋى ەبدەن مٷمكٸن», - دەپ جازادى اۆتور.
