قازاقستاننىڭ وليمپيادا ويىندارىنداعى كٶرسەتكٸشٸ قانداي بولماق?

قازاقستاننىڭ وليمپيادا ويىندارىنداعى كٶرسەتكٸشٸ قانداي بولماق?

فوتو: olympic.kz

پاريجدە ٶتەتٸن XXXIII جازعى وليمپيادا ويىندارىنىڭ باستالۋىنا ساناۋلى ايلار قالدى. قازٸر قازاقستان قۇراماسىنىڭ قورجىنىندا 50 وليمپيادا جولداماسى بار. الداعى ليتسەنزييالىق تۋرنيرلەردە جولداما سانى تاعى دا تولىعۋى مٷمكٸن. سپورت ساراپشىلارى وليمپيادا جولداماسىنىڭ بۇرىنعى كٶرسەتكٸشتەرگە قاراعاندا ازايعانىن ەلدەگٸ سپورت دەڭگەيٸنٸڭ تٶمەندەپ بارا جاتقانىمەن بايلانىستارادى. 

جازعى وليمپيادا ويىندارى XIX عاسىردىڭ سوڭىنان باستاۋ الادى. تٶرت جىلدا بٸر كەلەتٸن دٷبٸرلٸ دودا ەلەمدەگٸ ەڭ ٷلكەن سپورت بەسەكەسٸنٸڭ بٸرٸ سانالادى. بۇل بايراقتى بەسەكەگە قازاقستان قۇراماسى جەكە كوماندا رەتٸندە 1996 جىلدان باستاپ قاتىسادى. پاندەميياعا بايلانىستى بٸر جىلعا كەشٸگٸپ, 2021 جىلى توكيودا ٶتكەن وليمپيادا ويىندارىندا قازاقستان 8 قولا مەدال يەمدەنٸپ, جالپى ەسەپتە  83-ورىن الدى. 

ال بۇعان دەيٸنگٸ وليمپيادا ويىندارىندا قازاقستاندىق سپورتشىلار بٸرنەشە التىنعا يە بولىپ, جوعارى دەرەجەدە ٶنەر كٶرسەتكەن. مەسەلەن, تەۋەلسٸزدٸك العاننان كەيٸنگٸ العاشقى وليميادا ويىندارىندا (1996) قازاقستاندىق سپورتشىلار 3 التىن, 4 كٷمٸس, 4 قولا مەدالمەن جالپى ەسەپتەن 24-ورىن العان ەدٸ. ودان كەيٸن سيدنەيدە 22 ورىننان (3 التىن, 4 كٷمٸس) كٶرٸنسە, 2004 جىلى افينىدا 1 التىن, 4 كٷمٸس 3 قولا جٷلدەمەن 40-ورىنعا بٸر-اق سىرعىدى.

دوپينگ داۋىنا بايلانىستى 2012 جىلى لوندون وليمپياداسىندا العان 7 التىننىڭ تٶرتەۋٸ (يليا يلين, زٷلفييا چينشانلو, ماييا مانەزا, سۆەتلانا پودوبەدوۆا) كەيٸن قايتارىلدى. ريو-دە-جانەيروداعى بەسەكەدە دە زٸلتەمٸرشٸ نيجات راحيموۆ دوپينگ داۋىنا ٸلٸگٸپ, وليمپيادا التىنىنان ايىرىلدى. ال بيىل قازاقستاندىق اۋىر اتلەتتەر ٶز تاريحىندا العاش رەت وليمپيادا ويىندارىنا قاتىسۋ مٷمكٸندٸگٸنەن تىس قالدى.

بٷگٸندە قازاقستاندا وليمپيادا ويىندارىنىڭ ليتسەنزيياسى 50-گە جەتتٸ. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, بۇل كٶرسەتكٸش ٶتە از, بٸراق الدا تاعى بٸرنەشە ليتسەنزييالىق تۋرنير ٶتەتٸن بولاتىندىقتان, جولداما سانى ٶزگەرۋٸ مٷمكٸن.

سپورت جۋرناليسٸ اسلان قاجەنوۆ قازاقستانداعى سپورتتىڭ دەڭگەيٸ جىل ٶتكەن سايىن تٶمەندەپ بارا جاتقانىن ايتادى. ونىڭ سٶزٸنشە, كٶپتەگەن سپورتتا ديناميكا تٶمەن تٷسكەن, قارقىندى دامۋ بايقالمايدى.

"جولدامانىڭ سانى 40-تان استى. بۇل ەرينە تٶمەن كٶرسەتكٸش. جالپى مينيسترلٸك الدىنا وليمپياداعا دەيٸن ليتسەنزييالار سانىن 70-تەن اسىرامىز دەگەن جوسپار بار. ەرينە بۇل از, بۇعان دەيٸن جولداما سانى كەمٸ 100 بولاتىن ەدٸ. بٸراق قۇزىرلى مينيسترلٸك, سپورتقا جاۋاپتى ماماندار, بەرٸ دە سان ەمەس ساپا دەگەن ۇعىمدى العا تارتىپ وتىر", – دەيدٸ ول.

تۋريزم جەنە سپورت مينيسترٸ ەرمەك مارجىقپاەۆ 16 ناۋرىزدا ٸرٸكتەۋ سايىستارى اياقتالعانشا 20-25 سپورت تٷرٸنەن 80 جولداما الۋدى ماقسات ەتٸپ وتىرعانىن ايتقان. مينيستر وليمپيادادا ەسٸرەسە بوكسشىلاردان كٶپ ٷمٸت كٷتەتٸنٸن جاسىرمادى.

بۇعان دەيٸن بۇرىنعى قر تۋريزم جەنە سپورت مينيسترٸ اسحات ورالوۆ توكيو وليمپياداسى تەجٸريبەسٸ زەردەلەنگەنٸن جەنە ٶتكەن جىلى سپورتتى قولداۋعا 50 ميلليارد تەڭگەدەن استام قارجى بٶلٸنگەندٸگٸن ايتقان.

"قازٸردٸڭ ٶزٸندە دەل وسى دەپ ناقتى كەسٸپ ايتۋ قيىن. بٸراق بٸلۋٸمشە, بوكس فەدەراتسيياسى 1 التىن, 1 كٷمٸس, 1 قولا دەگەن مٸندەتتەمە الدى. جەنە بوكسشىلارىمىز 1 التىن الىپ كەلەدٸ دەگەن ويدامىن. مەنٸڭ ويىمشا, ونى نە نۇربەك ورالباي نە سەكەن بيبوسىنوۆ الۋى مٷمكٸن. ودان كەيٸن, تەننيستە رىباكيناعا, كەنييادان كەلگەن قىز نورا دجەرۋتوعا التىن الادى دەپ ٷمٸت ارتىلىپ وتىر", – دەپ قوستى قاجەنوۆ.

قازاقستان بوكس فەدەراتسيياسى وسى جىلدىڭ 1 سەۋٸرٸندە جوعارعى نەتيجە كٶرسەتكەن بوكسشىلارعا سىياقى بٶلٸنەتٸنٸن حابارلادى. رەسمي اقپاراتقا سەنسەك, 1-ورىن ٷشٸن فەدەراتسييا تاراپىنان  220 000$, 2-ورىنعا 120 000$, 3-ورىن ٷشٸن 70 000$, 4-ورىنعا 30 000$ جەنە 5-ورىن ٷشٸن 10 000$ بٶلٸنەدٸ.

بٷگٸندە پاريجگە قازاقستان اتىنان 7 بوكسشى جولداما العانى بەلگٸلٸ بولىپ وتىر.

سپورت جۋرناليسٸ ۆسەۆولود حۆان بيىل پاريجگە شامامەن 80-90 قازاقستاندىق سپورتشى بارۋى مٷمكٸن دەيدٸ.

"ەگەر سپورتشىلار 9-10 مەدال السا, بۇل ٶتە جاقسى نەتيجە بولماق. ٸشٸندە 1-2 التىن الساق, بۇل تٸپتٸ كەرەمەت. بوكسشى اسلان شىمبەرگەنوۆ, دزيۋدوشى ەبيبا ەبۋجارقىن, پالۋان ەلٸشەر ەرعالي وليمپيادا چەمپيونى بولۋى مٷمكٸن. وق اتۋ, نىساناعا كٶزدەۋدە دە جاقسى مٷمكٸندٸكتەر بار, سەبەبٸ مەرگەندەرٸمٸز مىقتى", – دەدٸ حۆان.

قر تۋريزم جەنە سپورت مينيسترلٸگٸ بىلتىر 12 سەۋٸردە, رەسمي Instagram پاراقشاسىندا حالىقارالىق سپورتتىق جارىستاردىڭ چەمپيوندارى مەن جٷلدەگەرلەرٸنە, وعان قوسا, جاتتىقتىرۋشىلار مەن كوماندا مٷشەلەرٸنە بٶلٸنەتٸن قاراجات كٶلەمٸن  جارييالادى.

رەسمي اقپاراتتا جازعى وليمپيادا چەمپيوندارىنا 250 000$ كٶلەمٸندە اقشالاي سىياقى بٶلٸنەتٸندٸگٸ ايتىلعان. ال وليمپيادانىڭ كٷمٸس جٷلدەگەرلەرٸنە 150 000$, قولا يەگەرلەرٸنە 75 000$ تٷرٸندە سىياقى بەرٸلمەك.

اۆتور: انەل مۇحات

MNU Newsroom