قازاقستاندا 2020 جىلدان باستاپ مەديتسينالىق جوو-نىڭ تٷلەكتەرٸن ايماقتارعا بٶلۋ اۆتوماتتاندىرىلادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" قر دسم باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
«قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ مەديتسينالىق بٸلٸم مەن عىلىمدى جاڭعىرتۋ بويىنشا اۋقىمدى جۇمىس جٷرگٸزدٸ. مەسەلەن, 2019 جىلدان باستاپ مەديتسينالىق جوو ماگيستراتۋرا مەن باكالاۆريات باعدارلاماسىنا تٷسۋ تەرتٸبٸ بٸردەي. مەملەكەتتٸك تاپسىرىس بويىنشا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ ماگيستراتۋراسىنا قابىلداۋ كەشەندٸ تەستٸلەۋ نەتيجەلەرٸ بويىنشا كونكۋرستىق نەگٸزدە جٷرگٸزٸلدٸ. سونداي-اق, بيىلدان باستاپ »دەنساۋلىق ساقتاۋ جەنە ەلەۋمەتتٸك قامتاماسىز ەتۋ (مەديتسينا)« بٸلٸم بەرۋ سالاسى بويىنشا مەديتسينالىق جوو دوكتورانتۋراعا تٷسۋشٸلەر بٸلٸم بەرۋ ۇيىمىنا 1 اقپان مەن 31 مامىر ارالىعىندا قابىلداۋ ەمتيحاندارىنىڭ باستالۋىنا دەيٸن ٶتكٸزٸلگەن الدىن الا ٸرٸكتەۋ نەتيجەلەرٸن ۇسىندى. بۇل كٶپ ٶتٸنٸشتٸڭ ٸشٸنەن عىلىمي جەنە پراكتيكالىق پوتەنتسيالى بار جۇمىستى تاڭداپ الۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ», دەلٸنگەن حابارلامادا.
مينيسترلٸكتٸڭ مەلٸمەتٸنشە, بٷگٸندە مەديتسينالىق ماماندىق بويىنشا بٸلٸم العان تٷلەكتەردٸڭ مٸندەتتٸ تەۋەلسٸز باعاسى زاڭ جٷزٸندە بەكٸتٸلگەن. ياعني, ەندٸ مەديتسينالىق جوو تەك مەديتسينالىق بٸلٸم بەرۋمەن اينالىساتىن بولادى, ال تەستٸلەۋ تەۋەلسٸز ۇيىمدا ٶتەدٸ. بٸلٸم مەن داعدىلاردى باعالاۋ نەتيجەلەرٸ بويىنشا بٸلٸم الۋشىلارعا ديپلوم جەنە مامان سەرتيفيكاتى بەرٸلەدٸ.
«سونىمەن قاتار, بيىلدان باستاپ تٷلەكتەر ايماقتارعا قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ جانىنداعى ازاماتتاردى بٶلۋ جٶنٸندەگٸ رەسپۋبليكالىق كوميسسييا دەڭگەيٸندە جارتىلاي اۆتوماتتى رەجٸمدە بٶلٸنەدٸ. بۇل اۋىل مەن قالا اراسىنداعى كادر تەڭسٸزدٸگٸن تٶمەندەتەدٸ جەنە جاس مامانداردى تارتۋ مەن جۇمىسقا ورنالاستىرۋدا ەكٸمدٸكتەردٸڭ جاۋاپكەرشٸلٸگٸنە جٷكتەيدٸ, تولىعىراق مىنا سٸلتەمە ارقىلى تانىسۋعا بولادى.
مينيسترلٸك 2020 جىلدان باستاپ بۇل فۋنكتسييانى تولىعىمەن اۆتوماتتاندىرۋدى جەنە تسيفرلاندىرۋدى جوسپارلاپ وتىر. بۇل 2030 جىلعا دەيٸنگٸ ناقتى قاجەتتٸلٸك بويىنشا كادر دايىنداۋ مەن جۇمىسقا ورنالاستىرۋدى تيٸمدٸ جوسپارلاۋعا كٶمەكتەسەدٸ», دەلٸنگەن حابارلامادا.
بيىل دٷنيەجٷزٸلٸك مەديتسينالىق بٸلٸم فەدەراتسيياسى (ۆفمو - WFME World Federation for Medical Education) باسقاراتىن ەۋروپاداعى مەديتسينالىق بٸلٸم بەرۋ بويىنشا تاقىرىپتىق جەلٸگە (Thematic Network on Medical Education in Europe-MEDINE) نەگٸزدەلگەن حالىقارالىق جۇمىس توبى ۇسىنعان حالىقارالىق ستاندارتتارعا سەيكەس مينيسترلٸك رەزيدەنتۋرانىڭ بارلىق ماماندىقتارى بويىنشا تٷلەكتەردٸڭ تيپتٸك وقۋ جوسپارلارى مەن قۇزىرەتتەرٸن قايتا قارادى.
«وتباسىلىق مەديتسيناسى» دەگەن جاڭا ماماندىق بويىنشا رەزيدەنتۋرادا كادر دايارلاۋ باستالدى. مٸندەتتٸ ەلەۋمەتتٸك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ ەنگٸزٸلگەننەن كەيٸن العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كٶمەكتٸ وتباسىلىق دەرٸگەر كٶرسەتەتٸن بولادى. ول بٸرنەشە مامانداردىڭ ورىن باسۋ كەرەك. بۇل ماماندىقتى ەنگٸزۋ كەز كەلگەن جاستاعى جەنە كەز كەلگەن پاتسيەنتكە جەدەل جەنە ساپالى مەديتسينالىق كٶمەك كٶرسەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
سونىمەن قاتار «جەدەل شۇعىل مەديتسينالىق كٶمەك» ماماندىعى ەنگٸزٸلەدٸ. شۇعىل كٶمەك دەرٸگەرٸ كٶپ بەيٸندٸ ستاتسيوناردىڭ قابىلداۋ بٶلٸمشەسٸندە جۇمىس ٸستەيتٸن بولادى», دەلٸنگەن حابارلامادا.
بيىل ٷكٸمەت قاۋلىسىمەن جوعارى وقۋ ورىندارىنا قاتىستى بٸرقاتار مەديتسينالىق جوو زەرتتەۋ مەرتەبەسٸ بەرٸلدٸ. ولار: «س. اسفەنديياروۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتٸ», «قاراعاندى مەدۋنيۆەرسيتەتٸ» اق. مەرتەبە مەديتسينالىق جەنە فارماتسەۆتيكالىق عىلىمدى دامىتۋعا; يننوۆاتسييالار مەن قازٸرگٸ زامانعى زەرتتەۋ ورتالىعى رەتٸندە جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ جەكە مەرتەبەسٸن ارتتىرۋعا; عىلىمعا نەگٸزدەلگەن پراكتيكا ٷشٸن تيٸمدٸ جاعدايلار جاساۋعا, جاستاردى زەرتتەۋ قىزمەتٸنە تارتۋعا ىقپال ەتەدٸ. نەتيجەسٸندە مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردٸ دايىنداۋ ساپاسىن ايتارلىقتاي ارتتىرۋعا, عىلىمعا نەگٸزدەلگەن, يننوۆاتسييالىق تەحنولوگييالاردى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا پراكتيكا جٷزٸندە ەنگٸزۋگە جەنە تيٸسٸنشە حالىققا كٶرسەتٸلەتٸن مەديتسينالىق قىزمەتتەردٸڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ, عزي, ۇو عىلىمي پوتەنتسيالىن ارتتىرۋ ٷشٸن ستراتەگييالىق جوسپارلارعا بٸرٸنشٸ باسشىلاردىڭ KPI عىلىم بويىنشا ينديكاتورى, قىزمەتكەرلەردٸڭ اعىلشىن تٸلٸن مەڭگەرۋٸ كٸرەدٸ. جەتەكشٸ شەتەلدٸك ورتالىقتارمەن ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸك تەجٸريبەسٸ ەنگٸزٸلدٸ.
2019 جىلى ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە وn-line رەجيمٸندە (تٸكەلەي ەفيردە) تٶرت مەديتسينالىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ رەكتورلارى (استانا مەدۋنيۆەرسيتەتٸ, سەمەي مەدۋنيۆەرسيتەتٸ, م. وسپانوۆا اتىنداعى باتىس قازاقستان مەملەكەتتٸك مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتٸ, قاراعاندى مەدۋنيۆەرسيتەتٸ) لاۋازىمدارىنا ارنايى كونكۋرس ٶتكٸزٸلدٸ.
مەديتسينالىق جوو ۋنيۆەرسيتەتتٸك كلينيكالاردىڭ جەنە ينتەگراتسييالانعان اكادەمييالىق مەديتسينالىق ورتالىقتاردىڭ بولۋى ۋنيۆەرسيتەت كلينيكالارى رەتٸندە مەديتسينالىق جوو ٷلكەن كٶپسالالى كلينيكالاردىڭ بەرٸلۋٸ زاڭمەن بەكٸتٸلگەن. ۋنيۆەرسيتەت كلينيكاسىنىڭ مەرتەبەسٸ مەديتسينالىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ قازٸرگٸ كلينيكالىق بازالارى قىزمەتٸنٸڭ فورماتىن ٶزگەرتۋگە, عىلىم مەن تەجٸريبەنٸڭ ٷش بٸرلەستٸگٸن قامتاماسىز ەتۋ نەگٸزٸندە ولاردىڭ قىزمەتٸن قۇرۋعا, دەنساۋلىق ساقتاۋ كادرلارىن كلينيكالىق دايارلاۋدىڭ ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. قازٸر م. وسپانوۆ اتىنداعى باتىس قازاقستان مەملەكەتتٸك مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتٸ, سەمەي قالاسىنىڭ مەملەكەتتٸك مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتٸ, ۇلتتىق مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتٸندە كلينيكا بار.
بۇدان باسقا, جوعارى وقۋ ورنى ٸشٸندەگٸ ساياساتتىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارى (اكادەمييالىق ادالدىق, اشىقتىق, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل) ايقىندالدى. مەديتسينالىق جوو سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل سالاسىنداعى قىزمەتتٸ كٷشەيتۋ بويىنشا ٸس-شارالار جوسپارىن ەزٸرلەدٸ, جوعارى وقۋ ورنى ٸشٸندەگٸ ساياساتتىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارىن (اكادەمييالىق ادالدىق, اشىقتىق جەنە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل) تٷسٸندٸ. سىبايلاس جەمقورلىق فاكتٸلەرٸن انىقتاۋ ماقساتىندا ستۋدەنتتەر اراسىندا جاسىرىن ساۋالناما جٷرگٸزٸلەدٸ.
سونىمەن قاتار, ستۋدەنتتەرمەن جٷيەلٸ تٷردە سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ كەز كەلگەن كٶرٸنٸستەرٸنە قارسى بولۋدى قالىپتاستىرۋ بويىنشا تەربيەلٸك ساعاتتار ٶتكٸزٸلەدٸ. ۋنيۆەرسيتەت ستۋدەنتتەرٸ «سەنٸم جەشٸكتەرٸ» تۋرالى جاقسى بٸلەدٸ, وندا ولار سىبايلاس جەمقورلىق بويىنشا زاڭ بۇزۋشىلىق فاكتٸلەرٸ تۋرالى مەلٸمەت قالدىرا الادى. سونداي-اق, ۋنيۆەرسيتەت حوللىندا سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل اگەنتتٸگٸ دەپارتامەنتٸنٸڭ ٶكٸلٸ ستۋدەنتتٸك ومبۋدسمەن تۋرالى اقپارات ورنالاستىرىلعان.
تٶرت مەديتسينالىق جوو (مۋك, مۋس, قازۇمۋ, بقمۋ) قازاقستاندا قۇرىلعان اكادەمييالىق ادالدىق ليگاسىنىڭ مٷشەسٸ. اكادەمييالىق ادالدىق ليگاسى - اكادەمييالىق ادالدىق پەن ونىڭ بۇزىلۋىنا قارسى قاعيداتتارىن ەنگٸزۋ ارقىلى بٸلٸم بەرۋ ساپاسىن ارتتىرۋدى كٶزدەيتٸن ۋنيۆەرسيتەتتەر قاۋىمداستىعى.
«جالپى, مينيسترلٸك بارلىق مەديتسينالىق جوو ادالدىق, جاۋاپكەرشٸلٸك جەنە ترانسپارەنتتٸلٸك قاعيداتتارىن ەنگٸزۋ بويىنشا جۇمىستى جالعاستىرادى», دەلٸنگەن حابارلامادا.
