قر پرەمەر-مينيسترٸ ا. ماميننٸڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن ٷكٸمەت وتىرىسىندا استىق جيناۋ ناۋقانىنىڭ قورىتىندىلارى تۋرالى قر اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترٸ س. وماروۆ باياندادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸنٸڭ دەرەكتەرٸ بويىنشا, 2019 جىلى ەلٸمٸزدە ەگٸن جيناۋ جۇمىستارى ۋاقىتىلى باستالدى جەنە وبلىس ەكٸمدٸكتەرٸنٸڭ مەلٸمەتتەرٸنە سەيكەس, دەندٸ داقىلداردىڭ 15,2 ملن گەكتار جالپى القابىنىڭ 15,1 ملن گەكتارى جينالدى, بۇل 99,2%-دى قۇرايدى. 19,1 ملن توننا استىق باستىرىلدى. ورتاشا ٶنٸمدٸلٸك 12,6 تس/گا قۇرادى.
بيىل جاز ماۋسىمىنىڭ ىستىق ەرٸ قۇرعاق بولۋى دەندٸ داقىلدار ٶنٸمدٸلٸگٸنٸڭ تٶمەندەۋٸنە سەبەپ بولدى. سونىڭ نەتيجەسٸندە ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا دەندٸ داقىلدار ٶندٸرٸسٸنٸڭ تٶمەندەۋٸ كٷتٸلۋدە. جازدىڭ اپتاپ ىستىعىمەن قاتار, ەگٸن جيناۋ جۇمىستارى بارىسىندا ۇزاق مەرزٸمدٸ (جالپى ەسەپپەن 15-20 كٷن) جاۋىن-شاشىن بولدى, بۇل ٶز كەزەگٸندە استىقتىڭ ساپاسىنا دا, ٶنٸمدٸلٸگٸنە دە ەسەر ەتتٸ.
الدىن-الا ەسەپتەر بويىنشا, بيىل دەندٸ جەنە دەندٸ بۇرشاق داقىلدارىنىڭ ٶنٸمدٸلٸگٸ بۋنكەرلٸك سالماقتا شامامەن 19 ملن توننانى قۇراۋى مٷمكٸن, بۇل 2018 جىلعى ٶنٸممەن سالىستىرعاندا 2 ملن تونناعا كەم.
وبلىستار ەكٸمدٸكتەرٸنٸڭ جەدەل دەرەكتەرٸنە سەيكەس, بيىلعى 11 قازانداعى جاعداي بويىنشا 1,9 ملن توننا دەندٸ داقىل تۇقىمى سەبٸلدٸ, بۇل 99%-دى قۇرايدى, سونىڭ ٸشٸندە قوستاناي وبلىسى بويىنشا تۇقىم سەبۋ 98% اياقتالدى. تۇقىمداردى دايىنداۋ جۇمىستارى جالعاسۋدا. تۇقىم جەتٸسپەۋشٸلٸگٸ بولمايدى.
جالپى جينالعان جاڭا ٶنٸمنەن 2,9 ملن توننا ەلەۆاتورلارعا كەلٸپ تٷستٸ, ونىڭ 1,8 ملن تونناسىن بيداي, 700 مىڭ تونناسىن ارپا قۇرايدى.
جەدەل دەرەكتەرگە سەيكەس, ەلەۆاتورلارعا كەلٸپ تٷسكەن بيدايدىڭ 80%-عا جۋىعى ازىق-تٷلٸكتٸك, 20% — مال ازىقتىق جەنە تەحنيكالىق ماقساتقا ارنالعان بيداي. ٶتكەن جىلى ازىق-تٷلٸكتٸك بيدايدىڭ كٶلەمٸ 93% بولعان.
بيىلعى 2019/20 ماركەتينگتٸك جىلى دەندٸ داقىلدار ٶندٸرٸسٸنٸڭ ازايۋىنا بايلانىستى, ەكسپورتتىق ەلەۋەت ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا شامامەن 3 ملن تونناعا تٶمەندەۋٸ مٷمكٸن.
بۇل رەتتە, س. وماروۆتىڭ ايتۋىنشا, ەكسپورتتىق باعىتتاردى كەڭەيتۋگە باعىتتالعان ٶتكەن جىلعى ستراتەگييادان اعىمداعى جىلدىڭ ەكسپورتتىق ستراتەگيياسى ٶزگەشە بولادى.
«بۇل ماۋسىمدا نەگٸزگٸ مٸندەت – ورتالىق ازييا ەلدەرٸ – ٶزبەكستان, تەجٸكستان, قىرعىزستان, تٷرٸكمەنستان, سونداي-اق, اۋعانستان جەنە يران تەرٸزدٸ دەستٷرلٸ ٶتكٸزۋ نارىقتارىنداعى قازاقستاندىق استىقتىڭ ورنىن ساقتاپ قالۋ», — دەپ تٷسٸندٸرٸپ ٶتتٸ اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترٸ.
اتالعان ەلدەردەگٸ جوعارى ٶنٸمگە بايلانىستى دەستٷرلٸ يمپورتتاۋشى ەلدەردٸڭ سۇرانىسى دا تٶمەندەيتٸنٸن ايتا كەتكەن جٶن.
وسىعان بايلانىستى وسى باعىتتاردا بيداي مەن ۇننىڭ 5 ملن توننادان كەم بولمايتىن ورتاشا جىلدىق كٶلەمٸن ەكسپورتقا شىعارۋدى قامتاماسىز ەتۋ قاجەت.
سونىمەن قاتار, قول جەتكٸزٸلگەن كەلٸسٸمدەر (حاتتامالارعا قول قويۋ) اياسىندا پەرسپەكتيۆتٸ قىتاي باعىتىندا جوعارى ساپالى Hi-Pro بيدايىن, ارپانى ەكسپورتتاۋ قارقىنىن ساقتاپ قالۋ قاجەت.
