قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸنٸڭ كٶمەكشٸسٸ مۇرات نۇرتٸلەۋوۆ مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنا مەملەكەتتٸك ساپارىنىڭ مەن-جايى تۋرالى سۇحبات بەردٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات تٸلشٸسٸ.
- مۇرات ەبۋعاليۇلى, قازاق-قىتاي قارىم-قاتىناسىنىڭ تاريحى تەرەڭ ەكەنٸ بەلگٸلٸ. ەكٸ مەملەكەت اراسىندا بەرٸك بايلانىستاردىڭ ورناۋىنا ەكٸ حالىقتىڭ ٶزارا جاقىن قارىم-قاتىناسى دا زور ىقپال ەتتٸ. دەل قازٸر قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەن قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسى اراسىنداعى بايلانىستى قالاي سيپاتتاپ بەرەر ەدٸڭٸز?
– قىتاي مەن ۇلى دالانىڭ ەجەلگٸ مەملەكەتتەرٸ عاسىرلار بويى ٶزارا تىعىز بايلانىس ۇستاپ كەلدٸ. ىنتىماقتاستىقتىڭ باستى كٶپٸرٸ - ۇلى جٸبەك جولى – شىعىس پەن باتىستى ەكونوميكالىق تۇرعىدان عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, مەدەني-گۋمانيتارلىق بايلانىستاردىڭ دا ٶزەگٸنە اينالعان بٸرەگەي ساۋدا-ترانزيتتٸك جەلٸ بولعان ەدٸ. وسى ارقىلى يدەيالارمەن جەنە بٸلٸممەن ٶزارا الماسۋدىڭ قارقىندى پروتسەسٸ جٷردٸ. مۇنىڭ بەرٸ بٸزدٸڭ ەكٸجاقتى قارىم-قاتىناستارىمىزدى جان-جاقتى ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸك دەڭگەيٸنە كٶتەرۋ ٷشٸن قولايلى جاعداي تۋعىزدى. قر تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جەنە قىتاي باسشىلارىنىڭ تاباندىلىعى مەن كٷش-جٸگەرٸنٸڭ ارقاسىندا بٷگٸنگٸ كٷنٸ ەلەم جٸبەك جولىنىڭ جاڭا زاماناۋي تۇجىرىمداماسىن جەنە ونىڭ قايتا جاڭعىرعانىن كٶرٸپ وتىر. حالىقتار مەن مەملەكەتتەر اراسىنداعى ٶزارا تيٸمدٸ ساۋدا-ساتتىق – دوستىقتىڭ, تەڭ قۇقىقتىڭ, ەگەمەندٸك پەن شەكارالاردىڭ مىزعىماستىعىن قۇرمەتتەۋدٸڭ كەپٸلٸ. قىتاي 2002 جىلدىڭ 10 مامىرىندا بەيجٸڭدە قازاقستانمەن مەملەكەتتٸك شەكارانى دەماركاتسييالاۋ تۋرالى حاتتاماعا قول قويعان العاشقى ەل. قۇجاتقا قازاقستان مەن قىتايدىڭ سول كەزدەگٸ سىرتقى ٸستەر مينيسترلەرٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ پەن تان تسزياسيۋان قول قويدى. بٷگٸندە 1700 شاقىرىمنان اساتىن قازاقستان-قىتاي شەكاراسى دوستىق پەن ٶزارا تيٸمدٸ ىنتىماقتاستىقتىڭ شەكاراسىنا اينالدى. بۇل مەسەلەلەر قازاقستاننىڭ ۇلتتىق مٷددەسٸ مەن حالىقارالىق قۇقىق پرينتسيپتەرٸن تولىق ساقتاي وتىرىپ رەتتەلگەنٸن ۇمىتپايىق.
بٸز كٶپجاقتى جەنە ٶڭٸرلٸك ۇيىمدار مەن فورۋمدار شەڭبەرٸندە ىنتىماقتاستىقتى بەلسەندٸ تٷردە كٷشەيتٸپ كەلەمٸز. قازاقستان مەن قىتاي حالىقارالىق باستامالاردى قولدايدى. جاھاندىق كٷن تەرتٸبٸندەگٸ كٶپتەگەن ٶزەكتٸ مەسەلەلەر بويىنشا بٸزدٸڭ ۇستانىمدارىمىز سەيكەس كەلەدٸ.
بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستان-قىتاي قاتىناستارىنىڭ شارتتىق-قۇقىقتىق بازاسى ەرتٷرلٸ سالالار بويىنشا 250-دەن استام ٷكٸمەتارالىق جەنە ۆەدومستۆوارالىق كەلٸسٸمدەردٸ قامتيدى.
بۇل رەتتە, 2002 جىلى جەلتوقساندا بەيجٸڭدە قول قويىلعان تاتۋكٶرشٸلٸك, دوستىق جەنە ىنتىماقتاستىق تۋرالى شارت, ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸكتٸ بەلگٸلەۋ جەنە دامىتۋ تۋرالى بٸرلەسكەن دەكلاراتسييا (2005 ج.), سونداي-اق 2015 جىلى قابىلدانعان جان-جاقتى ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸك قاتىناستارىنىڭ جاڭا كەزەڭٸ تۋرالى بٸرلەسكەن دەكلاراتسييا سەكٸلدٸ قۇجاتتاردىڭ ماڭىزى ەرەكشە. وسى قۇجاتتار تاراپتاردىڭ ىنتىماقتاستىقتى ودان ارى تەرەڭدەتە تٷسۋگە نيەتتٸ ەكەندەرٸن كٶرسەتتٸ.
ەكٸجاقتى ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىققا كەلەتٸن بولساق, بٷگٸندە ول ترانزيتتٸك-كٶلٸك ينفراقۇرىلىمىن, ساۋدانى, ٶڭدەۋشٸ ٶنەركەسٸپتٸ, قارجى جەنە ەنەرگەتيكالىق سەكتورلاردى, ماشينا جاساۋدى جەنە باسقا دا ماڭىزدى سالالاردى قامتىپ, وڭ نەتيجە كٶرسەتٸپ وتىر.
بٸزدٸڭ ەلدەرٸمٸز بٸرقاتار اۋقىمدى ەكونوميكالىق جوبالاردى جٷزەگە اسىرىپ, ەۋروپا مەن ازييا اراسىنداعى كٶلٸك كٷرە جولدارىن قالىپتاستىرۋدا. بۇل تۇرعىدا بٸزدٸڭ «نۇرلى جول» جاڭا ەكونوميكالىق ساياساتىمىزدىڭ جەنە بەيجٸڭنٸڭ «جٸبەك جولىنىڭ ەكونوميكالىق بەلدەۋٸ» باستاماسىنىڭ ۇشتاسۋى ٶزەكتٸ بولىپ تابىلادى.
وسىنىڭ بارلىعى ەكٸ مەملەكەتتٸ ۇزاق مەرزٸمدٸ ىنتىماقتاستىققا, ٶزارا سىيلاستىققا جەنە مەملەكەتارالىق قارىم-قاتىناستىڭ جالپى قابىلدانعان نورمالارىن ساقتاۋعا باعىتتالعانىن كٶرسەتەدٸ. بٸز جاقىن كٶرشٸلەرمٸز, سوندىقتان پراگماتيكالىق جەنە ٶزارا باتىل ەرٸپتەستٸك ەكٸ حالىقتىڭ ٶركەندەۋٸنٸڭ نەگٸزگٸ فاكتورى, سونداي-اق ٶڭٸرلٸك ەل-اۋقات پەن قاۋٸپسٸزدٸكتٸڭ كەپٸلٸ بولىپ تابىلاتىنىن جاقسى تٷسٸنەمٸز.
– قىتاي قازاقستاننىڭ ەڭ ٸرٸ سىرتقى ساۋدا سەرٸكتەستەرٸنٸڭ بٸرٸ. بٷگٸنگٸ كٷن تەرتٸبٸندە ەكٸجاقتى ىنتىماقتاستىقتىڭ قانداي مەسەلەلەرٸ ٶزەكتٸ? سٸزدٸڭ ويىڭىزشا, نەنٸ ەرەكشە اتاپ ٶتۋگە بولادى?
– دۇرىس ايتاسىز, قىتاي بٷگٸندە قازاقستاننىڭ ٸرٸ ساۋدا سەرٸكتەستەرٸنٸڭ بٸرٸ سانالادى. ەكٸجاقتى ساۋدا كٶلەمٸ بىلتىردىڭ ٶزٸندە عانا 11,7 ملرد دوللاردى قۇرادى. بۇل رەتتە سوڭعى جىلدارى ەكٸجاقتى ساۋدا-ساتتىقتاعى قۇرىلىم مەن تەپە-تەڭدٸكتٸ جاقسارتۋ ٷردٸسٸ بايقالىپ وتىرعانىن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ.
قر ۇلتتىق بانكٸنٸڭ مەلٸمەتٸ بويىنشا, قىتاي بٸزدٸڭ ەلگە ينۆەستيتسييا تارتۋ جاعىنان نيدەرلاندى, اقش, ۇلىبريتانييادان كەيٸنگٸ تٶرتٸنشٸ ورىندا (15,6 ملرد.) تۇر. بۇعان قوسا قازاقستاننىڭ بارلىق ينۆەستيتسييالىق جوبالارى بويىنشا ناقتى ۇستانىمى مەملەكەتتٸك مٷددەلەردٸ, كوممەرتسييالىق ماقساتتى, قازاقستاندىقتار ٷشٸن جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋدى ەسكەرە وتىرىپ قالىپتاسادى.
«استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعى كووپەراتسيياعا ٷلكەن مٷمكٸندٸكتەر اشىپ وتىر. NASDAQ, لوندون بيرجاسىمەن جەنە Goldman Sacks-پەن قاتار, احقو بيرجاسىنىڭ قۇرىلتايشىلارى قۇرامىنا شانحاي قور بيرجاسى مەن «جٸبەك جولى» قورى كٸرٸپ وتىر. ال قىتايدىڭ مەملەكەتتٸك دامۋ بانكٸ مەن China Construction Bank ورتالىق الاڭىنان ٶزدەرٸنٸڭ ٶكٸلدٸكتەرٸن اشتى.
ەرينە, كەسٸپورىندار مەن ٸسكەرلٸك قاۋىمداستىقتان تٷرلٸ جوبالاردى جٷزەگە اسىرۋ جٶنٸندە كٶپتەگەن ۇسىنىستار كەلٸپ تٷسەدٸ. ولاردىڭ ەڭ پەرسپەكتيۆالى جوبالارىن مۇقييات ٸرٸكتەۋ ٷشٸن بٸرقاتار ەكٸجاقتى قۇرىلىمدار بار. اتاپ ايتقاندا, ٷكٸمەت باسشىلارىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارلارى دەڭگەيٸندە ىنتىماقتاستىق جٶنٸندەگٸ كوميتەتتٸ, قر مەن قحر بيزنەس-توپتارىنىڭ ٶكٸلدەرٸ قاتىساتىن ٸسكەرلٸك كەڭەسٸن, سونداي-اق قر-قحر ٶڭٸرارالىق ىنتىماقتاستىق فورۋمىن اتاپ ٶتەر ەدٸم.
– ىنتىماقتاستىقتىڭ قولدا بار ەلەۋەتٸن پايدالانا وتىرىپ, بٸزگە قاي باعىتتا ەرٸ قاراي جىلجۋعا بولادى? قانداي سالالار ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸكتٸڭ «درايۆەرٸ» سانالادى?
– مەنٸڭ ويىمشا, بۇل جەردە دامۋدىڭ جاھاندىق ترەندتەرٸن ەسكەرۋ قاجەت. بٸرٸنشٸ كەزەكتە, بۇل ساندىق تەحنولوگييالار سالاسى. وسى سالادا قىتاي ٷلكەن تابىستارعا قول جەتكٸزدٸ. بٷگٸنگٸ تاڭدا قحر-دا يننوۆاتسييالىق ەكونوميكانىڭ 5G, Big-Data, ينتەرنەت زاتتار, جاساندى ينتەللەكت, بۇلتتى تەحنولوگييالار جەنە سۋپەركومپيۋتەرلەر, روبوتتاندىرۋ سيياقتى باعىتتارى جىلدام دامىپ كەتكەن. ەلبەتتە, قازاقستان ەكسپەريمەنتتٸك زەرتحانالار, بٸرلەسكەن يننوۆاتسييالىق جەنە IT-ورتالىقتار قۇرۋعا مٷددەلٸ ەكەنٸ تٷسٸنٸكتٸ. وسىنداي ورتالىقتاردى ورنالاستىرۋدا ەڭ قولايلى الاڭداردىڭ بٸرٸ – «استانا حاب» ٸت-ستارتاپتاردىڭ حالىقارالىق تەحنوپاركٸ.
تەز دامىپ كەلە جاتقان قىتاي ساپالى ەرٸ ەكولوگييالىق تازا اۋىل شارۋاشىلىعى ٶنٸمدەرٸن ساتىپ الۋعا مٷددەلٸ. ال, بٸزدٸڭ ەلٸمٸز اۋقىمدى اگرارلىق مٷمكٸندٸكتەرگە يە جەنە قىتاي نارىعىنا شىعارىلاتىن ٶز اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارلارىنىڭ ەكسپورتىن ارتتىرۋدى كٶزدەيدٸ.
قازٸرگٸ ۋاقىتتا بيداي, قانت, سٷت, ەت, جٷن, زىعىر, قىزاناق, راپس مايى جەنە باسقا دا اۋىل شارۋاشىلىعى ٶنٸمدەرٸن ٶڭدەۋ جەنە ەكسپورتتاۋ سالاسىندا بٸرقاتار بٸرلەسكەن ينۆەستيتسييالىق جوبالار ٸسكە اسىرىلۋدا.
قىتاي – ەلەمدەگٸ ەڭ ٸرٸ ەنەرگييا تۇتىنۋشى مەملەكەتتەردٸڭ بٸرٸ ەرٸ جاھاندىق ەكولوگييالىق باستامالاردىڭ جاقتاۋشىسى. سوندىقتان قورشاعان ورتانى قورعاۋ, ترانسشەكارالىق ٶزەندەردٸڭ سۋ رەسۋرستارىن ۇتىمدى باسقارۋ, بالامالى جەنە جاڭارتىلاتىن ەنەرگييا كٶزدەرٸن دامىتۋ مەسەلەلەرٸ كٷن تەرتٸبٸندەگٸ ەكٸجاقتى ٶزارا ٸس-قيمىلدىڭ باسىم باعىتتارى سانالادى.
عىلىم, بٸلٸم, كينەماتوگرافييا جەنە تۋريزمدٸ قوسا العاندا, مەدەني-گۋمانيتارلىق سالاداعى ٶزارا ىقپالداستىق پەرسپەكتيۆاسىنىڭ دا ەلەۋەتٸ زور.
بولاشاقتا وسى باعىتتاردىڭ بارلىعى قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى جان-جاقتى ىنتىماقتاستىقتى نىعايتا تٷسەدٸ دەپ ويلايمىن.
– قازاقستان «نۇرلى جول» مەملەكەتتٸك ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ باعدارلاماسىن تابىستى جٷزەگە اسىرىپ كەلەدٸ. قىتاي ٶزٸنٸڭ «بٸر بەلدەۋ, بٸر جول» اتتى جاھاندىق باستاماسىن قولعا الدى. قازٸرگٸ ۋاقىتتا بٸزدٸڭ ەلٸمٸزگە وسى ەكٸ اۋقىمدى جوبالاردىڭ ۇشتاسۋى قانداي پايدا ەكەلەدٸ?
– بٷگٸندە قحر – وراسان زور نارىعى بار ەلەمنٸڭ ەكٸنشٸ ەكونوميكاسى. بەيجٸڭ ٶتكەن قىرىق جىلدىڭ ٸشٸندە «بٸر بەلدەۋ, بٸر جول» شەڭبەرٸندە جاھاندىق ينفراقۇرىلىمدىق جوبالاردى ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن قاجەتتٸ ينۆەستيتسييالىق جەنە تەحنولوگييالىق ەلەۋەتكە يە بولدى. ايتپاقشى, بيىل قحر تٶراعاسى سي تسزينپيننٸڭ نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتٸندە ۇسىنعان «جٸبەك جولىنىڭ ەكونوميكالىق بەلدەۋٸ» باستاماسىنىڭ رەسمي تٷردە جارييالانعانىنا 6 جىل تولادى.
بۇل تۇرعىدا قىتايدىڭ ترانسكونتينەنتالدىق باستامالارى ەۋرازييا جٷرەگٸندە ورنالاسقان جەنە ەلەمدٸك مۇحيتقا شىعا المايتىن ەلٸمٸز ٷشٸن جاڭا پەرسپەكتيۆالار مەن مٷمكٸندٸكتەرگە جول اشادى. قازاقستان ٶزٸنٸڭ ترانزيتتٸك ەلەۋەتٸن دامىتۋ ٷشٸن ازييا, ەۋروپا جەنە تاياۋ شىعىس ەكونوميكالىق پوليۋستەرٸ اراسىنداعى دەنەكەر رەتٸندە گەوەكونوميكالىق ورنىن يەلەنۋگە ۇمتىلادى. اتالعان ەكونوميكالىق پوليۋستەردە قازٸرگٸ تاڭدا ەلەمدٸك جٸٶ-نٸڭ 60 پايىزدان استامى شوعىرلانعان.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى اۋماعى ارقىلى ٶتەتٸن ترانزيتتٸك باعىتتار «قىتاي – ورتالىق ازييا – باتىس ازييا» جەنە «قىتاي-ٷندٸقىتاي» ەكونوميكالىق دەلٸزدەرٸن قۇرا وتىرىپ, قىتايدىڭ ەۋروپا, تاياۋ شىعىس جەنە تمد نارىقتارىنا جىلدام شىعۋىنا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. ايتا كەتۋ كەرەك, قازاقستان اۋماعى ارقىلى قىتاي مەن ەۋروپا اراسىنداعى ترانزيتتٸك اعىنداردىڭ شامامەن 50 پايىزى ٶتەدٸ. بٸراق نارىقتاعى بەسەكەلەستٸك ٷلكەن بولعاندىقتان, بٸز قارقىندى بەسەڭدەتپەۋٸمٸز كەرەك.
وسى جوعارىدا اتالعان مٸندەتتەر, جالپى, وسى ەكٸ باعدارلامانىڭ ۇشتاسۋىنا جاۋاپ بەرەدٸ.
«نۇرلى جول» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى اياسىندا كەلەشەگٸ بار ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار ٸسكە اسىرىلدى. ولاردىڭ ٸشٸندە: قۇرعاق پورت جەنە «قورعاس – شىعىس قاقپاسى» اەا ينفراقۇرىلىمى, «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» حالىقارالىق ترانزيتتٸك دەلٸزٸنٸڭ قازاقستاندىق بٶلٸگٸ, سونداي-اق جالپى ۇزىندىعى 900 شاقىرىمدى جۋىق «قازاقستان-تٷرٸكمەنستان-يران» جاڭا تەمٸرجول دەلٸزٸ بار.
ۇقۇ دامىتۋ مەسەلەسٸندە قازاقستان قىتايدىڭ نەگٸزگٸ سەرٸكتەسٸ دەپ ايتۋعا بولادى.
«بٸر بەلدەۋ, بٸر جول» باعدارلاماسىن جٷزەگە اسىرۋ بارىسىندا قازاقستان قىتايدىڭ نەگٸزگٸ سەرٸكتەسٸ بولعانىن اتاپ ٶتۋ كەرەك.
– پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنا العاشقى ساپارىنىڭ كٷن تەرتٸبٸندە قانداي مەسەلەلەر تۇر? ساپار باعدارلاماسى قانداي بولادى? الداعى كەزدەسۋلەردەن نە كٷتۋگە بولادى?
– بٸز پرەزيدەنت قاسىم-جومارت كەمەلۇلى توقاەۆتىڭ قحر-عا جاساعان العاشقى مەملەكەتتٸك ساپارىنىڭ ساپالى ەرٸ مازمۇندى بولۋىنا باسا مەن بەرەمٸز. قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ قۇرىلعانىنا 70 جىل تولۋىنا وراي قحر تٶراعاسى سي تسزينپيننٸڭ شاقىرۋى بويىنشا بۇل ساپاردىڭ ۇيىمداستىرىلۋى ٶتە ماڭىزدى. ساپاردىڭ ٶزەكتٸلٸگٸ ەكٸ ەل اراسىنداعى جان-جاقتى ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸكتٸ ودان ەرٸ نىعايتۋدىڭ جاڭا جولدارىن ٸزدەۋ قاجەتتٸلٸگٸنەن تۋىنداپ وتىر.
مەملەكەتتٸك ساپار باعدارلاماسى – ٶتە مازمۇندى. قحر تٶراعاسى سي تسزينپينمەن كەلٸسسٶز جٷرگٸزۋ جوسپارلانعان. ونىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جاڭا كەزەڭدە جان-جاقتى ستراتەگييالىق سەرٸكتەستٸكتٸ دامىتۋ تۋرالى بٸرلەسكەن مەلٸمدەمەگە قول قويۋ جوسپارلانىپ وتىر.
سونداي-اق قحر مەملەكەتتٸك كەڭەسٸنٸڭ پرەمەرٸ لي كەتسيانمەن جەنە حالىق ٶكٸلدەرٸنٸڭ بٷكٸلقىتايلىق جينالىسى تۇراقتى كوميتەتٸنٸڭ تٶراعاسى لي چجانشامەن كەزدەسۋلەر ٶتەدٸ دەپ كٷتٸلۋدە.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ قازاقستان-قىتاي ٸسكەرلٸك كەڭەسٸنٸڭ التىنشى وتىرىسىنا قاتىسۋى جوسپارلانعان. باعدارلاماعا سەيكەس قىتاي قوعامدىق عىلىمدار اكادەميياسىندا سٶز سٶيلەيدٸ.
مەملەكەت باسشىسى ساپار بارىسىندا چجەتسزيان پروۆينتسيياسىنداعى حانچجوۋ قالاسىنا بارادى. وندا, اتاپ ايتقاندا, پرەزيدەنتتٸڭ «Alibaba Group» ديرەكتورلار كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى دجەك مامەن كەزدەسۋٸ, سونداي-اق «Hikvision» كومپانيياسىنا بارۋى جوسپارلانىپ وتىر. سونىمەن قاتار, ساپار اياسىندا قازاقستاندىق تاراپقا ٷلكەن دەرەكتەردٸ ٶڭدەۋ ٷشٸن سۋپەركومپيۋتەر بەرۋ تۋرالى كەلٸسٸمگە قول قويىلادى.
جالپى العاندا شامامەن ون قۇجاتقا قول قويىلماق. اتاپ ايتقاندا, اۋىل شارۋاشىلىعى ٶنٸمٸن ەكسپورتتاۋ, تٶتەنشە جاعدايلار كەزٸندەگٸ ىنتىماقتاستىق, IT-تەحنولوگييالار, ەلەكتروندىق ساۋدا سالالارى بويىنشا ەكٸ جاقتى كوممەرتسييالىق كەلٸسٸمدەر جاسالادى.
جالپى, مەملەكەت باسشىسىنىڭ قحر-عا الداعى ساپارى قازاقستاننىڭ ۇزاق مەرزٸمدٸ ستراتەگييالىق مٷددەلەرٸنە ساي كەلەدٸ. بٸزدٸڭ سىرتقى ساياساتىمىز حالىققا ٸس جٷزٸندە پايدا ەكەلۋدٸ, جاڭا ٶسٸم كٶزدەرٸ مەن جۇمىس ورىندارىن اشۋعا ىقپال ەتۋدٸ, قازاقستاندىقتاردىڭ ەل-اۋقاتىن ارتتىرۋعا جەردەمدەسۋگە باعىتتالعان. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستى ۇستانىمى وسىنداي.
- سۇحباتىڭىز ٷشٸن راحمەت!