سەنات تٶراعاسى مەۋلەن ەشٸمباەۆ باستاعان قازاقستان پارلامەنتٸنٸڭ دەپۋتاتتارى تمد پارلامەنتارالىق اسسامبلەياسى كەڭەسٸنٸڭ وتىرىسىنا قاتىستى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
جيىن رەسەيدٸڭ سانكت-پەتەربۋرگ قالاسىندا ٶتتٸ. ٸس-شارا بارىسىندا قاتىسۋشىلار – تمد ەلدەرٸ ۇلتتىق پارلامەنتتەرٸنٸڭ باسشىلارى – اسسامبلەيانىڭ قىزمەتٸنە قاتىستى بٸرقاتار مەسەلەنٸ, ونىڭ ٸشٸندە ۇيىمنىڭ 2020 جىلعى جۇمىسىنىڭ قورىتىندىسىن تالقىلادى.
كٷن تەرتٸبٸندە تمد پارلامەنتارالىق اسسامبلەياسىنان كەلگەن حالىقارالىق بايقاۋشىلاردىڭ بيىل 10 قاڭتاردا ٶتكەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتٸ مەجٸلٸسٸ دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋىنا جٷرگٸزگەن مونيتورينگتٸڭ قورىتىندىسى بويىنشا ەسەبٸ دە قارالدى. وتىرىستا سٶز سٶيلەگەن مەۋلەن ەشٸمباەۆ قر پارلامەنتٸ مەجٸلٸسٸ دەپۋتاتتارىنىڭ كەزەكتٸ سايلاۋىنا حالىقارالىق بايقاۋشىلار جٸبەرگەنٸ ٷشٸن ۇيىمعا العىس بٸلدٸردٸ.
«ٶتكەن سايلاۋ قازاقستاندا ٸسكە اسىرىلىپ جاتقان ساياسي رەفورمالار اياسىندا ماڭىزدى كەزەڭگە اينالدى. بۇل جولى تەك پارلامەنت مەجٸلٸسٸنٸڭ دەپۋتاتتارى عانا ەمەس, سونىمەن بٸرگە جەرگٸلٸكتٸ ٶكٸلدٸ ورگاندار – مەسليحاتتاردىڭ دا دەپۋتاتتارى پارتييالىق تٸزٸممەن سايلاندى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىمەن العاش رەت پارتييالىق تٸزٸمدە ەيەلدەر مەن جاستارعا ارنالعان 30 پايىزدىق كۆوتا قاراستىرىلدى. مەجٸلٸس قىزمەتٸندە سالماقتى قۇقىققا يە بولعان پارلامەنتتٸك وپپوزيتسييا ينستيتۋتى زاڭمەن بەكٸتٸلدٸ», – دەدٸ مەۋلەن ەشٸمباەۆ.
ول الداعى ۋاقىتتا دا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جاڭعىرۋ باعدارىن ٸسكە اسىرۋ اياسىندا قازاقستانداعى ساياسي جٷيەنٸ جەتٸلدٸرۋ جۇمىستارى جالعاسا بەرەتٸنٸن تٸلگە تيەك ەتتٸ.
«جاڭا شاقىرىلىمداعى پارلامەنتتٸڭ الدىندا سٶز سٶيلەگەن قازاقستان پرەزيدەنتٸ ٶتكەن سايلاۋدىڭ تەجٸريبەسٸن ەسكەرە وتىرىپ, ساياسي پارتييالاردىڭ مەجٸلٸسكە ٶتۋ شەگٸن 7-دەن 5 پايىزعا تٶمەندەتۋدٸ ۇسىندى. مۇنداي قادام ەلدەگٸ ساياسي بەسەكەلەستٸكتٸڭ دامۋىنا ىقپال ەتەرٸ سٶزسٸز. ازاماتتاردىڭ سايلاۋ قۇقىعىن قورعاۋعا تيٸستٸ جاعداي جاساۋ ٷشٸن بارلىق دەڭگەيدەگٸ سايلاۋ بيۋللەتەندەرٸنە «بەرٸنە قارسىمىن» دەگەن جازۋ ەنگٸزٸلەتٸن بولدى», – دەدٸ مەۋلەن ەشٸمباەۆ.
سونىمەن قاتار وتىرىسقا قاتىسۋشىلار اسسامبلەيا جانىنداعى ەكونوميكا جٶنٸندەگٸ ساراپتامالىق كەڭەستٸڭ جۇمىسىن جەنە دوستاستىقتىڭ 2030 جىلعا دەيٸنگٸ ەكونوميكالىق دامۋ ستراتەگيياسىن ٸسكە اسىرۋ مٸندەتتەرٸن تالقىلادى.
تمد ەلدەرٸ پارلامەنتتەرٸنٸڭ باسشىلارى پاندەمييادان كەيٸنگٸ كەزەڭدە ەلدەرٸمٸزدٸڭ ەكونوميكاسىن قالپىنا كەلتٸرۋگە وسىنداي بٸرلەسكەن جۇمىستار تىڭ سەرپٸن بەرەتٸنٸنە سەنٸم بٸلدٸردٸ.
ودان بٶلەك, مەۋلەن ەشٸمباەۆ سانكت-پەتەربۋرگكە جۇمىس ساپارى بارىسىندا بٸرقاتار ەكٸجاقتى كەزدەسۋلەر ٶتكٸزدٸ.
ٶزبەكستان وليي ماجليس سەناتىنىڭ تٶرايىمى تانزيلا نارباەۆامەن كەزدەسۋدە ەكٸ جاق قازاقستان-ٶزبەكستان قارىم-قاتىناسىن ودان ەرٸ دامىتۋ مەسەلەلەرٸن سٶز ەتتٸ. ەرٸپتەستەر قازاقستان پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ 2019 جىلدىڭ سەۋٸر ايىندا ٶزبەكستانعا مەملەكەتتٸك ساپارى كەزٸندە جاسالعان كەلٸسٸمدەردٸڭ جەنە تانزيلا نارباەۆانىڭ 2019 جىلعى قاراشا ايىندا قازاقستانعا رەسمي ساپارى كەزٸندە قول قويىلعان ىنتىماقتاستىقتىڭ جول كارتاسىنداعى تارماقتاردىڭ بارلىعى دەرلٸك ٸسكە اسىرىلعانىن ەرەكشە ەكپٸنمەن اتاپ ٶتتٸ. سونداي-اق, مەۋلەن ەشٸمباەۆتىڭ بيىلعى جازعا جوسپارلانعان ٶزبەكستانعا ساپارى دا ەكٸ ەلدٸڭ ىنتىماقتاستىعىن ارتتىرۋعا ٶز سەپتٸگٸن تيگٸزەتٸنٸ ايتىلدى.
«بٸزدٸڭ مەملەكەتتەرٸمٸزدٸڭ اراسىنداعى تىعىز, جان-جاقتى جەنە ٶزارا سەنٸمگە نەگٸزدەلگەن قارىم-قاتىناس ەكٸ ەلدٸڭ ۇلتتىق مٷددەلەرٸنە تولىق ساي كەلەدٸ. قازٸردٸڭ ٶزٸندە ەكٸجاقتى بايلانىس اياسىندا كٶپ شارۋا اتقارىلدى. ەكٸ ەلدٸڭ پرەزيدەنتتەرٸ مەملەكەتارالىق بايلانىستارىمىزدىڭ ەرەكشە قارقىنمەن دامۋىنا بار جاعدايدى جاساپ كەلەدٸ. قازاقستان پارلامەنتٸنٸڭ سەناتى ىنتىماقتاستىقتى ەرٸ قاراي ارتتىرۋعا جەنە بۇل باعىتتا بەلسەندٸ جۇمىس جٷرگٸزۋگە دايىن», – دەدٸ مەۋلەن ەشٸمباەۆ.
رەسەي فەدەراتسيياسى فەدەرالدىق جينالىسى فەدەراتسييا كەڭەسٸنٸڭ تٶرايىمى ۆالەنتينا ماتۆيەنكومەن كەزدەسۋدە قاتىسۋشىلار قازاقستان مەن رەسەي اراسىنداعى پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ دامۋ دەڭگەيٸنە جوعارى بەردٸ جەنە وسى بايلانىستى ەرٸ قاراي نىعايتۋعا تولىق مٷمكٸندٸك بار ەكەنٸنە نازار اۋداردى.
«قازاقستان مەن رەسەيدٸڭ مەملەكەتارالىق ىنتىماقتاستىعىندا بٸزدٸڭ پارلامەنتارالىق بايلانىسىمىزدىڭ ماڭىزى زور. ەلدەرٸمٸزدٸڭ ٶسٸپ-ٶركەندەۋٸ كٶپ جاعدايدا تاتۋ كٶرشٸلٸك, سىندارلى جەنە ٶزارا تيٸمدٸ قارىم-قاتىناسقا بايلانىستى», – دەدٸ قازاقستان سەناتىنىڭ سپيكەرٸ.
بۇدان باسقا تاراپتار قازاقستان مەن رەسەيدٸڭ ەكٸجاقتى كٷن تەرتٸبٸندەگٸ بٸرقاتار مەسەلەگە كٶڭٸل بٶلدٸ.
مەۋلەن ەشٸمباەۆ پەن ەزەربايجان رەسپۋبليكاسى ميللي مەدجلٸسٸنٸڭ تٶرايىمى ساحيبا گافاروۆا كەزدەسۋٸندە ەلدەرٸمٸز اراسىنداعى پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىق پەن ٶزارا تيٸمدٸ قارىم-قاتىناستى ودان ەرٸ نىعايتۋ مەسەلەلەرٸ كەڭٸنەن سٶز بولدى. قازاقستان دەلەگاتسيياسىنىڭ باسشىسى ەرٸپتەسٸن تاۋلى قاراباق قاقتىعىسىنىڭ اياقتالۋىمەن قۇتتىقتاپ, ەلٸمٸزدٸڭ اتالعان ٶڭٸردٸڭ ينفراقۇرىلىمىن قالپىنا كەلتٸرۋگە قاتىسۋ نيەتٸن تاعى بٸر رەت راستادى. ودان بٶلەك, ەكٸ تاراپ پاندەمييادان كەيٸنگٸ كەزەڭدە ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتى جانداندىرۋعا سەنٸم بٸلدٸردٸ.
سونداي-اق, مەۋلەن ەشٸمباەۆ ارمەنييا رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق جينالىسىنىڭ تٶراعاسى ارارات ميرزويانمەن ەكٸجاقتى كەزدەسۋ ٶتكٸزدٸ. سونىڭ بارىسىندا ەلدەرٸمٸز اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق جەنە مەدەني-گۋمانيتارلىق قارىم-قاتىناستار پاندەميياعا قاراماستان قارقىندى دامىپ كەلە جاتقانى ايتىلدى.