
رەسەيدٸڭ ۋكرايناعا باسىپ كٸرۋٸنەن كەيٸن ورتالىق ازييانىڭ رەسەيمەن شەكارالاس جالعىز مەملەكەتٸ — قازاقستان مەسكەۋمەن قارىم-قاتىناسىن قايتا قاراۋدى جٶن كٶردٸ جەنە اقش, تٷركييا مەن قىتايدان ٶزٸنە وداقتاستار ٸزدەي باستادى. بۇل تۋرالى The Wall Street Journal جازدى, دەپ حابارلايدى Ulysmedia.kz.
كٶپ جىل بويى رەسەي مەن قىتاي قازاقستاندى "بٶلٸسكە" سالدى: مەسكەۋ قاۋٸپسٸزدٸكتٸ قاداعالادى, ال پەكين ەكونوميكالىق دامۋمەن اينالىستى. ۋكرايناداعى سوعىس باستالعالى جاعداي ٶزگەرە باستادى. سەۋٸر ايىنىڭ سوڭىندا قىتايدىڭ ۇلتتىق قورعانىس مينيسترٸ ۆەي فەنحە قازاقستانعا كەلٸپ, پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆپەن كەزدەستٸ. كەزدەسۋدە ولار ەسكەري ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا ۋاعدالاستى.
سونداي-اق, قازاقستان ناتو-عا كٸرەتٸن تٷركييامەن تىعىز بايلانىس ورناتۋعا نيەتتٸ. مامىر ايىنىڭ باسىندا توقاەۆ انكاراعا ۇشىپ باردى, وندا ەكٸ ەلدٸڭ ٶكٸلدەرٸ قازاقستاندا ەسكەري ۇشقىشسىز ۇشاقتاردى بٸرلەسٸپ ٶندٸرۋ تۋرالى كەلٸسٸمگە قول قويدى. سەۋٸر ايىنان باستاپ قر-عا بٸرنەشە امەريكالىق شەنەۋنٸكتەر كەلدٸ, مەسەلەن, ماۋسىم ايىندا ەلگە اقش ورتالىق قولباسشىلىعىنىڭ جاڭا باسشىسى, ارمييا گەنەرالى مايكل ەريك كۋريللا كەلدٸ.
سەۋٸر ايىندا قازاقستان ٶزٸنٸڭ قورعانىس بيۋدجەتٸن 441 ملرد تەڭگەگە ۇلعايتتى (سالىستىرۋ ٷشٸن: 2021 جىلعى جەلتوقساندا قر ەسكەرگە, پوليتسيياعا جەنە تج ورگاندارىنا 859 ملرد تەڭگە بٶلدٸ). اتىن اتاماۋدى ٶتٸنگەن جوعارى لاۋازىمدى شەنەۋنٸك قاراجاتتىڭ بٸر بٶلٸگٸ ەلدٸڭ ەسكەري رەزەرۆتەرٸن ۇلعايتۋعا باعىتتالاتىنىن ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, قازاقستان ۋكراينانىڭ قاتال قارسىلىعىنان ساباق الدى جەنە ارمييانى گيبريدتٸ سوعىسقا دايىن بولاتىنداي ەتٸپ رەفورمالاۋى تيٸس.
باتىستا كەيبٸرەۋلەر رەسەي ارميياسى قاۋٸپتٸ قارسىلاس ەمەس دەپ ويلاسا دا, ورتالىق ازييا ەلدەرٸنٸڭ بٸرٸندەگٸ جوعارى لاۋازىمدى شەنەۋنٸك رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ امبيتسييالارىنان قورقۋ كەرەك دەگەن پٸكٸردە:
"ەزٸرگە ولار بار ۋاقىتىن شىعىس ەۋروپا جەنە ۋكراينانى قىسۋ ٷشٸن جۇمساپ جاتىر. ەگەر ۋكراينا بولماسا, كەلەسٸ نىسانا بٸز بولماقپىز با?”.
قازاقستان, رەسەيمەن كٶرشٸلەس ورنالاسقان ورتالىق ازييانىڭ باسقا ەلدەرٸ سيياقتى رەسەي ۋكرايناعا باسىپ كٸرگەننەن كەيٸن سوعىسقا قاتىستى بەيتاراپ ۇستانىمدا قالدى. ەل تەپە-تەڭدٸكتٸ ساقتاۋعا نيەتتٸ: قر-دا ۋكرايناداعى سوعىسقا قارسى اكتسييالارعا تىيىم سالىندى, سونىمەن بٸرگە رەسەيدٸڭ باسىپ كٸرۋٸنٸڭ سيمۆولدارىنىڭ بٸرٸ – Z بەلگٸسٸن دەرٸپتەۋگە رۇقسات جوق.
ەسكە سالا كەتسەك, 17 ماۋسىمدا رەسەيدە پەتەربۋرگ حالىقارالىق ەكونوميكالىق فورۋمى ٶتتٸ, ٸس-شارا بارىسىندا مودەراتور مارگاريتا سيمونيان توقاەۆتان رف-نىڭ ۋكرايناداعى "ارنايى وپەراتسيياسىنا" دەگەن كٶزقاراسى تۋرالى سۇرادى. قازاقستان پرەزيدەنتٸ ەگەر ۇلتتاردىڭ ٶزٸن-ٶزٸ ايقىنداۋىنا جول بەرٸلسە, وندا جەر بەتٸندە 500-دەن استام مەملەكەت پايدا بولىپ, حاوس بولاتىنىن اتاپ ٶتتٸ. وسى سەبەپتٸ, توقاەۆتىڭ سٶزٸنشە, قازاقستان تايۆان مەن كوسوۆو, وڭتٷستٸك وسەتييا مەن ابحازييانى دا مويىندامايدى. مەملەكەت باسشىسى ەلٸمٸز لۋگانسك جەنە دونەتسك "رەسپۋبليكالارىنا" دا دەل وسىنداي كٶزقاراستا ەكەنٸن جەتكٸزدٸ.
«بۇل باعىتتا ەرتٷرلٸ پٸكٸر بار. تٸكەلەي ايتايىن. بٸزدٸڭ قوعام اشىق. ازاماتتىق قوعامنىڭ پٸسٸپ-جەتٸلگەنٸ انىق كٶرٸنەدٸ. ەرتٷرلٸ وي ايتىلادى. بىلاي دەر ەدٸم: قازٸرگٸ حالىقارالىق قۇقىق – بۇۇ جارعىسى. الايدا جارعىداعى ەكٸ قاعيدات دەل قازٸرگٸ زاماندا بٸر-بٸرٸنە قاراما-قايشى كەلەدٸ. بۇل – مەملەكەتتٸڭ اۋماقتىق تۇتاستىعى مەن ۇلتتىڭ ٶزٸن-ٶزٸن ايقىنداۋ قۇقىعى. بۇۇ-نىڭ نەگٸزٸن قالاۋشىلار كەزٸندە بۇل مەسەلەنٸ نازاردان تىس قالدىرعان سەكٸلدٸ. بەلكٸم, ەدەيٸ ەنگٸزگەن بولار», - دەدٸ ول.