© Photo: weronica0
قازاقستان ورتالىق ازييا جەنە كەيبٸر تمد ەلدەرٸ سيياقتى سۋدى ٶتە كٶپ تۇتىنادى, دەپ حابارلايدى Sputnik قازاقستان.
Aquastat مەلٸمەتٸنشە, قازاقستاندا 2020 جىلى جان باسىنا شاققانداعى سۋدىڭ جالپى كٶلەمٸ 1,31 مىڭ تەكشە مەتردٸ قۇرادى. ياعني كٷنٸنە بٸر ادامعا شامامەن 3,6 مىڭ ليتردەن كەلەدٸ, بۇل - ٶتە ٷلكەن كٶلەم.
تٷرٸكمەنستان (بٸر ادامعا جىلىنا 4,35 مىڭ تەكشە مەتر), ٶزبەكستان (1,76 مىڭ تەكشە مەتر), ەزەربايجان (1,24 مىڭ تەكشە مەتر), قىرعىزستان (1,17 مىڭ تەكشە مەتر) جەنە تەجٸكستان (1,04 مىڭ تەكشە مەتر).
سۋدى ارمەنييادا (جان باسىنا شاققاندا 954,7 تەكشە مەتر), رەسەيدە (444,2 تەكشە مەتر) جەنە گرۋزييادا (414,6 تەكشە مەتر) ايتارلىقتاي جوعارى دەڭگەيدە تۇتىنادى. ۋكراينا, مولدوۆا جەنە بەلارۋستە كٶرسەتكٸش تٶمەن بولدى.
ونىڭ ٷستٸنە سۋدى كٶپ تۇتىناتىن ەلدەردٸڭ بارلىعىندا دەرلٸك سۋ تۇتىنۋ جىلدىق ديناميكا بويىنشا تٶمەندەسە, قازاقستاندا 2020 جىلى 2019 جىلمەن سالىستىرعاندا 2,7% ٶسٸپتٸ.
The International Benchmarking Network for Water and Sanitation Utilities مەلٸمەتٸنشە, 2021 جىلى ەلەمنٸڭ 90 ەلٸ اراسىندا قازاقستان سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا "ەڭ ارزان" ٷشتٸككە ەندٸ. بٸر تەكشە مەتر كران سۋىنىڭ قۇنى بٸز ٷشٸن بار بولعانى 0,14 اقش دوللارىن قۇرادى, ال تۇتىنۋ ايىنا 15 تەكشە مەتر شەگٸندە.
"ەڭ ارزان" ەلدەردٸڭ قاتارىندا سۋدى كٶپ تۇتىنۋشى تەجٸكستان (بٸر تەكشە مەتر سۋعا 0,1 اقش دوللارى), ٶزبەكستان (0,15 اقش دوللارى), ەزەربايجان (0,41 اقش دوللارى) جەنە رەسەي (0,49 اقش دوللارى).
بەلارۋس پەن ۋكراينادا سۋ باعاسى تٶمەن بولعانىمەن, تۇتىنۋ قازاقستان جەنە كٶرشٸەلدەرمەن سالىستىرعاندا بٸرنەشە ەسە تٶمەن.
سالىستىرۋ ٷشٸن: دانييادا سۋدىڭ قۇنى قازاقستانعا قاراعاندا 25 ەسە قىمبات, ال تۇتىنۋ بٸزدە 8 ەسە جوعارى. شۆەتسييادا تاريف 22 ەسە جوعارى, ال تۇتىنۋ بٸزدە 5 ەسە جوعارى.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مەلٸمەتٸ بويىنشا 1 تەكشە مەتر سۋ بيىل قاراشادا رەسپۋبليكا بويىنشا ورتاشا ەسەپپەن 74,21 تەڭگەنٸ قۇرادى. ياعني, اعىن سۋدىڭ 1 ليترٸ 74 تيىن تۇرادى. ايتپاقشى, ەلەمنٸڭ كٶپتەگەن ەلٸنەن ايىرماشىلىعى, قازاقستاندا اعىن سۋدى ٸشۋگە بولادى — ول ٸشۋگە جارامدى.
قازاقستاندا, سونداي-اق ورتالىق ازييا مەن جالپى تمد ەلدەرٸندە بٶتەلكەدەگٸ سۋ قۇبىرداعى اۋىز سۋدان بٸرنەشە ەسە قىمبات بولسا دا, جالپى ارزان. مىسالى, مەيرامحانالاردا كٶلەمٸ 0,33 ليتر سۋدىڭ بٸر بٶتەلكەسٸ, Numbeo مەلٸمەتٸنشە, قر-دا ورتا ەسەپپەن 0,48 اقش دوللارى تۇرادى. سالىستىرۋ ٷشٸن: شۆەيتسارييادا 9 ەسە, دانييادا 6 ەسە, شۆەتسييادا 4 ەسە قىمبات.
سۋ جەر بەتٸنٸڭ شامامەن 70%-ىن الىپ جاتقانىنا قاراماستان, اۋىز سۋ سونشالىقتى كٶپ ەمەس, تەك 3%.
بٸرٸككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ مەلٸمەتٸنشە, ميللياردتان استام ادامنىڭ سۋعا قولى جەتپەي وتىر, ال تاعى 2,7 ملرد ادام جىلدىڭ كەمٸندە بٸر ايىندا سۋ تاپشىلىعىن سەزٸنەدٸ.
2030 جىلعا قاراي ەلەمدە سۋ تاپشىلىعى 40%-عا جەتۋٸ مٷمكٸن. بۇل قازاقستانعا دا ەسەر ەتەدٸ: 2030 جىلعا قاراي قازاقستاندا سۋ تاپشىلىعى 15%-عا جەتۋٸ مٷمكٸن.
سۋ – شەكتەۋلٸ تابيعي رەسۋرس, سوندىقتان بولاشاق ۇرپاق ٷشٸن ونى ۇقىپتى تۇتىنۋدى ٷيرەنۋ ٶتە ماڭىزدى.