نۇر-سۇلتان قالالىق بٸلٸم باسقارماسىنىڭ باسشىسى شولپان قادىروۆا وقۋشىلاردىڭ وقۋ جەتٸستٸكتەرٸ قالاي باعالاناتىنىن تٷسٸندٸردٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«قاشىقتان وقىتۋ كەزٸندەگٸ ماڭىزدى مەسەلەنٸڭ بٸرٸ - وقۋشىلاردىڭ وقۋ جەتٸستٸكتەرٸن باعالاۋ. ٶزدەرٸڭٸز بٸلەتٸندەي, باعالاۋ بٸلٸمدەگٸ ولقىلىقتاردى انىقتاپ, وقۋشىلاردىڭ وقۋعا دەگەن ىنتاسىن ارتتىرادى. سونداي-اق, مۇعالٸم مەن وقۋشى ساباقتاعى جەتٸستٸكتەرٸن جاقسارتۋ ٷشٸن قوسىمشا ٸس-شارالار جوسپارىن بٸرلەسٸپ جاساي الادى. بيىلعى وقۋ جىلىنداعى كارانتين جاعدايىندا 2-11 سىنىپ وقۋشىلارىنىڭ وقۋ جەتٸستٸكتەرٸ قالىپتاستىرۋشى باعالاۋ ارقىلى انىقتالىپ, بالل قويىلادى. ال 1-سىنىپتا باعالاۋ جٷرگٸزٸلمەيدٸ. قالىپتاستىرۋشى باعالاۋ وقۋشىلاردىڭ جەتٸستٸكتەرٸن باقىلاۋ جەنە ساباقتا سارالانعان جۇمىستى ودان ەرٸ قۇرۋ ٷشٸن جٷرگٸزٸلەتٸنٸن تاعى دا ەسكە سالعىم كەلەدٸ», - دەدٸ ول.
باسقارما باسشىسى بٸرٸنشٸ توقسان اياقتالۋعا جاقىن قالعانىن اتاپ ٶتتٸ.
«وسىعان بايلانىستى, وقۋشىلاردى وقىلعان بٶلٸم ٷشٸن جيىنتىق باعالاۋ 5 قازاننان باستالدى, ال توقسان ٷشٸن باعالاۋ 28 قازاننان باستالادى. باعالاناتىن ەر پەن بويىنشا – 1 بٶلٸم بويىنشا جيىنتىق باعالاۋ جەنە 1 توقسان بويىنشا جيىنتىق باعالاۋ جٷرگٸزٸلەدٸ. وقۋشىلاردىڭ وقۋ جەتٸستٸكتەرٸن باعالاۋ جٷرگٸزٸلەتٸن پەندەر مەكتەپتٸڭ وقۋ جۇمىس جوسپارىنا سەيكەس ايقىندالادى. سونىمەن قاتار, جيىنتىق باعالاۋ كەلەسٸ وقۋ پەندەرٸ بويىنشا ٶتكٸزٸلمەيدٸ: «ٶزٸن-ٶزٸ تانۋ», «كٶركەم ەڭبەك», «مۋزىكا», «دەنە شىنىقتىرۋ», «كەسٸپكەرلٸك جەنە بيزنەس نەگٸزدەرٸ», «گرافيكا جەنە جوبالاۋ», «قوعام جەنە دٸن», «باستاپقى ەسكەري جەنە تەحنولوگييالىق دايىندىق» جەنە «باستاۋىش سىنىپتارعا ارنالعان ينفورماتيكا». اتاپ ٶتەتٸن جاعداي, مەديتسينالىق كٶرسەتكٸشتەر بويىنشا ەرەكشە بٸلٸم قاجەتتٸلٸگٸ بار ٷيدە وقيتىن بالالار ٷشٸن مۇعالٸم وقۋ جٷكتەمەسٸ مەن وقىعان وقۋ ماتەريالىن ەسكەرە وتىرىپ, جەكە تاپسىرما ەزٸرلەيدٸ», - دەدٸ شولپان قادىروۆا.
ونىڭ ايتۋىنشا, توقساندىق قورتىندى باعا – قالىپتاستىرۋشى باعالاۋ, بٶلٸم بويىنشا باعالاۋ جەنە توقسان بويىنشا باعالاۋ نەتيجەلەرٸ نەگٸزٸندە, ياعني وقۋشىلاردىڭ توقسان ٸشٸندەگٸ وقۋ جەتٸستٸكتەرٸن باعالاۋ كەزٸندە ەسكەرٸلٸپ, بالدار قويىلادى.
جيىنتىق باعالاۋدىڭ قورىتىندىلارى وقۋشىلارعا, اتا-انالارعا قاعاز نەمەسە ەلەكتروندىق فورماتتا بەرٸلەدٸ. قالىپتاستىرۋشى باعالاۋ كەزٸندە مۇعالٸم كٷن سايىن جۋرنالدا وقۋشىلاردىڭ وقۋ جەتٸستٸكتەرٸنٸڭ پروگرەسٸن كٷندەلٸك ەلەكتروندى جۋرنالىندا ورنالاستىرىلعان ەسەپكە سەيكەس بالل تٷرٸندە تٸركەپ وتىرادى.
قالىپتاستىرۋشى باعالاۋ ٷشٸن ەڭ جوعارى بالل 10 بالدان اسپايدى. بۇل رەتتە 1-3 بالل تٶمەن دەڭگەي ٶلشەمدەرٸنە سەيكەس كەلەدٸ (10% - دان 30% - عا دەيٸن). وسىنداي باعالاۋ وقۋشى بۇل جاعدايدا قاتەلٸكتەر جٸبەرٸپ, مۇعالٸممەن كەرٸ بايلانىس تۋرالى قورىتىندى جاسامايدى, تاپسىرمالاردى ٶز بەتٸنشە ورىنداي الماعان جاعدايدا قويىلادى.
ال 4-7 بالل ارالىعى - ورتا دەڭگەي ٶلشەمدەرٸنە سەيكەس كەلەدٸ (40%-دان 70% - عا دەيٸن). بۇل باعالاۋ وقۋشى قانداي دا بٸر قاتەلٸكتەر جٸبەرۋٸ مٷمكٸن, تاپسىرمالاردى كەيدە ٶز بەتٸنشە ورىنداۋعا قيىندىقتار تۋىنداعاندا قويىلادى. 8-10 بالل - جوعارى دەڭگەي (80% - دان 100% - عا دەيٸن).
بۇل جاعدايدا وقۋشى تاپسىرمالاردى ورىنداۋ كەزٸندە شامالى دەلسٸزدٸكتەر جاساۋى مٷمكٸن, ٶز بەتٸنشە تاپسىرمالاردى ورىنداي الادى, تٷسٸندٸرە الادى, جەنە جاۋاپتارىن نەگٸزدەي الادى.
«وسىلايشا, توقساندىق باعالاۋ – قالىپتاستىرۋشى باعالاۋدىڭ ورتاشا باللى, بٶلٸم بويىنشا جەنە توقسان بويىنشا جيىنتىق باعالاۋدىڭ نەتيجەلەرٸ نەگٸزٸندە تيٸسٸنشە 25, 25 جەنە 50 پايىزدىق اراقاتىناستا قويىلادى. وسىعان بايلانىستى وقۋشىلاردىڭ اتا-انالارى تاراپىنان وقىتۋ نەتيجەلەرٸن باعالاۋدىڭ وبەكتيۆتٸلٸگٸ بويىنشا بٸرنەشە سۇراقتار كەلٸپ تٷسكەنٸن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ. سوندىقتان, وسى سيياقتى مەسەلەلەر تۋىنداعان جاعدايدا, توقسان ٷشٸن جيىنتىق باعالاۋ قويىلعانعا دەيٸن بٸر كٷننەن كەشٸكتٸرمەي مودەراتسييا جٷرگٸزٸلەتٸنٸن ەستەرٸڭٸزگە سالامىن», - دەدٸ باسقارما باسشىسى.