«قاراگٶز» سپەكتاكلٸ بەرليندە ساحنالاندى

«قاراگٶز» سپەكتاكلٸ بەرليندە ساحنالاندى

ەۋروپادا «ۇلى دالا تەاترىنىڭ» گاسترولدٸك تۋرى سەتتٸ ٶتۋدە. بۇل گەرمانييا, فرانتسييا, اۆسترييا, بەلگييا جەنە رەسەيدٸڭ ٷزدٸك مۋزىكالىق ساحنالارىندا زامانۋي قازاقستاندىق مەدەنيەتتٸ ۇسىناتىن مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترلٸگٸنٸڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىنداعى جاڭا جوباسى.

بەرليندە «ۇلى دالا تەاترىنىڭ» گاسترولدٸك تۋرى «راشەن حاۋس» (RussischesHaus) تەاترىنىڭ باس ساحناسىندا مۇحتار ەۋەزوۆتٸڭ مەڭگٸلٸك كلاسسيكالىق تۋىندىسىنىڭ جاڭا, يننوۆاتسييالىق نۇسقاسىمەن اشىلدى. رەسپۋبليكالىق اكادەمييالىق نەمٸس دراما تەاترىنىڭ ورىنداۋىنداعى «قاراگٶز» قويىلىمى حالىقارالىق ارەناداعى قازاقستاندىق مەدەنيەتتٸ تانىتۋدا ٶز ٷلەسٸن قوسادى. سپەكتاكل بۇۇ التى تٸلٸنٸڭ بٸرٸ – نەمٸس تٸلٸندە قويىلماق.

«مۇحتار ەۋەزوۆتٸڭ پەساسى بويىنشا «قاراگٶز» سپەكتاكلٸن قويا وتىرىپ, نەمٸس تەاترى ەۋروپالىق كٶرەرمەنگە قازاقستاندا دراماتۋرگييانىڭ بار ەكەندٸگٸن كٶرسەتۋ مٸندەتٸن جاقسى تٷسٸنەدٸ» - دەپ اتاپ ٶتتٸ تەاتر ديرەكتورى ناتاليا دۋبس.

ەلەم مەدەنيەتٸنٸڭ التىن قورىنا ەنگەن مۇحتار ەۋەزوۆتٸڭ كلاسسيكالىق تۋىندىسى  تۇپنۇسقا مەتٸننٸڭ كٶركەمدٸگٸن, تەرەڭدٸگٸن ساقتاپ, نەمٸس تٸلٸندە جاڭادان سيپاتپەن اشىلدى.

ماحاببات پەن كٷيرەۋ, ٶز پارىزى مەن قوعام الدىنداعى پارىز, سەزٸم اراسىنداعى تارتىس, دەستٷر مەن ٸشكٸ قۇشتارلىقتىڭ قاقتىعىسى – مۇحتار ەۋەزوۆتٸڭ ٶشپەس «قاراگٶز» سيۋجەتٸ تانىمال قازاقستاندىق رەجيسسەر ناتاليا دۋبستىڭ قويىلىمىندا ەرەكشە سيپاتقا يە بولدى. 

بي تەاترىنىڭ ەلەمەنتتەرٸ ارالاس «قاراگٶز» قويىلىم تولعاۋى – بۇل پوەتيكالىق سٶز بەن حورەوگرافييالىق قيمىلدىڭ سينتەزٸ. قازاق سٶزٸنٸڭ كٶركەمدٸك قۋاتى, قاسيەتٸ زاماناۋي بيدٸڭ ەسەم دە, تارتىم قيمىل ىرعاقتارىمەن, ورالىمدارىمەن كٶركەم جەتكٸزٸلەدٸ. حورەگورافيياسىن تانىمال بەرليندٸك حورەوگراف فلوريان بيلباو قويدى. سپەكتاكل مۋزىكاسىن گەرمانييانىڭ كومپوزيتورى Iayrope جازدى.

«بٸز ەلەمگە «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىندا كٶرسەتٸلگەندەي قازاقستاننىڭ زاماناۋي مەدەنيەتٸن كٶرسەتۋٸمٸز قاجەت. بٸزدٸڭ «قاراگٶز» قويىلىمىمىز – زاماناۋي جوبا. بي تەاترىنىڭ ەلەمەنتتەرٸ بار سپەكتاكل-تولعانىس – بۇل پوەتيكالىق سٶز بەن حورەگوگرافييانىڭ بٸرەگەي ٷيلەسٸمٸ بولىپ تابىلادى. قازاق تٸلٸنٸڭ بايلىعىن, بەينەلٸلٸگٸن, قارا سٶزٸنٸڭ تارتىمدىلىعىن بٸز زاماناۋي بي – پلاستيكا, ٸس-قيمىل مەن قوزعالىس ارقىلى جەتكٸزۋگە تىرىستىق»,  -  دەيدٸ ناتاليا دۋبس.

جاڭا سيپاتتاعى «قاراگٶزدٸ» كلاسسيكا سٷيەر قاۋىم دا, اۆانگارد ٶنەرٸنٸڭ تابىنۋشىلارى دا جوعارى باعالادى. كٶرەرمەندەر ۇزاق ۋاقىت بويى ەرتٸستەردٸ قول شاپالاقتاپ, ٶز قوشەمەتٸن كٶرسەتتٸ.

باستى پارتييالاردا اسەل اباكاەۆا, يركا ابدۋلمانوۆا, كۋلبانۋ اشيموۆا, دانييا ابسالياموۆا, اكىلحان الماسوۆ, بەكارىس بورانباەۆ, كسەنييا مۋكشتادت, اليبەك وميربەكۋلى, يليا راسساحاتسكيي, سۆەتلانا سكوبينا, تولاگاناي تالگات, يۋلييا تەيفەل, دميتريي حولتسمانن وينادى.

نەمٸس تەاترى قازاقستاندىق تەاتر ٶنەرٸن گەرمانييا, گوللاندييا, بەلگييا, اۆسترييا, چەحييا, رەسەي, كورەياداعى جەنە باسقا ەلدەردەگٸ گاسترولدەردە جەنە ٸرٸ فەستيۆالداردا بٸرنەشە رەت سەتتٸ تانىستىرۋدا.

رەسپۋبليكالىق اكادەمييالىق نەمٸس دراما تەاترى 1980 جىلى تەمٸرتاۋ قالاسىندا قۇرىلعان. 1989 جىلى الماتى قالاسىنا اۋىسادى. 90-جىلدارى بار قيىندىقتاردى جەڭٸپ, دەستٷر مەن زاماناۋلىقتى, كلاسسيكا مەن جاڭاشىلدىقتى ٷيلەسٸمدٸ بايلانىستىرىپ, قازاقستان مەن گەرمانييا مەدەنيەتتەرٸ اراسىنداعى التىن كٶپٸرگە اينالادى. نەمٸس تەاترى قازاقستان مەن شەتەلدەردە ناعىز زاماناۋي, ەكسپەريمەنتالدى تەاتر رەتٸندە تانىلۋدا. نەمٸس تەاترى قازاقستاندى مەكەن ەتكەن حالىقتاردىڭ سالت-دەستٷرلەرٸنٸڭ ەلەمەنتتەرٸن شىعارماشىلىقتارىنا سٸڭٸرە وتىرىپ, كەڭ كٶرەرمەنگە تٷسٸنٸنٸكتٸ جەنە جاقىن سپەكتاكلدەر قويۋدا. تەاتر ۇلىبريتانييا, گەرمانييا جەنە باسقا دا الىس جاقىن شەتەلدەردەن رەجيسسەرلەردٸ ورتاق شىعارماشىلىق جۇمىستارعا تارتا وتىرىپ, ٶزٸنٸڭ حالىقارالىق بايلانىستارىن نىعايتادى.