فوتو: ۆيدەودان كادر
كامچاتكا تٷبەگٸندە سوڭعى رەت XV عاسىردا اتقىلاعان كراشەنيننيكوۆا ۆۋلكانى قايتادان بەلسەندٸلٸك تانىتتى, دەپ حابارلايدى Ult.kz.
عالىمداردىڭ مەلٸمەتٸنشە, اتالعان ۆۋلكان شامامەن 460 جىل بۇرىن, ياعني XV عاسىردىڭ ورتاسىندا سوڭعى رەت اتقىلاعان. 2025 جىلعى 3 تامىزدا ساعات 04:50-دە (استانا ۋاقىتىمەن 2 تامىزدا ساعات 21:50) ول قايتادان ويانىپ, بيٸكتٸگٸ 3–4 شاقىرىمعا دەيٸن كٷل باعانىن اسپانعا كٶتەرگەن. كەيٸن بۇل كٶرسەتكٸش 5–6 شاقىرىمعا دەيٸن جەتتٸ. اتقىلاۋ سالدارىنان كرونوتسكيي قورىعىنىڭ بٸر بٶلٸگٸ كٷلمەن جابىلدى.
مامانداردىڭ ايتۋىنشا, ۆۋلكاننىڭ بەلسەندٸلٸگٸ تٶمەن بيٸكتٸكتە ۇشاتىن ەۋە كٶلٸكتەرٸنە قاۋٸپ تٶندٸرۋٸ مٷمكٸن.
سونىمەن قاتار, كامچاتكاداعى ەڭ بيٸك ەرٸ بەلسەندٸ ۆۋلكان — كليۋچەۆسكايا سوپكادا دا سوڭعى كٷندەرٸ اتقىلاۋ كٷشەيٸپ وتىر. وڭتٷستٸك-باتىس بەتكەيدەن اعىپ جاتقان لاۆا 2,7 شاقىرىمعا سوزىلعان. بۇل ۆۋلكان ٷش كٷن بۇرىن بولعان كٷشتٸ جەر سٸلكٸنٸسٸنەن كەيٸن اتقىلاي باستاعان.
سوڭعى تەۋلٸكتە كامچاتكادا ماگنيتۋداسى 3,2–6,2 ارالىعىنداعى 146 افتەرشوك تٸركەلدٸ. قازٸر ٶڭٸردە بٸردەن بٸرنەشە ۆۋلكان – بەزىمياننىي, شيۆەلۋچ, كليۋچەۆسكيي جەنە كارىمسكيي – بەلسەندٸ كٷيدە. سونداي-اق كامبالنىي ۆۋلكانىندا سەيسميكالىق بەلسەندٸلٸك بايقالۋدا, بۇل دا كەز كەلگەن ۋاقىتتا جارىلىسقا سەبەپ بولۋى مٷمكٸن.
ساحالين وبلىسىندا تٶرت مەرتە تسۋنامي تولقىنى تٸركەلدٸ. سونىمەن قاتار جاپونييا, گاۆايي, چيلي, ەكۆادور, پەرۋ, مەكسيكا جەنە قىتايدا تسۋنامي قاۋپٸنە بايلانىستى ەسكەرتۋ جارييالاندى.
