پارلامەنت سەناتىنىڭ تٶراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆ «استانا كلۋبىنىڭ» ەۋرازييا دامۋىنىڭ باستى مەسەلەلەرٸن تالقىلاۋعا ارنالعان حالىقارالىق ساراپشىلىق الاڭى وتىرىسىندا سٶز سٶيلەدٸ, دەپ حابارلادى سەناتتىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتٸنٸڭ قورى ۇيىمداستىرعان ٸس-شاراعا ەلەمنٸڭ تٷرلٸ ەلدەرٸنٸڭ ەكونوميكا, ساياسات جەنە حالىقارالىق قاتىناستار سالاسىنداعى 50-دەن استام جەتەكشٸ ساراپشىلارى قاتىستى.
ق.توقاەۆ قازاقستان تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 25 جىلدىعى قارساڭىندا حالىقارالىق جاعدايدىڭ نەگٸزگٸ ٷردٸستەرٸنە قاتىستى ٶز ويىمەن بٶلٸستٸ. سەنات سپيكەرٸ ٸرٸ دەرجاۆالاردىڭ ۇلتتىق ستراتەگييالىق مٷددەلەرٸنٸڭ بۇرىنعى قىرعي-قاباق سوعىس كەزٸندەگٸ ەكٸ ساياسي جٷيە مەن يدەولوگييالىق بلوكتار اراسىنداعى بەسەكەلەستٸكتٸ اۋىستىرعانىن اتاپ ٶتتٸ.
«كٶپپوليارلىلىق قايتارىمسىز ٷردٸسكە اينالدى», دەدٸ ق.توقاەۆ. قىتاي كەدەي مەملەكەتتەن «شىن مەنٸندە جاھاندىق ەلەمدە تاعى بٸر ەكونوميكالىق جەنە ساياسي پوليۋسكە اينالدى». بريكس, شىۇ, اسەان سيياقتى ٶڭٸرلٸك ۇيىمداردىڭ رٶلٸ ايتارلىقتاي ٶستٸ.
ق.توقاەۆ جوعارى تەحنولوگييانىڭ قارقىندى دامۋى تۇرعىسىنان كيبەر قاۋٸپسٸزدٸكتٸڭ جاي-كٷيٸ تۋرالى الاڭداۋشىلىق بٸلدٸرە كەلٸپ: «تەۋەلسٸزدٸگٸمٸزدٸڭ العاشقى كٷندەرٸندە بٸز Facebook, Twitter جەنە باسقا دا ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردٸڭ قانشالىقتى تارالىمدا بولاتىنىن ەلەستەتە دە الماۋشى ەدٸك», – دەدٸ. – ال «اراب كٶكتەمٸنەن» كەيٸن «ينتەرنەت-رەۆوليۋتسييا» تٷسٸنٸگٸ پايدا بولدى. اقش-تاعى د.ترامپتىڭ پرەزيدەنتتٸك سايلاۋداعى كٷتپەگەن جەڭٸسٸ دەستٷرلٸ باق-تان ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردٸڭ ارتىقشىلىقتارىن انىقتاپ بەردٸ».
سەنات تٶراعاسىنىڭ ايتۋىنشا, اقش پرەزيدەنتٸن سايلاۋ وسى كٷزدٸڭ باستى ساياسي وقيعاسى بولدى. «د.ترامپتىڭ جەڭٸسٸ – ۇلتشىلدىق مەملەكەتتەردٸڭ ٸشكٸ ساياساتىنداعى ٷستەم جاڭا قۇبىلىس رەتٸندە حالىقارالىق قاتىناستار جولىنا شىققانىن كٶرسەتتٸ دەگەن قورىتىندى جاساۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ», – دەدٸ ق.توقاەۆ.
ەلەمدەگٸ كٷشتەردٸڭ قايتا بٶلٸنۋٸن تالداي وتىرىپ, ق.توقاەۆ سيرييا, ليۆييا, يەمەن جەنە يراكتىڭ نەگٸزگٸ شيەلەنٸس وشاقتارى رەتٸندە جاھاندىق كٷن تەرتٸبٸندەگٸ باستى مەسەلەگە اينالعانىن اتاپ ٶتتٸ. «وسى جاعدايدا, سيريياعا ٶز ەسكەرٸن ەنگٸزۋ ارقىلى تاياۋ شىعىستاعى ستراتەگييالىق باستامانى قولعا العان رەسەيدٸڭ گەوساياسي رٶلٸ ايتارلىقتاي ارتتى. بۇل ايماققا يران دا ٶز ىقپالىن كٷشەيتتٸ», – دەدٸ قازاقستان پارلامەنتٸ سەناتىنىڭ تٶراعاسى.
تٶراعا بۇۇ-نى رەفورمالاۋ پەرسپەكتيۆالارىنا ەرەكشە نازار اۋدارا كەلٸپ, جاڭا باس حاتشى A.گۋتەررەشتٸڭ الدىندا بۇۇ قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸنٸڭ ٷيلەستٸرٸلگەن جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋ مٸندەتٸ تۇر دەپ سانايتىنىن بٸلدٸردٸ. ٶيتكەنٸ, كەڭەس, سيرييا مەن ۋكرايناعا قاتىستى بەلگٸلٸ كەلٸسپەۋشٸلٸكتەرگە بايلانىستى «ۇجىمدىق سانا» رٶلٸن اتقارۋدى توقتاتقان بولاتىن.
تٶراعا: «قازاقستان الداعى ەكٸ جىلدا قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸنٸڭ تۇراقتى ەمەس مٷشەسٸ بولادى. بۇل بۇۇ-نىڭ نەگٸزگٸ ورگانىنداعى بٸزدٸڭ كٷن تەرتٸبٸمٸزدٸ ٸلگەرٸلەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. قازاقستان, سيرييا مەن ۋكراينانى قوسا العاندا, ەلەمدەگٸ قازٸرگٸ زامانداعى نەگٸزگٸ مەسەلەلەر بويىنشا بۇۇ قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸندە داۋىس بەرەتٸن بولادى», دەدٸ.
كەيٸنگٸ شيرەك عاسىرداعى ٷش قارجى داعدارىسىن تۋىنداتقان ەلەمدٸك نارىقتاعى سٸلكٸنٸستەر تۋرالى ايتا كەلٸپ, ق.توقاەۆ ەكونوميكالىق مەسەلەلەردٸ ساياساتتان تىسقارى ەتەتٸن مٷلدە جاڭا, شىن مەنٸندەگٸ يننوۆاتسييالىق قادامداردى پايدالانۋعا شاقىردى.
عىلىمي-تەحنيكالىق سالاعا قاتىستى بولجامىمەن بٶلٸسكەن تٶراعا: «تاياۋداعى شيرەك عاسىردا بٷكٸل ەلەم تولىقتاي ٶزگەرٸسكە ۇشىرايدى. ادامداردىڭ تەك تۇرمىسى عانا ەمەس, ولاردىڭ دٷنيەتانىمى دا ٶزگەرەدٸ. تەحنولوگييالىق تۇرعىدان لوكوموتيۆ رەتٸندە ەڭ دامىعان از عانا مەملەكەتتەر العا وزىپ كەتەدٸ. ونىڭ ارتىنان عىلىمي-تەحنيكالىق جەتٸستٸكتەردٸ كٶشٸرۋگە جەنە يگەرۋگە قابٸلەتتٸ ورتاشا دامىعان ەلدەر ٸلەسەدٸ. بٸراق مەملەكەتتەردٸڭ نەگٸزگٸ بٶلٸگٸ ەلەمگە قاۋٸپ تۋدىراتىن بارلىق زارداپتارىمەن بٸرگە جول جيەگٸنە شىعىپ قالۋى ىقتيمال», دەدٸ.
كەلەشەگٸ زور ينتەگراتسييالىق جوبالاردىڭ ٸشٸنەن ق.توقاەۆ قىتايدىڭ 2013 جىلى قحر تٶراعاسى سي تسزينپين استانادا العاش رەت جارييا ەتكەن «جٸبەك جولىنىڭ ەكونوميكالىق بەلدەۋٸن» بٶلٸپ ايتتى. «قازاقستان ٶزٸنٸڭ اۋماعىندا وسى ستراتەگييالىق جوبانى تابىستى ٸسكە اسىرۋعا بارىنشا كٷش-جٸگەرٸن جۇمسايتىن بولادى. دەل وسى ماقساتقا قول جەتكٸزۋ ٷشٸن اۋقىمى مول «نۇرلى جول» باعدارلاماسى قولعا الىنىپ وتىر», دەپ اتاپ ٶتتٸ پارلامەنتتٸڭ جوعارعى پالاتاسىنىڭ باسشىسى.
.jpeg)