كەنتاۋلىق نۇرسۇلۋ باتىربەكوۆا ٶتكەن جىلى 1 ملن. 380 مىڭ تەڭگە كٶلەمٸندە مەملەكەتتەن قايتارىمسىز گرانت الىپ, ٶز كەسٸبٸن باستاپ كەتكەن.
كەنتاۋدىڭ شەتٸندە تۇراتىن نۇرسۇلۋ مەملەكەتتەن بەرٸلەتٸن دەمەۋ قارجىنى (گرانت) ەت-سٷت باعىتىنداعى ٸرٸ قارا ٶسٸرۋگە العان. ول گرانت قاراجاتىنا 3 سٷتتٸ سيىر ساتىپ الىپتى. «سيىرلارىم باعىمى جاقسى بولعاندىقتان تٷگەل بۇزاۋلادى. قازٸر 9 سيىرىم بار. گرانت الماي تۇرىپ تا ٶزٸم مال بورداقىلاۋمەن اينالىسىپ جٷرگەنمٸن. جولداسىممەن ٷيدە ازىراق مال ۇستاپ, سەمٸزٸن سويىپ ساتىپ, تٸرلٸك جاسايتىنبىز. اسىل تۇقىمدى سٷتتٸ سيىرلار العان سوڭ, سٷتٸنەن قۇرت, ماي, ٸرٸمشٸك جاساپ ساتىپ وتىرمىز. جۇمىسىمىز نەتيجەلٸ» دەيدٸ ول.
– جالپى, كەسٸپتٸ باستاعانىما 10 جىلدان اسىپ بارادى. باسىندا الماتىدا اسحانا اشىپ, ونى دا جاقسى جٷرگٸزدٸم. تاماق جاعىندا جٷرگەن سوڭ, ەتتٸڭ جايىن جاقسى بٸلەمٸز. الماتىداعى اسحانامدا 6-7 كەلٸنشەككە تۇراقتى جۇمىس بەرٸپ وتىرعانبىز. بۇل جاقتان ونىڭ جۇمىسىن باقىلاۋ مٷمكٸن بولماعان سوڭ بىلتىردان بەرٸ ونى بٸرەۋگە جالعا بەردٸك. جالعا بەرگەندە 7-8 جىلدان بەرٸ تاڭنىڭ اتىسى, كٷننٸڭ باتىسى جان اياماي جۇمىس ٸستەپ جٷرگەن, وسى اسحانانى اياققا تۇرعىزعان كەلٸنشەكتەردٸ جۇمىسىندا قالدىراسىز دەگەن شارت قويدىم. وتباسىلىق جاعدايعا بايلانىستى الماتىدان ەلگە ورالدىق. كەلگەن سوڭ وسى مال باعۋ جاعىنا ويىستىق. كەسٸپ دەگەن تىنىمسىز ەڭبەك پەن ٸزدەنٸستٸڭ ارقاسىندا عانا نەتيجە بەرەدٸ. سيىر سٷتٸنەن ايىرعان قۇرت-ماي, ٸرٸمشٸك تە جاقسى عوي. الايدا, بۇل باعىتتا بەسەكەلەستٸك ٶتە جوعارى. جاز ايلارىندا قۇرت-مايدى ەكٸنٸڭ بٸرٸ ساتادى, اۋىل ادامدارى بازار جاعالاپ كەيدە ارزانعا تاستاپ تا كەتەدٸ. سول سەبەپتٸ بۇل بيزنەستٸ تٷرلەندٸرۋ كەرەك دەپ شەشتٸم. ونسىز دا ەت ساتامىز, ەتتٸ سٷرلەپ ساتامىز, قىس-كٷز ايلارىندا قازى اينالدىرىپ, قازى-قارتا, جال-جايا جاساپ, قۇيرىق مايدى سٷرلەپ-سەندەپ, تاپسىرىسپەن مەيرامحانالارعا ٶتكٸزەمٸز. تاۋىق تا باعىپ جاتىرمىز. برويلەر تۇقىمداس تاۋىقتار تەز سەمٸرەدٸ, – دەگەن كەسٸپكەر ٶزٸنٸڭ بۇل ٸسكە قالاي بەيٸمدەلگەنٸن بايان ەتتٸ.
«...2021 جىلى ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەن ساپالى شۇجىق شىعاراتىن بٸر كٸسٸنٸڭ كۋرسىنا ونلاين قاتىسىپ, وقىپ العانمىن. باسىندا جاي ەۋەستٸك بولعان ەدٸ. كەيٸن شۇجىق ٶندٸرٸسٸن ەبدەن بٷگە-شٸگەسٸنە دەيٸن زەرتتەدٸم. بٸزدٸڭ قالاعا جوعارى سۇرىپتى (تەك ەتتەن جاسالعان) بەلورۋسسييا شۇجىقتارى كەلەدٸ ەكەن. كٸلەسٸ 10 مىڭ تەڭگەدەن ساتىلىپ جاتىر. قىمبات. بٸراق, ٶتٸپ جاتىر, دەمەك, تۇراقتى تۇتىنۋشىلارى بار. نەگە ماعان دا ٷي شۇجىعىن ساتپاسقا دەگەن وي كەلدٸ. باسىندا ٶزٸمٸزگە دەپ از-ازدان جاساپ كٶردٸم. كەيٸن كٶرشٸلەرگە, تانىستارعا ۇسىندىم. سوسىن قالانىڭ باسقا اۋداندارىنان كەلٸپ الا باستادى. قازٸر كٷنٸنە 18-20 كەلٸ شاماسىندا شۇجىق جاساپ, بٷكٸل كەنتاۋدى ٷي شۇجىعىمەن قامتىپ وتىرمىز, سوڭعى كەزدە جەزقازعاننان دا تاپسىرىس تٷسٸپ جاتىر. جوعارىدا بەلورۋسسييا شۇجىقتارىن كٸلەسٸن ويلانباي 10 مىڭنان الادى دەپ ايتتىم. مەن سونى جەرگٸلٸكتٸ ەتتەن ٶندٸرٸپ, كٸلەسٸن 6000-6500 تەڭگەدەن ساتىپ وتىرمىن. تەك ٶز مالىمنىڭ ەتٸنەن بولسا سول كەزدە ونىڭ كٸلەسٸن 4000-4500 تەڭگەدەن, ەرٸ كەتسە 5000 تەڭگەدەن ساتۋعا بولار ەدٸ. قازٸر شۇجىقتارىما ەتتٸ بازاردان 3000-3200 تەڭگەدەن ساتىپ الىپ جاساپ جٷرمٸن. ساقتالۋ مەرزٸمٸ – 1 اپتا عانا, تازا تابيعي ٶنٸم. دەمٸ ەرەكشە. ونى جەگەن كٸسٸ دٷكەندەگٸ كٸلەسٸ 2000-2500 تەڭگەلٸك شۇجىقتى جەي الماي قالادى. ايىرماسى جەر مەن كٶكتەي. ٶيتكەنٸ, ارزان شۇجىقتار شاندىر-شالىم 3-سۇرىپتى ەتتەردەن جاسالادى. ونىڭ دٷكەندە ايلاپ ساقتالۋى ٷشٸن تٷرلٸ قوسپالار قوسادى. ول قوسپالاردىڭ زيياندىلىعى تۋرالى ەڭگٸمە بٸر بٶلەك. شۇجىق, سوسيسكانى جەمەيتٸن بالا جوق. ەۋەل باستا شۇجىق جاساۋدى ٷيرەنۋٸمە سەبەپ بولعانى دا سول بالالارىم زييانسىز, تابيعي تازا ٶنٸم تۇتىنسىن دەگەن نيەت ەدٸ. سٶيتٸپ, ٶز بەتٸمشە ونلاين ٷيرەنٸپ, ونى Instagram پاراقشاما سالىپ جٷردٸم. كەيٸن بٸلٸمٸمدٸ تەرەڭدەتەيٸن دەپ رەسەيدٸڭ, الماتىنىڭ تەحنولوگتارىنان تاعى بٸر كۋرس وقىدىم. قىسقاسى, شۇجىقتىڭ 12 تٷرلٸ اسسورتيمەنتٸن جاساۋدى ٷيرەندٸم. سۇرانىسقا قاراي شىعارىپ جاتىرمىن. ەزٸرگە كليەنتتەر ٷيدەن الىپ كەتٸپ جاتىر. «شۇعا» بازارى ەكٸمشٸلٸگٸمەن كەلٸستٸم, بۇيىرتسا, قاراشا ايىنان باستاپ ورىن بەرەتٸن بولدى» دەيدٸ كەسٸپكەر.
نۇرسۇلۋ حانىم ناۋرىز ايىنان باستاپ ٷيرەنگەن ٶنەرٸن, بٸلٸمٸن كٶپپەن بٶلٸسەيٸن دەپ Instagram جەلٸسٸ ارقىلى ونلاين, وفلاين كۋرس ۇيىمداستىرىپ, قىز-كەلٸنشەكتەردٸ وقىتىپ كەلەدٸ. بٸرنەشە شەكٸرتتەرٸ كۋرستى مەڭگەرٸپ, شۇجىق جاساۋدىڭ قىر-سىرىن ٷيرەنٸپ شىققان. قازاقستان بويىنشا 600-دەن استام شەكٸرتٸ بار. ەندٸ ولار دا ٶز تسەحتارىن اشىپ جاتىر ەكەن. «اتامەكەن» قورى ۇيىمداستىرعان جەرمەڭكەلەرگە ٶز ٶنٸمدەرٸمەن قاتىسىپ جٷرگەن ول, قۇرت-ماي, ٸرٸمشٸك دەگەن كٶپ, ال, ٷي شۇجىعىن ٸلۋدە بٸرەۋ عانا شىعاراتىنىن اڭعارىپتى. وسىلايشا, نۇرسۇلۋ كەسٸپكەر شۇجىق ٶندٸرٸسٸنە بەت بۇرىپ وتىر.
«بٷگٸندە ٸرٸ قارا بار, قۇس بار, بٸزدٸڭ مىنا ٷيٸرگەلٸك جەرٸمٸز, قورامىز تارلىق ەتٸپ جاتىر. سول سەبەپتٸ دە جاقىندا جاڭا بيزنەس-جوسپار جاساپ, «اتامەكەن» كەسٸپكەرلٸك پالاتاسىنا بارعان ەدٸم. بٸراق, بيىلعا كەشٸگٸپ قالىپپىن. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, دەل شۇجىق ٶندٸرٸسٸنە بيىلعى جىلعا 6 پايىزدىق نەسيە الۋ مٷمكٸندٸگٸ بولعان ەكەن. نەسيە الۋ دا وڭاي ەمەس. ونىڭ قانشاما قۇجاتتارى, تالابى بولادى. ون جىلدان بەرٸ كەسٸپتە جٷرگەندٸكتەن ودان قورىقپايمىن عوي. بۇيىرتسا, قۇسشى اتا اۋىلىنان 40 سوتىق جەر الۋعا كەلٸسٸپ قويدىق. «اتامەكەننٸڭ» 6 پايىزدىق نەسيەسٸن السام, سول جەرگە قوراجاي سالىپ, بيزنەستٸ تٷرلەندٸرٸپ ەت ٶندٸرٸسٸنٸڭ سان سالاسىن دامىتىپ, ونىڭ ٸشٸندە جوعارى سۇرىپتى شۇجىق شىعارۋدى قولعا السام با دەپ وتىرمىن. ٶنٸمدەرٸمدٸ بٷكٸل قازاقستانعا تاراتسام دەپ ارماندايمىن. ول كەزدە مەملەكەتكە قوماقتى سالىق تٶلەپ, كەمٸ 15 ادامعا جۇمىس بەرەتٸن كەسٸپورىنعا اينالار ەدٸك» دەيدٸ نۇرسۇلۋ حانىم.
تٶرت تٷلٸك بەرەكە عوي. «جەسەڭ ەت, مٸنسەڭ كٶلٸك» دەپ اتالارىمىز تەككە ايتپاسا كەرەك. سٷتٸ دە, ەتٸ دە, تٸپتٸ, جٷنٸ دە اقشاعا اينالاتىن قىپ-قىزىل تابىستىڭ كٶزٸ. بٷگٸندە ەتتٸ-سٷتتٸ باعىتتاعى ٸرٸ قارا ٶسٸرٸپ, بورداقىلاپ, ەت ٶندٸرۋدٸ بيزنەسكە اينالدىرىپ, ونى سان-سالالى ەتٸپ كەڭەيتسەك دەپ وتىرعان كەسٸپكەر كەلٸنشەككە ٸشتەي ريزا بولدىق. قولدايىق, تۇراقتى تۇتىنۋشىسىنىڭ بٸرٸ بولايىق دەگەن ويمەن پاراقشاسىنا دا جازىلدىق. كەسٸبٸنە بەرەكە تٸلەدٸك.
ەتٸرگٷل تەشٸم,
«وڭتٷستٸك قازاقستان»
