ەڭبەك ادامى: بٸلٸم سالاسىنداعى ماماننىڭ ەڭبەگٸ ەرەن

ەڭبەك ادامى: بٸلٸم سالاسىنداعى ماماننىڭ ەڭبەگٸ ەرەن

فوتو: كەيٸپكەردٸڭ ارحيۆٸنەن


مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلٸمٸزدەگٸ بٸلٸم سالاسىنىڭ ماماندارىنا قاتىستى جيىندا ۇستازدارعا قاتىستى ٶز ويىن بىلاي ساباقتاعان ەدٸ: «عالىمدار 2050 جىلعا قاراي قازٸرگٸ كەسٸپتەردٸڭ جارتىسىنا جۋىعىن تسيفرلىق جەنە تەحنيكالىق جٷيەلەر الماستىرادى دەگەن بولجام ايتۋدا. سوندىقتان ازاماتتارىمىز جاڭا زامانعا قاجەتتٸ داعدىلاردى ٷيرەنۋٸ كەرەك. بۇل – ٶتە ماڭىزدى مٸندەت. بۇرىن «العان ديپلومىڭ ٶمٸر بويى ازىق بولادى» دەگەن تٷسٸنٸك بار ەدٸ. ەندٸ ونىڭ ورنىن «ٶمٸر بويى وقى جەنە ٷيرەن» دەگەن قاعيدا باسۋى كەرەك. قازٸر جۇمىس بەرۋشٸلەر ٷشٸن ەڭ باستىسى ديپلوم نەمەسە سەرتيفيكات ەمەس. ولار ٸزدەنە بٸلەتٸن, جاڭا تالاپقا يكەمدەلە الاتىن, تەرتٸپتٸ جەنە ۇقىپتى جاس مامانداردى باعالايدى. ياعني, قىزمەتكەردٸڭ قولىنداعى قاعازعا ەمەس, قارىم-قابٸلەتٸنە مەن بەرەدٸ.


سوندىقتان ەر ازامات ٷزدٸكسٸز وقۋى كەرەك. «مەكتەبٸ بار اۋىلدا تٸرشٸلٸك بار» دەپ بەكەر ايتىلماعان. مەكتەپ بٸرنەشە ەلەۋمەتتٸك نىساننىڭ رٶلٸن اتقارادى. وندا قوعامدىق جيىندار, مەدەني ٸس-شارالار, سپورت سايىستارى ٶتەدٸ. اۋىل مەكتەبٸ جەرگٸلٸكتٸ جۇرتتى ورتاق ٸسكە جۇمىلدىرادى. وسى ورايدا كەسٸپكەرلەر قاۋىمىنا دا زور مٸندەت جٷكتەلەدٸ. قازٸر مەملەكەت پەن بيزنەستٸڭ سەرٸكتەستٸگٸ ارقىلى اۋىل مەكتەبٸن جاڭعىرتۋ جۇمىستارى قولعا الىندى. وسى تەسٸلمەن ٷش جىلدىڭ ٸشٸندە كەم دەگەندە بٸر مىڭ اۋىل مەكتەبٸن كەرەك-جاراقپەن تولىق جابدىقتاۋ, جىلدامدىعى جوعارى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ – تسيفرلىق دامۋ مينيسترلٸگٸنە دە, وبلىس ەكٸمدەرٸنە دە جٷكتەلەتٸن جاۋاپكەرشٸلٸك. التى ايدان كەيٸن بەرٸلگەن تاپسىرمانىڭ ورىندالۋىن تەكسەرەمٸن. جالپى, بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸن مٷلدە جاڭا دەڭگەيگە شىعارۋ ٷشٸن اۋقىمدى تسيفرلىق ترانسفورماتسييالاۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋٸمٸز كەرەك. ەڭ الدىمەن, 2027 جىلعا دەيٸن ينتەرنەت جەلٸسٸ ەلٸ تارتىلماعان مەكتەپتەردٸڭ بەرٸن جىلدامدىعى جوعارى ينتەرنەتكە قوسۋ قاجەت» .


سونىمەن قاتار, پرەزيدەنتتٸڭ ايتۋىنشا, وقۋشىلارعا وزىق بٸلٸممەن قاتار ٶنەگەلٸ تەربيە بەرۋ كەرەك. مەملەكەتتٸڭ تٸرەگٸ – ادال ازاماتتار. ەلٸمٸزدە وسى قاعيداعا نەگٸزدەلگەن جاڭا قوعامدىق ەتيكا ورنىعۋعا تيٸس. مەكتەپ ٸزگٸلٸك قاعيدالارىن, ادامزاتقا ورتاق قۇندىلىقتاردى بالالاردىڭ بويىنا سٸڭٸرەتٸن ورتالىققا اينالۋى كەرەك. بٷگٸندە پەداگوگيكا سالاسى عىلىمنىڭ ەڭ ماڭىزدى تارماعىنىڭ بٸرٸنە اينالدى. سوندىقتان بۇل سالاعا تٷبەگەيلٸ جاڭا كٶزقاراس قاجەت. وسى رەتتە پرەزيدەنت بٸلٸم بەرۋ سالاسىنا قاتىستى بٸرقاتار ماڭىزدى مەسەلەگە توقتالعان بولاتىن. اتاپ ايتقاندا, ۇستازداردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋ كەرەكتٸگٸن جەنە پەداگوگتەردٸڭ بٷگٸندە تەك پەندٸ عانا ٷيرەتٸپ قويمايتىنىن, سونداي-اق بالالاردىڭ ەلەۋمەتتٸك داعدىلارى مەن ەموتسييالىق ينتەللەكتٸسٸن دامىتۋعا ىقپال ەتەتٸنٸن ايتتى. وسىناۋ جوعارى اتقا لايىق بولۋ ٷشٸن مۇعالٸمدەر ەردايىم كەسٸبي تۇرعىدان دامىپ, ٶزگەرٸستەرگە دايىن بولۋعا تيٸس.


– پەداگوگ – ۇلتتىڭ جاڭا ساپاسىن قالىپتاستىرۋ ٷدەرٸسٸندەگٸ ەڭ ماڭىزدى بۋىن. سوندىقتان بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸن جوعارى بٸلٸكتٸ ماماندارمەن تولىق قامتاماسىز ەتۋ ٶتە ماڭىزدى. الايدا قازٸر مەكتەپتەرٸمٸزدە ماماندار تاپشى. بٷگٸندە ەلٸمٸزدە 5 مىڭ پەداگوگ جەتپٸسپەيدٸ. بۇل كٶرسەتكٸش جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدٸ. ال پەداگوگيكا سالاسىندا وقىعان ەربٸر بەسٸنشٸ تٷلەك ٶز ماماندىعى بويىنشا جۇمىس ٸستەمەيدٸ. بۇعان قوسا مۇعالٸمدەردٸڭ 23 پايىزىندا عانا جوعارى بٸلٸكتٸلٸك ساناتى بار. مۇنىڭ بەرٸ پەداگوگتەردٸ دايارلاۋ جەنە ولاردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋ تەسٸلدەرٸن تٷبەگەيلٸ ٶزگەرتۋدٸ قاجەت ەتەدٸ. جوعارى وقۋ ورىندارىنداعى پەداگوگيكالىق ماماندىقتارعا قاتىستى باعدارلامالاردىڭ باسىم بٶلٸگٸ زامان تالابىن ەسكەرمەيتٸن بۇرىنعى ەدٸستەمەلەرگە نەگٸزدەلگەن.


زاماناۋي تەسٸلدەر مەن تەحنولوگييانى ەنگٸزە وتىرىپ, وقۋ باعدارلامالارىن قايتا قاراۋ, جاڭعىرتۋ قاجەت, دەدٸ. وسى رەتتە بٸزدٸ دەل وسى بٸلٸم سالاسىنىڭ بەل ورتاسىندا جٷرگەن ماماندى سۇحباتقا تارتقان ەدٸك. كەيٸپكەرٸمٸز ابداليموۆا مارحيپا ساتتارقىزى ق.ا ياساۋي اتىنداعى جالپى بٸلٸم بەرەتٸن مەكتەپتە قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ پەنٸنٸڭ مۇعالٸمٸ. 1983 جىلى تٷركٸستان وبلىسى, ەسكٸ يقان اۋىلىندا تۋعان. ق.ا. ياساۋي اتىنداعى جالپى ورتا مەكتەپتەبٸندە بٸلٸم العان. ودان كەيٸن ق.ا ياساۋي اتىنداعى حقتۋ فيلولوگييا فاكۋلتەتٸندە قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ پەنٸ مۇعالٸمٸنە وقىعان. ۋنيۆەرسيتەتتٸ 2000-2005 جىلدار ارالىعىندا بٸتٸرگەن. 2005 جىلى ق.ا.ياساۋي مەكتەبٸنە مۇعالٸم بولىپ قىزمەتكە تۇرعان. بٷگٸنگٸ تاڭدا ماگيسترانت. ەنبەك ٶتٸلٸ 18 جىل.


ۇستاز بولۋ-باستى ارمانى بولعان, بالالارمەن جۇمىس ٸستەۋ, ولاردىڭ سۇراقتارىنا جاۋاپ ٸزدەۋ بۇل كەيٸپكەرٸمٸزگە باقىت سىيلايدى. سوندىقتان ەش ويلانباي وسى سالانى تاڭداعان. باسقا ماماندىقتا جۇمىس ٸستەۋ مٷلدەم
ويىنا كەلمەگەن. مارحيپا ساتتارقىزىنىڭ ٶز سالاسىندا جەتٸستٸگٸ دە ازا ەمەس.


جەتٸستٸكتەرٸ وبلىستىق سىنىپ جەتەكشٸلەر بايقاۋىندا 2-ورىندى يەلەنگەن (2016)
2018 جىپارى ەڭ ٷزدٸك مۇعالٸم اتتى بايقاۋعا قاتىسىپ, 2-ورىن يەگەرٸ اتانعان
2019 جىلى مۇقاعالي تانۋ تاقىرىبىندا اۆتورلىق باعدارلاماسى رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە تارقاتىلدى.
2020 جىلى ەڭ بٸلٸمدٸ پەداگوگ بايقاۋىنا قاتىسىپ باس جٷلدەنٸ جەڭٸپ الىپ, تٶسبەلگٸمەن ماراپاتتالعان
شەكٸرتتەرٸ اۋداندىق, وبلىستىق جەنە رەسپۋبليكالىق بايقاۋلارعا تۇراقتى تٷردە كاتىسادى.


2022-2023 جىلى راشيدوۆا ۋميدا, يۋلداشەۆا رۋحشونا,

اميردينوۆا شودييونا اتتى شەكٸرتتەرٸ اۋدندىق بايقاۋدان, وبلىستىق بايقاۋعا جولداما الىپ, جٷلدەلٸ ورىندارمەن ورالعان. ۇبت دا قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ پەنٸن تاڭداعان شەكٸرتتەرٸن ٶزٸ تەستكە دايىندايدى 90% وقۋشىسى گرانتكا تۋسەدٸ. كەيٸپكەرٸمٸز مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ بٸلٸم سالاسىنا قاتىستى باستامالارى مەن قولداۋلارىن ەرەكشە اتاپ ٶتتٸ.


مارحيپا ساتتارقىزى: – احمەت بايتۇرسىنۇلى «بٸز ەلدٸ تٷزەۋدٸ بالا وقىتۋ ٸسٸن تٷزەۋدەن باستاۋىمىز كەرەك» دەگەن. ۇلت ۇستازىنىڭ بۇل سٶزٸ قاشاندا ورىندى. بٸلٸم مەن عىلىم – تابىسقا جەتۋدٸڭ ەڭ باستى كٸلتٸ. ٶسكەلەڭ ۇرپاققا تاعىلىمدى تەربيە جەنە وزىق بٸلٸم بەرۋ – ٶتە ماڭىزدى مٸندەت. سوندىقتان ۇستازدار قاۋىمىنا, ياعني بٸزگە زور جاۋاپكەرشٸلٸك جٷكتەلگەن. پرەزيدەنتٸمٸز مۇعالٸمدەردٸڭ ەلەۋمەتتٸك جاعدايىن جاقسارتۋعا جەنە بەدەلٸن ارتتىرۋعا مەملەكەت تاراپىنان ەرەكشە كٶڭٸل بٶلٸپ جاتىر. ول كٸسٸ ٶز سٶزٸندە: مەنٸڭ باستاماممەن 2019 جىلى «پەداگوگ مەرتەبەسٸ تۋرالى» جەكە زاڭ قابىلداندى.


سوڭعى تٶرت جىلدا ۇستازداردىڭ جالاقىسى 2 ەسە ٶستٸ. جاقىندا بالاباقشا تەربيەشٸلەرٸنٸڭ ايلىعى 30 پايىزعا كٶبەيدٸ. ۇستازداردىڭ ەڭبەك دەمالىسى ۇزارتىلدى. مۇعالٸمنٸڭ مٸندەتٸنە كٸرمەيتٸن ارتىق جۇمىستىڭ بەرٸ الىنىپ تاستالدى. ۇستازداردىڭ كەسٸبي بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋ مەسەلەسٸنە باسا مەن بەرٸلٸپ جاتىر. «بولاشاق» باعدارلاماسىمەن ٷش جىلدا 220-عا جۋىق پەداگوگ شەتەلدە وقىپ كەلدٸ. مۇعالٸم ماماندىعىن تاڭداعان جاستارعا قويىلاتىن تالاپ كٷشەيدٸ. وسى سالاداعى ستۋدەنتتەردٸڭ ستيپەنديياسى 2,5 ەسە كٶبەيدٸ. بٸر سٶزبەن ايتقاندا, بٸز, ەڭ الدىمەن, بٸلٸكتٸ ۇستاز دايارلاۋ ٸسٸنە ايرىقشا مەن بەرٸپ وتىرمىز, دەگەن. قورىتا كەلگەندە ەلٸمٸزدە ۇستازدارعا بارىنشا قولداۋ كٶرسەتٸلٸپ جاتىر. بٸزدٸڭ ماقسات ۇلتقا ايانباي ادال قىزمەت ەتەتٸن, بٸلٸمدٸ ەرٸ تەربيەلٸ ۇرپاق تەربيەلەۋ.


دەرەككٶز: oninfo.kz